Interpelacja w sprawie reaktywacji legendarnego Browaru Leżajsk SA

Interpelacja nr 1728

do ministra aktywów państwowych

w sprawie reaktywacji legendarnego Browaru Leżajsk SA

Zgłaszający: Andrzej Tomasz Zapałowski

Data wpływu: 22-02-2024

Szanowny Panie Ministrze,

decyzją koncernu holenderskiego Heineken, reprezentowanego na polskim rynku piwnym przez Grupę Żywiec SA, w dniu 23 sierpnia 2023 roku zakończono produkcję piwa w legendarnym Browarze Leżajsk. Browar generował zyski, chociaż wykorzystywał zaledwie 60% swoich mocy produkcyjnych. Koncern Heineken był doskonale zorientowany, że Browar Leżajsk ma ogromny potencjał rozwoju, m.in. dzięki tradycjom browarniczym, rozpoznawalnej marce piwo Leżajsk, obecności dużych zasobów wody oligoceńskiej. Woda ta charakteryzuje się wysokimi parametrami jakościowymi i smakowymi i stanowi jeden z podstawowych surowców do produkcji piwa. Atutem Browaru Leżajsk jest też jego lokalizacja w bezpośrednim sąsiedztwie terenów inwestycyjnych, dzięki czemu możliwa jest rozbudowa zakładu. Heineken, chcąc pozbyć się niewygodnej konkurencji, wygasił produkcję piwa i dąży do tego, aby nowy właściciel zrezygnował z warzenia chmielowego trunku.

Działania funkcjonującej na polskim rynku piwnym od 1998 roku Grupy Żywiec SA budzą wiele kontrowersji, także z innych powodów. Spółka stała się ważnym graczem na polskim rynku piwnym i zasłynęła m.in. z tego, że:

skupuje, a następnie zamyka polskie browary :

Browar w Łańcucie sp. z o.o. (2001),

Browar Hevelius w Gdańsku (2001),

Browar Saskich w Radomiu (2002),

Browary Warszawskie (2004),

Browar w Bielsku-Białej (2004),

Browar Kujawiak w Bydgoszczy (2006),

Browar Zamkowy w Cieszynie (2020),

Browar w Braniewie (2020),

Browar Leżajsk (VIII 2023).

na mocy uchwały Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia Akcjonariuszy Grupy Żywiec SA z dnia 26 stycznia 2023 r. skierowano wniosek do Komisji Nadzoru Finansowego o udzielenie zezwolenia na wycofanie wszystkich akcji spółki z obrotu na rynku regulowanym prowadzonym przez Giełdę Papierów Wartościowych w Warszawie, chociaż żywiecka spółka była obecna na giełdzie od IX 1991 roku,

przeprowadzona w 2013 roku kontrola podatkowa wykazała wiele nieprawidłowości, których celem było zaniżanie wpłacanego do budżetu państwa podatku dochodowego od osób prawnych (CIT).

Do walki w obronie Browaru Leżajsk stanęli samorządowcy i byli pracownicy. W tym celu podczas nadzwyczajnej sesji Rady Powiatu Leżajskiego (30.08.2023 r.) został powołany zespół ds. ratowania browaru. Jednak Heineken zarówno zespół, jak też potencjalnych prywatnych inwestorów traktuje ex catedra, ignorując wszelkie inicjatywy związane z reaktywowaniem browaru. Realną szansą na uratowanie browaru jest zaangażowanie dużej państwowej firmy, której Heineken nie będzie mógł lekceważyć. Sprzedaż Browaru Leżajsk podmiotowi państwowemu mogłaby być formą rekompensaty zadłużenia Grupy Żywiec SA względem budżetu państwa.

W związku z powyższym zwracam się z prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:

Czy stwierdzone w 2013 roku zaległości względem budżetu państwa zostały przez właściwy urząd skarbowy skutecznie wyegzekwowane od Grupy Żywiec SA (aktualnie GŻ to sp. z o.o.)?

Czy przeprowadzono kontrolę w zakresie rzetelności deklarowanych podstaw opodatkowania oraz prawidłowości obliczania i wpłacania podatku dochodowego od osób prawnych (CIT) przez Grupę Żywiec SA za okres ostatnich 5 lat?

Czy Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów przeprowadził kontrolę działalności Grupy Żywiec SA pod kątem prawdopodobieństwa prowadzenia przez spółkę praktyk monopolistycznych na polskim rynku piwnym?

Czy kontynuowana przez Grupę Żywiec SA produkcja piwa Leżajsk w pozostałych browarach tej spółki jest zgodna z ustawą – Prawo własności przemysłowej z dnia 30 czerwca 2000 r., która mówi: „w odniesieniu do wyrobów alkoholowych, znak towarowy zawierający element geograficzny niezgodny z pochodzeniem wyrobu, uważa się za znak wprowadzający odbiorców w błąd“?

Czy możliwy jest zakup Browaru Leżajsk przez PKN Orlen?

Warto zauważyć, że zakup Browaru Leżajsk przez PKN Orlen byłby korzystny dla spółki z następujących powodów:

pełna moc produkcyjna Browaru Leżajsk to ok. 2 000 000 hektolitrów rocznie, w tym 1 500 000 hektolitrów wg nowej technologii oraz 500 000 hektolitrów wg starszej technologii pozwalającej produkować piwa np. „kraftowe“/premium,

dystrybucja piwa Leżajsk we wszystkich stacjach paliwowych Orlen zagwarantuje wysoki wolumen sprzedaży w ujęciu ilościowym i wartościowym, generując wysoki obrót i wysokie zyski,

Browar Leżajsk jako jedyny w Grupie Żywiec SA posiada instalację, która pozwala na produkcję piwa według starszej technologii, tj. piw „kraftowych“/premium,

poszerzenie oferty różnych odmian piwa, w tym m.in. piwa bezalkoholowego (cieszącego się obecnie dużym popytem), piwa smakowego, piwa warzonego wg starych receptur promowanego jako marka premium,

dostępność w Leżajsku wody oligoceńskiej o wysokich parametrach i walorach smakowych, bez konieczności jej uzdatniania, obniża koszty produkcji piwa w porównaniu do innych browarów, a przecież woda to jeden z głównych surowców do warzenia piwa,

dzięki wysokiej jakości wody istnieje możliwość produkcji wody mineralnej mogącej zaopatrywać stacje paliwowe Grupy Orlen,

Browar Leżajsk pomimo niewykorzystania pełnych mocy produkcyjnych permanentnie generował zyski,

Browar Leżajsk w istniejącej instalacji ma elementy technologii (młyn, kadzie zacierne, kadzie warzelne, kadzie filtracyjne, zbiorniki fermentacyjne, instalacje chłodnicze) mogące stanowić część instalacji do produkcji bioetanolu,

w bezpośredniej bliskości browaru są dostępne tereny inwestycyjne do rozbudowy.