Interpelacja w sprawie utylizacji odpadów medycznych
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 17258
do ministra klimatu i środowiska
w sprawie utylizacji odpadów medycznych
Zgłaszający: Tomasz Trela
Data wpływu: 20-05-2026
Szanowna Pani Minister,
Polski Klub Ekologiczny 80 proponuje inną niż obowiązująca obecnie formę utylizacji odpadów medycznych jako alternatywę dla obecnie obowiązującej polegającej na ich spalaniu. Argumentuje, że metoda fizyko-chemiczna (proces D9) jest tańsza, ekologiczna, bo bez emisji CO2, a także – co wydaje się istotne – może być stosowana lokalnie w szpitalach. Przekonujący jest też argument finansowy, bo według PKE 80 metoda fizyko-chemiczna pozwoliłaby zaoszczędzić nawet 600 mln złotych rocznie w systemie ochrony zdrowia.
Z dostępnych informacji wiem, że obecne regulacje prawne pozwalają na spalanie odpadów medycznych, ale prawo można i powinno się modyfikować, biorąc pod uwagę nowe technologie i rozwiązania.
Dlatego zwracam się do Pani Minister z prośbą o odpowiedzi na następujące pytania:
1. Czy rozważa Pani zmianę obowiązujących przepisów dotyczących utylizacji odpadów medycznych?
2. Jeśli tak – jakie alternatywne rozwiązania zamierza Pani zaproponować?
3. Czy proces D9 jest brany pod uwagę jako alternatywa dla obowiązujących regulacji?
4. Jeśli nie – jakie argumenty o tym przesądzają?
5. Jaki jest obecnie szacunkowy koszt związany z utylizacją odpadów medycznych?
6. Czy nie uważa Pani, że obecnie obowiązująca metoda nie jest najlepszą w kontekście ochrony środowiska? Z poważaniem Tomasz Trela
Poseł na Sejm RP
Podsekretarz stanu Anita Sowińska
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (2)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
8373 znakówinfo@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
DGO-SGO.0500.18.2026.ŁZ
4392672.17993961.14686912
Warszawa, 29-06-2026
Dotyczy: odpowiedzi na interpelację posła Tomasza Treli (znak: K10INT17258).
Temat: unieszkodliwianie odpadów medycznych.
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją K10INT17258 posła Tomasza Treli, poniżej przekazuję odpowiedź
w zakresie kompetencji Ministra Klimatu i Środowiska.
1. Czy rozważa Pani zmianę obowiązujących przepisów dotyczących utylizacji odpadów
medycznych?
Ministerstwo Klimatu i Środowiska (dalej jako: MKIŚ) obecnie nie rozważa podjęcia prac
legislacyjnych zmierzających do dopuszczenia alternatywnych metod unieszkodliwiania
zakaźnych odpadów medycznych innych niż proces D10 (przekształcanie termiczne na
lądzie).
W pierwszej kolejności trzeba mieć na uwadze, że przepisy ustawy z dnia 14 grudnia 2012
r. o odpadach1 służą ochronie środowiska, życia i zdrowia ludzi przez zapobieganie
powstawaniu odpadów i zmniejszenie ich ilości, jak również negatywnego wpływu
wytwarzania odpadów i gospodarowania nimi. Służą też, w szczególności w obszarze
tematycznym, którego dotyczy interpelacja, zapewnieniu bezpieczeństwa sanitarno-
weterynaryjnego. Nakaz unieszkodliwia zakaźnych odpadów medycznych i zakaźnych
odpadów weterynaryjnych przez ich termiczne przekształcanie w spalarniach odpadów
niebezpiecznych służy spełnianiu powyższego celu ustawy.
Należy zauważyć, że ewentualna zmiana obowiązujących przepisów dotyczących
przetwarzania odpadów medycznych również musiałaby spełniać restrykcyjne warunki
ochrony środowiska, życia i zdrowia ludzi. Dopisanie nowej metody unieszkodliwiania
odpadów medycznych za pomocą procesu D9 (obróbka fizykochemiczna, np.
z wykorzystaniem autoklawów) na terenie szpitali mogłoby doprowadzić do rozszczelnienia
systemu, braku kontroli nad całym procesem unieszkodliwiania odpadów i zwiększonym
ryzykiem rozprzestrzeniania się chorób. Nie można również wykluczyć, że proces D9
generowałby również dodatkowe koszty, które nie sprowadzają się jedynie do kosztów
inwestycyjnych oraz kosztów technicznego przetworzenia odpadów. Te dodatkowe koszty,
to np. koszty personelu szpitalnego obsługującego urządzenia, wdrożenie dodatkowego
(skutecznego) procesu segregacji odpadów u źródła na te, które nadają się do autoklawów
i te które się nie nadają (np. części ciała), kosztów dalszego postępowania z odpadami po
sterylizacji (tj. np. spalanie w zakładach termicznego przekształcania odpadów lub
składowanie), a także kosztów administracji publicznej nadzorującej proces
unieszkodliwiania odpadów na terenie szpitali (np. odpowiednia liczba odpowiednio
1 Dz. U. z 2023 r., poz. 1587 z późn. zm.
-- 1 of 3 --
przeszkolonej kadry w Państwowej Inspekcji Sanitarnej, w której obecnie nie są
przewidziane tego typu zadania).
Trudno też pominąć dalsze etapy zagospodarowania odpadów powstających po procesie
D9. Treść interpelacji nie porusza tego aspektu, a jest niemniej istotne czy odpady powstałe
w procesie D9 byłyby kierowane do np. termicznego przekształcania czy też innego procesu
ostatecznego przetworzenia odpadów. W konsekwencji brak jest informacji czy istnieje
krajowa infrastruktura do przetwarzania takich po procesowych odpadów i jakie jest jej
rozmieszczenie w kraju (czy byłby zbyt na takie odpady).
Proces, który z pozoru wydaje się tańszy, wcale nie musi taki być, dlatego konieczna byłaby
pogłębiona analiza potencjału wykorzystania nowej metody przetwarzania odpadów
medycznych przez szpitale, z uwzględnieniem wszystkich kosztów (także tych
systemowych) i ryzyka dla wszystkich interesariuszy systemu.
2. Jeśli tak – jakie alternatywne rozwiązania zamierza Pani zaproponować?
3. Czy proces D9 jest brany pod uwagę jako alternatywa dla obowiązujących regulacji?
Jak wskazano powyżej w resorcie klimatu i środowiska, w chwili obecnej nie są planowane
prace obejmujące zmiany legislacyjne liberalizujące przepisy dotyczące unieszkodliwiania
odpadów medycznych. W konsekwencji proces D9 nie jest brany pod uwagę jako
alternatywna metoda zagospodarowania odpadów medycznych. Niemniej jednak nie
wyklucza to przeprowadzenia tego typu analiz w przyszłości.
4. Jeśli nie – jakie argumenty o tym przesądzają?
Obowiązujące obecnie rozwiązania prawne (obowiązek unieszkodliwiania odpadów
medycznych zakaźnych w procesie D10) w istocie funkcjonują w niezmienionej formie od
wielu lat. Metody alternatywne w przeszłości dopuszczone były wyłącznie w latach 2001–
2005. W latach późniejszych w ramach rządowych prac legislacyjnych, proponowane były
przepisy prawa, które w odróżnieniu od obecnego stanu prawnego zakładały możliwość
funkcjonowania różnych technologii do unieszkodliwiania odpadów medycznych. Niemniej
jednak, podczas prac parlamentarnych zdecydowano o usunięciu zapisów dopuszczających
możliwość stosowania innych niż termiczne przekształcanie metod przetwarzania
zakaźnych odpadów medycznych i weterynaryjnych. W konsekwencji, zgodnie
z obowiązującymi przepisami prawa, jedyną dopuszczalną metodą unieszkodliwiania ww.
odpadów jest proces D10, czyli przekształcanie termiczne na lądzie. W przedmiotowej
sprawie nie bez znaczenia jest również pojawianie się przypadków nielegalnego
gospodarowania odpadami, w szczególności niebezpiecznymi.
5. Jaki jest obecnie szacunkowy koszt związany z utylizacją odpadów medycznych?
Koszt unieszkodliwiania odpadów medycznych jest zróżnicowany, co oznacza, że
ostateczna kwota za zagospodarowanie odpadów medycznych mogłaby w znacznym
stopniu odbiegać od szacowanej kwoty. Nie funkcjonuje jedna ustalona stawka za
unieszkodliwianie odpadów medycznych, bowiem koszt tej usługi zależy od wielu
czynników m.in. od rodzaju i ilości odpadów, częstotliwości odbioru, odległości od instalacji
unieszkodliwiania czy poziomu konkurencji na rynku lokalnym. Co istotne, ostateczna cena
za odbiór i przetworzenie przedmiotowych odpadów są każdorazowo wynikiem
postępowania przetargowego prowadzonego przez wytwórcę odpadów (szpital,
przychodnia). MKiŚ nie posiada aktualnych danych dotyczących cen usług w zakresie
odbioru i unieszkodliwiania odpadów medycznych.
-- 2 of 3 --
6. Czy nie uważa Pani, że obecnie obowiązująca metoda nie jest najlepszą w kontekście ochrony
środowiska?
Tak jak zostało to na wstępie wspomniane obecnie obowiązujące przepisy są szczególnie
istotne w kontekście zapewnienia bezpieczeństwa ludzi, w tym uniknięcia zagrożenia dla
zdrowia lub życia oraz środowiska. Wobec tego, nakazu unieszkodliwia zakaźnych odpadów
medycznych i zakaźnych odpadów weterynaryjnych przez ich termiczne przekształcanie
w spalarniach odpadów niebezpiecznych nie można oceniać wyłącznie przez pryzmat
wpływu na środowisko (lub też pryzmat ekonomiczny), pomijając konieczność ochrony dóbr
nadrzędnych, takich jak zdrowie i życie ludzi. Ze względu na potrzebę zapewnienia
bezpieczeństwa sanitarnego oraz minimalizacji zagrożeń dla zdrowia publicznego, ale też ze
względów ochrony środowiska, termiczne przekształcanie odpadów zakaźnych
w spalarniach odpadów niebezpiecznych należy do najbardziej bezpiecznych technologii.
Pragnę też zwrócić uwagę, że wskazywanego alternatywnego procesu D9 (obróbka fizyko-
chemiczna, np. w formie autoklawowania), nie można nazwać bezemisyjnym, gdyż
w procesie sterylizacji również wykorzystywana jest energia, a po procesie odpady należy
i tak poddać ostatecznemu procesowi przetwarzania odpadów, np. spalania w zakładzie
termicznego przekształcania odpadów lub innemu procesowi. Przy czym, całkowite emisje
CO2 powinny zostać uwzględnione i porównane dla obu procesów w ujęciu pełnego cyklu
unieszkodliwiania odpadów, obejmującego zarówno etap przetwarzania, jak i dalsze
postępowanie z odpadami powstającymi po ich obróbce.
Niemniej jednak pragnę ponownie podkreślić, że zmiany przepisów dotyczących metody
przetwarzania zakaźnych odpadów medycznych nie są w przyszłości wykluczone, zwłaszcza
w okolicznościach ograniczenia przypadków nielegalnego postępowania z odpadami,
w szczególności z odpadami niebezpiecznymi.
Z wyrazami szacunku
Z up. Ministra
Anita Sowińska
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości: Departament Spraw Parlamentarnych, KPRM.
-- 3 of 3 --