Interpelacja w sprawie projektu ustawy o zmianie ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko oraz niektórych innych ustaw (UD224)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 17172
do ministra klimatu i środowiska
w sprawie projektu ustawy o zmianie ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko oraz niektórych innych ustaw (UD224)
Zgłaszający: Ireneusz Raś
Data wpływu: 15-05-2026
Kraków, 14.05.2026 r.
Szanowna Pani Minister,
Rada Miejska w Skawinie przesłała do mojego biura poselskiego rezolucję nr 5 z dnia 25 lutego 2026 r. w sprawie sprzeciwu wobec projektu ustawy o zmianie ustawy o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko oraz niektórych innych ustaw (numer projektu: UD224).
W uchwale tej rada miejska wyraża stanowczy sprzeciw wobec planów przeniesienia kompetencji do wydawania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach z wójtów, burmistrzów i prezydentów miast na starostów. Swoje stanowisko uzasadnia tym, że to właśnie samorząd gminny jest najbliżej obywateli i ich spraw, posiada największą wiedzę na temat lokalnych uwarunkowań, charakteru okolicznych inwestycji, lokalnych konfliktów społecznych, czy też specyfiki terenu. Z tego to powodu, najtrafniejsze decyzje w tym zakresie podejmuje właśnie samorząd. Przeniesienie kompetencji na starostów spowodowałoby by zdaniem rady miejskiej, spadek jakości podejmowanych decyzji oraz marginalizację interesów lokalnych na rzecz celów powiatowych.
Przeniesienie kompetencji na starostów oznaczałoby również, jak głosi rezolucja, (cyt.) „uderzenie w fundamenty samorządności poprzez odebranie społecznościom lokalnym realnego wpływu na kształtowanie polityki inwestycyjnej i ochronę środowiska na ich terenie”.
Przedstawiona w rezolucji argumentacja jest dla mnie przekonywująca, dlatego bardzo proszę o udzielenie odpowiedzi na poniższe pytania:
Dlaczego w projekcie ustawy (UD224) planowane jest przeniesienie kompetencji do wydawania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach z wójtów, burmistrzów i prezydentów miast na starostów – jakie korzyści maja wypływać z takiej zmiany?
Czy ministerstwo, wobec sprzeciwów płynących z samorządów w Polsce, bierze pod uwagę rezygnację ze wspomnianej powyżej zmiany?
Z wyrazami szacunku
Ireneusz Raś
Poseł na Sejm RP
Podsekretarz stanu Mikołaj Dorożała
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (4)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
8557 znakówinfo@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
DOP-WŚ.0500.41.2026.2.AS
4385296.18082751.14623186
Warszawa, 17-06-2026
Dotyczy: odpowiedzi na interpelację Posła Ireneusza Rasia (znak: K10INT17172)
Temat: projektu ustawy o zmianie ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie,
udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko oraz
niektórych innych ustaw (UD224)
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją nr K10INT17172 Posła Ireneusza Rasia przekazuję odpowiedź
w zakresie kompetencji Ministra Klimatu i Środowiska.
Ad. 1. Dlaczego w projekcie ustawy (UD224) planowane jest przeniesienie kompetencji do
wydawania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach z wójtów, burmistrzów i prezydentów
miast na starostów – jakie korzyści mają wypływać z takiej zmiany?
Planowane przeniesienie właściwości ma na celu scentralizowanie wydawania decyzji
o środowiskowych uwarunkowaniach (dalej: „decyzja środowiskowa”) przez jeden,
wyspecjalizowany organ i usprawnienie kontroli nad sposobem realizacji inwestycji
ważnych dla regionu. W starostwach powiatowych są już obecnie prowadzone podobne
postępowania dotyczące pozwoleń zintegrowanych, toteż ich pracownicy realizują część
zadań z zakresu ochrony środowiska, a w przypadku gmin miejskich prowadzą też
postępowania dotyczące decyzji środowiskowych. Natomiast organy gmin, wobec często
niewielkiej rocznej liczby tego typu spraw, nie są w stanie odpowiednio się w nich
wyspecjalizować. Należy więc wprowadzić zmiany zapewniające wydawanie decyzji
środowiskowych przez organy samorządowe o większym stopniu specjalizacji i większym
zakresie terytorialnym.
Treść uwag przedstawionych przez Radę Miejską w Skawinie w Rezolucji nr 5 z dnia 25 lutego
2026 r. w sprawie sprzeciwu wobec projektu ustawy i zmianie ustawy o udostępnieniu informacji
o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach
oddziaływania na środowisko oraz niektórych innych ustaw (numer projektu: UD224) pokrywa
się z treścią uwag przeanalizowanych przez projektodawcę na etapie uzgodnień
i opiniowania. Bez wątpienia samorząd gminny posiada największą wiedzę na temat
lokalnych uwarunkowań, inwestycji, konfliktów społecznych i specyfiki terenu. Jednak
wydawanie decyzji środowiskowych przez starostwo będzie się nadal odbywać na poziomie
lokalnym i opierać się na dokumentacji uwzględniającej lokalne uwarunkowania. Zmiana
właściwości organów do wydawania decyzji środowiskowych nie będzie prowadzić do
marginalizacji interesów lokalnych na rzecz powiatowych.
-- 1 of 3 --
Postępowanie w sprawie decyzji środowiskowych opiera się na ścisłych przesłankach, nie
ma charakteru uznaniowego, nie istnieje więc ryzyko, że przy zmianie właściwości organów
cele o charakterze powiatowym zostaną uznane za ważniejsze od interesów społeczności
lokalnej czy wpływu jednostki samorządu gminnego na kształt planowanych przedsięwzięć.
Raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko bądź karta informacyjna
przedsięwzięcia zawiera m. in. opis środowiska, analizę oddziaływań skumulowanych
planowanego przedsięwzięcia z innymi przedsięwzięciami i analizę potencjalnych
konfliktów społecznych.
Gwarantem uwzględnienia lokalnych uwarunkowań w postępowaniach
z przeprowadzeniem oceny odziaływania na środowisko jest też udział stron i udział
społeczeństwa. Uprawnienia stron i społeczeństwa w postępowaniu pozostają bez zmian,
zaś z czasem zostaną znacząco ułatwione poprzez rozwiązania planowane w związku
z cyfryzacją wydawania decyzji środowiskowych (System do Obsługi Postępowań
w zakresie Ocen Oddziaływania na Środowisko, dalej „SOPOOŚ”). Podobną rolę ułatwiającą
przebieg postępowania pod względem udziału społeczeństwa będzie pełnić planowana
zmiana polegająca na wprowadzeniu opcji wydłużenia czasu wyłożenia do wglądu dla
społeczeństwa wybranych dokumentów sprawy oraz składania przez społeczeństwo uwag
i wniosków. Sposoby podawania informacji do publicznej wiadomości dla społeczeństwa nie
ulegną zmianie, więc ze zmianą właściwości organów nie powstaną ryzyka związane
z powiadamianiem społeczeństwa i utratą zaufania do organów.
Warto pamiętać, że jednym z zagadnień analizowanych w trakcie oceny oddziaływania na
środowisko oraz jednym z elementów raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na
środowisko jest odniesienie się do celów środowiskowych wynikających z dokumentów
strategicznych, także gminnych, istotnych z punktu widzenia realizacji przedsięwzięcia.
Należy też pamiętać, że wydawanie decyzji środowiskowych często dotyczy przedsięwzięć
wykraczających poza obszar jednej gminy, ze względu na teren realizacji lub teren
oddziaływania. Decyzje te są także od lat wydawane prawidłowo, z należytym
uwzględnieniem kwestii lokalnych, przez regionalnych dyrektorów ochrony środowiska.
Obawy o jakość wydawanych decyzji środowiskowych należy uznać za nieuzasadnione.
W początkowym okresie dostosowawczym możliwe będzie nieznaczne przedłużenie czasu
trwania postępowań w starostwach, które nie wydawały dotychczas decyzji
środowiskowych, jednak docelowo zmiana ma na celu usprawnienie przebiegu postępowań
i poprawę jakości wydawanych decyzji.
Ochrona interesów samorządów gminnych i kształtowanie przestrzeni, również w zakresie
planowania inwestycji, to rola miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego a nie
decyzji środowiskowych, której celem jest określenie środowiskowych warunków realizacji
przedsięwzięcia. Uchwalenie odpowiedniej jakości dokumentów planistycznych, których
postanowienia będą wiążące dla potencjalnych inwestorów, mieszkańców gminy i organów
administracji publicznej, jest w aktualnym stanie prawnym najskuteczniejszą formą
zabezpieczenia interesów gminy i zapewnienia pożądanych kierunków jej rozwoju.
W aktach prawa miejscowego możliwe jest wprowadzanie zasad realizacji i funkcjonowania
przedsięwzięć na danym terenie, co nabiera szczególnego znaczenia w kontekście art. 59a
i art. 80 ust. 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku
i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach
oddziaływania na środowisko1, zgodnie z którymi brak zgodności planowanego
przedsięwzięcia mogącego znacząco oddziaływać na środowisko z ustaleniami miejscowego
planu zagospodarowania przestrzennego czy planu zagospodarowania przestrzennego
morskich wód wewnętrznych, morza terytorialnego i wyłącznej strefy ekonomicznej
w przypadku przedsięwzięć realizowanych na obszarze morskim, stanowi podstawę do
1 Dz. U. z 2026 r. poz. 670
-- 2 of 3 --
odmowy ustalenia środowiskowych uwarunkowań, co jest równoznaczne z brakiem zgody
na realizację przedsięwzięcia. Również organ architektoniczno-budowlany jest zobligowany,
w związku z art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1997 r. – Prawo budowlane2, do
weryfikacji zgodności projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu
architektoniczno-budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania
przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego, która następuje przed wydaniem
decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu
zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego.
Potrzeba wzmocnienia organów opiniujących i poprawy jakości dokumentacji to odrębne
zagadnienia, przy czym do rozwiązania części problemów w tym zakresie przyczyni się wyżej
wspomniana cyfryzacja wydawania decyzji środowiskowych (SOPOOŚ).
W kwestii szkolenia kadry urzędniczej w starostwach przewiduje się zaś przeszkolenie
pracowników w zakresie nowych obowiązków (dotyczących zarówno wydawania decyzji
środowiskowych, jak i obsługi SOPOOŚ) przed ich przejęciem.
Ad. 2. Czy Ministerstwo, wobec sprzeciwów płynących z samorządów w Polsce, bierze pod uwagę
rezygnację ze wspomnianej powyżej zmiany?
Ministerstwo Klimatu i Środowiska ma świadomość, że nie wszystkie samorządy popierają
planowaną zmianę. Tym niemniej projekt uzyskał pozytywną opinię Komisji Wspólnej Rządu
i Samorządu Terytorialnego. Biorąc pod uwagę oczekiwane korzyści oraz kwestie
wyjaśnione wyżej, nie przewiduje się rezygnacji z wprowadzenia planowanej zmiany.
Z wyrazami szacunku
Z up. Ministra
Mikołaj Dorożała
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości:
Departament Spraw Parlamentarnych w KPRM
2 Dz. U. z 2026 r. poz. 524
-- 3 of 3 --