Interpelacja w sprawie pogarszającej się sytuacji polskiego przemysłu oraz rosnącej liczby zwolnień grupowych
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 17357
do ministra finansów i gospodarki
w sprawie pogarszającej się sytuacji polskiego przemysłu oraz rosnącej liczby zwolnień grupowych
Zgłaszający: Wiesław Krajewski
Data wpływu: 22-05-2026
Szanowny Panie Ministrze,
na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora kieruję interpelację w sprawie pogarszającej się sytuacji polskiego przemysłu oraz rosnącej liczby zwolnień grupowych.
W ostatnich miesiącach do opinii publicznej trafiają kolejne informacje o ograniczaniu produkcji, problemach finansowych przedsiębiorstw oraz planowanych zwolnieniach grupowych w strategicznych sektorach polskiej gospodarki. Problemy dotykają m.in. branży chemicznej, hutniczej, motoryzacyjnej, transportowej oraz produkcyjnej.
Coraz więcej przedsiębiorców alarmuje, że polski przemysł przegrywa dziś z:
wysokimi kosztami energii,
niestabilnością regulacyjną,
rosnącymi kosztami prowadzenia działalności,
oraz brakiem realnej strategii przemysłowej państwa.
Mieszkańcy wielu regionów przemysłowych mają dziś uzasadnione obawy o miejsca pracy i przyszłość lokalnych gospodarek.
Szczególnie niepokojące jest to, że rząd coraz częściej odpowiada na kryzys konferencjami prasowymi i politycznym marketingiem zamiast realnymi działaniami osłonowymi dla przedsiębiorstw i pracowników.
W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:
Ilu pracowników objęły zwolnienia grupowe od początku 2025 r.?
Które branże są obecnie najbardziej zagrożone redukcją zatrudnienia?
Ile zakładów przemysłowych ograniczyło produkcję w ostatnich 12 miesiącach?
Jakie działania podjął rząd w celu ochrony miejsc pracy?
Czy rząd posiada aktualną strategię rozwoju polskiego przemysłu?
Jakie działania podjęto wobec rosnących kosztów energii dla przemysłu?
Czy analizowano ryzyko dalszej utraty konkurencyjności polskich przedsiębiorstw?
Jakie środki przeznaczono na wsparcie sektorów strategicznych?
Czy rząd przewiduje kolejne programy osłonowe dla przemysłu?
Czy obecny rząd uważa sytuację polskiego przemysłu za stabilną?
Państwo, które traci własny przemysł, traci bezpieczeństwo gospodarcze, miejsca pracy i realny wpływ na rozwój gospodarki. Dziś coraz więcej wskazuje na to, że obecna władza nie posiada żadnej spójnej strategii ochrony polskiego przemysłu. Z wyrazami szacunku Wiesław Krajewski
Poseł na Sejm RP
Sekretarz stanu Michał Jaros
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 18 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (22)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (13)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
32464 znakówkancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Znak pisma: DPP-VII.054.14.2026
Warszawa, 25 lipca 2026 r.
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: interpelacji nr 17357 w sprawie pogarszającej się sytuacji polskiego przemysłu
oraz rosnącej liczby zwolnień grupowych
Szanowny Panie Marszałku,
przekazuję odpowiedź na interpelację nr 17357 Pana Wiesława Krajewskiego, Posła na
Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, z 26 maja 2026 r. w sprawie pogarszającej się sytuacji
polskiego przemysłu oraz rosnącej liczby zwolnień grupowych.
Na wstępie zaznaczam, że pytania z niniejszej interpelacji pozostają we właściwości kilku
organów: ministra właściwego ds. gospodarki (wspieranie konkurencyjności polskiego
przemysłu, pomoc publiczna), ministra właściwego ds. energii (regulacje w zakresie
cen/rynku energii), ministra właściwego ds. pracy (kwestie dotyczące zatrudnienia
i zwolnień), ministra wł. ds. rozwoju regionalnego (fundusze europejskie wykorzystywane
w programach osłonowych dla przemysłu). Odpowiedzi na pytania z interpelacji zostały
opracowane z uwzględnieniem właściwości ww. resortów.
Sytuacja części sektorów przemysłowych w Polsce pozostaje wymagająca, co wynika
z nakładających się uwarunkowań makroekonomicznych, presji kosztowej, w tym
w szczególności wysokich cen energii, a także wyzwań związanych z transformacją
energetyczno-klimatyczną i rosnącą konkurencją międzynarodową. W tym kontekście
działania Rządu RP koncentrują się m.in. na tworzeniu warunków sprzyjających utrzymaniu
działalności przemysłowej oraz ochronie miejsc pracy.
Ad 1, 2.
Odpowiadając łącznie na pytania dotyczące liczby pracowników objętych zwolnieniami
grupowymi oraz branż najbardziej zagrożonych redukcją zatrudnienia,
Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej wskazuje, że według sprawozdania
MRPiPS-01 o rynku pracy w 2025 roku1 pracodawcy zwolnili grupowo 29,5 tys.
pracowników, a w okresie styczeń-kwiecień 2026 roku 7,2 tys. Łącznie od stycznia 2025 r.
do końca kwietnia 2026 r. zwolniono grupowo 36,7 tys. pracowników.
1 Sprawozdanie MRPiPS-01 o rynku pracy w 2025 roku dostępne pod adresem:
https://psz.praca.gov.pl/rynek-pracy/statystyki-i-analizy/bezrobocie-rejestrowane/-
/categories/7822338.
-- 1 of 12 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Odnosząc się do struktury branżowej, w okresie styczeń-kwiecień 2026 r. największą liczbę
zapowiedzi zwolnień grupowych zgłosiły przedsiębiorstwa działające w sekcji PKD 2007
Przetwórstwo przemysłowe (44,7% wszystkich zapowiedzi zwolnień grupowych)
oraz Handel hurtowy i detaliczny (32,4%).
Należy jednak zaznaczyć, że zgłoszenie do urzędów pracy zamiaru przeprowadzenia
zwolnień grupowych nie jest tożsame z faktycznym rozwiązaniem umów z zapowiedzianą
liczbą pracowników. Pracodawcy niejednokrotnie rezygnują z zamiaru redukcji zatrudnienia
np. z uwagi na akceptację przez pracowników wypowiedzeń zmieniających warunki pracy
i płacy lub wdrożone plany restrukturyzacyjne.
Ad 3, 10.
Odpowiadając łącznie na pytania dotyczące oceny stabilności sytuacji w polskim przemyśle
oraz skali ograniczenia produkcji przez zakłady przemysłowe, należy wskazać, że w opinii
ministra właściwego do spraw gospodarki sytuację polskiego przemysłu należy oceniać w
szerszym kontekście geopolitycznym i makroekonomicznym.
Pozytywnym sygnałem jest fakt, że Międzynarodowy Fundusz Walutowy w aktualizacji
World Economic Outlook podwyższył prognozę wzrostu polskiego PKB na 2026 rok
do 3,4%, podczas gdy dla gospodarki światowej i strefy euro oczekiwania zostały obniżone2.
Z drugiej strony, odnosząc się do kwestii dynamiki produkcji w poszczególnych zakładach,
warto zauważyć, że statystyki publiczne nie gromadzą bezpośrednich danych o liczbie
przedsiębiorstw ograniczających skalę działalności. Wyniki te odzwierciedlają jednak
wskaźniki koniunktury - w czerwcu 2026 r. wskaźnik PMI dla polskiego sektora
wytwórczego obniżył się do poziomu 46,1 pkt, na co wpłynął spadek nowych zamówień,
prowadząc do ograniczenia produkcji.3 Wcześniej w maju 2026 r. wskaźnik wzrósł do 49,4
i zbliżył się do neutralnego progu 50 pkt.4
Niemniej jednak, twarde dane wskazują na ogólną odporność sektora - według danych GUS
w okresie styczeń–maj 2026 r. produkcja sprzedana przemysłu była o 3,1% wyższa niż
w analogicznym okresie 2025 roku (wówczas notowano wzrost o 1,6%). Wzrost rok do roku
nastąpił we wszystkich sekcjach:
w górnictwie i wydobyciu o 20,0%,
w wytwarzaniu i zaopatrywaniu w energię elektryczną, gaz, parę wodną i gorącą
wodę o 11,2%,
w dostawie wody; gospodarowaniu ściekami i odpadami; rekultywacji o 8,7%,
2 https://www.imf.org/-
/media/files/publications/weo/2026/update/july/english/text.pdf.
3
https://www.pmi.spglobal.com/Public/Home/PressRelease/885a37d03fba40149136f12
db7996572.
4
https://www.pmi.spglobal.com/Public/Home/PressRelease/d5f5717f6ec54561b76293d
dca633764.
-- 2 of 12 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
w przetwórstwie przemysłowym – wzrost o 1,9%.5
Dostrzegając ten kontrast między pozytywnymi danymi o produkcji a ostrożnymi nastrojami
przedsiębiorców, Ministerstwo Rozwoju i Technologii podejmuje działania na rzecz
stabilizacji warunków gospodarowania. W odpowiedzi na utrzymującą się niepewność
geopolityczną oraz wysokie koszty energii, resort gospodarki koncentruje się na wdrażaniu
rozwiązań obniżających obciążenia energetyczne dla przemysłu oraz wspierających
odporność i konkurencyjność polskich firm.
Ad 4.
Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej wskazuje, że obowiązki pracodawców
planujących lub dokonujących redukcji zatrudnienia reguluje Ustawa z dnia 20 marca 2025
r. o rynku pracy i służbach zatrudnienia6.
Zgodnie z przepisami ww. ustawy, jeśli pracodawca zamierza zwolnić co najmniej 50
pracowników w okresie 3 miesięcy, zobowiązany jest uzgodnić z powiatowym urzędem
pracy zakres i formy pomocy dla osób objętych zwolnieniami, obejmującej w szczególności
pośrednictwo pracy, poradnictwo zawodowe oraz szkolenia (tzw. „zwolnienia
monitorowane”).
Dedykowane wsparcie finansowe z rezerwy Funduszu Pracy (2025–2026)
W odpowiedzi na informacje o zapowiadanych zwolnieniach grupowych, decyzją ministra
właściwego do spraw pracy, w roku 2025 przeznaczono z rezerwy Funduszu Pracy 50 mln
zł na program aktywizacji zawodowej bezrobotnych zwolnionych z pracy z przyczyn
niedotyczących pracowników oraz pracowników objętych zwolnieniami monitorowanymi.
Program, kierowany do powiatów, w którym przeprowadzono zwolnienia, w tym zwolnienia
grupowe pracowników, o których mowa w ustawie z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych
zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących
pracowników7, realizowano w trybie ciągłym bez ogłaszania naboru, co pozwoliło zapewnić
efektywność i elastyczność świadczonego w jego ramach wsparcia. Pomocą objęto osoby
bezrobotne zarejestrowane w urzędzie pracy, z którymi rozwiązano stosunek pracy
z przyczyn niedotyczących pracowników w drodze wypowiedzenia dokonanego przez
pracodawcę oraz na mocy porozumienia stron, a także osoby objęte zwolnieniami
monitorowanymi, o których mowa w art. 217 ustawy z dnia 20 marca 2025 r. o rynku pracy
i służbach zatrudnienia8.
Powiatowe urzędy pracy składały wnioski na bieżąco, w zależności od wystąpienia
przypadków zwolnień pracowników na ich terenie. W roku 2025 wpłynęło 7 wniosków.
Wszystkie rozpatrzono pozytywnie, przyznając wnioskodawcom środki w kwocie 4 505
250 zł.
5 https://ssgk.stat.gov.pl/Przemysl.html.
6 Dz. U. z 2025 r. poz. 620 z późn. zm.
7 Dz. U. z 2025 r. poz. 570 z późn. zm.
8 Dz. U. z 2025 r. poz. 620 z późn. zm.
-- 3 of 12 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
W roku 2026 na ten sam cel ponownie zabezpieczono kwotę 50 mln zł z rezerwy Funduszu
Pracy. Analogicznie do roku 2025 urzędy mogą ubiegać się o środki bez ogłaszania naboru,
a wnioski są rozpatrywane na bieżąco w kolejności wpływu. Na dzień 27 maja 2026 r.
do ministra właściwego do spraw pracy wpłynęło 8 wniosków. Wszystkie rozpatrzono
pozytywnie, przyznając wnioskodawcom środki w kwocie blisko 4 mln zł.
Działania profilaktyczne – Krajowy Fundusz Szkoleniowy (KFS)
Jednym z instrumentów wspierających pracodawców i przedsiębiorców w dostosowywaniu
kompetencji pracowników do potrzeb zmieniającej się gospodarki jest Krajowy Fundusz
Szkoleniowy (KFS), którego środki przeznaczane są na dofinansowanie kształcenia
ustawicznego osób pracujących (pracowników, pracodawców, osób fizycznych
prowadzących jednoosobową działalność gospodarczą oraz osób świadczących pracę
na podstawie umów cywilnoprawnych). Ten rodzaj inwestycji w potencjał kadrowy
poprawia zarówno pozycję firm, jak i samych zatrudnionych.
Ogólne formy aktywizacji zawodowej i wsparcie powiatów
Ponadto, na mocy ustawy o rynku pracy i służbach zatrudnienia9, osoby, które utraciły
zatrudnienie, mogą korzystać z szerokiego wachlarza wsparcia w zakresie aktywizacji
zawodowej, które obejmuje m.in.:
pomoc w znalezieniu pracy, wsparcie w rozwoju zawodowym (szkolenia, bon na
kształcenie ustawiczne, pożyczka edukacyjna),
pomoc w podjęciu zatrudnienia subsydiowanego u pracodawców,
skierowanie do udziału w programach specjalnych w przypadkach wymagających
zastosowania niestandardowych form wsparcia,
bon na zasiedlenie i wsparcie finansowe na podjęcie działalności gospodarczej.
Pomoc w ww. formie jest realizowana na bieżąco przez powiatowe urzędy pracy
i finansowana ze środków Funduszu Pracy. W 2026 roku samorządy powiatów dysponują
na ten cel łączną kwotą 1,7 mld zł. Środki przyznawane są na cały rok i w transzach
miesięcznych trafiają na konta powiatowych urzędów pracy. Wyboru wdrażanych form
pomocy, w ramach łącznej kwoty ustalonej dla samorządu powiatu, dokonuje starosta po
zasięgnięciu opinii powiatowej rady rynku pracy. W ramach przyznanych limitów
finansowane są wszystkie formy pomocy ujęte w ustawie o rynku pracy i służbach
zatrudnienia10 dla wszystkich grup klientów, w tym także osób zwolnionych z pracy
i zarejestrowanych w urzędach pracy.
Efektywność podejmowanych działań odzwierciedlają dane statystyczne: w okresie
styczeń – kwiecień 2026 r. udział w aktywnych formach wsparcia rozpoczęło 40,7 tys.
bezrobotnych, z czego:
18,9 tys. bezrobotnych rozpoczęło prace subsydiowane,
15,3 tys. staże,
3,3 tys. prace społecznie użyteczne,
9 Dz. U. z 2025 r. poz. 620 z późn. zm.
10 Dz. U. z 2025 r. poz. 620 z późn. zm.
-- 4 of 12 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
3,2 tys. szkolenia.
Ad 5, 7.
Odpowiadając łącznie na pytania dotyczące posiadania aktualnej strategii rozwoju
przemysłu oraz analizy ryzyk związanych z utratą konkurencyjności polskich
przedsiębiorstw, należy podkreślić, że silna baza przemysłowa pozostaje fundamentem
bezpieczeństwa gospodarczego, społecznego i technologicznego oraz długoterminowej
konkurencyjności gospodarki, co musi również przekładać się na godziwe warunki pracy
i płacy w tym sektorze. Z tego względu Ministerstwo Rozwoju i Technologii aktywnie
współtworzy ramy dla rozwoju gospodarczego Polski, biorąc udział m.in. w pracach nad
rządowym dokumentem strategicznym pn. „Koncepcja Rozwoju Kraju 2050”
(koordynowanym przez Ministerstwo Funduszy i Polityki Regionalnej).
Jednocześnie, jako że Polska jest częścią Unii Europejskiej, działania krajowe
są komplementarne z rozwiązaniami na poziomie UE. Rząd RP, przy wiodącej roli
Ministerstwa Rozwoju i Technologii, szczegółowo analizuje ryzyka dla konkurencyjności
przemysłu i aktywnie uczestniczy w pracach nad inicjatywami unijnymi. Należą do nich m.in.
Pakt dla czystego przemysłu (ang. Clean Industrial Deal)11, Europejski plan działania
w zakresie stali i metali12, czy Akt w sprawie przyspieszenia rozwoju przemysłu (ang.
Industrial Accelerator Act, dalej: „IAA”) 13, które mają wpływ na funkcjonowanie przemysłu.
W odniesieniu do opublikowanego w marcu 2026 r. projektu IAA, — wprowadzającego tzw.
preferencję europejską w zamówieniach publicznych i funduszach UE — Ministerstwo
Rozwoju i Technologii analizuje proponowane rozwiązania i aktywnie negocjuje
ich ostateczny kształt tak, aby zapewnić jak największą wartość dla polskiej gospodarki.
W ramach wzmacniania odporności łańcuchów dostaw i zapobiegania kryzysom, resort
gospodarki realizuje obowiązki wynikające z unijnego Aktu o sytuacji nadzwyczajnej
11 Komunikat Komisji do Parlamentu Europejskiego, Rady, Europejskiego Komitetu
Ekonomiczno-Społecznego I Komitetu Regionów Pakt dla czystego przemysłu: wspólny
plan działania na rzecz konkurencyjności i dekarbonizacji COM(2025) 85 final
12 Komunikat Komisji do Parlamentu Europejskiego, Rady, Europejskiego Komitetu
Ekonomiczno-Społecznego I Komitetu Regionów Europejski plan działania w zakresie stali
i metali COM(2025) 125 final
13 Proposal for a Regulation of the European Parliament and of the Council establishing
a framework of measures for the acceleration of industrial capacity and decarbonisation in
strategic sectors and amending Regulations (EU) 2018/1724, (EU) 2024/1735 and (EU)
2024/3110, COM(2026) 100 final.
Treść projektu: https://single-market-economy.ec.europa.eu/publications/industrial-
accelerator-act_en
-- 5 of 12 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
na rynku wewnętrznym i odporności rynku wewnętrznego (IMERA)14, w ramach czego
utworzono Centralne Biuro Łącznikowe jako punkt kontaktowy dla przedsiębiorców
i obywateli, służące do uzyskiwania informacji czy zgłaszania zakłóceń.
Ponadto, przedstawiciele Ministerstwa Rozwoju i Technologii uczestniczą w pracach
unijnego Sojuszu na rzecz Chemikaliów Strategicznych (ang. Critical Chemicals Alliance15),
co stanowi wyraz traktowania sektora chemicznego i surowcowego jako nierozerwalnego
fundamentu bezpieczeństwa gospodarczego całej Europy.
Kierunki strategiczne i dialog z przemysłem
Ministerstwo Rozwoju i Technologii pracuje wspólnie z przedsiębiorcami, pracownikami
i organizacjami społecznymi nad tworzeniem jak najlepszych warunków do rozwoju
polskich firm. Strategicznym celem Ministerstwa jest modernizacja gospodarki
pod względem technologicznym i środowiskowym – w tym rozwój Przemysłu 4.0,
cyfryzacji i automatyzacji, zielonych technologii oraz gospodarki o obiegu zamkniętym) –
tak, aby rosła jej konkurencyjność na globalnych rynkach. Resort gospodarki prowadzi
również politykę inwestycyjną w ramach Polskiej Strefy Inwestycji, kładąc nacisk
na zrównoważony rozwój kraju pod względem liczby i rozmieszczenia inwestycji
oraz premiowanie tworzenia wysokiej jakości miejsc pracy.
Jednocześnie należy także podkreślić, że podczas przygotowywania projektów aktów
prawnych oraz stanowisk Rządu RP do inicjatyw legislacyjnych Unii Europejskiej
Ministerstwo Rozwoju i Technologii szczegółowo analizuje opinie otrzymane
od przedstawicieli strony społecznej, ze szczególnym uwzględnieniem sektora przemysłu.
Pozwala to na wypracowanie takiego kształtu przepisów i stanowisk do europejskich
regulacji, które uwzględniają faktyczne potrzeby krajowych przedsiębiorstw oraz
zatrudnionych w nich pracowników. Dialog ten prowadzony jest regularnie m.in. w ramach
Trójstronnych Zespołów Branżowych, będących platformą dialogu pomiędzy stroną
społeczną, Rządem i przedsiębiorcami.
Wsparcie dla sektorów w procesie transformacji
W odniesieniu do wybranych sektorów przemysłu działania wspierające podejmuje również
Ministerstwo Energii.
W ramach kompetencji Ministra Energii, w obszarze sektora górnictwa węgla kamiennego,
które należy do branż szczególnie narażonych na redukcję zatrudnienia w związku
z procesem transformacji energetycznej, resort energii podejmuje działania mające na celu
zapewnienie stabilnego i społecznie odpowiedzialnego przebiegu zmian w sektorze.
Kluczowym instrumentem w tym zakresie jest nowelizacja ustawy z dnia 7 września 2007
14 Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/2747 z dnia 9 października
2024 r. w sprawie ustanowienia ram środków dotyczących sytuacji nadzwyczajnej na rynku
wewnętrznym i odporności rynku wewnętrznego oraz w sprawie zmiany rozporządzenia
Rady (WE) nr 2679/98 (akt o sytuacji nadzwyczajnej na rynku wewnętrznym i odporności
rynku wewnętrznego)
15 Więcej na temat ten inicjatywy na stronie internetowej KE: https://single-market-
economy.ec.europa.eu/sectors/chemicals/critical-chemicals-alliance_en.
-- 6 of 12 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
r. o funkcjonowaniu górnictwa węgla kamiennego16, która weszła w życie 1 stycznia 2026
r., ukierunkowana na realizację postanowień Umowy Społecznej zawartej w 2021 r.
oraz dostosowanie systemu wsparcia do aktualnych potrzeb przedsiębiorstw górniczych
i ich pracowników.
Ww. nowelizacja umożliwia prowadzenie procesu likwidacji zakładów górniczych
bezpośrednio przez przedsiębiorstwa górnicze oraz przekazywanie mienia pogórniczego
jednostkom samorządu terytorialnego, co sprzyja rewitalizacji terenów poprzemysłowych
i tworzeniu nowych funkcji gospodarczych w regionach górniczych. Ustawa wprowadza
również pakiet instrumentów osłonowych, obejmujący m.in. urlopy górnicze oraz urlopy
dla pracowników przeróbki mechanicznej węgla w wysokości 80 proc. wynagrodzenia,
a także jednorazowe odprawy pieniężne w wysokości 170 tys. zł netto.
Rozwiązania te obejmują szeroką grupę pracowników przedsiębiorstw górniczych, w tym
także pracowników administracji oraz innych jednostek funkcjonujących w strukturach
spółek.
W odniesieniu do przemysłu stalowego, który również należy do sektorów szczególnie
wrażliwych na koszty energii, Ministerstwo Energii zakończyło etap konsultacji
międzyresortowych i w najbliższym czasie zakończy prace nad dokumentem
pn. „Rekomendacje dla zrównoważonego rozwoju przemysłu stalowego w Polsce”,
opracowanym we współpracy z przedstawicielami branży oraz właściwymi resortami.
Dokument zawiera syntetyczną diagnozę sytuacji sektora oraz identyfikację kluczowych
wyzwań, w szczególności w obszarze transformacji energetyczno-klimatycznej oraz
warunków konkurencji międzynarodowej. Rekomendacje obejmują również zestawienie
konkretnych działań podejmowanych przez poszczególne resorty, realizowanych w ramach
ich właściwości, ukierunkowanych na poprawę warunków funkcjonowania i zwiększenie
konkurencyjności polskiego przemysłu stalowego.
Ad 6.
Wobec rosnących kosztów energii Rząd RP koncentruje się na rozwiązaniach systemowych,
które w dłuższej perspektywie czasowej ograniczą obciążenia ponoszone przez odbiorców
przemysłowych.
Systemowe zmiany w taryfach za usługi przesyłowe i dystrybucyjne
Z inicjatywy Ministra Energii podjęto prace nad nowym rozporządzeniem taryfowym,
obejmujące kompleksową ocenę systemu taryf dla energii elektrycznej, w szczególności
w zakresie kalkulacji składnika stałego i zmiennego stawek sieciowych za usługi przesyłania
i dystrybucji oraz stawki jakościowej. Prace te prowadzone są w ramach Zespołu do spraw
poprawy efektywności kształtowania taryf sieciowych energii elektrycznej (dalej: Zespół).
Zadaniem Zespołu jest wypracowanie konkretnych propozycji rozwiązań,
mechanizmów i kryteriów oraz przedstawienie rekomendacji i założeń do zmian
w rozporządzeniu taryfowym energii elektrycznej, ukierunkowanych na poprawę
16 Dz.U. 2024 poz. 1383
-- 7 of 12 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
przejrzystości i efektywności systemu z uwzględnieniem potrzeb sektora energochłonnego.
Pozwoli to na zapewnienie sprawiedliwej alokacji kosztów oraz efektywne funkcjonowanie
i rozwój Krajowego Systemu Elektroenergetycznego (dalej: KSE).
Planowana do września 2026 r. nowelizacja rozporządzenia taryfowego wpłynie
na poprawę warunków funkcjonowania przemysłu energochłonnego,
umożliwiając obniżenie kosztów energii dla różnych grup odbiorców. Działania te wpisują
się w długofalową politykę Ministerstwa Energii na rzecz stabilizacji kosztów energii
elektrycznej, w szczególności poprzez planowanie odpowiedniej struktury wytwarzania
energii (miksu energetycznego) oraz kształtowanie zasad funkcjonowania rynku energii.
Dedykowane instrumenty wsparcia i system rekompensat
Ewentualne mechanizmy wsparcia dla odbiorców przemysłowych, w tym w odniesieniu
do cen energii elektrycznej, muszą być przygotowywane zgodnie z obowiązującymi
wytycznymi dotyczącymi pomocy publicznej i pozostają w kompetencji Ministra Rozwoju
i Technologii. W ramach już istniejących instrumentów, które pozwalają na doraźne
wsparcie przedsiębiorstw energochłonnych, Ministerstwo Rozwoju i Technologii dysponuje
systemem rekompensat kosztów pośrednich dla sektorów energochłonnych.
Ministerstwo wprowadziło dodatkowo możliwość wcześniejszego rozliczania części
rekompensat poprzez uruchomienie systemu zaliczkowego. Zaliczka to tymczasowe
wsparcie finansowe rozliczane przy wypłacie rekompensat za dany rok (pierwsze zaliczki
wypłacono w lipcu 2025 r.). Wprowadzenie systemu zaliczkowego wiąże się z szeregiem
korzyści dla polskich przedsiębiorstw sektora energochłonnego. Przede wszystkim system
zaliczkowy zapewnia stabilność prowadzenia działalności przez firmy, ponieważ pomaga
utrzymać większą płynność finansową.
Rekompensaty przyznawane są w związku z przenoszeniem kosztów zakupu uprawnień
do emisji gazów cieplarnianych na ceny energii elektrycznej zużywanej do wytwarzania
produktów przez podmioty prowadzące działalność w sektorach i podsektorach
energochłonnych wyszczególnionych w Załączniku nr 1 do Ustawy o systemie rekompensat
dla sektorów i podsektorów energochłonnych z dnia 19 lipca 2019 r.17
Efekty i znaczenie udzielanego wsparcia
W 2025 r. w ramach pomocy 97 podmiotów otrzymało blisko 2,92 mld zł. Była to najwyższa
kwota w historii tego systemu wsparcia. Natomiast w ciągu sześciu lat funkcjonowania
systemu podmioty energochłonne w Polsce otrzymały rekompensaty na kwotę ponad 9,25
mld zł – głównie przemysł ciężki, w tym hutnictwo.
Przyznane środki przyczyniają się do ograniczenia rezydualnego ryzyka ucieczki emisji
w sektorach objętych załącznikiem I do rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady
(UE) 2023/956. Ponadto wspierają proces transformacji energochłonnych sektorów
gospodarki, wzmacniają działania związane z dekarbonizacją zgodnie z zasadami pomocy
państwa (programy pomocy publicznej podlegają notyfikacji), przyczyniają się
do zwiększenia efektywności energetycznej i obniżają koszty funkcjonowaniu systemu.
17 Dz.U. 2026 poz. 807
-- 8 of 12 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Ad 8.
Zdaniem ministra właściwego do spraw gospodarki skupienie się na technologiach
z potencjałem rozwojowym zamiast na tradycyjnych sektorach przemysłu
jest skuteczniejszym podejściem do budowy konkurencyjnej i innowacyjnej gospodarki.
Krajowe Inteligentne Specjalizacje
Ministerstwo Rozwoju i Technologii prowadzi proces przedsiębiorczego odkrywania,
którego celem jest wypracowanie kierunków rozwoju technologicznego Polski –
priorytetów badań, rozwoju i innowacji ujętych w dokumencie „Strategia Produktywności
2030” jako Krajowe Inteligentne Specjalizacje (KIS). Koncepcja inteligentnej specjalizacji
zakłada koncentrację inwestycji publicznych i prywatnych na ograniczonej liczbie
priorytetów istotnych dla rozwoju społeczno-gospodarczego kraju, uwzględniając
wyzwania społeczno-gospodarcze, globalne trendy rozwojowe oraz realne przewagi
konkurencyjne Polski na rynkach zagranicznych.
W Polsce funkcjonuje 13 KIS w następujących obszarach18:
1. Zdrowe społeczeństwo
2. Nowoczesne rolnictwo, leśnictwo i żywność
3. Zrównoważone (bio)produkty, (bio)procesy i środowisko
4. Zrównoważona energia
5. Inteligentne budownictwo zeroemisyjne
6. Transport przyjazny środowisku
7. Gospodarka o obiegu zamkniętym
8. Zaawansowane materiały i nanotechnologia
9. Elektronika i fotonika
10. Technologie informacyjne, komunikacyjne oraz geoinformacyjne
11. Automatyzacja i robotyka
12. Przemysły kreatywne
13. Technologie morskie
Obecnie Ministerstwo Rozwoju i Technologii prowadzi priorytetyzację obszarów KIS,
aby skoncentrować inwestycje publiczne i prywatne na realnych przewagach
konkurencyjnych polskich podmiotów – m.in. poprzez fundusze takie jak Program
Operacyjny Inteligentny Rozwój (POIR, 2014–2020) oraz program Fundusze Europejskie
Nowoczesnej Gospodarki (FENG, 2021–2027).
Priorytetyzacja środków funduszowych zwiększyła efektywność inwestycji w kluczowe
sektory. W latach 2014–2025 wsparcie z funduszy UE (tylko POIR i FENG) koncentrowało
się głównie na:
Nowoczesnym rolnictwie, leśnictwie i żywności – ok. 12,3 mld zł
18 Opisy dostępne na stronie internetowej pod adresem: https://smart.gov.pl/.
-- 9 of 12 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Zdrowym społeczeństwie – ok. 9,9 mld zł
Technologiach informacyjnych, komunikacyjnych i geoinformacyjnych – ok. 9,6 mld zł
Automatyzacji i robotyce – ok. 8 mld zł
Gospodarce o obiegu zamkniętym – ok. 7,6 mld zł
Zaawansowanych materiałach i nanotechnologii – ok. 5,8 mld zł
Efekty tych działań to:
rozwój infrastruktury badawczej (laboratoria i centra badawcze na uczelniach
i w instytutach),
wzrost kompetencji kadry naukowej (naukowcy, doktoranci, inżynierowie),
zwiększenie wydajności (automatyzacja i cyfryzacja w firmach i administracji),
powstawanie innowacyjnych firm.
Wśród rozwijanych w Polsce technologii znajdują się m.in.:
technologie cyfrowe (sztuczna inteligencja, automatyzacja, robotyzacja, systemy
autonomiczne, analiza danych w przemyśle i usługach),
czyste technologie i technologie energetyczne (OZE, magazynowanie energii,
recykling, smart grids),
technologie medyczne, biotechnologie (leki biologiczne, terapie genowe, szczepionki,
urządzenia i wyroby medyczne),
zaawansowane materiały (kompozyty, lekkie stopy, nanomateriały),
technologie kosmiczne i lotnicze (mikrosatelity, systemy obserwacji Ziemi, awionika,
drony),
technologie nowoczesnego rolnictwa i żywności (rolnictwo precyzyjne i cyfrowe,
sensory glebowe, systemy predykcji plonów).
Zmiana modelu gospodarki – od przewag kosztowych do łańcuchów wartości wysokich
technologii
Dzięki skoordynowanemu ukierunkowaniu działań i instrumentów w ciągu ostatnich
kilkunastu lat Polska przeszła od modelu gospodarki opartej głównie na przewagach
kosztowych do modelu coraz silniej zintegrowanego z europejskimi i globalnymi łańcuchami
wartości wysokich technologii. Potwierdzenie transformacji znajduje coraz silniejsze oparcie
w danych makroekonomicznych, strukturze eksportu oraz wskaźnikach innowacyjności.
Przykłady sektorowe
Elektromobilność – Polska stała się jednym z największych producentów
i eksporterów baterii litowo-jonowych w Europie. Jeszcze dekadę temu sektor ten
praktycznie nie istniał w strukturze eksportowej. W I kwartale 2025 r. eksport
akumulatorów litowo-jonowych osiągnął 1,38 mld euro. Pomimo spadku w 2024 r.
Polska utrzymuje pozycję lidera w UE z 20-proc. udziałem w całkowitym eksporcie
UE w tej kategorii (drugi po Chinach ośrodek produkcji baterii do aut elektrycznych).
Rozwój sektora wygenerował tysiące miejsc pracy w przemyśle wysokiej techniki
oraz nowe kompetencje w zakresie chemii materiałowej, elektroniki mocy,
automatyki i recyklingu surowców krytycznych.
-- 10 of 12 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Usługi cyfrowe i IT – w 2023 r. eksport usług IT z Polski osiągnął 14,25 mld euro
(wzrost o 22,2% rok do roku). W 2010 r. usługi IT odpowiadały za ok. 4% eksportu
usług ogółem, obecnie ich udział wzrósł do ponad 14%. Polska staje się jednym
z najważniejszych ośrodków usług cyfrowych i kompetencji programistycznych
na rynku globalnym.
Elektronika wysokiej techniki – w 2023 r. eksport produktów elektronicznych high-
tech osiągnął 33,8 mld euro, co stanowiło prawie 10% całego eksportu Polski.
Branża zwiększa inwestycje w automatyzację i cyfryzację procesów produkcyjnych.
Technologie obronne – szczególnie dynamiczny rozwój w ostatnich dwóch latach.
W odpowiedzi na zmieniającą się sytuację geopolityczną (zwłaszcza po rozpoczęciu
wojny na Ukrainie) udział uzbrojenia w eksporcie high-tech wzrósł z 0,5% w 2021 r.
do 7,1% w 2024 r.
Rozwój eksportu zaawansowanych technologii, usług IT i sektora obronnego sprawia,
że Polska staje się coraz bardziej rozpoznawalnym graczem na globalnej mapie innowacji
i produkcji zaawansowanych technologii. Dane te wskazują na wyraźny wzrost
zaawansowania przemysłu. Polska należy do najbardziej uprzemysłowionych gospodarek
UE – w 2023 r. przemysł odpowiadał za ok. 25% wartości dodanej gospodarki
(średnia unijna: ok. 20%).
Nakłady na B+R
Transformację przyspiesza również dynamiczny wzrost nakładów na B+R. W 2023 r.
przeznaczono na nie 53,1 mld zł, czyli blisko trzy razy więcej niż w 2015 r. (18,1 mld zł).
W 2024 r. po raz pierwszy od wielu lat nakłady na B+R obniżyły się o kilka procent rok
do roku – do 51,5 mld zł. Jednak istotny jest rosnący udział sektora przedsiębiorstw
w finansowaniu badań: w 2015 r. rząd przeznaczał 42%, a przedsiębiorstwa 39%;
obecnie przedsiębiorstwa odpowiadają za ponad połowę wydatków na B+R (58%), a sektor
rządowy – za 35%. Świadczy to o rosnącej dojrzałości technologicznej gospodarki
i zwiększaniu zdolności do tworzenia własnych rozwiązań technologicznych.
Ad 9.
W odpowiedzi na to pytanie Ministerstwo Funduszy i Polityki Regionalnej przekazało
poniższe informacje.
W dniu 21 maja 2026 r. weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady
(UE) 2026/1139 z dnia 20 maja 2026 r. w sprawie zmiany rozporządzenia (UE) 2021/691
w odniesieniu do wsparcia pracowników stojących w obliczu nieuchronnego zwolnienia
w przedsiębiorstwach będących w trakcie restrukturyzacji19. Powyższe zmiany oznaczają,
że Europejski Fundusz Dostosowania do Globalizacji dla Zwalnianych Pracowników (EFG)
będzie mógł służyć nie tylko, jak dotychczas, udzielaniu wsparcia zwalnianym pracownikom
oraz osobom prowadzącym działalność na własny rachunek, które zaprzestały prowadzenia
19 Dz. Urz. UE L 2026/1139
-- 11 of 12 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
takiej działalności w trakcie istotnych działań restrukturyzacyjnych, lecz również wsparciu
pracowników stojących w obliczu nieuchronnego zwolnienia, umożliwiając im zdobycie
umiejętności potrzebnych do przejścia na inne stanowisko w ich obecnym przedsiębiorstwie
albo do innego przedsiębiorstwa. W praktyce oznacza to możliwość dofinansowania
ze środków EFG pakietu działań organizowanych i finansowanych przez pracodawcę
w sytuacji planowanych zwolnień grupowych, dotyczących co do zasady co najmniej 200
pracowników stojących w obliczu nieuchronnego zwolnienia, w jednym przedsiębiorstwie
będącym w trakcie restrukturyzacji.
Każdorazowo przyznanie wsparcia w ramach EFG następuje na wniosek Komisji
Europejskiej na podstawie decyzji przyjętej przez Parlament Europejski i Radę UE.
Wniosek do Komisji składany jest przez państwo członkowskie – w przypadku nowej ścieżki
wsparcia będzie się to odbywać w oparciu o informacje przekazane przez przedsiębiorstwo
realizujące pakiet wsparcia.
Funkcję Instytucji Zarządzającej EFG w Polsce pełni minister właściwy do spraw rozwoju
regionalnego. Zadania Instytucji Zarządzającej EFG są realizowane przez Departament
Europejskiego Funduszu Społecznego w Ministerstwie Funduszy i Polityki Regionalnej.
Obecnie trwają prace nad dostosowaniem „Procedury przygotowania przez Rzeczpospolitą
Polską wniosku o wkład finansowy Europejskiego Funduszu Dostosowania do Globalizacji
dla Zwalnianych Pracowników w latach 2021-2027” do zmian w rozporządzeniu 2021/691.
Z upoważnienia, z wyrazami szacunku
Michał Jaros
Sekretarz Stanu
/ kwalifikowany podpis elektroniczny /
w Ministerstwie Rozwoju i Technologii
-- 12 of 12 --