telefon: + 48 22 34 74 204 Al. J. Ch. Szucha 25
adres email: sekretariat.b.nowacka@men.gov.pl 00-918 Warszawa
gov.pl/web/edukacja
DEW-WWRKS.055.6.2026.JKP
Warszawa, 19 czerwca 2026 r.
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Odpowiedź na interpelację nr 17406
Szanowny Panie Marszałku,
składam na Pana ręce odpowiedź na interpelację Posła na Sejm RP Pana Rafała
Romanowskiego, w sprawie przyszłości szkół specjalnych w północnej części województwa
mazowieckiego oraz zapewnienia bezpieczeństwa i specjalistycznego wsparcia uczniom
z głębszymi niepełnosprawnościami.
Szanowny Panie Pośle,
Ministerstwo Edukacji Narodowej (MEN) dostrzega, docenia oraz wspiera strategiczną rolę
szkolnictwa specjalnego w polskim systemie oświaty. Placówki te stanowią fundament
edukacji specjalistycznej, gwarantując najwyższej jakości kształcenie, wychowanie oraz
opiekę dostosowaną do indywidualnych potrzeb rozwojowych i edukacyjnych uczniów.
Kluczowym elementem ich zadań jest realizacja wieloaspektowych, specjalistycznych
oddziaływań o charakterze usprawniającym, terapeutycznym oraz rewalidacyjnym.
Działania te są ukierunkowane na maksymalne rozwijanie potencjału każdego
dziecka/ucznia, podnoszenie poziomu jego niezależności oraz skuteczną integrację
społeczną.
Szkoły specjalne zatrudniają specjalistycznie przygotowaną kadrę pedagogiczną oraz
posiadają specjalistyczny sprzęt, wyposażenie i pomoce dydaktyczne przygotowane do
pracy z dziećmi/uczniami posiadającymi orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego.
Jednocześnie MEN w pełni respektuje konstytucyjne prawa rodziców oraz opiekunów
prawnych do autonomicznego wyboru ścieżki edukacyjnej dla swojego dziecka. Decyzja
o wyborze najwłaściwszej placówki dla ucznia posiadającego orzeczenie o potrzebie
kształcenia specjalnego – niezależnie od tego, czy będzie to szkoła ogólnodostępna,
integracyjna, czy też szkoła specjalna – należy wyłącznie do jego rodziców.
MEN jednoznacznie podkreśla, że w strukturach resortu nie są prowadzone, ani planowane
żadne działania zmierzające do likwidacji lub ograniczania funkcjonowania szkolnictwa
specjalnego.
Odnosząc się do pytań zawartych w interpelacji, uprzejmie informuję.
Ad 1. Czy Ministerstwo Edukacji Narodowej prowadzi analizy dotyczące funkcjonowania szkół
specjalnych w północnej części województwa mazowieckiego, w szczególności pod kątem:

-- 1 of 17 --

2
dostępności placówek, liczby uczniów, zapotrzebowania na specjalistów, potrzeb
inwestycyjnych?
Ministerstwo Edukacji Narodowej nie prowadzi tego typu analiz, ponieważ jest to zadanie
organu prowadzącego szkołę lub placówkę oraz organu nadzoru pedagogicznego.
Zgodnie z przepisami oświatowymi1 organ prowadzący szkołę lub placówkę odpowiada za
jej działalność. Do zadań organu prowadzącego szkołę lub placówkę należy w szczególności:
− zapewnienie warunków działania szkoły lub placówki, w tym bezpiecznych
i higienicznych warunków nauki, wychowania i opieki,
− zapewnienie warunków umożliwiających stosowanie specjalnej organizacji nauki
i metod pracy dla dzieci i młodzieży objętych kształceniem specjalnym,
− wykonywanie remontów obiektów szkolnych oraz zadań inwestycyjnych w tym
zakresie,
− wyposażenie szkoły lub placówki w pomoce dydaktyczne i sprzęt niezbędny
do pełnej realizacji programów nauczania, programów wychowawczo-profilaktycznych,
przeprowadzania egzaminów oraz wykonywania innych zadań statutowych.
Kurator oświaty, w imieniu wojewody, wykonuje zadania i kompetencje w zakresie oświaty
na obszarze województwa, a w szczególności2 :
− sprawuje nadzór pedagogiczny nad publicznymi i niepublicznymi przedszkolami, innymi
formami wychowania przedszkolnego, szkołami, placówkami oraz kolegiami
pracowników służb społecznych, które znajdują się na obszarze danego województwa,
− wykonuje zadania organu wyższego stopnia w rozumieniu przepisów ustawy z dnia
14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego3 w stosunku
do organów jednostek samorządu terytorialnego w sprawach publicznych szkół
i placówek, zakładanych i prowadzonych przez osoby prawne i osoby fizyczne, jak
również niepublicznych szkół i placówek, dyrektorów szkół w sprawach z zakresu
obowiązku szkolnego i obowiązku nauki oraz w sprawach skreślenia uczniów z listy
uczniów,
− realizuje politykę oświatową państwa, a także współdziała z organami jednostek
samorządu terytorialnego w tworzeniu i realizowaniu odpowiednio regionalnej
i lokalnej polityki oświatowej, zgodnych z polityką oświatową państwa,
− współdziała z organami jednostek samorządu terytorialnego w zakresie kształtowania
i rozwoju bazy materialnej szkół i placówek.
Ad 2. Czy MEN dostrzega, że szkoły specjalne zapewniają uczniom z głębszymi
niepełnosprawnościami wyższy poziom bezpieczeństwa oraz bardziej efektywną terapię niż wiele
szkół ogólnodostępnych? Ad 3. Czy Ministerstwo planuje utrzymanie i rozwój szkolnictwa
specjalnego jako trwałego i równorzędnego elementu polskiego systemu edukacji?
1 Art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe (Dz. U. z 2025 r. poz. 1043, z późn. zm.).
2 Art. 51 ust. 1 ww. ustawy.
3 Dz. U. z 2025 r. poz. 1691

-- 2 of 17 --

3
MEN docenia rolę szkół specjalnych, wysokie kwalifikacje i kompetencje nauczycieli
i pracowników. Placówki specjalne to wysoko wyspecjalizowane jednostki systemu
edukacji, będące elementem systemu wsparcia dla lokalnej społeczności. Jako aktywny
podmiot wspierający uczestnictwo i uczenie się dzieci i młodzieży o zróżnicowanych
potrzebach edukacyjnych, szkoły specjalne były, są i pozostaną niezbędnym ogniwem
systemu edukacji, oferując uczniom i uczennicom wymagającym najbardziej
specjalistycznego wsparcia warunki odpowiadające ich indywidualnym potrzebom oraz
możliwościom rozwojowym.
MEN realizuje nową edycję kompleksowego programu wsparcia dla rodzin „Za życiem”
na lata 2022 – 20264 , w zakresie m.in. działania 2.4. „Wieloaspektowa i kompleksowa
pomoc niepełnosprawnemu dziecku w okresie od 0. roku życia do rozpoczęcia nauki w
szkole oraz jego rodzinie”. Celem działania jest zapewnienie interdyscyplinarnego wsparcia
(służby zdrowia, pomocy społecznej, oświaty) wczesnego rozwoju dziecka, umożliwiającego
objęcie specjalistyczną opieką dziecka oraz jego rodziny. Program skierowany jest do dzieci
od urodzenia do podjęcia nauki w szkole, u których wykryto niepełnosprawność lub
zagrożenie niepełnosprawnością.
Działanie w ramach programu realizowane jest w publicznych i niepublicznych jednostkach
oświatowych, w tym np. szkołach specjalnych i placówkach pełniących w powiatach
funkcje Wiodącego Ośrodka Koordynacyjno-Rehabilitacyjno-Opiekuńczego5 (WOKRO).
Samorządy powiatowe wskazują publiczną albo niepubliczną szkołę lub placówkę, które
w danym powiecie pełnią funkcję WOKRO. Wskazane szkoły i placówki są przygotowane
do realizacji tego zadania, posiadają bardzo dobrze wyposażone, nowoczesne zaplecze,
w tym: sale integracji sensorycznej, sale poznawania świata, specjalistyczne gabinety
pedagogiczne, psychologiczne i logopedyczne.
Zajęcia prowadzone przez WOKRO mają na celu wspieranie wszechstronnego rozwoju
dziecka. Są to działania usprawniające procesy poznawcze oraz wzbogacające wiadomości
o otaczającym świecie społeczno-przyrodniczym, poszerzające świadomość ciała i orientacji
w jego schemacie, wzmacniające ogólną sprawność i siły mięśniowe, stymulujące
i rozwijające percepcję wzrokową i sprawność okołoruchową, oraz ćwiczenia usprawniające
precyzję ruchów rąk i koordynację wzrokowo-ruchową, wspierające rozwój mowy czynnej
i biernej, kształtujące umiejętności samoobsługowe, rozwijające koncentrację uwagi,
usprawniające funkcjonowanie motoryki małej i dużej, poprawiające funkcjonowanie
układów sensorycznych i zwiększające tolerancję na bodźce sensoryczne.
Rodzice dzieci korzystających ze wsparcia mogą na bieżąco zgłaszać swoje wątpliwości,
propozycje dotyczące pracy z dzieckiem. Rodzicom udzielane są specjalistyczne informacje
dotyczące problemów rozwojowych dziecka, w tym: wskazywanie indywidualnych potrzeb
rozwojowych dziecka oraz instytucji udzielających specjalistycznej pomocy dzieciom,
dostarczanie informacji na temat możliwości uzyskania pomocy w ramach programów
celowych oraz praw i przywilejów rodzin. Wspólnie z rodzicami diagnozowane są problemy
4 Przyjęty uchwałą nr 160 Rady Ministrów z dnia 20 grudnia 2016 r. w sprawie programu kompleksowego wsparcia
dla rodzin „Za życiem” (M.P. poz. 1250, z późn. zm.), zmieniony uchwałą nr 189 Rady Ministrów z dnia 27 grudnia
2021 r. zmieniającą uchwałę w sprawie programu kompleksowego wsparcia dla rodzin „Za życiem” (M.P. z 2022 r.
poz. 64).
5 Rozporządzenie Ministra Edukacji i Nauki z dnia 30 sierpnia 2023 r. w sprawie szczegółowych zadań wiodących
ośrodków koordynacyjno-rehabilitacyjno-opiekuńczych (Dz. U. z 2023 r. poz. 1801).

-- 3 of 17 --

4
rozwojowe dziecka i planowane działania terapeutyczne oraz wskazywane właściwe dla
dziecka i jego rodziny formy kompleksowej, specjalistycznej pomocy, w szczególności
rehabilitacyjnej, terapeutycznej, fizjoterapeutycznej, psychologicznej, pedagogicznej
i logopedycznej.
Jednocześnie, w publicznych i niepublicznych m.in. specjalnych szkołach oraz placówkach:
specjalnych ośrodkach szkolno-wychowawczych, specjalnych ośrodkach wychowawczych,
ośrodkach rewalidacyjno-wychowawczych, mogą być tworzone zespoły wczesnego
wspomagania rozwoju w celu pobudzania psychoruchowego i społecznego rozwoju dziecka,
od chwili wykrycia niepełnosprawności do podjęcia nauki w szkole, prowadzonego
bezpośrednio z dzieckiem i jego rodziną. Wczesne wspomaganie rozwoju dziecka
organizowane jest na podstawie opinii o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju
dziecka wydanej przez zespół orzekający działający w publicznej poradni psychologiczno-
pedagogicznej, zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Edukacji z dnia 2 marca 2026r.
w sprawie orzeczeń i opinii wydawanych przez zespoły orzekające w publicznych
poradniach psychologiczno-pedagogicznych6 , w związku z rozporządzeniem Ministra
Edukacji Narodowej z dnia 24 sierpnia 2017 r. w sprawie organizowania wczesnego
wspomagania rozwoju dzieci7 .
Zespoły wczesnego wspomagania rozwoju dziecka tworzone są w celu pobudzania
psychoruchowego i społecznego rozwoju dziecka, od chwili wykrycia niepełnosprawności
do podjęcia nauki w szkole, prowadzonego bezpośrednio z dzieckiem i jego rodziną.
Potencjał szkół specjalnych przejawia się wykorzystaniem ich specjalistycznych zasobów na
rzecz całego systemu oświaty. Biorąc pod uwagę potencjał specjalnych przedszkoli, szkół
i placówek, w tym odpowiednio przygotowaną kadrę pedagogiczną, specjalistyczne
wyposażenie oraz np. liczebność w oddziałach specjalnych mniejszą niż liczebność
w oddziałach ogólnodostępnych lub integracyjnych8 , szkoły i placówki specjalne zapewniają
odpowiedni poziom bezpieczeństwa uczniom z niepełnosprawnościami w oddziałach
specjalnych.
Mając na uwadze doświadczenie i wysokie kompetencje kadry szkół specjalnych, w MEN
prowadzone są prace nad wdrożeniem przepisów prawa oświatowego umożliwiających
pełnienie nowej funkcji przez ww. jednostki oświatowe, polegającej na działalności
edukacyjno-szkoleniowej i doradczej, skierowanej do kadry ogólnodostępnych oraz
integracyjnych przedszkoli, innych form wychowania przedszkolnego i szkół oraz
6 Dz. U. z 2026 r. poz. 428
7 Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 24 sierpnia 2017 r. w sprawie organizowania wczesnego
wspomagania rozwoju dzieci (Dz. U. z 2017 r. poz. 1635).
8 Zgodnie z przepisami § 5 ust. 1 – 2 oraz § 6 ust. 1 i 6 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 28 lutego
2019 r. w sprawie szczegółowej organizacji publicznych szkół i publicznych przedszkoli (Dz. U. z 2023 r. poz. 2736,
z późn. zm.), odpowiednio:
− liczba dzieci w oddziale przedszkola oraz liczba uczniów w oddziale klas I–III szkoły podstawowej wynosi nie
więcej niż 25,
− liczba dzieci w oddziale przedszkola integracyjnego i oddziale integracyjnym w przedszkolu ogólnodostępnym
oraz liczba uczniów w oddziale szkoły integracyjnej i oddziale integracyjnym w szkole ogólnodostępnej wynosi
nie więcej niż 20, w tym nie więcej niż 5 dzieci lub uczniów niepełnosprawnych,
− liczba uczniów w oddziale szkoły specjalnej i oddziale specjalnym w szkole ogólnodostępnej wynosi,
np. w oddziale dla uczniów z autyzmem, w tym z zespołem Aspergera nie więcej niż 4, a w oddziale dla uczniów
z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu umiarkowanym lub znacznym nie więcej niż 8.

-- 4 of 17 --

5
prowadzeniu wypożyczalni sprzętu specjalistycznego a także pomocy dydaktycznych
i podręczników.
Wprowadzenie do systemu oświaty Specjalistycznych Centrów Wspierających Edukację
Włączającą (SCWEW) funkcjonujących na bazie specjalnych: przedszkoli, szkól i placówek
specjalnych, zapewni dzieciom i uczniom z placówek ogólnodostępnych i integracyjnych
posiadającym zróżnicowane potrzeby rozwojowe i edukacyjne pełne uczestnictwo
w ogólnodostępnej ofercie edukacyjnej na wszystkich poziomach kształcenia, wspólnie
z rówieśnikami i jak najbliżej ich miejsca zamieszkania.
Do najważniejszych zadań SCWEW będą należały:
1) działalność edukacyjno-szkoleniowa, w szczególności w zakresie podnoszenia jakości
zindywidualizowanego procesu kształcenia;
2) wsparcie i doradztwo dla nauczycieli oraz pozostałej kadry przedszkoli, innych form
wychowania przedszkolnego i szkół ogólnodostępnych i integracyjnych, m.in. w:
− planowaniu i realizacji zadań związanych z rozpoznawaniem potrzeb uczniów,
− dostosowywaniu procesu kształcenia (treści, metody, formy i organizacja
nauczania),
− udzielaniu pomocy psychologiczno-pedagogicznej.
W trakcie prowadzonych dla nauczycieli ogólnodostępnych oraz integracyjnych przedszkoli,
innych form wychowania przedszkolnego i szkół konsultacji, lekcji otwartych oraz superwizji
koleżeńskich, nauczyciele SCWEW będą wspierali ich w planowaniu i realizacji zadań
związanych z rozpoznawaniem potrzeb uczniów, dostosowywaniem procesu kształcenia
oraz udzielaniem pomocy psychologiczno-pedagogicznej zgodnie z potrzebami uczniów,
w tym poprzez stosowanie w codziennej praktyce strategii uniwersalnego projektowania
i racjonalnych usprawnień np. z wykorzystaniem sprzętu specjalistycznego.
Równocześnie SCWEW będą uzupełniały istniejącą sieć wspomagania przedszkoli i szkół
oraz współpracy i samokształcenia dla nauczycieli prowadzoną przez placówki doskonalenia
nauczycieli (PDN)9 , publiczne poradnie psychologiczno-pedagogiczne, w tym poradnie
specjalistyczne (PPP)10 oraz biblioteki pedagogiczne (BP)11 . Działania SCWEW będą
wzmacniały sieć współpracy w środowisku lokalnym, integrując działania wewnątrz
i międzysektorowe.
Ad 4. Czy prowadzone są analizy dotyczące wzrostu liczby uczniów z ASD w województwie
mazowieckim oraz wpływu tego zjawiska na wydolność systemu kształcenia specjalnego?
Ad 5. Czy przewidywana jest nowelizacja podstawowych aktów prawnych regulujących
funkcjonowanie szkolnictwa specjalnego, w szczególności: ustawy Prawo oświatowe, ustawy o
systemie oświaty, rozporządzeń MEN dotyczących kształcenia specjalnego, przepisów
9 Zgodnie z § 18 ust. 1 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 28 maja 2019 r. w sprawie placówek
doskonalenia nauczycieli (Dz. U. z 2023 r. poz. 2738 i z 2024 r. poz. 1247).
10 Zgodnie z § 10 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 1 lutego 2013 r. w sprawie szczegółowych
zasad działania publicznych poradni psychologiczno-pedagogicznych, w tym publicznych poradni specjalistycznych
(Dz. U. z 2023 r. poz. 2499).
11 Zgodnie z § 1 ust. 2 pkt 2 oraz ust. 3 i 4 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 28 lutego 2013 г.
w sprawie szczegółowych zasad działania publicznych bibliotek pedagogicznych (Dz. U. poz. 369).

-- 5 of 17 --

6
dotyczących pomocy psychologiczno-pedagogicznej? Ad 6. Jeżeli tak, to jakie kierunki zmian
legislacyjnych są obecnie rozważane przez Ministerstwo?
W Ministerstwie Edukacji Narodowej prowadzone są analizy w zakresie kierunków
możliwych zmian legislacyjnych, których celem będzie wzmocnienie jakości pomocy
psychologiczno-pedagogicznej i przyspieszenie udzielania wsparcia przez jednostki systemu
oświaty dzieciom i młodzieży w środowisku, w którym funkcjonują na co dzień,
m.in. w specjalnym przedszkolu, szkole lub placówce.
Planowana jest także nowelizacja przepisów prawa oświatowego, umożliwiająca
wprowadzenie do porządku prawnego regulacji związanych z funkcjonowaniem
Specjalistycznych Centrów Wspierających Edukację Włączającą (SCWEW), które wzmocnią
rolę szkolnictwa specjalnego w systemie oświaty.
Jednocześnie resort edukacji pozostaje w stałym dialogu ze środowiskiem nauczycieli,
specjalistów, dyrektorów różnych jednostek systemu oświaty, rodziców i samych uczniów.
W 2024 r. na zlecenie MEN, w Instytucie Badań Edukacyjnych - Państwowym Instytucie
Badawczym rozpoczęły się prace w zespole eksperckim, związane z opracowaniem
m.in. nowej podstawy programowej kształcenia ogólnego dla szkoły podstawowej, w tym
dla uczniów z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu umiarkowanym lub znacznym12 .
W ww. podstawie programowej kształcenia ogólnego uzupełniono treści nauczania
o szczególnie istotną tematykę z perspektywy funkcjonowania uczniów
z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu umiarkowanym lub znacznym, tj. z zakresu
edukacji zdrowotnej oraz edukacji społecznej. Rozszerzono przy tym treści w obszarze
matematycznym i językowym, wyeksponowano tematykę związaną z kształtowaniem
postaw etycznych i społecznych, rozszerzono kwestie związane z rozwijaniem kompetencji
cyfrowych uczniów. Podstawa programowa dla tej grupy uczniów została przygotowana
z uwzględnieniem funkcjonalnego podejścia do edukacji, opartego na założeniach modelu
biopsychospołecznego oraz wytycznych Międzynarodowej Klasyfikacji Funkcjonowania,
Niepełnosprawności i Zdrowia (ICF).
Obecnie w IBE PIB trwają prace nad przygotowaniem nowej podstawy programowej
kształcenia ogólnego dla szkoły specjalnej przysposabiającej do pracy (szkoła
ponadpodstawowa), przeznaczonej wyłącznie dla uczniów z niepełnosprawnością
intelektualną w stopniu umiarkowanym lub znacznym oraz dla uczniów
z niepełnosprawnościami sprzężonymi.
Ponadto, z inicjatywy MEN odbywają się spotkania konsultacyjno-informacyjne
z dyrektorami szkół specjalnych i placówek, w zakresie m.in. dostosowań na egzaminach
zewnętrznych dla uczniów z różnymi niepełnosprawnościami (w tym uczniów
niesłyszących, słabosłyszących, niewidomych, słabowidzących) oraz uczniów z chorobami
genetycznymi, przewlekłymi.
Ad 7. Czy MEN rozważa zmianę nazewnictwa placówek określanych obecnie jako „szkoły
specjalne” lub „specjalne ośrodki szkolno-wychowawcze”, tak aby ograniczyć stygmatyzację
12 https://www.gov.pl/web/edukacja/nowe-podstawy-programowe-wychowania-przedszkolnego-i-ksztalcenia-
ogolnego-dla-szkoly-podstawowej-wraz-ze-zmianami-w-ramowych-planach-nauczania-dla-publicznych-szkol-
podstawowych--rozporzadzenia-podpisane

-- 6 of 17 --

7
uczniów i ich rodzin? Ad 8. Czy prowadzone są konsultacje z rodzicami, pedagogami specjalnymi
oraz organizacjami społecznymi dotyczące ewentualnej zmiany nazewnictwa tych placówek?
Obecnie nie są prowadzone konsultacje publiczne w tym zakresie. Przedstawione kwestie
były wielokrotnie analizowane w przeszłości. Zmiany wymagają procedowania ustaw
oświatowych.
Ad 9. Czy obecnie realizowane są programy finansowane ze środków krajowych lub funduszy
europejskich wspierające: modernizację szkół specjalnych, rozwój infrastruktury terapeutycznej,
zakup specjalistycznego sprzętu, modernizację internatów, rozwój kadry pedagogicznej i
terapeutycznej, szczególnie w powiatach północnego Mazowsza?
W latach 2014-2020 szkoły i placówki systemu oświaty z terenu kraju, mogły skorzystać
ze środków finansowych przewidzianych na edukację w ww. okresie z Europejskiego
Funduszu Społecznego Edukacji w ramach Regionalnych Programach Operacyjnych. Środki
te można było przeznaczyć na doposażenie w pomoce dydaktyczne oraz specjalistyczny
sprzęt do rozpoznawania potrzeb rozwojowych i edukacyjnych oraz możliwości
psychofizycznych uczniów, wspomagania rozwoju i prowadzenia terapii a także
na podręczniki szkolne i materiały dydaktyczne dostosowane do potrzeb uczniów
z niepełnosprawnościami, jak również na przygotowanie nauczycieli i specjalistów
do prowadzenia procesu indywidualizacji i efektywnego stosowania ww. pomocy
dydaktycznych w pracy z dziećmi i młodzieżą.
Od roku 2020 szkoły i placówki specjalne nie mogły korzystać ze środków europejskich
na modernizację bazy i wyposażenia z poziomu budżetu centralnego.
Jednocześnie należy podkreślić, że organ prowadzący szkołę lub placówkę odpowiada za jej
działalność13 . Remonty i utrzymanie infrastruktury oświatowej to zadanie własne jednostek
samorządu terytorialnego (gmin, miast, powiatów), będących organami prowadzącymi dla
szkół i placówek. Organy te odpowiadają za zapewnienie bezpiecznych i higienicznych
warunków nauki, co obejmuje m.in. modernizację budynków, wyposażenie, usuwanie
awarii oraz bieżące naprawy.
Dodatkowe środki, o które jednostki samorządu terytorialnego mogą się ubiegać m.in. w
celu realizacji zadań inwestycyjnych (w tym oświatowych), zaplanowane są w rezerwach
budżetu państwa – ogólnej i celowej. Podziału rezerwy celowej, ujętej w ustawie
budżetowej na dany rok budżetowy w cz. 83 poz. 45 pn. środki na dofinansowanie zadań
własnych jednostek samorządu terytorialnego, dokonuje minister właściwy do spraw
finansów publicznych
w porozumieniu z właściwymi ministrami oraz wojewodami.
Wnioski o pozyskanie środków finansowych w ramach podziału rezerwy ogólnej budżetu
państwa są przedkładane przez właściwego dysponenta części budżetowej Prezesowi Rady
Ministrów, za pośrednictwem Szefa Kancelarii Prezesa Rady Ministrów. O dodatkowe
środki zaplanowane w rezerwach budżetu państwa - ogólnej i celowej - jednostki samorządu
terytorialnego wnioskują za pośrednictwem wojewody.
W celu poprawy efektywności energetycznej instytucji edukacyjnych oraz zastąpieniu
wysokoemisyjnych źródeł ciepła bardziej ekologicznymi alternatywami powstał program
13 Art. 10 ust. 1 ww. ustawy – Prawo oświatowe.

-- 7 of 17 --

8
KPO „Wymiana źródeł ciepła i poprawa efektywności energetycznej szkół” realizowany przez
Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW) w ramach
Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności (KPO, komponent B1.1.3).
Działania zmierzające do wsparcia szkół kształcących uczniów ze zróżnicowanymi
potrzebami edukacyjnymi, uczącymi się m.in. w szkołach specjalnych, w zakresie cyfryzacji
edukacji są realizowane zgodnie z opracowaną w Ministerstwie Edukacji Narodowej Polityką
Cyfrowej Transformacji Edukacji (PCTE) przyjętą Uchwałą Nr 98 Rady Ministrów
12 września 2024 r.14
PCTE wskazuje, iż odpowiednie wykorzystanie nowoczesnych technologii wzmocni
wyrównywanie szans edukacyjnych wszystkich uczniów i uczennic w Polsce, w
szczególności mieszkających na terenach słabiej zaludnionych, uczących się w małych
szkołach,
czy doświadczających trudności w dostępie do informacji niezbędnych w procesie uczenia
się wynikających ze stanu zdrowia czy niepełnosprawności.
Ponadto resort edukacji w latach 2020-2024 realizował Program rozwijania szkolnej
infrastruktury oraz kompetencji uczniów i nauczycieli w zakresie technologii informacyjno-
komunikacyjnych „Aktywna tablica”, którego celem było zapewnienie szkołom niezbędnej
infrastruktury w zakresie TIK w postaci: nowoczesnego sprzętu, nowoczesnych pomocy
dydaktycznych oraz narzędzi do terapii, tak aby wsparcie finansowe było dostosowane
do potrzeb i możliwości wszystkich uczniów, w tym uczniów posiadających orzeczenie
o potrzebie kształcenia specjalnego i nauczycieli będących beneficjentami Programu.
Dzięki wysiłkom rządu udało się m.in. uruchomić znaczne środki na inwestycje przewidziane
w Krajowym Planie Odbudowy i Zwiększania Odporności (KPO). W efekcie tych działań
Ministerstwo Edukacji Narodowej (MEN), we współpracy z Ministerstwem Cyfryzacji (MC),
realizują w latach 2025-2026 szeroki program wsparcia w zakresie doposażenia szkół , w
tym także szkół specjalnych, w nowoczesne technologie.
Wybrane działania dotyczące także szkół specjalnych, obrazuje poniższa tabela:
Nazwa działania Skrócony opis
Szacowany
budżet/źródło
finansowania
Internet infrastruktura
sieciowa w szkołach
Wsparcie w zakresie podnoszenia jakości
wewnątrzszkolnych sieci LAN dla 30 000 sal
lekcyjnych.
KPO –
ok. 430 mln zł
Sprzęt dla szkół (w tym
komputery przenośne
dla uczniów) i wsparcie
dla nauczycieli
1. Co najmniej 553 336 bonów dla nauczycieli na
zakup komputera przenośnego i co najmniej 735
000 szt. laptopów, laptopów przeglądarkowych
i tabletów dla szkół do dyspozycji uczniów.
2. Wyposażenie sal lekcyjnych w 100 000
zestawów do prowadzenia nauczania w sposób
zdalny oraz doposażanie szkół podstawowych
i ponadpodstawowych w pracownie AI – łącznie
12 000 pracowni.
KPO –
ok. 4,6 mld zł
14 Dz. U. poz. 812

-- 8 of 17 --

9
Rozwój cyfrowych
umiejętności
nauczycieli
Szkolenia dla nauczycieli szkół podstawowych
i ponadpodstawowych na poziomie
zaawansowanym, w tym szkolenia dla
koordynatorów cyfrowych i szkolenia z AI (łącznie
do 2029 r. przeszkolonych zostanie ponad
100 000 nauczycieli).
Fundusze
Europejskie dla
Rozwoju
Społecznego (dalej
– FERS) –
ok. 91 mln zł.
Bezpłatne cyfrowe
materiały edukacyjne
Rozwijanie oferty bezpłatnych cyfrowych
materiałów edukacyjnych dla uczniów
i nauczycieli, udostępnianych na Zintegrowanej
Platformie Edukacyjnej (www.zpe.gov.pl)
FERS –
ok. 350 mln zł
E - narzędzia, platformy
edukacyjne
Rozwijanie oferty bezpłatnych platform
i narzędzi edukacyjnych do użytku przez
szkoły/uczniów/nauczycieli, w tym:
Zintegrowanej Platformy Edukacyjnej, platformy
wspierającej prowadzenie oceny funkcjonalnej
w systemie oświaty oraz wsparcie edukacyjno-
specjalistyczne, portalu doradztwa zawodowego,
narzędzi informatycznych wspierających
cyfryzację procesów edukacyjnych, egzaminów
zewnętrznych, dostęp do danych oświatowych.
FERS –
ok. 150 mln zł
Równocześnie, zgodnie z art. 67 ustawy z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu
zadań oświatowych15 podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe oraz
książki pomocnicze, dostosowane do potrzeb edukacyjnych i możliwości psychofizycznych
uczniów niepełnosprawnych, są dofinansowywane z budżetu państwa przez:
1. udzielanie dotacji celowej na wyposażenie szkół podstawowych i szkół artystycznych
w podręczniki, materiały edukacyjne i ćwiczeniowe;
2. możliwość zlecenia opracowania i wydania, w tym dystrybucji podręczników,
materiałów edukacyjnych, materiałów ćwiczeniowych lub książek pomocniczych, lub
ich części, przez ministra właściwego do spraw oświaty i wychowania, o którym mowa
w art. 22c ww. ustawy o systemie oświaty.
Uczniowie szkół podstawowych i szkół artystycznych realizujących kształcenie ogólne,
w tym uczniowie z niepełnosprawnościami w zakresie szkoły podstawowej mają prawo
do bezpłatnego dostępu do podręczników, materiałów edukacyjnych i materiałów
ćwiczeniowych.
Wyposażanie szkół w podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe jest
zadaniem zleconym z zakresu administracji rządowej wykonywanym przez jednostki
samorządu terytorialnego. Na realizację tego zadania jednostki samorządu terytorialnego
otrzymują dotację celową z budżetu państwa16 . Dotacja na zakup podręczników i
materiałów edukacyjnych jest udzielana raz na trzy lata, natomiast na zakup materiałów
ćwiczeniowych na każdy rok szkolny. Szkoły zapewniają uczniom bezpłatny dostęp do
15 Dz. U. z 2026 r. poz. 650
16 https://www.gov.pl/web/edukacja/dotacja-celowa-na-wyposazenie-szkol-w-podreczniki-materialy-
edukacyjne-i-materialy-cwiczeniowe-w-2025-r

-- 9 of 17 --

10
zakupionych z dotacji podręczników, materiałów edukacyjnych i materiałów
ćwiczeniowych.
Od roku 2026 nastąpił wzrost kwot dotacji celowej o 20 % w stosunku do lat poprzednich.
Maksymalna kwota dotacji celowej obliczanej i przyznawanej na wyposażenie publicznych
szkół podstawowych i szkół artystycznych realizujących kształcenie ogólne w zakresie
szkoły podstawowej w:
1) podręczniki do zajęć z zakresu edukacji: polonistycznej, matematycznej, przyrodniczej
i społecznej, podręczniki do zajęć z zakresu danego języka obcego nowożytnego lub
materiały edukacyjne wynosi 119 zł na ucznia – w przypadku klas I–III;
2) materiały ćwiczeniowe 66 zł na ucznia – w przypadku klas I–III;
3) podręczniki lub materiały edukacyjne wynosi:
• 222 zł na ucznia – w przypadku klasy IV,
• 286 zł na ucznia – w przypadku klas V i VI,
• 396 zł na ucznia – w przypadku klas VII i VIII;
4) materiały ćwiczeniowe – 33 zł na ucznia – w przypadku klas IV–VIII.
W przypadku podręczników, materiałów edukacyjnych i materiałów ćwiczeniowych
dla uczniów niepełnosprawnych, posiadających orzeczenie o potrzebie kształcenia
specjalnego (dotyczy uczniów z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu
lekkim/niepełnosprawnością intelektualną w stopniu umiarkowanym lub
znacznym/niesłyszących/słabosłyszących/z autyzmem, w tym zespołem
Aspergera/słabowidzących/niewidomych) kwoty dotacji są powiększane poprzez
pomnożenie ich o wskaźniki, których wysokość została określona w rozporządzeniu
Ministra Edukacji Narodowej z dnia 20 marca 2018 r. w sprawie wysokości wskaźników
zwiększających kwoty dotacji celowej na wyposażenie szkół podstawowych w podręczniki,
materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe dla uczniów niepełnosprawnych17 .
Zgodnie z art. 56 ust. 7 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych dotacja celowa może
być wykorzystana na pokrycie kosztu drukowania i powielania podręczników, materiałów
edukacyjnych i materiałów ćwiczeniowych w celach dydaktycznych lub na zakup urządzeń
umożliwiających drukowanie lub powielanie tych podręczników i materiałów, a w
przypadku uczniów niepełnosprawnych posiadających orzeczenie o potrzebie kształcenia
specjalnego – także na zakup sprzętu lub oprogramowania umożliwiającego odczyt
podręczników, materiałów edukacyjnych lub materiałów ćwiczeniowych w postaci
elektronicznej.
Nauczyciel wybierając podręcznik, materiał edukacyjny czy materiał ćwiczeniowy dla ucznia
z niepełnosprawnością, może skorzystać z podręczników dopuszczonych przez ministra
do spraw oświaty i wychowania do użytku szkolnego, jak również ma prawo i możliwość
wybrać dodatkowo materiał edukacyjny dostosowany do potrzeb edukacyjnych i
możliwości psychofizycznych konkretnego ucznia z niepełnosprawnością, posiadającego
orzeczenie
17 Dz. U. z 2018 r. poz. 611

-- 10 of 17 --

11
o potrzebie kształcenia specjalnego i uczęszczającego do szkoły ogólnodostępnej,
integracyjnej czy specjalnej.
Z dofinansowania skorzystały i nadal korzystają szkoły podstawowe, do których uczęszczają
uczniowie z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu lekkim, umiarkowanym
lub znacznym, niesłyszący, słabosłyszący, z autyzmem, w tym z zespołem Aspergera,
niewidomi i słabowidzący, posiadający orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego.
MEN corocznie zleca Uniwersytetowi Warszawskiemu opracowanie adaptacji
dopuszczonych do użytku szkolnego podręczników dostosowanych do potrzeb uczniów
mających trudności w uczeniu się i/lub komunikowaniu się, w tym: niesłyszących,
słabosłyszących, z niepełnosprawnością intelektualną, autyzmem, afazją, a także do potrzeb
uczniów niewidomych i słabowidzących. Adaptacje są zamieszczone na ZPE w formie
elektronicznych plików przygotowanych do wydruku w systemie Braille’a, jako pliki w druku
powiększonym lub z tłumaczeniem na polski język migowy.
W ramach nowej edycji kompleksowego programu wsparcia dla rodzin „Za życiem”
na lata 2022-2026, MEN realizuje również działanie 5.4. „Tranzycja na rynek pracy”.
Celem działania jest wsparcie osób niepełnosprawnych, zwłaszcza dzieci i młodzieży
z niepełnosprawnościami, w procesie przechodzenia z systemu edukacji lub opieki
do aktywnego uczestnictwa na rynku pracy we współpracy z podmiotami zewnętrznymi.
Zadanie zostało powierzone do realizacji w latach 2023-2026 Instytutowi Badań
Edukacyjnych - Państwowemu Instytutowi Badawczemu (IBE-PIB) w Warszawie oraz
w latach 2023-2025 Ośrodkowi Rozwoju Edukacji.
W ramach działania realizowane jest:
− przygotowanie specjalistów z zakresu doradztwa zawodowego do pracy z i na rzecz
osób z niepełnosprawnościami,
− pobudzanie aktywności szkół i placówek, w tym również specjalnych, w zakresie
budowania pozytywnych wzorców opieki, nauki i wychowania, przygotowania
do funkcjonowania na rynku pracy również uczniów z niepełnosprawnościami,
− stworzenie list zawodów możliwych do wykonywania w przypadku uczniów
w poszczególnych kategoriach niepełnosprawności.
W bieżącym roku szkolnym 2025/2026 kompleksowe działania mają na celu wspieranie
uczniów w przygotowaniu do wyjścia na rynek pracy w 80 szkołach ponadpodstawowych,
w tym w 16 szkołach specjalnych przysposabiających do pracy. Prowadzone działania
zostały poprzedzone diagnozą potrzeb, w tym w wybranych szkołach specjalnych
przysposabiających do pracy. W roku 2024/2025 projekt był realizowany w 80 szkołach
podstawowych, w tym w 5 szkołach specjalnych. Wnioski i refleksje nauczycieli z tych szkół
posłużyły również jako ważne przesłanki do planowania działań dla szkół specjalnych
przysposabiających do pracy.
W działania zaangażowane są organizacje pozarządowe wyspecjalizowane w pracy
z młodzieżą z niepełnosprawnościami, organizacje pracodawców oraz szkoły specjalne,
np. branżowe szkoły I stopnia oraz szkoły specjalne przysposabiające do pracy. Realizacja
działania polega na:

-- 11 of 17 --

12
− wsparciu w przygotowaniu do zatrudnienia – np. szkolenia, doradztwo zawodowe,
warsztaty umiejętności miękkich i twardych dostosowanych do potrzeb osób
z niepełnosprawnościami,
− asyście w znalezieniu pracy – pomoc w poszukiwaniu ofert pracy dostosowanych
do możliwości uczestników, wsparcie przy rekrutacji,
− dostosowaniu stanowisk pracy – współpraca z pracodawcami w celu zapewnienia
odpowiednich warunków pracy, np. przystosowanie miejsca pracy do potrzeb osób
z różnymi niepełnosprawnościami,
− wspieraniu integracji społecznej – działania mające na celu ułatwienie uczestnikom
wejścia do środowiska pracy, np. mentoring, coaching, wsparcie psychologiczne,
− koordynacji działań między różnymi instytucjami – współpraca między ośrodkami
wsparcia, urzędami pracy, organizacjami pozarządowymi i pracodawcami.
− wspieraniu integracji społecznej – działania mające na celu ułatwienie uczestnikom
wejścia do środowiska pracy, np. mentoring, coaching, wsparcie psychologiczne,
− koordynacji działań między różnymi instytucjami – współpraca między ośrodkami
wsparcia, urzędami pracy, organizacjami pozarządowymi i pracodawcami.
Wykonawcy działania przygotowują materiały szkoleniowe dla nauczycieli, materiały
pomocnicze i instruktażowe dla uczniów, przeprowadzają szkolenia dla nauczycieli oraz
uczniów, a także przygotowują materiały służące przeprowadzeniu pilotażu walidacji
efektów uczenia się, w zakresie możliwości uzyskania kwalifikacji wolnorynkowej przez
uczniów z niepełnosprawnością intelektualną. Materiały i działania skierowane do uczniów
są dostosowywane do indywidualnych potrzeb osób z niepełnosprawnością intelektualną
w stopniu lekkim, umiarkowanym, znacznym i z niepełnosprawnościami sprzężonymi.
Efektywność wszystkich działań będzie weryfikowana badaniami. Dla nauczycieli
i dyrektorów szkół specjalnych przysposabiających do pracy przygotowywane są również
materiały, webinary, publikacje, które będą dostępne na stronie projektu oraz
upowszechniane tak, by dotarły do wszystkich zainteresowanych szkół w Polsce (nie tylko
16 biorących udział w projekcie). Efektem projektu będą też zebrane wnioski i
rekomendacje dotyczące wspierania szkół, w tym szkół specjalnych przysposabiających do
pracy
w przygotowaniu uczniów do aktywności zawodowej.
Ad 10. Jakie środki finansowe zostały przeznaczone w latach 2024–2026 na inwestycje
w szkołach specjalnych w województwie mazowieckim, ze szczególnym uwzględnieniem
północnej części regionu? Ad 11. Czy MEN planuje uruchomienie nowych programów
inwestycyjnych skierowanych do szkół specjalnych funkcjonujących poza dużymi aglomeracjami
miejskimi?
Zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, to jednostki samorządu terytorialnego jako
organy prowadzące odpowiadają za organizację sieci publicznych szkól i placówek, w tym
szkół specjalnych. Ministerstwo Edukacji Narodowej nie gromadzi danych dotyczących
wysokości nakładów inwestycyjnych ponoszonych w szkołach specjalnych w podziale
na województwa oraz typy szkół. Realizacja i finansowanie inwestycji infrastrukturalnych

-- 12 of 17 --

13
w tych placówkach pozostają zadaniem organów prowadzących, które wykorzystują w tym
celu środki własne, a także środki pozyskiwane z programów rządowych i funduszy
europejskich. W związku z powyższym Ministerstwo nie dysponuje informacjami
o wysokości środków przeznaczonych w latach 2024-2026 na inwestycje w szkołach
specjalnych województwa mazowieckiego, w tym w północnej części regionu.
W latach 2024-2026 Ministerstwo Edukacji Narodowej nie realizowało programów
inwestycyjnych przeznaczonych bezpośrednio dla szkół specjalnych w województwie
mazowieckim. Natomiast publiczne i niepubliczne szkoły specjalne oraz placówki
(np. specjalne ośrodki szkolno-wychowawcze) mogły i nadal mogą przystąpić do Rządowego
programu wspierania organów prowadzących szkoły i placówki w rozwijaniu umiejętności
cyfrowych dzieci i młodzieży na lata 2025-2029 – „Cyfrowy Uczeń”18 . Program ma wspierać
realizację celów określonych w następujących obszarach Polityki Cyfrowej Transformacji
Edukacji w zakresie rozwoju:
1. nowych technologii, w tym sztucznej inteligencji w szkole;
2. metod kształcenia, dydaktyki cyfrowa, cyfrowych zasobów dydaktycznych;
3. kształcenia i doskonalenie nauczycieli;
4. wyposażenia uczniów, nauczycieli i szkół.
Warunkiem udziału w Programie jest zapewnianie co najmniej 20% wkładu własnego
(finansowego, rzeczowego lub rzeczowo-finansowego), który zapewnia organ prowadzący
m.in. szkołę lub placówkę oświatową.
Szkoły podstawowe specjalne mogą także skorzystać z Programu „Pracownie Kompas
Jutra”, który przewiduje 200 mln zł na wyposażenie i doposażenie szkolnych pracowni
do prowadzenia zajęć przyrody oraz zajęć praktyczno-technicznych w szkołach
podstawowych. Środki mają trafić do organów prowadzących szkoły podstawowe, w tym
specjalne, oraz publiczne placówki doskonalenia nauczycieli, aby przygotować nowoczesne
pracownie do wdrażania nowych zajęć przyrody i zajęć praktyczno-technicznych zgodnie
z Reformą 26. Kompas Jutra19 . Wsparcie będzie kierowane przede wszystkim do szkół
podstawowych działających w gminach o najniższym indywidualnym wskaźniku
zamożności, ze szczególnym uwzględnieniem uczniów klas IV-VI. Dotacja z budżetu
państwa może pokryć do 80% kosztów zadania, przy co najmniej 20% wkładzie własnym
organu prowadzącego.
Ministerstwo Edukacji Narodowej w 2025 r. realizowało „Rządowy program pomocy
uczniom niepełnosprawnym w formie dofinansowania zakupu podręczników, materiałów
edukacyjnych i materiałów ćwiczeniowych w latach 2023-2025”, którego zakres
obejmował dofinansowanie zakupu podręczników szkolnych, materiałów edukacyjnych i
materiałów ćwiczeniowych. Celem programu było wyrównywanie szans edukacyjnych i
wspieranie rozwoju edukacyjnego uczniów niepełnosprawnych przez dofinansowanie
zakupu podręczników, materiałów edukacyjnych i materiałów ćwiczeniowych. Wsparcie
dotyczyło zakupu podręczników do kształcenia ogólnego, w tym podręczników do
kształcenia specjalnego lub podręczników do kształcenia w zawodach, dopuszczonych do
18 https://www.gov.pl/web/edukacja/cyfrowy-uczen
19 https://www.gov.pl/web/edukacja/200-mln-zl-na-nowe-pracownie-w-szkolach

-- 13 of 17 --

14
użytku szkolnego przez ministra właściwego do spraw oświaty i wychowania oraz
materiałów edukacyjnych do kształcenia ogólnego i zawodowego.
„Rządowy program pomocy uczniom niepełnosprawnym w formie dofinansowania zakupu
podręczników, materiałów edukacyjnych i materiałów ćwiczeniowych w latach 2023-2025”
w roku szkolnym 2025/2026 skierowany był do uczniów słabowidzących, niesłyszących,
słabosłyszących, z niepełnosprawnością ruchową (w tym afazją), z autyzmem (w tym
z zespołem Aspergera), z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu lekkim,
umiarkowanym lub znacznym oraz z niepełnosprawnościami sprzężonymi, posiadających
orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego 20 i uczęszczających do:
1) liceum ogólnokształcącego;
2) technikum;
3) branżowej szkoły I stopnia;
4) branżowej szkoły II stopnia;
5) szkoły specjalnej przysposabiającej do pracy,
6) do klas I–III czteroletniej ogólnokształcącej szkoły muzycznej II stopnia, lub
7) klas IV–VI dotychczasowej sześcioletniej ogólnokształcącej szkoły muzycznej II stopnia
prowadzonych w czteroletniej ogólnokształcącej szkole muzycznej II stopnia.
W 2025 r. z programu skorzystało ogółem 57 064 uczniów posiadających orzeczenie
o potrzebie kształcenia specjalnego, w tym 11 088 z województwa mazowieckiego:
− 265 słabowidzących,
− 353 słabosłyszących,
− 6 640 z autyzmem, w tym z zespołem Aspergera,
− 753 z niepełnosprawnością ruchową, w tym z Afazją,
− 137 niesłyszących,
− 1 296 z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu lekkim,
− 1 644 uczniów uczęszczających do szkoły specjalnej przysposabiającej do pracy.
Na realizację programu wydatkowano łącznie 20 284 231,71 zł, w tym 4 264 186,63 zł
w województwie mazowieckim.
Dnia 15 czerwca 2026 r. Rada Ministrów przyjęła uchwałę w sprawie Rządowego programu
pomocy uczniom niepełnosprawnym w formie dofinansowania zakupu podręczników,
materiałów edukacyjnych i materiałów ćwiczeniowych w latach 2026–2028.
Kwoty dofinansowania dla uczniów w latach 2026–2028 będą wyższe niż w latach
wcześniejszych:
• z 445 zł do 534 zł (liceum, technikum oraz szkoły artystyczne realizujące program
liceum),
• z 390 zł do 468 zł (branżowa szkoła I stopnia, branżowa szkoła II stopnia),
20 Orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego, o którym mowa w art. 127 ust. 10 ustawy z dnia 14 grudnia
2016r. – Prawo oświatowe (Dz. U. z 2025 r. poz. 1043, z późn. zm.) albo orzeczenie o potrzebie kształcenia
specjalnego,
o którym mowa w art. 312 ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo
oświatowe (Dz. U. z 2017 r. z późn. zm.).

-- 14 of 17 --

15
• z 225 zł do 270 zł (szkoła specjalna przysposabiająca do pracy).
Aktualnie trwają prace nad przygotowaniem projektu Planu Partnerstwa Krajowego
i Regionalnego – strategicznego dokumentu programowego określającego sposób podziału
i wykorzystania środków z budżetu Unii Europejskiej na lata 2028-2034. Jednym z założeń
dokumentu jest uwzględnienie wsparcia dla szkół specjalnych, w tym w zakresie
modernizacji oraz rozwoju ich infrastruktury, a także działań organizacyjnych
i kompetencyjnych służących dostosowaniu tych placówek do prowadzenia działań
edukacyjnych odpowiadających na indywidualne potrzeby dzieci oraz uczniów i uczennic.
Ad 12. Jakie działania podejmuje Ministerstwo w celu przeciwdziałania niedoborom kadrowym
wśród: pedagogów specjalnych, psychologów, terapeutów, logopedów, nauczycieli pracujących z
uczniami z ASD, szczególnie na terenach powiatowych i wiejskich?
Odpowiednio przygotowane kadry pedagogiczne, w tym nauczyciele specjaliści stanowią
kluczowy element skutecznego rozpoznawania oraz wspierania indywidualnych potrzeb
dziecka i ucznia w każdej szkole, zapewniając adekwatną pomoc dostosowaną do jego
możliwości rozwojowych i edukacyjnych.
Uzupełnieniem istniejącej oferty w zakresie doskonalenia nauczycieli jest zlecenie przez
MEN realizacji studiów podyplomowych uczelniom. Ukończenie studiów umożliwia
poszerzenie wiedzy i umiejętności przez nauczycieli lub zdobycie nowych, dodatkowych
kwalifikacji. Do tej pory uruchomiono trzy edycje bezpłatnych dla uczestników studiów
podyplomowych na kierunkach:
1) Wczesne wspomaganie rozwoju dziecka i wsparcie rodziny;
2) Pedagog specjalny w edukacji włączającej;
3) Psychologia z przygotowaniem pedagogicznym;
4) Polski język migowy dla nauczycieli.
Trwają prace nad uruchomieniem czwartej edycji studiów.
Z analizy liczby nauczycieli (w etatach) w przedszkolach specjalnych oraz szkołach
specjalnych w przykładowych 7 powiatach z terenu północnego Mazowsza (mławski,
ostrołęcki, żuromiński, sierpecki, płocki, makowski, płoński) wynika, iż liczba ta nie odbiega
znacząco od liczby nauczycieli w szkołach specjalnych w pozostałych powiatach Mazowsza,
a w przypadku powiatu płońskiego osiąga wysoką wartość.
Przedstawia to poniższa tabela, zawierająca informacje o liczbie szkół, uczniów i nauczycieli
w podziale na powiaty według rodzaju placówki (złożenie), specyfiki placówki oraz typu
organu prowadzącego - według stanu bazy danych systemu informacji oświatowej
z 21.01.2026 r.
Powiat 1.1 Przedszkola specjalne
samodzielne
1.2 Przedszkola specjalne w
zespołach 1.3 Szkoły specjalne samodzielne 1.4 Szkoły specjalne w zespołach

-- 15 of 17 --

16
Liczba
szkół
Liczba
uczniów
Liczba
nauczycieli
w etatach
Liczba
szkół
Liczba
uczniów
Liczba
nauczycieli w
etatach
Liczba
szkół
Liczba
uczniów
Liczba
nauczycieli
w etatach
Liczba
szkół
Liczba
uczniów
Liczba
nauczycieli w
etatach
białobrzeski 2 46 21,88
ciechanowski 1 12 9,76 6 205 92,82
garwoliński 1 18 2,56 9 207 78,84
gostyniński 1 6 1,79 4 137 59,17
grodziski 3 170 83,73
grójecki 9 267 120,16
kozienicki 2 101 37,85
legionowski 1 26 12,14 1 17 10,89 2 40 16,65 2 151 59,55
lipski 4 215 69,32
łosicki 5 129 30,52
makowski 1 25 8,97 3 66 28,71
miński 1 4 1,87 4 59 17,06 4 283 105,84
mławski 1 31 13,35 3 148 53,92
nowodworski 2 111 50,59
ostrołęcki 2 22 10,88 2 72 44,22
ostrowski 4 90 55,25
otwocki 2 55 38,02 2 152 12,67 8 384 158,81
piaseczyński 1 3 1,00 8 572 241,53
płocki 2 63 34,74
płoński 1 10 6,75 2 122 41,09 5 194 107,28
pruszkowski 1 23 2 37 20,47 4 294 127,32
przasnyski 3 40 6,10 5 140 42,00
przysuski 15 362 77,39
pułtuski 1 11 3,33 2 128 54,95
radomski 8 332 158,48
siedlecki 6 169 42,08
sierpecki 1 13 5,77 3 93 35,95
sochaczewski 5 178 89,44
sokołowski 4 132 52,07
szydłowiecki 3 74 44,65
warszawski
zachodni 1 23 6,82 2 23 13,11 1 36 9,85 12 491 182,12
węgrowski 1 52 24,01 5 226 94,42
wołomiński 3 203 101,04 5 373 132,20
wyszkowski 5 232 105,75
zwoleński
żuromiński 1 16 6,90 1 14 2 48 30,55
żyrardowski 1 40 11,00 1 10 7,29 3 194 92,76
m. Ostrołęka 1 20 1 8 4,21 4 55 13,97 3 143 65,87
m. Płock 2 62 27,97 2 171 103,27 3 302 158,95
m. Radom 3 91 22,63 1 58 26,70 3 263 148,20 13 880 397,78

-- 16 of 17 --

17
m. Siedlce 3 220 99,16
m. st.
Warszawa 12 279 185,66 2 61 43,94 29 1 916 896,28 43 2 498 1 028,52
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia
Ministra Edukacji
Izabela Ziętka
Podsekretarz Stanu
/ – podpisano cyfrowo/

-- 17 of 17 --