Interpelacja nr 17275
Interpelacja w sprawie szczegółów finansowych pożyczki SAFE
Zgłaszający:
•
Adresat:
Infrastruktura i Transport (55%)
Podatki, Finanse i Budżet (35%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie szczegółów finansowych pożyczki SAFE
Interpelacja nr 17275
do ministra finansów i gospodarki
w sprawie szczegółów finansowych pożyczki SAFE
Zgłaszający: Rafał Komarewicz
Data wpływu: 20-05-2026
Szanowny Panie Ministrze,
8 maja 2026 roku Polska podpisała umowę pożyczkową w ramach unijnego programu SAFE. Wartość zobowiązania: do 43,7 miliarda euro, czyli około 185 miliardów złotych. Okres spłaty wynosi do 45 lat.
Oprocentowanie każdej wypłaconej transzy jest oparte o koszt emisji obligacji unijnych w danym okresie i nie jest znane w chwili podpisywania umowy ramowej. Pełnomocniczka rządu ds. SAFE Magdalena Sobkowiak-Czarnecka przyznała, że dokładne koszty kredytu będą znane dopiero przy realizacji kolejnych transz (wypowiedzi dla mediów z dnia 8 maja 2026 r.).
Jedyne dane ujawnione opinii publicznej do tej pory to szacunkowe oprocentowanie na poziomie 3-3,3 proc. w pierwszym roku, przy czym oprocentowanie ma być zmienne przez cały 45-letni okres spłaty. Nie są znane jednak symulacje kosztowe dla scenariuszy wzrostu stóp procentowych w strefie euro, analizy ryzyka kursowego dla zobowiązania zaciągniętego w euro, oraz pełny tekst podpisanej umowy.
W związku z powyższym, zwracam się do Pana Ministra z następującymi pytaniami:
1. Jakie jest dokładne oprocentowanie umowy pożyczkowej SAFE podpisanej 8 maja 2026 roku, w tym oprocentowanie pierwszej transzy, którą Polska ma zaciągnąć w październiku 2026 roku?
2. Czy rząd dysponuje pełną symulację kosztów obsługi długu SAFE dla scenariuszy zmiennego oprocentowania - w tym dla scenariusza wzrostu stóp EBC o 1, 2 i 3 punkty procentowe powyżej poziomów z chwili podpisania umowy? Jeśli tak, proszę o jej udostępnienie.
3. Jakie jest całkowite ryzyko kursowe dla polskiego budżetu wynikające z zaciągnięcia zobowiązania w euro, przy założeniu różnych scenariuszy kursu EUR/PLN w horyzoncie 45 lat spłaty?
4. Jaki jest pełny tekst umowy pożyczkowej podpisanej 8 maja 2026 roku między Rzecząpospolitą Polską a Komisją Europejską? Proszę o jej udostępnienie w całości, wraz ze wszystkimi załącznikami i aneksami, jeśli klauzula tajności na to pozwala.
Z góry uprzejmie dziękuję.
Z wyrazami szacunku
Rafał Komarewicz
Interpelacja nr 17275
do ministra finansów i gospodarki
w sprawie szczegółów finansowych pożyczki SAFE
Zgłaszający: Rafał Komarewicz
Data wpływu: 20-05-2026
Szanowny Panie Ministrze,
8 maja 2026 roku Polska podpisała umowę pożyczkową w ramach unijnego programu SAFE. Wartość zobowiązania: do 43,7 miliarda euro, czyli około 185 miliardów złotych. Okres spłaty wynosi do 45 lat.
Oprocentowanie każdej wypłaconej transzy jest oparte o koszt emisji obligacji unijnych w danym okresie i nie jest znane w chwili podpisywania umowy ramowej. Pełnomocniczka rządu ds. SAFE Magdalena Sobkowiak-Czarnecka przyznała, że dokładne koszty kredytu będą znane dopiero przy realizacji kolejnych transz (wypowiedzi dla mediów z dnia 8 maja 2026 r.).
Jedyne dane ujawnione opinii publicznej do tej pory to szacunkowe oprocentowanie na poziomie 3-3,3 proc. w pierwszym roku, przy czym oprocentowanie ma być zmienne przez cały 45-letni okres spłaty. Nie są znane jednak symulacje kosztowe dla scenariuszy wzrostu stóp procentowych w strefie euro, analizy ryzyka kursowego dla zobowiązania zaciągniętego w euro, oraz pełny tekst podpisanej umowy.
W związku z powyższym, zwracam się do Pana Ministra z następującymi pytaniami:
1. Jakie jest dokładne oprocentowanie umowy pożyczkowej SAFE podpisanej 8 maja 2026 roku, w tym oprocentowanie pierwszej transzy, którą Polska ma zaciągnąć w październiku 2026 roku?
2. Czy rząd dysponuje pełną symulację kosztów obsługi długu SAFE dla scenariuszy zmiennego oprocentowania - w tym dla scenariusza wzrostu stóp EBC o 1, 2 i 3 punkty procentowe powyżej poziomów z chwili podpisania umowy? Jeśli tak, proszę o jej udostępnienie.
3. Jakie jest całkowite ryzyko kursowe dla polskiego budżetu wynikające z zaciągnięcia zobowiązania w euro, przy założeniu różnych scenariuszy kursu EUR/PLN w horyzoncie 45 lat spłaty?
4. Jaki jest pełny tekst umowy pożyczkowej podpisanej 8 maja 2026 roku między Rzecząpospolitą Polską a Komisją Europejską? Proszę o jej udostępnienie w całości, wraz ze wszystkimi załącznikami i aneksami, jeśli klauzula tajności na to pozwala.
Z góry uprzejmie dziękuję.
Z wyrazami szacunku
Rafał Komarewicz
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Jurand Drop
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
5%
Konkretność
95%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
2 kwot, 1 %
Precyzyjne daty
8
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
7.6 / 1k zn.
- Zawiera 2 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (1)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (8)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
6728 znaków
tel.: +48 22 694 55 55 ul. Świętokrzyska 12
fax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/3
Warszawa, 9 czerwca 2026 roku
Sprawa: Nazwa sprawy
Znak sprawy: WM5.054.7.2026
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Pan Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Szanowny Panie Marszałku,
uprzejmie przekazuję odpowiedź na interpelację nr 17275 posła Rafała
Komarewicza.
W odniesieniu do pytania nr 1 uprzejmie informuję, że metodykę ustalania kosztu
finansowania dla pożyczek oferowanych państwom członkowskim przez Unię
Europejską (zarówno w ramach RRF jak i SAFE) określa decyzja wykonawcza Komisji
(UE, Euratom) 2024/1974 z dnia 12 lipca 2024 r. ustanawiająca ramy alokacji
kosztów związanych z operacjami zaciągania pożyczek i zarządzania długiem
w ramach zróżnicowanej strategii finansowania.
Zgodnie z tą metodyką oprocentowanie pożyczek SAFE będzie uzależnione
od bieżącego ważonego kosztu emisji obligacji emitowanych przez KE na rzecz UE
na finansowanie realizowanych programów w półroczu, w którym nastąpi ciągnienie
transzy, jak ma to już miejsce dla pożyczek w ramach RRF. Oprocentowanie jest
ustalane na okres roku i aktualizowane w kolejnych latach w zależności od zmian w
koszyku obligacji, który finansował daną transzę. Ostatni raportowany przez KE
średni koszt finansowania pożyczek (w ramach RRF) w drugim półroczu 2025 r.
wynosił 3,32%.
Przyszłe oprocentowanie pożyczek z SAFE nie jest obecnie znane i będzie
uzależnione od przyszłych warunków rynkowych po jakich KE będzie pozyskiwała
finansowanie, jednak co do zasady koszty zaciągania zobowiązań przez KE
na finansowanie SAFE powinny być dla Polski istotnie niższe niż rynkowe koszty
samodzielnej emisji długu na rynkach finansowych z uwagi na wyższą wiarygodność
kredytową UE niż Polski oraz większą płynność emisji w euro obligacji UE.
-- 1 of 3 --
2/3
W odniesieniu do pytania nr 2 informuję, że pożyczka SAFE zaciągana jest przez
Bank Gospodarstwa Krajowego (BGK) na rzecz Funduszu Wsparcia Sił Zbrojnych
(FWSZ). Zgodnie z ustawą o obronie Ojczyzny za planowanie wydatków FWSZ,
w tym na obsługę długu, jak również za zarządzanie długiem Funduszu i związanym
z nim ryzykiem odpowiada BGK.
Z punktu widzenia Polski ważne jest przede wszystkim występowanie istotnych
oczekiwanych oszczędności w koszcie finansowania pożyczek SAFE względem
alternatywnych źródeł finansowania. Szacunkowe oszczędności z pożyczek
w ramach SAFE wynikają z oczekiwanej różnicy w koszcie finansowania UE wobec
rynkowego kosztu finansowania Skarbu Państwa lub BGK na rzecz funduszy
zarządzanych przez Bank. Z analiz przeprowadzonych w Ministerstwie Finansów
wynika, że
szacowana wartość nominalna oszczędności wynikających z różnicy pomiędzy
kosztem finansowania pożyczek SAFE a finansowaniem rynkowym Skarbu
Państwa (tj. 0,7 pkt proc. w każdym roku) w całym horyzoncie obsługi pożyczek,
tj. w latach 2026-2075 wynosi ok. 36 mld zł;
szacowana wartość nominalna oszczędności wynikających z różnicy pomiędzy
kosztem finansowania pożyczek SAFE a finansowaniem rynkowym BGK
(tj. 1,3 pkt proc. w każdym roku) w całym horyzoncie obsługi pożyczek wynosi
ok. 67 mld zł.
Potencjalny wzrost nominalnego poziomu średniego kosztu finansowania UE nie
oznacza automatycznego zmniejszenia oszczędności dla Polski, podobnie jak ich
potencjalny spadek nie oznacza automatycznego zwiększenia oszczędności.
Przyszłe zmiany rynkowego kosztu finansowania dotyczyć będą zarówno UE, jak
i Polski i mogą wynikać z takich czynników jak bieżąca i oczekiwana przyszła polityka
pieniężna realizowana przez banki centralne czy sytuacja na rynkach finansowych.
Oszczędność programu SAFE wynika z różnicy w możliwych do uzyskania kosztach
finansowania, a nie z samego poziomu oprocentowania UE.
W odniesieniu do pytania nr 3 informuję, że pożyczka SAFE jest zaciągana w euro
i dla Polski jako państwa UE posiadającego własną walutę wiąże się z ryzykiem
kursowym, jest ono jednak znacząco ograniczone ze względu na następujące
okoliczności:
bliskie powiązania gospodarki polskiej ze strefą euro, które sprawiają,
że historycznie kurs euro charakteryzował się niską zmiennością;
spłaty w ratach zapewniają, że nawet potencjalnie duże przejściowe zawirowania
rynkowe nie wpłyną znacząco na średni kurs, po jakim pożyczka będzie spłacana;
aktywa w euro związane z napływem środków z UE oraz z rezerwami
walutowymi NBP są zabezpieczeniem przed potencjalnym trwałym osłabieniem
złotego. Osłabienie złotego zwiększałoby wyrażoną w złotych wartość zarówno
pożyczki, jak i aktywów finansowych.
Ponadto, wysoka średnia zapadalność pożyczki SAFE (wynosząca 28 lat) i rozłożenie
spłat jej kapitału na okres 35 lat obniża ryzyko refinansowania, związane
-- 2 of 3 --
3/3
z niepewnością co do tego, na jakich warunkach w przyszłości będzie można
pożyczyć środki w celu wykupu istniejącego długu. Ryzyko refinansowania
to kluczowy czynnik ryzyka w zarządzaniu długiem publicznym.
W odniesieniu do pytania nr 4 informuję, upublicznienie treści przedmiotowej
Umowy podlega ograniczeniu zgodnie z art. 5 ust. 1. ustawy z dnia 6 września 2001 r.
o dostępie do informacji publicznej.
Stroną umowy, obok MON i MF, jest również Bank Gospodarstwa Krajowego (BGK),
jako podmiot faktycznie zaciągający pożyczkę SAFE na rzecz Funduszu Wsparcia Sił
Zbrojnych (FWSZ) – na podstawie art. 45 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2022 r.
o obronie Ojczyzny (UOO). Prowadzenie FWSZ stanowi czynność zastrzeżoną do
kompetencji banku na podstawie odrębnych przepisów prawa. Tym samym,
informacje dotyczące obsługi przedmiotowego funduszu i zaciągania na jego
potrzeby finansowań, w tym pożyczki SAFE, są informacjami objętymi tajemnicą
bankową w rozumieniu art. 104 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Prawo bankowe.
Stanowisko związane z kwalifikowaniem czynności związanych z prowadzeniem
funduszy utworzonych w BGK jako czynności bankowych potwierdził NSA
w wyroku z dnia 14 listopada 2012 r. (sygn. akt II GSK 1800/12). Podobny pogląd
wyraził również WSA w Warszawie w wyroku z dnia 28 marca 2025 r. Sygn. akt II
SA/Wa 1778/24.
Ponadto, w art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 5 sierpnia 2010 r. o ochronie informacji
niejawnych określono zasady ochrony informacji, których nieuprawnione
ujawnienie spowodowałoby lub mogłoby spowodować szkody dla Rzeczypospolitej
Polskiej albo byłoby z punktu widzenia jej interesów niekorzystne. Ujawnienie
przedmiotowej Umowy mogłoby mieć negatywny skutek dla interesu RP. Z uwagi
na obecną sytuację geopolityczną istnieje konieczność podjęcia wszelkich działań
związanych z zapewnieniem bezpieczeństwa RP.
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Finansów i Gospodarki
Jurand Drop
podsekretarz stanu
w Ministerstwie Finansów
-- 3 of 3 --
fax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/3
Warszawa, 9 czerwca 2026 roku
Sprawa: Nazwa sprawy
Znak sprawy: WM5.054.7.2026
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Pan Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Szanowny Panie Marszałku,
uprzejmie przekazuję odpowiedź na interpelację nr 17275 posła Rafała
Komarewicza.
W odniesieniu do pytania nr 1 uprzejmie informuję, że metodykę ustalania kosztu
finansowania dla pożyczek oferowanych państwom członkowskim przez Unię
Europejską (zarówno w ramach RRF jak i SAFE) określa decyzja wykonawcza Komisji
(UE, Euratom) 2024/1974 z dnia 12 lipca 2024 r. ustanawiająca ramy alokacji
kosztów związanych z operacjami zaciągania pożyczek i zarządzania długiem
w ramach zróżnicowanej strategii finansowania.
Zgodnie z tą metodyką oprocentowanie pożyczek SAFE będzie uzależnione
od bieżącego ważonego kosztu emisji obligacji emitowanych przez KE na rzecz UE
na finansowanie realizowanych programów w półroczu, w którym nastąpi ciągnienie
transzy, jak ma to już miejsce dla pożyczek w ramach RRF. Oprocentowanie jest
ustalane na okres roku i aktualizowane w kolejnych latach w zależności od zmian w
koszyku obligacji, który finansował daną transzę. Ostatni raportowany przez KE
średni koszt finansowania pożyczek (w ramach RRF) w drugim półroczu 2025 r.
wynosił 3,32%.
Przyszłe oprocentowanie pożyczek z SAFE nie jest obecnie znane i będzie
uzależnione od przyszłych warunków rynkowych po jakich KE będzie pozyskiwała
finansowanie, jednak co do zasady koszty zaciągania zobowiązań przez KE
na finansowanie SAFE powinny być dla Polski istotnie niższe niż rynkowe koszty
samodzielnej emisji długu na rynkach finansowych z uwagi na wyższą wiarygodność
kredytową UE niż Polski oraz większą płynność emisji w euro obligacji UE.
-- 1 of 3 --
2/3
W odniesieniu do pytania nr 2 informuję, że pożyczka SAFE zaciągana jest przez
Bank Gospodarstwa Krajowego (BGK) na rzecz Funduszu Wsparcia Sił Zbrojnych
(FWSZ). Zgodnie z ustawą o obronie Ojczyzny za planowanie wydatków FWSZ,
w tym na obsługę długu, jak również za zarządzanie długiem Funduszu i związanym
z nim ryzykiem odpowiada BGK.
Z punktu widzenia Polski ważne jest przede wszystkim występowanie istotnych
oczekiwanych oszczędności w koszcie finansowania pożyczek SAFE względem
alternatywnych źródeł finansowania. Szacunkowe oszczędności z pożyczek
w ramach SAFE wynikają z oczekiwanej różnicy w koszcie finansowania UE wobec
rynkowego kosztu finansowania Skarbu Państwa lub BGK na rzecz funduszy
zarządzanych przez Bank. Z analiz przeprowadzonych w Ministerstwie Finansów
wynika, że
szacowana wartość nominalna oszczędności wynikających z różnicy pomiędzy
kosztem finansowania pożyczek SAFE a finansowaniem rynkowym Skarbu
Państwa (tj. 0,7 pkt proc. w każdym roku) w całym horyzoncie obsługi pożyczek,
tj. w latach 2026-2075 wynosi ok. 36 mld zł;
szacowana wartość nominalna oszczędności wynikających z różnicy pomiędzy
kosztem finansowania pożyczek SAFE a finansowaniem rynkowym BGK
(tj. 1,3 pkt proc. w każdym roku) w całym horyzoncie obsługi pożyczek wynosi
ok. 67 mld zł.
Potencjalny wzrost nominalnego poziomu średniego kosztu finansowania UE nie
oznacza automatycznego zmniejszenia oszczędności dla Polski, podobnie jak ich
potencjalny spadek nie oznacza automatycznego zwiększenia oszczędności.
Przyszłe zmiany rynkowego kosztu finansowania dotyczyć będą zarówno UE, jak
i Polski i mogą wynikać z takich czynników jak bieżąca i oczekiwana przyszła polityka
pieniężna realizowana przez banki centralne czy sytuacja na rynkach finansowych.
Oszczędność programu SAFE wynika z różnicy w możliwych do uzyskania kosztach
finansowania, a nie z samego poziomu oprocentowania UE.
W odniesieniu do pytania nr 3 informuję, że pożyczka SAFE jest zaciągana w euro
i dla Polski jako państwa UE posiadającego własną walutę wiąże się z ryzykiem
kursowym, jest ono jednak znacząco ograniczone ze względu na następujące
okoliczności:
bliskie powiązania gospodarki polskiej ze strefą euro, które sprawiają,
że historycznie kurs euro charakteryzował się niską zmiennością;
spłaty w ratach zapewniają, że nawet potencjalnie duże przejściowe zawirowania
rynkowe nie wpłyną znacząco na średni kurs, po jakim pożyczka będzie spłacana;
aktywa w euro związane z napływem środków z UE oraz z rezerwami
walutowymi NBP są zabezpieczeniem przed potencjalnym trwałym osłabieniem
złotego. Osłabienie złotego zwiększałoby wyrażoną w złotych wartość zarówno
pożyczki, jak i aktywów finansowych.
Ponadto, wysoka średnia zapadalność pożyczki SAFE (wynosząca 28 lat) i rozłożenie
spłat jej kapitału na okres 35 lat obniża ryzyko refinansowania, związane
-- 2 of 3 --
3/3
z niepewnością co do tego, na jakich warunkach w przyszłości będzie można
pożyczyć środki w celu wykupu istniejącego długu. Ryzyko refinansowania
to kluczowy czynnik ryzyka w zarządzaniu długiem publicznym.
W odniesieniu do pytania nr 4 informuję, upublicznienie treści przedmiotowej
Umowy podlega ograniczeniu zgodnie z art. 5 ust. 1. ustawy z dnia 6 września 2001 r.
o dostępie do informacji publicznej.
Stroną umowy, obok MON i MF, jest również Bank Gospodarstwa Krajowego (BGK),
jako podmiot faktycznie zaciągający pożyczkę SAFE na rzecz Funduszu Wsparcia Sił
Zbrojnych (FWSZ) – na podstawie art. 45 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2022 r.
o obronie Ojczyzny (UOO). Prowadzenie FWSZ stanowi czynność zastrzeżoną do
kompetencji banku na podstawie odrębnych przepisów prawa. Tym samym,
informacje dotyczące obsługi przedmiotowego funduszu i zaciągania na jego
potrzeby finansowań, w tym pożyczki SAFE, są informacjami objętymi tajemnicą
bankową w rozumieniu art. 104 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Prawo bankowe.
Stanowisko związane z kwalifikowaniem czynności związanych z prowadzeniem
funduszy utworzonych w BGK jako czynności bankowych potwierdził NSA
w wyroku z dnia 14 listopada 2012 r. (sygn. akt II GSK 1800/12). Podobny pogląd
wyraził również WSA w Warszawie w wyroku z dnia 28 marca 2025 r. Sygn. akt II
SA/Wa 1778/24.
Ponadto, w art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 5 sierpnia 2010 r. o ochronie informacji
niejawnych określono zasady ochrony informacji, których nieuprawnione
ujawnienie spowodowałoby lub mogłoby spowodować szkody dla Rzeczypospolitej
Polskiej albo byłoby z punktu widzenia jej interesów niekorzystne. Ujawnienie
przedmiotowej Umowy mogłoby mieć negatywny skutek dla interesu RP. Z uwagi
na obecną sytuację geopolityczną istnieje konieczność podjęcia wszelkich działań
związanych z zapewnieniem bezpieczeństwa RP.
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Finansów i Gospodarki
Jurand Drop
podsekretarz stanu
w Ministerstwie Finansów
-- 3 of 3 --