Interpelacja w sprawie dostępności lekarzy geriatrów oraz rozwoju opieki długoterminowej w Polsce
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 17343
do ministra zdrowia
w sprawie dostępności lekarzy geriatrów oraz rozwoju opieki długoterminowej w Polsce
Zgłaszający: Marcin Józefaciuk
Data wpływu: 22-05-2026
Szanowna Pani Minister,
w związku z postępującym starzeniem się społeczeństwa, rosnącą liczbą osób wymagających wielospecjalistycznej opieki geriatrycznej oraz coraz większym obciążeniem rodzin i systemu ochrony zdrowia opieką nad seniorami zwracam się z prośbą o udzielenie odpowiedzi na poniższe pytania.
Według licznych analiz i danych demograficznych Polska stoi przed poważnym wyzwaniem związanym z niedoborem lekarzy geriatrów, ograniczoną dostępnością oddziałów geriatrycznych, niewystarczającą liczbą miejsc w opiece długoterminowej oraz nierównym dostępem do świadczeń w zależności od miejsca zamieszkania.
W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:
Ilu lekarzy geriatrów wykonuje obecnie zawód w Polsce, z podziałem na województwa oraz sektor publiczny i prywatny?
Ilu lekarzy posiada specjalizację z geriatrii, ale faktycznie nie pracuje w zawodzie geriatry?
Jak zmieniała się liczba lekarzy geriatrów w latach 2015–2026?
Ilu lekarzy odbywa obecnie specjalizację z geriatrii?
Jakie działania zostały podjęte w celu zwiększenia liczby lekarzy geriatrów oraz zachęcenia lekarzy do wyboru tej specjalizacji?
Czy ministerstwo analizowało przyczyny niskiego zainteresowania specjalizacją z geriatrii? Jeśli tak, proszę o przekazanie wyników analiz.
Ilu pacjentów korzystało w ostatnich latach ze świadczeń geriatrycznych, z podziałem na województwa?
Jaki jest średni czas oczekiwania na:
wizytę u geriatry,
miejsce na oddziale geriatrycznym,
świadczenia opieki długoterminowej?
Ile obecnie funkcjonuje:
poradni geriatrycznych,
oddziałów geriatrycznych,
zakładów opiekuńczo-leczniczych,
miejsc opieki długoterminowej,
z podziałem na województwa?
Jakie środki finansowe przeznaczono w latach 2024–2026 na rozwój geriatrii i opieki długoterminowej?
Czy środki europejskie, w tym środki pochodzące z Krajowego Planu Odbudowy oraz innych funduszy unijnych, zostały przeznaczone na rozwój:
geriatrii,
opieki długoterminowej,
infrastruktury dla seniorów,
kształcenia kadr medycznych w tym zakresie?
Jeśli tak, proszę o przedstawienie:
wysokości środków,
źródeł finansowania,
harmonogramów realizacji,
listy projektów i beneficjentów,
stanu realizacji poszczególnych działań.
Czy ministerstwo posiada strategię rozwoju geriatrii i opieki długoterminowej do roku 2030? Jeśli tak, proszę o jej przekazanie.
Jakie działania planowane są w celu poprawy dostępności opieki długoterminowej na terenach wiejskich i w mniejszych miejscowościach?
Czy ministerstwo analizuje wpływ starzenia się społeczeństwa na wydolność systemu ochrony zdrowia oraz zabezpieczenie kadrowe w perspektywie najbliższych 10–20 lat?
Jakie konkretne działania mają zostać wdrożone w latach 2026–2028 w celu poprawy sytuacji seniorów wymagających stałej opieki medycznej i opiekuńczej?
Z poważaniem
Marcin Józefaciuk
Poseł na Sejm RP
Podsekretarz stanu Katarzyna Kęcka
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 2 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (20)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (18)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
24543 znakówadres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
RZS.050.5.2026.AK
Warszawa, 18 czerwca 2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją nr 17343 Posła Marcina Józefaciuka, w sprawie dostępności
lekarzy geriatrów oraz rozwoju opieki długoterminowej w Polsce, zwracam się z uprzejmą
prośbą o przyjęcie poniższych informacji.
Aktualnie liczba lekarzy posiadających specjalizacje z geriatrii wynosi 594 lekarzy (stan na
31.12.2025 r.) i 123 w trakcie specjalizacji.
W 2024 r. w Polsce pracowało 559 lekarzy ze specjalizacją geriatrii, tj. 1,5 na 100 tys.
ludności). W ramach umów podpisanych z Narodowym Funduszem Zdrowia w 2024 r.
pracowało 534 lekarzy geriatrów, tj. 1,4 na 100 tys. ludności.
Liczba lekarzy geriatrów w Polsce jest zróżnicowana regionalnie. Najwięcej lekarzy
specjalistów w dziedzinie geriatrii, w przeliczeniu na 100 tys. ludności, w 2024 r.,
odnotowano w województwie śląskim (2,7 na 100 tys. ludności), a najmniej w
województwie świętokrzyskim (0,5 na 100 tys. ludności).
Tabela 1. Liczba lekarzy pracujących ze specjalizacją z geriatrii bezwzględnie i w
przeliczeniu na 100 tys. ludności w 2024 r. w podziale na województwa
Województwo Liczba kadry
na 100 tys.
ludności
Udział kadry w
wieku em.
dolnośląskie 55 1,9 15%
kujawsko-pomorskie 30 1,5 17%
lubelskie 39 2,0 28%
lubuskie 10 1,0 20%
łódzkie 42 1,8 29%
małopolskie 90 2,6 28%
mazowieckie 107 1,9 25%
opolskie 9 1,0 11%
podkarpackie 26 1,3 27%
podlaskie 25 2,2 20%
pomorskie 31 1,3 19%
śląskie 114 2,7 25%
-- 1 of 9 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
świętokrzyskie 6 0,5 33%
warmińsko-mazurskie 9 0,7 56%
wielkopolskie 43 1,2 21%
zachodniopomorskie 10 0,6 10%
Źródło: Opracowanie Departament Analiz i Strategii w Ministerstwie Zdrowia (DAiS) na
podstawie danych Centralnego Rejestru Osób Uprawnionych do Wykonywania Zawodu
Medycznego (CWPM), NFZ, ZUS, GUS
W tabeli nr 2 zawarto informacje dotyczące liczby lekarzy w trakcie specjalizacji z geriatrii
na terytorium Polski.
Tabela 2. Dane dotyczące liczby lekarzy w trakcie specjalizacji z geriatrii na terytorium
Polski
Ministerstwo Zdrowia nie gromadzi danych umożliwiających identyfikację lekarzy
posiadających specjalizację z geriatrii, którzy nie wykonują świadczeń w tej dziedzinie.
Należy podkreślić, że jeden lekarz może mieć kilka specjalizacji. Dostępne są jednak analizy
dotyczące struktury zasobów kadrowych lekarzy specjalistów, w tym informacje o
dodatkowych specjalizacjach posiadanych przez lekarzy ze specjalizacją w dziedzinie
geriatrii. Na jej podstawie można określić jakie dodatkowe specjalizacje posiadają lekarze z
tytułem specjalisty w dziedzinie geriatrii oraz jaka była ich liczebność w 2024 r. Analiza
wskazuje, że najczęściej współistniejącą dziedziną specjalizacji są choroby wewnętrzne.
Tabela 3. Pięć najczęściej występujących drugich specjalizacji wśród lekarzy posiadających
specjalizację w dziedzinie geriatrii w 2024 r.
Dziedzina
specjalizacji
Druga dziedzina
specjalizacji Liczba lekarzy
Geriatria Choroby wewnętrzne 425
Geriatria Medycyna rodzinna 131
Geriatria Medycyna paliatywna 25
Geriatria Medycyna pracy 16
Geriatria Diabetologia 14
Źródło: Opracowanie DAiS na podstawie danych CWPM, NFZ, ZUS, GUS
Dziedzina specjalizacji
Województwo
Liczba osób w
trakcie
specjalizacji. TRYB
REZYDENCKI
Liczba osób w trakcie
specjalizacji. TRYB
POZAREZYDENCKI
Liczba osób w
trakcie
specjalizacji.
RAZEM
Dolnośląskie 4 4 8
Kujawsko-Pomorskie 2 7 9
Lubelskie 3 5 8
Lubuskie 0 1 1
Mazowieckie 5 12 17
Małopolskie 3 7 10
Opolskie 0 1 1
Podkarpackie 4 4 8
Podlaskie 3 6 9
Pomorskie 3 4 7
Śląskie 4 9 13
Świętokrzyskie 1 3 4
Warmińsko-Mazurskie 0 1 1
Wielkopolskie 1 8 9
Zachodniopomorskie 1 5 6
Łódzkie 2 10 12
sumarycznie 36 87 123
Lekarze w trakcie specjalizacji z geriatrii (stan na 31.12.2025)
-- 2 of 9 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
Liczba lekarzy posiadających specjalizację z geriatrii na terytorium Polski w okresie od
2015 r. do 2026 r. wzrosła o 75%. Dane w przedmiotowym zakresie przedstawia tabela nr
4.
Tabela 4.
Liczba lekarzy posiadających specjalizację z geriatrii w Polsce w latach 2015-2026
GERIATRIA
Dziedzina
specjalizacji Liczba specjalistów Liczba specjalistów
I st. Razem
STAN NA Wszyscy Wyk.
Zawód Wszyscy Wyk.
Zawód Wszyscy Wyk.
Zawód
31.12.2015 349 338 0 0 349 338
30.12.2016 392 380 0 0 392 380
31.12.2017 427 417 0 0 427 417
31.12.2018 447 436 0 0 447 436
31.12.2019 486 477 0 0 486 477
31.12.2020 521 509 0 0 521 509
31.12.2021 548 534 0 0 548 534
31.12.2022 573 558 0 0 573 558
31.12.2023 577 565 0 0 577 565
31.12.2024 593 581 0 0 593 581
31.12.2025 607 594 0 0 607 594
Analiza danych w ujęciu wieloletnim wskazuje, że od 2018 r. obserwowany był wyraźny
spadek liczby lekarzy odbywających specjalizację z geriatrii. Jednocześnie najnowsze dane
mogą świadczyć o stopniowym odwracaniu tego trendu. Po osiągnięciu poziomu 84 lekarzy
w 2022 r., liczba osób szkolących się w tej dziedzinie wzrosła do 95 w 2024 r.
Wykres 1. Liczba lekarzy w trakcie specjalizacji z dziedziny geriatrii w latach 2010-2024 w
podziale na tryb rezydencki i pozarezydencki
Źródło: Opracowanie DAiS na podstawie danych CWPM, NFZ, ZUS, GUS
Minister Zdrowia podejmuje liczne działania mające na celu wykształcenie odpowiedniej
liczby specjalistów posiadających kompetencje niezbędne do zagwarantowania właściwej
opieki medycznej zarówno w dziedzinie geriatrii jak i również w innych dziedzinach.
Zgodnie z obowiązującymi przepisami -
ustawą z dnia 26 maja 2022 r. o zmianie ustawy o
sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników
zatrudnionych w podmiotach leczniczych (Dz. U. z 2022 r. poz. 1352) oraz
rozporządzeniem
Ministra Zdrowia z dnia 18 czerwca 2025 r. w sprawie wysokości zasadniczego
-- 3 of 9 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
4
wynagrodzenia miesięcznego lekarzy i lekarzy dentystów odbywających specjalizacje w
ramach rezydentury (Dz.U. 2025 poz. 812), co roku w wyniku rewaloryzacji wzrasta od 1
lipca wynagrodzenie lekarzy rezydentów odbywających specjalizację w dziedzinach
priorytetowych (geriatria jest dziedziną priorytetową). Uznanie danej dziedziny za
priorytetową, skutkuje tym, że lekarze szkolący się w tej dziedzinie otrzymują wyższe
wynagrodzenie zasadnicze niż lekarze, szkolący się w dziedzinie niepriorytetowej).
Ustawą z dnia 5 grudnia 1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty (Dz.U. z 2026 r. poz.
37, z późn. zm.) wprowadzono rozwiązanie, dzięki któremu lekarze odbywający szkolenie
specjalizacyjne w ramach rezydentury mogą otrzymać dodatkowo wynagrodzenie
zasadnicze wyższe o 600 zł miesięcznie (w dziedzinie niepriorytetowej) lub wyższe o 700 zł
miesięcznie (w dziedzinie priorytetowej). Aby otrzymać to wynagrodzenie lekarz musi
zobowiązać się do przepracowania – w podmiocie leczniczym, udzielającym świadczeń
finansowanych ze środków publicznych – łącznie 2 lata w ciągu kolejnych pięciu lat
następujących po zakończeniu szkolenia specjalizacyjnego.
Ponadto wprowadzono możliwość prowadzenia postępowania kwalifikacyjnego dla lekarzy
i lekarzy dentystów na wolne miejsca specjalizacyjne w całym kraju, przyznając możliwość
wskazania w priorytetowej kolejności 15 wariantów wyborów obejmujących dziedzinę, tryb
i miejsce odbywania szkolenia specjalizacyjnego. W przypadku pozostawania
niewykorzystanych miejsc specjalizacyjnym w danym postępowaniu kwalifikacyjnym jest
możliwość przeprowadzenia dodatkowego naboru tylko dla dziedzin priorytetowych, w
tym dla geriatrii i medycyny paliatywnej. Powyższe rozwiązanie ma na celu zwiększenie
liczby lekarzy odbywających szkolenie specjalizacyjne w dziedzinach, które cieszą się
mniejszym zainteresowaniem lekarzy.
Obowiązujące przepisy umożliwiają także przystąpienie o rok wcześniej niż dotychczas do
Państwowego Egzaminu Specjalizacyjnego tym lekarzom, którzy ukończyli przedostatni rok
szkolenia specjalizacyjnego.
Pomimo wdrożenia przez Ministra Zdrowia działań oraz instrumentów prawnych i
finansowych służących zwiększeniu liczby specjalistów w dziedzinach uznanych za
priorytetowe, w tym w geriatrii, zainteresowanie realizacją szkolenia specjalizacyjnego w
tej dziedzinie pozostaje na niskim poziomie.
Tabela 5. Liczba miejsc rezydenckich na szkoleniach specjalizacyjnych w dziedzinie geriatrii
w 2024 r.
Region Rok Dziedzina
medycyny
Rezydentury
przyznane
przez
Ministra
Zdrowia
Liczba
zakwalifikowanych
w trybie
rezydenckim
Wykorzystanie
miejsc
szkoleniowych
[%]
Polska 2024 Geriatria 143 13 9%
Źródło: Opracowanie DAiS na podstawie danych CWPM, NFZ, ZUS, SMK.
Należy jednak podkreślić, że z analizy zastępowalności pokoleniowej specjalistów wynika, iż
liczba lekarzy w trakcie szkolenia specjalizacyjnego z geriatrii w Polsce przewyższa liczbę
geriatrów osiągających wiek emerytalny w najbliższych latach (10 lekarzy więcej).
Szczegółowe analizy dotyczące kadry medycznej (w tym różnice regionalne) znajdują się na
stronie: https://basiw.mz.gov.pl/mapy-informacje/mapa-2022-2026/analizy/kadry-
medyczne/.
Warto podkreślić, że kluczową rolę w kreowaniu kadry lekarzy specjalistów w dużej mierze
odgrywają kierownicy podmiotów leczniczych, którzy posiadają niezależne narzędzia
motywacyjne zachęcające lekarzy do podejmowania szkolenia specjalizacyjnego w danej
dziedzinie medycyny, zarówno w trybie rezydenckim, jak i pozarezydenckim.
-- 4 of 9 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
5
Niskie zainteresowanie specjalizacją z geriatrii wśród młodych lekarzy może wynikać
zarówno ze specyfiki pracy z pacjentami w podeszłym wieku, jak i z uwarunkowań
ekonomicznych związanych z wykonywaniem tego zawodu. Osoby starsze stosunkowo
rzadko korzystają z komercyjnych usług medycznych, co ogranicza możliwości prowadzenia
przez geriatrów praktyki poza systemem publicznej ochrony zdrowia.
Ponadto pacjenci geriatryczni często cierpią na wielochorobowość, co wymaga od lekarza
przeprowadzania złożonych analiz klinicznych oraz szczegółowych przeglądów
farmakoterapii. Proces diagnostyczno-terapeutyczny jest dodatkowo utrudniony przez
występujące u części pacjentów zaburzenia poznawcze i sensoryczne, które mogą
ograniczać skuteczność komunikacji.
Powyższe czynniki mogą wpływać na decyzje absolwentów kierunku lekarskiego, którzy
częściej wybierają inne specjalizacje niż geriatria.
Dane NFZ na temat liczby pacjentów korzystających w ostatnich latach ze świadczeń
geriatrycznych, z podziałem na województwa, znajdują się w zakładce „7 – liczba
pacjentów” w załączniku nr 1 do niniejszego pisma. Dane NFZ na temat liczby osób
oczekujących oraz średniego czasu oczekiwania na świadczenia znajdują się w zakładce „8 –
kolejki” w ww. załączniku. Dane NFZ na temat funkcjonujących podmiotów: poradni
geriatrycznych, oddziałów geriatrycznych, zakładów opiekuńczo-leczniczych, miejsc opieki
długoterminowej, z podziałem na województwa, znajdują się w zakładce „9 – liczba
podmiotów” załącznika nr 1.
Dane NFZ na temat wartości rozliczonych świadczeń, z podziałem na województwa,
przedstawiono w zakładce „10 – wartość świadczeń” w załączniku nr 1. Należy wskazać, że
w planie NFZ na 2026 r. pierwotna wysokość środków zapisanych na koszty świadczeń
pielęgnacyjnych i opiekuńczych w ramach opieki długoterminowej wynosiła 4 388 410 tys.
zł i tym samym była większa o 531 174 tys. zł w porównaniu z pierwotnym planem
finansowym NFZ na 2025 r. W wyniku dokonanych w trakcie 2026 r. zmian ww. planu,
środki te wzrosły aktualnie do 5 115 875 tys. zł. Zgodnie z ostatnią zmianą planu
finansowego NFZ na rok 2026, dzięki dodatkowym środkom budżetu państwa z
przeznaczeniem na zwiększenie dotacji podmiotowej, dokonano między innymi
uzupełnienia w kwocie 166 724 tys. zł środków w planach oddziałów wojewódzkich NFZ na
2026 r. z przeznaczeniem na zakontraktowanie dodatkowych świadczeń w ramach opieki
długoterminowej, w tym w podmiotach, które uzyskały wsparcie w zakresie rozwoju opieki
długoterminowej lub geriatrycznej poprzez modernizację infrastruktury podmiotów
leczniczych na poziomie powiatowym ze środków Krajowego Planu Odbudowy i
Zwiększania Odporności (KPO).
W latach 2024 – 2026 na rozwój geriatrii i opieki długoterminowej przeznaczono:
a) 55,18 mln zł z Części 46 – Zdrowie
Podjęte zostały 4 inwestycje realizowane przez Narodowy Instytut Geriatrii, Reumatologii i
Rehabilitacji im. prof. dr hab. med. Eleonory Reicher. Informacje na temat przedmiotowych
inwestycji ujęto w tabeli nr 6.
Tabela 6. Inwestycje realizowane przez Narodowy Instytut Geriatrii, Reumatologii i
Rehabilitacji im. prof. dr hab. med. Eleonory Reicher
Nazwa zadania
inwestycyjnego
Okres
realizacji
Dofinansowanie
w 2024 roku
Dofinansowanie
w 2025 roku
Dofinansowanie
w 2026 roku
Zakup USG do
zaawansowanych
badań
kardiologicznych
2025 0,00 zł 628 945,46 zł 0,00 zł
-- 5 of 9 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
6
Modernizacja i
wyposażenie II
części V piętra dla
Kliniki i Polikliniki
Neuroortopedii i
Neurologii w
budynku głównym
Narodowego
Instytutu Geriatrii,
Reumatologii i
Rehabilitacji im.
prof. dr hab. med.
Eleonory Reicher w
Warszawie
2023-
2024
4 276 752,00 zł 0,00 zł 0,00 zł
Modernizacja dróg,
parkingów,
instalacji wodnej,
sanitarnej oraz
deszczowej na
terenie kompleksu
NIGRiR
2023-
2026
9 169 709,07 zł 8 859 666,01 zł 4 199 121,74 zł
Modernizacja
Kliniki
Reumoortopedii
oraz budynku 1B
2025-
2026
0,00 zł 32 273,00 zł 28 018 444,00 zł
b) 1,48 mld zł z KPO
Należy podkreślić, że efekty realizacji inwestycji finansowanych ze środków KPO są
widoczne już obecnie. Infrastruktura objęta wsparciem jest sukcesywnie oddawana do
użytku, co przekłada się na skrócenie czasu diagnostyki, poprawę jakości i standardów
leczenia oraz zwiększenie bezpieczeństwa pacjentów. Jednocześnie pełne wdrożenie
wszystkich zaplanowanych inwestycji przewidywane jest na drugą połowę bieżącego roku.
Środki zostały przeznaczane przede wszystkim na:
modernizację, przebudowę i rozbudowę infrastruktury ochrony zdrowia,
obejmującą tworzenie nowych oraz dostosowanie istniejących oddziałów do
potrzeb opieki długoterminowej i geriatrycznej,
doposażenie podmiotów leczniczych w nowoczesny sprzęt i wyroby medyczne,
w tym aparaturę diagnostyczną, sprzęt monitorujący, rehabilitacyjny oraz
wyposażenie oddziałów,
szkolenia i podnoszenie kwalifikacji personelu medycznego, w szczególności
w zakresie opieki nad osobami starszymi, przewlekle chorymi i niesamodzielnymi,
działania wspierające wdrażanie nowych standardów organizacyjnych
i jakościowych w opiece długoterminowej.
Realizacja inwestycji przynosi wymierne efekty systemowe, w szczególności:
utworzenie lub przekształcenie łącznie 3 429 łóżek w obszarze opieki
długoterminowej i geriatrycznej, w tym:
2 921 łóżek opieki długoterminowej,
508 łóżek opieki geriatrycznej,
istotny wzrost bazy łóżkowej w placówkach objętych wsparciem:
w opiece długoterminowej – wzrost o ok. 134,2%,
w opiece geriatrycznej – wzrost o ok. 540,4%,
w ujęciu systemowym oznacza to, że:
liczba łóżek opieki długoterminowej wzrasta z ok. 2 176 do ok. 5 097,
liczba łóżek geriatrycznych wzrasta z ok. 94 do ok. 602,
-- 6 of 9 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
7
Podjęte działania będą skutkowały zwiększeniem przepustowości systemu oraz
dostępności świadczeń, w szczególności na poziomie powiatowym oraz wyrównywaniem
różnic regionalnych w dostępie do świadczeń zdrowotnych, zwłaszcza na terenach
wiejskich i peryferyjnych, gdzie dotychczas występowały największe deficyty
infrastrukturalne.
Zgodnie z art. 95a ust. 1 i 7 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki
zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, minister właściwy do spraw zdrowia
opracowuje, ustala i aktualizuje mapę potrzeb zdrowotnych, w celu identyfikacji
priorytetowych potrzeb zdrowotnych i wyzwań organizacji systemu opieki zdrowotnej oraz
zapewnienia zrównoważonego i skoordynowanego wydatkowania środków publicznych.
Mapa obejmuje:
1) analizy demograficzne i epidemiologiczne, analizy stanu i wykorzystania zasobów
systemu opieki zdrowotnej, w tym personelu medycznego, udostępniane na
dedykowanej stronie internetowej w formie zaawansowanego narzędzia analitycznego,
2) wyzwania systemu opieki zdrowotnej, a t także rekomendowane kierunki działań na
terytorium RP i na terenie województw. Minister właściwy do spraw zdrowia
opracowuje wyniki analiz i zamieszcza je w Biuletynie Informacji Publicznej oraz na
specjalnej stronie internetowej znajdującej się pod adresem https://basiw.mz.gov.pl/.
Materiały na niej publikowane są integralną częścią mapy i podlegają corocznej
aktualizacji.
Wdrożeniu rekomendowanych kierunków działań zawartych w mapie potrzeb
zdrowotnych służą plany transformacji. To w nich zawarte są zaproponowane konkretne
działania i interwencje, które mają realizować rekomendowane kierunki działań zawarte w
mapie. Za ustalenie i wdrożenie krajowego planu transformacji, zgodnie z dyspozycją
ustawową, odpowiada Minister Zdrowia, natomiast wojewódzkich planów transformacji –
wojewodowie. W celu opracowania projektu, monitorowania i aktualizacji przygotowanych
planów, organy te są wspierane przez wojewódzkie rady do spraw potrzeb zdrowotnych.
Aktualnie został opublikowany Krajowy Plan Transformacji systemu ochrony zdrowia na
lata 2027–2031, który wyznacza strategiczne kierunki rozwoju i modernizacji ochrony
zdrowia w Polsce w nadchodzących latach. Dokument odpowiada na kluczowe wyzwania
demograficzne, epidemiologiczne i organizacyjne, a także uwzględnia rozwój nowych
technologii i cyfryzację systemu. Plan obejmuje m.in. działania w zakresie profilaktyki i
zdrowia publicznego, wzmocnienia podstawowej opieki zdrowotnej, rozwoju e-zdrowia,
optymalizacji infrastruktury szpitalnej oraz poprawy bezpieczeństwa pacjentów. Krajowy
Plan Transformacji będzie stanowił podstawę do dalszych działań systemowych w obszarze
ochrony zdrowia w latach 2027–2031:
https://dziennikmz.mz.gov.pl/DUM_MZ/2025/106/akt.pdf
Należy również wspomnieć o prowadzonej obecnie reformie opieki długoterminowej w
Polsce w zakresie szerszej reformy A4.6 pn.
Wzrost współczynnika aktywności zawodowej
określonych grup poprzez rozwój opieki długoterminowej w ramach Krajowego Planu
Odbudowy i Zwiększania Odporności (KPO).
Reforma ta jest realizowana wspólnie – przez Ministerstwo Zdrowia i Ministerstwo
Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, przy koordynacyjnej roli Kancelarii Prezesa Rady
Ministrów, a konkretnie Pełnomocnika Rządu do spraw Polityki Senioralnej.
W 2024 r. zakończono przegląd strategiczny systemu opieki długoterminowej w Polsce. Na
podstawie wniosków i rekomendacji zawartych w raporcie z tego przeglądu finalizowane są
obecnie prace międzyresortowe mające na celu wdrożenie priorytetów reformy opieki
długoterminowej w Polsce.
W ramach priorytetów reformy międzyresortowe prace legislacyjne ukierunkowane są na
opracowanie i publikację przepisów:
-- 7 of 9 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
8
a) definiujących „
opiekę długoterminową” w spójny sposób w całości systemu
opiekuńczego kraju, tj. zarówno w systemie opieki zdrowotnej, jak i pomocy
społecznej;
b) definiujących pojęcia „
opiekuna nieformalnego” oraz „
opieki nieformalnej”;
c) wskazujących organy odpowiedzialne za koordynację systemu opieki
długoterminowej;
d) dotyczących standardów jakości opieki długoterminowej w ramach systemów
pomocy społecznej i opieki zdrowotnej;
e) zwiększających stabilność finansowania systemu opieki długoterminowej.
Mając na uwadze powyższe procedowano projekt ustawy o osobach starszych i koordynacji
opieki długoterminowej. Projekt ustawy stanowi kluczowy krok w kierunku integracji
opieki zdrowotnej i społecznej w obszarze opieki długoterminowej.
Najważniejsze efekty systemowe to:
stworzenie mechanizmu pewnej koordynacji ścieżki osoby wymagającej opieki
długoterminowej, w tym wprowadzenie koordynatora na poziomie powiatu,
wzmocnienie opieki środowiskowej,
poprawa dostępności i informacji o świadczeniach,
rozwój monitorowania jakości usług.
W ramach systemu ochrony zdrowia opracowywano przepisy dotyczące standardów
jakości opieki długoterminowej.
Oprócz zmian ram prawnych w ramach priorytetów reformy, prowadzone są także inne
działania, obejmujące:
a) przegląd wydatków publicznych w celu oceny efektywności finansowania opieki
długoterminowej ze środków publicznych – realizowany przez Ministerstwo
Finansów we współpracy z KPRM i ministerstwami zaangażowanymi w realizację
reformy;
b) wypracowanie założeń zintegrowanego systemu monitorowania i ewaluacji jakości
tej opieki – prowadzone we współpracy z Organizacją Współpracy Gospodarczej i
Rozwoju (OECD), Komisją Europejską (KE) i podmiotami publicznymi
zaangażowanymi w realizację reformy.
W zakresie finansowania i organizowania świadczeń opieki zdrowotnej ze środków
publicznych, wdrażanie map potrzeb zdrowotnych przypada dyrektorom oddziałów
wojewódzkich NFZ w ramach sporządzanych przez nich planów zakupu świadczeń. Przy ich
projektowaniu zobowiązani są uwzględniać dostępność do świadczeń opieki zdrowotnej na
obszarze danego województwa, wysokość planowanych kosztów świadczeń opieki
zdrowotnej oraz krajowy i wojewódzkie plany transformacji. Zgodność tych dokumentów z
planami transformacji opiniują rady oddziałów wojewódzkich NFZ, a ostatecznie
zatwierdza Prezes NFZ.
W ramach Inwestycji D4.1.1 KPO pn. „Rozwój opieki długoterminowej lub geriatrycznej
poprzez modernizację infrastruktury podmiotów leczniczych na poziomie powiatowym”
trwa uruchamianie nowych miejsc w Zakładach Opiekuńczo-Leczniczych objętych
wsparciem. W zakresie opieki długoterminowej planowane jest utworzenie 1 461 nowych
łóżek i przekształcenie 1 460 istniejących łóżek, co daje łącznie 2 921 łóżek objętych
interwencją. Realizacja przedsięwzięć w ramach inwestycji D.4.1.1 z KPO prowadzi do
zwiększenia dostępności świadczeń opieki długoterminowej oraz geriatrycznej.
Dodatkowo, w latach 2026–2028 planowane jest dalsze wzmacnianie interoperacyjności
systemów e‑zdrowia, w szczególności poprzez:
rozwój usług w ramach Internetowego Konta Pacjenta (IKP), umożliwiających lepszą
kontrolę nad procesem leczenia oraz dostęp do informacji o świadczeniach opieki
długoterminowej,
-- 8 of 9 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
9
rozwój narzędzi do zdalnego monitorowania parametrów zdrowotnych (teleopieka),
rozwój e-skierowań i e-zleceń w kierunku usług opieki długoterminowej oraz
rehabilitacji,
rozwój usług przypomnień (np. o lekach, wizytach, badaniach) wspierających codzienną
opiekę.
Centrum e-Zdrowia realizuje projekt DOM współfinansowany ze środków KPO. Nowe
narzędzie będzie elementem systemu ochrony zdrowia w zakresie:
profilaktyki: dla osób, które są w grupie podwyższonego ryzyka wystąpienia chorób
przewlekłych,
ambulatoryjnej opieki specjalistycznej (AOS): dla pacjentów wymagających stałej
opieki specjalistycznej,
opieki koordynowanej: w ramach niektórych świadczeń POZ.
Należy także wspomnieć o realizacji projektu „Dostępność Plus dla AOS”. Którego celem
jest dostosowanie AOS do wymagań osób ze szczególnymi potrzebami. Projekt ten
obejmuje dofinansowanie wszelkich rozwiązań, które umożliwią placówkom medycznym
spełnienie standardów dostępności.
Realizacja działań w ramach ww. projektu przyczynia się do poprawy dostępności i jakości
opieki nad seniorami wymagającymi stałej opieki medycznej i opiekuńczej, a także do
bardziej efektywnego wykorzystania ograniczonych zasobów kadrowych, w tym lekarzy
geriatrów. Rozwiązania cyfrowe będą wspierać integrację systemów ochrony zdrowia i
pomocy społecznej, co jest kluczowe dla zapewnienia kompleksowej i skoordynowanej
opieki nad osobami starszymi.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Katarzyna Kęcka
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
Załącznik:
– dane NFZ na temat liczby pacjentów korzystających ze świadczeń opieki zdrowotnej,
średniego czasu oczekiwania, kolejek, podmiotów realizujących świadczenia oraz wartości
świadczeń
-- 9 of 9 --