telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
ASG.050.146.2026.MK
Warszawa, 10 lipca 2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację (nr 17169) Pani Poseł Iwona Krawczyk w sprawie nadzoru
nad organizacją i rozliczaniem diagnostyki obrazowej finansowanej ze środków
publicznych, uprzejmie proszę o przyjęcie następujących informacji.
1. Jakie działania kontrolne zostały przeprowadzone przez Ministerstwo Zdrowia oraz
Narodowy Fundusz Zdrowia w latach 2023–2026 w zakresie prawidłowości organizacji i
rozliczania świadczeń w zakresie TK oraz MR oraz AOS ze szczególnym uwzględnieniem
przypadków udzielenia świadczeń diagnostycznych na kilka odrębnych procedur
rozliczeniowych i ilości przypadków wyznaczania wielokrotnych nieuzasadnionych
medycznie wizyt w AOS przez lekarza?
Odpowiedź w zakresie właściwości Ministerstwa Zdrowia
Na wstępie uprzejmie informuję, że w odniesieniu do kwestii organizacji udzielania
świadczeń opieki zdrowotnej, jak i prawidłowości ich rozliczania należy wskazać, że
zgodnie z treścią art. 61a ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach
opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych1, kontrolę realizacji umów o
udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w zakresie m.in. organizacji, sposobu i jakości
udzielania świadczeń opieki zdrowotnej oraz ich dostępności oraz udzielania świadczeń
opieki zdrowotnej pod względem zgodności z obowiązującymi przepisami, a także z
wymaganiami określonymi w tej umowie może przeprowadzić Prezes Narodowego
Funduszu Zdrowia2. Procedura kontrolna sformalizowana w Dziale IIIA ww. ustawy
pozwala Prezesowi NFZ na podejmowanie działań mających na celu monitorowanie
sposobu działania świadczeniodawców oraz bieżącą ocenę czy umowy realizowane są
należycie. Co istotne art. 61a ust. 4 ww. ustawy przewiduje, że kontrole planuje się i
przeprowadza po analizie prawdopodobieństwa wystąpienia nieprawidłowości, w związku
z czym podstawą typowania do kontroli mogą być dane sprawozdawcze, nietypowa
struktura rozliczeń, znaczna liczbą świadczeń u tych samych pacjentów, wielokrotne
wizyty w krótkim czasie lub wpływające do organów skargi. Dodatkowo, warunki
1 Dz. U. z 2025 r. poz. 1461, dalej jako: „
ustawa o świadczeniach”.
2 Dalej jako: „
NFZ”.

-- 1 of 10 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
zawierania i realizacji umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w AOS reguluje
stosowne zarządzenie Prezesa NFZ2.
Podkreślenia wymaga również fakt, że Minister Zdrowia nie jest organem rozliczającym
pojedyncze świadczenia, ale sprawującym nadzór nad prawidłowością działania NFZ
oraz świadczeniodawców w zakresie realizacji umów zawartych z NFZ, co wynika to z
art. 162 i 163 ustawy o świadczeniach.
Art. 173 ust. 1 ustawy o świadczeniach reguluje zakres kontroli, które może przeprowadzić
Minister Zdrowia. W związku z powyższym, na podstawie pkt 1 ww. przepisu, który
stanowi, że Minister Zdrowia może przeprowadzić kontrolę działalności i stanu
majątkowego Funduszu, w celu sprawdzenia, czy działalność Funduszu jest zgodna z
prawem, statutem Funduszu lub z interesem świadczeniobiorców, przeprowadzono w
2023 r. kontrolę w Podkarpackim Oddziale Wojewódzkiego NFZ4 w zakresie
prawidłowości przeprowadzenia postępowań w sprawie zawarcia umów o udzielanie
świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych w rodzaju
ambulatoryjna opieka specjalistyczna w okresie od 1 stycznia 2020 r. do 30 czerwca 2023
r. Z kolei na podstawie pkt 2 ww. przepisu, który stanowi, że Minister Zdrowia może
przeprowadzić kontrolę świadczeniodawców, w zakresie zgodności ich działalności z
umową o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej lub z interesem świadczeniobiorców,
przeprowadzono w 2023 r. kontrole w Centrum Medycznym Medicus Spółka z
ograniczoną odpowiedzialnością3, w zakresie prawidłowości realizacji umowy nr
0903148902202303LG z dnia 19 czerwca 2023 r. o udzielanie świadczeń opieki
zdrowotnej w rodzaju ambulatoryjna opieka specjalistyczna (ambulatoryjne świadczenia
diagnostyczne kosztochłonne), w zakresie badania tomografii komputerowej (TK) wraz z
aneksami z dnia 3 lipca 2023 r. oraz 6 listopada 2023 r., zawartymi w wyniku
przeprowadzonego postępowania nr 09-23-000314/AOS/02/3/02.7220.072.02/01 , w
tym pod względem zgodności stanu faktycznego z danymi przedstawionymi w ofercie
złożonej w ramach ww. postępowania, w okresie od 1 marca 2023 r. do 31 stycznia 2024 r.
oraz MRUKMED 3 Lekarz Beata Madej-Mruk i Partner Spółka partnerska4, w zakresie
prawidłowości realizacji umowy nr 0903104502202303LG z dnia 19 czerwca 2023 r.
o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju ambulatoryjna opieka specjalistyczna
(ambulatoryjne świadczenia diagnostyczne kosztochłonne), w zakresie badania tomografii
komputerowej (TK) wraz z aneksami z dnia 3 lipca 2023 r. oraz 6 listopada 2023 r.,
zawartymi w wyniku przeprowadzonego postępowania nr 09-23-000314/AOS/02/3/
02.7220.072.02/01 w okresem od 1 marca 2023 r. do 31 stycznia 2024 r.
Przedstawiony powyżej stan prawny obrazuje ograniczone możliwości podejmowania
przez Ministra Zdrowia działań kontrolnych we wskazanym w pytaniu zakresie.
Dodatkowo, Minister Zdrowia przeprowadza kontrole realizacji projektów
współfinansowanych ze środków Unii Europejskiej przyznawanych m. in. z Krajowego
Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności, dalej jako: „
KPO” w ramach działania
D.1.1.1 Rozwój i modernizacja infrastruktury centrów opieki wysokospecjalistycznej
i innych podmiotów leczniczych oraz z
Programu Operacyjnego Infrastruktura i
Środowisko 2014-2020 w ramach Priorytetu IX: Wzmocnienie strategicznej infrastruktury
2 Zarządzenia Nr 57/2023/DSOZ Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 30 marca 2023
r. oraz Zarządzenie Nr 132/2024/DSOZ Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 31
grudnia 2024 r. 4 ul. Zamkowa 8, 35-032 Rzeszów
3 ul. hr. Alfreda Potockiego 182, 35-322 Rzeszów
4 ul. Partyzantów 30A, 35-242 Rzeszów

-- 2 of 10 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
w ochronie zdrowia (POIiŚ), a także z
Programu Fundusze Europejskie na Infrastrukturę,
Klimat, Środowisko 2021-2027 w ramach Priorytetu VI: Zdrowie (FEnIKS).
Działania współfinansowane ze środków Unii Europejskiej, w ramach ww. programów są
ukierunkowane m. in. na doposażenie jednostek funkcjonujących w systemie ochrony
zdrowia poprzez zakupy infrastrukturalne, zakup sprzętu i aparatury medycznej, w tym
tomografy komputerowe, rezonanse magnetyczne, stacjonarne aparaty RTG, angiografy,
aparaty USG.
Zakupy sprzętu diagnostycznego ze środków pochodzących z KPO, podlegały weryfikacji
już na etapie oceny wniosków, która była dokonywana przez departament wdrażający
KPO, tj. m. in. Departament Oceny Inwestycji Ministerstwa Zdrowia. Ministerstwo
Zdrowia jako instytucja odpowiedzialna za wdrażanie komponentu zdrowotnego KPO
oceniała wnioski szpitali pod kątem spełnienia kryteriów formalnych i merytorycznych, w
tym m. in. posiadanie tożsamej z zakresem przedsięwzięcia opinii o celowości inwestycji.
Działania kontrolne Ministra Zdrowia w zakresie projektów finansowanych z ww. środków
pozwalają na potwierdzenie fizycznego istnienia infrastruktury/środków trwałych zgodnie
z dokumentacją projektu, potwierdzenie ich odebrania i/lub dopuszczenia do użytkowania
w zakresie zgodnym z umową oraz który nie był przedmiotem wcześniejszych kontroli,
wystąpienia ryzyka niezachowania trwałości, w przypadku zmian własności infrastruktury
wytworzonej w ramach projektu bądź zarządzania tą infrastrukturą, potwierdzenie
posiadania odpowiedniej dokumentacji, w tym technicznej.
W przypadku kontroli urządzeń do wytwarzania promieniowania rentgenowskiego, takich
jak aparat RTG czy tomograf komputerowy, kontrole pozwalają na zweryfikowanie
wydania decyzji właściwego terenowo Państwowego Wojewódzkiego Inspektora
Sanitarnego dotyczącej zezwolenia na uruchomienie, czy zgodności wykorzystania z
warunkami konkursu.
Odpowiedź w zakresie Narodowego Funduszu Zdrowia
W latach 2023–2026 Narodowy Fundusz Zdrowia prowadził działania mające na celu
weryfikację prawidłowości realizacji, sprawozdawania i rozliczania świadczeń z zakresu
diagnostyki obrazowej, obejmujące kontrole koordynowane oraz czynności sprawdzające.
Działania te koncentrowały się przede wszystkim na ocenie prawidłowości udzielania
świadczeń z zakresu rezonansu magnetycznego i tomografii komputerowej, w
szczególności pod kątem prawidłowości organizacji procesu diagnostycznego, sposobu
sprawozdawania świadczeń oraz autentyczności danych przekazywanych do Narodowego
Funduszu Zdrowia.
W ramach Planu kontroli NFZ na 2024 r. przeprowadzono kontrolę koordynowaną pn.
„Realizacja i rozliczanie/sprawozdawanie badań rezonansu magnetycznego”. Głównym
celem kontroli była ocena prawidłowości realizacji, rozliczania oraz sprawozdawania badań
rezonansu magnetycznego wykonywanych w ramach umów o udzielanie świadczeń opieki
zdrowotnej. Analizę podjęto w związku z zaobserwowanym w sprawozdawczości
zjawiskiem wykazywania do Narodowego Funduszu Zdrowia badań rezonansu
magnetycznego wykonywanych u tego samego świadczeniobiorcy w krótkich odstępach
czasu, ze wskazaniem pojedynczych odcinków kręgosłupa lub pojedynczych okolic
anatomicznych, zamiast jednorazowego badania obejmującego dwa lub trzy odcinki
kręgosłupa albo okolice anatomiczne. Jak wskazano w materiale kontrolnym, zjawisko to
mogło prowadzić do nieuzasadnionego zawyżenia kosztów finansowania badań rezonansu
magnetycznego przez Narodowy Fundusz Zdrowia.
Do kontroli wytypowano 11 735 badań rezonansu magnetycznego o łącznej wartości
4 893 257,97 zł, wykazanych do Narodowego Funduszu Zdrowia
dla 5 681 świadczeniobiorców. Kontrolą objęto 26 podmiotów, w tym 21 podmiotów
niepublicznych, realizujących umowy z Funduszem na terenie 13 województw. Dobór

-- 3 of 10 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
4
podmiotów do kontroli opierał się na założeniach analitycznych obejmujących przypadki
wykonywania badań rezonansu magnetycznego u tego samego świadczeniobiorcy w
odstępie krótszym niż 15 dni pomiędzy kolejnymi badaniami oraz spełniających określone
kryteria dotyczące liczby i udziału takich badań w ogólnej liczbie świadczeń.
Zakres kontroli obejmował ocenę prawidłowości organizacji udzielania świadczeń,
zasadności wykonywania kilku badań zamiast jednego badania obejmującego kilka
odcinków kręgosłupa lub okolic anatomicznych, zgodności danych przekazywanych do
Narodowego Funduszu Zdrowia z dokumentacją medyczną, prawidłowości rozliczenia
świadczeń oraz czasu sporządzenia opisów badań obrazowych. W ramach postępowań
kontrolnych analizowano również przyczyny wystawiania kilku skierowań podczas jednej
wizyty lekarskiej, wykorzystując informacje uzyskane od podmiotów wystawiających
skierowania, świadczeniobiorców oraz kontrolowanych świadczeniodawców. Z ustaleń
wynikało m.in., że pracownie rezonansu magnetycznego wymagały od świadczeniobiorców
skierowań na pojedyncze badania, odsyłały pacjentów do podmiotów kierujących w celu
uzyskania kilku skierowań, a pomimo zgłaszania przez pacjentów posiadania dwóch
skierowań i wnioskowania o wyznaczenie jednego terminu badania, odmawiały wykonania
badania podczas jednej wizyty.
Kontrola wykazała również istotne różnice w czasie sporządzania opisów badań rezonansu
magnetycznego. Najdłuższy ustalony czas oczekiwania na sporządzenie opisu wyniósł 850
dni.
Opis sporządzono w dniu wykonania badania w przypadku 1 097 badań (9,35%), w terminie
od 1 do 7 dni w przypadku 4 038 badań (34,41%), od 8 do 14 dni w przypadku 1 814 badań
(15,46%), od 15 do 61 dni w przypadku 1 950 badań (16,62%), natomiast powyżej 61 dni w
przypadku 30 badań (0,26%). Jednocześnie dla 2 806 badań, stanowiących 23,91%
świadczeń objętych kontrolą, nie było możliwości ustalenia czasu sporządzenia opisu z
uwagi na brak daty albo wpisanie daty wcześniejszej niż data wykonania badania.
Z inicjatywy NFZ, między innymi w związku z ustaleniami kontroli, od dnia 1 stycznia 2025
r. świadczeniodawcy zostali zobowiązani do przekazywania w raportach statystycznych
informacji o dacie sporządzenia opisu wyników badań tomografii komputerowej i
rezonansu magnetycznego. Dane te stanowią obligatoryjny element sprawozdawczości i
warunkują możliwość wykazania świadczenia do rozliczenia przez Narodowy Fundusz
Zdrowia. Następnie w 2026 r. Departament Kontroli przeprowadził czynności
sprawdzające, których celem była weryfikacja poprawności i zgodności danych
przekazywanych w raportach statystycznych dotyczących dat sporządzenia opisów badań
TK i RM za okres od 1 lipca do 31 grudnia 2025 r. Do czynności wytypowano 20 podmiotów
obejmujących 29 pracowni TK i RM na terenie 12 oddziałów wojewódzkich NFZ, a analizą
objęto 4 457 badań.
2. Ile przypadków nieprawidłowości dotyczących diagnostyki obrazowej i AOS wykryto w
tym okresie, jaka była ich łączna wartość finansowa oraz wobec ilu podmiotów
zastosowano działania pokontrolne, sankcje finansowe lub obowiązek zwrotu środków
publicznych?
Kontrola koordynowana przeprowadzona w ramach Planu kontroli NFZ na 2024 r.
wykazała nieprawidłowości dotyczące 8 795 spośród 11 735 świadczeń objętych kontrolą,
co stanowiło 74,95% wszystkich skontrolowanych świadczeń.
Najistotniejsze nieprawidłowości dotyczyły organizacji udzielania świadczeń.
Stwierdzono przypadki niezrealizowania podczas jednego dnia badań rezonansu
magnetycznego obejmujących dwa lub trzy odcinki/okolice albo dwie lub trzy okolice
anatomiczne, pomimo że skierowania zostały wystawione tego samego dnia lub w
niewielkim odstępie czasu, a świadczeniodawca dysponował możliwością wykonania
jednego badania obejmującego wszystkie wskazane okolice. W materiałach kontrolnych
wskazano przykładowo przypadki zlecenia badania jamy brzusznej na jednym
skierowaniu i układu moczowego na drugim oraz rozliczenia dwukrotnie badania tej
samej okolicy anatomicznej bez i ze wzmocnieniem kontrastowym jako dwóch odrębnych

-- 4 of 10 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
5
świadczeń. Przy ocenie uwzględniano udokumentowane przeciwwskazania medyczne do
wykonania badania łącznego.
Nieprawidłowości tego rodzaju dotyczyły 8 247 świadczeń.
Ujawniono również przypadki nieprawidłowego rozliczenia świadczeń, obejmujące m.in.
wykonanie badania bez środka kontrastowego i rozliczenie go jako badania ze
wzmocnieniem kontrastowym, wykonanie badania rezonansu magnetycznego głowy i
rozliczenie innej okolicy anatomicznej, a także udzielanie świadczeń bez wymaganego
skierowania.
Łączne skutki finansowe kontroli wyniosły 1 172 795,45 zł, w tym 308 430,14 zł z tytułu
nienależnie przekazanych środków finansowych oraz 864 365,31 zł z tytułu nałożonych kar
umownych. W odniesieniu do nieprawidłowej organizacji udzielania świadczeń wysokość
nałożonej kary umownej wyniosła 843 197,32 zł.
Ponadto w wyniku czynności sprawdzających prowadzonych w 2026 r., zakończonych w 19
z 20 podmiotów, stwierdzono, że w 15 podmiotach (22 pracowniach TK i RM) daty
sporządzenia opisów badań przekazane w raportach statystycznych były niezgodne z
datami faktycznymi w przypadku 2 334 badań, co stanowiło od 5% do 100% wszystkich
zweryfikowanych badań (średnio 66%). Skutkiem ustaleń było określenie kwoty 16 304,11
zł nienależnie przekazanych środków finansowych oraz nałożenie kar umownych w
wysokości 317 796,12 zł. W trzech podmiotach nie stwierdzono nieprawidłowości,
natomiast w jednym podmiocie, z uwagi na skalę nieprawidłowości, czynności sprawdzające
zostaną przekształcone w kontrolę.
W następstwie przeprowadzonych działań kontrolnych Departament Kontroli sformułował
również rekomendacje przekazane do Centrum e-Zdrowie obejmujące m.in. wprowadzenie
obowiązku przekazywania kopii opisu badania do Internetowego Konta Pacjenta,
dookreślenie zarządzeniu AOS [1] pojęcia „wynik badania” w odniesieniu do badań
obrazowych jako obejmującego zarówno zapis obrazowy, jak i opis sporządzony przez
lekarza, wykonywany najczęściej w terminie późniejszym.
3. Czy Narodowy Fundusz Zdrowia prowadzi analizy pozwalające identyfikować placówki,
w których występuje ponadprzeciętna liczba wizyt w AOS i badań TK i MR wykonywanych
u tych samych pacjentów w krótkich odstępach czasu, a także przypadki wielokrotnego
kierowania pacjentów na kolejne etapy diagnostyki dotyczące tego samego problemu
zdrowotnego?
Podkreślić należy, że Narodowy Fundusz Zdrowia posiada jedynie dane rozliczeniowe, stąd
też takie analizy mogą mieć jedynie funkcję pomocniczą w wytypowaniu podmiotów do
ewentualnej kontroli. Jedynie analiza dokumentacji medycznej pozwala bowiem na
stwierdzenie czy przeprowadzona u danego pacjenta diagnostyka nie była uzasadniona
Przykładowo pacjenci leczeni chemioterapią, w ramach programów lekowych, czy też po
różnego rodzaju zabiegach operacyjnych mogą mieć często powtarzane badania obrazowe,
co wynika ze wskazań aktualnej wiedzy medycznej.
4. Jakie mechanizmy nadzorcze i antykorupcyjne obowiązują obecnie w sytuacji, gdy
pracownicy publicznych podmiotów leczniczych są jednocześnie udziałowcami, członkami
organów, wspólnikami lub beneficjentami podmiotów realizujących świadczenia
diagnostyczne finansowane przez NFZ na rzecz tych samych placówek?
Zgodnie z art. 46 ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej5
odpowiedzialność za zarządzanie podmiotem leczniczym niebędącym przedsiębiorcą
ponosi jego kierownik, który zarazem – zgodnie z art. 47 ww. ustawy – nie może
5 Dz. U. z 2026 r. poz. 156

-- 5 of 10 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
6
podejmować innego zatrudnienia bez wyrażonej w formie pisemnej zgody podmiotu
tworzącego.
Ponadto, zgodnie z art. 121 ww. ustawy nadzór nad zgodnością działań podmiotu
leczniczego niebędącego przedsiębiorcą z przepisami prawa, statutem i regulaminem
organizacyjnym oraz nad jego funkcjonowaniem pod względem celowości, gospodarności i
rzetelności, sprawuje podmiot tworzący. W ramach ww. nadzoru podmiot tworzący może
żądać informacji, wyjaśnień oraz dokumentów od organów podmiotu leczniczego oraz
dokonywać jego kontroli i oceny działalności.
Przywołane powyżej kontrola i ocena, obejmują w szczególności:
1) realizację zadań określonych w regulaminie organizacyjnym i statucie,
dostępność i jakość udzielanych świadczeń zdrowotnych;
2) prawidłowość gospodarowania mieniem oraz środkami publicznymi;
3) gospodarkę finansową.
Podmiot tworzący w razie stwierdzenia niezgodnych z prawem działań kierownika
wstrzymuje ich wykonanie oraz zobowiązuje kierownika do ich zmiany lub cofnięcia.
W przypadku niedokonania zmiany lub cofnięcia tych działań w wyznaczonym
terminie podmiot tworzący może rozwiązać z kierownikiem stosunek pracy albo
umowę cywilnoprawną.
Dodatkowo zasadnym wydaje się być zwrócenie uwagi na znaczenie kwestii zawierania z
pracownikami umów o zakazie konkurencji, które to umowy powinny zabezpieczać
interesy pracodawcy. Zgodnie z dyspozycją art. 101¹ ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. –
Kodeks pracy6, w zakresie określonym w odrębnej umowie, pracownik nie może prowadzić
działalności konkurencyjnej wobec pracodawcy ani też świadczyć pracy w ramach
stosunku pracy lub na innej podstawie na rzecz podmiotu prowadzącego taką działalność,
przy czym pracodawca, który poniósł szkodę wskutek naruszenia przez pracownika zakazu
konkurencji przewidzianego w umowie, może dochodzić od pracownika wyrównania tej
szkody.
Jednocześnie, zgodnie z art. 132 ustawy o świadczeniach nie można zawrzeć umowy o
udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej z lekarzem, pielęgniarką, położną, inną osobą
wykonującą zawód medyczny lub psychologiem, jeżeli udzielają oni świadczeń opieki
zdrowotnej u świadczeniodawcy, który zawarł umowę o udzielanie świadczeń opieki
zdrowotnej z Narodowym Funduszem Zdrowia.
Następnie, należy zwrócić uwagę na rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 8 września
2015 r. w sprawie ogólnych warunków umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej
(Dz. U. z 2026 r. poz. 712, z późn. zm.), które w § 6 stanowi, iż osoby wykonujące zawody
medyczne w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o działalności leczniczej, w czasie
wyznaczonym do udzielania świadczeń nie mogą jednocześnie udzielać świadczeń w:
1) innym podmiocie wykonującym działalność leczniczą lub
2) innym zakładzie leczniczym podmiotu leczniczego lub
3) innym podmiocie realizującym czynności z zakresu zaopatrzenia w wyroby medyczne
lub
4) innej aptece, w której jest realizowana umowa, - jeżeli umowa nie stanowi inaczej.
Naruszenie powyższych przepisów daje Prezesowi NFZ lub Dyrektorowi Oddziału
Wojewódzkiego NFZ możliwość rozwiązania umowy w części albo w całości, bez
zachowania okresu wypowiedzenia (§ 36 ww. rozporządzenia).
6 Dz. U. z 2025 r. poz. 277, z późn. zm., dalej jako: „Kodeks pracy”.

-- 6 of 10 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
7
Niezależnie od powyższego, należy zwrócić uwagę na kwestię przejrzystości zamówień
publicznych udzielanych przez publiczne podmioty lecznicze. Stosownie do postanowień
art. 56 ustawy z dnia 11 września 2019 r. – Prawo zamówień publicznych7, kierownik
zamawiającego, członek komisji przetargowej oraz inne osoby wykonujące czynności
związane z przeprowadzeniem postępowania o udzielenie zamówienia po stronie
zamawiającego lub osoby mogące wpłynąć na wynik tego postępowania lub osoby
udzielające zamówienia podlegają wyłączeniu z dokonywania tych czynności, jeżeli po ich
stronie występuje konflikt interesów. Wskazane powyżej osoby składają (pod rygorem
odpowiedzialności karnej) pod rygorem odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego
oświadczenia, oświadczenie w formie pisemnej o istnieniu albo braku istnienia okoliczności
skutkującej wyłączeniem, zaś czynności w postępowaniu o udzielenie zamówienia podjęte
przez osobę podlegającą wyłączeniu, powtarza się, z wyjątkiem otwarcia ofert oraz innych
czynności faktycznych niewpływających na wynik postępowania.
Ponadto, w odniesieniu do lekarzy, którzy są pracownikami publicznych podmiotów
leczniczych warto zwrócić uwagę na Kodeks Etyki Lekarskiej stanowiący załącznik do
uchwały nr 5 Nadzwyczajnego XVI Krajowego Zjazdu Lekarzy z dnia 18 maja 2024 r.,
zgodnie z art. 2 którego najwyższym nakazem etycznym lekarza jest dobro chorego – salus
aegroti suprema lex esto. Mechanizmy rynkowe, naciski społeczne i wymagania
administracyjne nie zwalniają lekarza z przestrzegania tej zasady. Podkreślenia wymaga
także rola samorządu lekarskiego, który czuwa nad przestrzeganiem zasad etyki oraz
zachowaniem godności zawodu przez jego wszystkich członków. Z kolei zgodnie z art. 15
Kodeksu Etyki Lekarskiej, lekarzowi nie wolno wykorzystywać swego wpływu na pacjenta
w innym celu niż leczniczy. Jednocześnie art. 23 Kodeksu Etyki Lekarskiej stanowi, iż w
przypadkach wymagających diagnostyki, terapii lub działań zapobiegawczych, które nie
mogą być zastosowane równocześnie u wszystkich oczekujących pacjentów, lekarz
powinien ustalić kolejność udzielania świadczeń na podstawie kryteriów medycznych.
Co więcej, regulacja natury etycznej została przyjęta również przez Naczelną Izbę
Pielęgniarek i Położnych – Kodeks etyki zawodowej pielęgniarki i położnej
Rzeczypospolitej Polskiej (https://nipip.pl/prawo/samorzadowe/krajowy-
zjazdpielegniarek-i-poloznych/kodeks-etyki-zawodowej-pielegniarki-i-
poloznejrzeczypospolitej-polskiej/).
5. Czy Ministerstwo Zdrowia posiada dane dotyczące skali outsourcingu świadczeń w AOS i
diagnostyki obrazowej przez publiczne szpitale do podmiotów zewnętrznych oraz udziału
takich świadczeń w całkowitych kosztach diagnostyki finansowanej ze środków
publicznych?
Przedmiotowe dane nie są gromadzone przez Ministerstwo Zdrowia. Agencja Oceny
Technologii Medycznych i Taryfikacji, przygotowując taryfę poszczególnych świadczeń
gwarantowanych gromadzi dane finansowo-księgowe od świadczeniodawców oraz koszt
wynagrodzeń pracowników podmiotów leczniczych. Raport w zakresie ustalenia taryfy
świadczeń gwarantowanych obejmujących badania tomografii komputerowej oraz
rezonansu magnetycznego został opublikowany 22 września 2025r. (link do miejsca
publikacji raportów taryfikacyjnych:
https://bip.aotm.gov.pl/component/content/?view=article&layout=edit&id=5323:raporty-
taryfikacyjne-all&Itemid=9008&catid=2.
Ponadto podmioty lecznicze realizujące umowę o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej
są zobowiązani do zgłoszenia do Narodowego Funduszu Zdrowia również
podwykonawców (wykaz podwykonawców stanowi załącznik do umowy).
7 Dz. U. z 2026 r. poz. 793

-- 7 of 10 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
8
6. Czy prowadzone są analizy dotyczące wpływu obecnego modelu organizacji świadczeń w
AOS i diagnostyki obrazowej na długość procesu leczenia pacjentów, efektywność
wykorzystania środków publicznych oraz poziom dostępności świadczeń diagnostycznych?
W Narodowym Funduszu Zdrowia były przeprowadzane analizy wpływu obecnego modelu
finansowania na dostępność badań diagnostycznych, w szczególności analizy dotyczyły
świadczeń związanych z badaniami tomografii komputerowej i badaniami rezonansem
magnetycznym.
W realizacji tych świadczeń obserwujemy trend polegający na wzroście wartości świadczeń
niewspółmiernym do wzrostu liczby zrealizowanych świadczeń i wzrostu liczby pacjentów,
u których wykonano diagnostykę. Dane tym zakresie przedstawione są w poniższych
tabelach.
Tabela 1. Podstawowe dane statystyczne dotyczące realizacji badań tomografii
komputerowej
Wartość świadczeń Liczba świadczeń nominalnie Liczba pacjentów Rok
nominalnie
(w mln zł)
w stosunku do
roku 2021
nominalnie
(w tys.)
w stosunku do
roku 2021
nominalnie
(w tys.)
w stosunku do
roku 2021
2021 526 100% 1 539 100% 1 288 100%
2022 691 131% 1 652 107% 1 388 108%
2023 912 173% 1 813 118% 1 517 118%
2024 1 038 197% 1 953 127% 1 629 126%
2025 1 159 220% 2 075 135% 1 726 134%
Tabela 2. Podstawowe dane statystyczne dotyczące realizacji badań rezonansu
magnetycznego
Wartość świadczeń Liczba świadczeń nominalnie Liczba pacjentów Rok
nominalnie
(w mln zł)
w stosunku do
roku 2021
nominalnie
(w tys.)
w stosunku do
roku 2021
nominalnie
(w tys.)
w stosunku do
roku 2021
2021 779 100% 1 649 100% 1 408 100%
2022 1 090 140% 1 902 115% 1 619 115%
2023 1 489 191% 2 207 134% 1 863 132%
2024 1 763 226% 2 478 150% 2 080 148%
2025 2 050 263% 2 757 167% 2 304 164%
Przeprowadzono również analizę mającą na celu wskazanie liczby pacjentów, u których
wykonano w danym roku określoną liczbę badań danego typ. Wyniki analiz w postaci
rozkładu liczby pacjentów w zależności od liczby zrealizowanych badań przedstawiono w
kolejnych tabelach.
Jako badanie dodatkowe określono każde kolejne badanie (poza pierwszym)
wykonane w danym roku u pacjentów, u których sprawozdano przynajmniej 3
badania rocznie. Wskazano również jakim odsetkiem badań zrealizowany w danym
roku są badania dodatkowe.

-- 8 of 10 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
9
Tabela 5. Liczba pacjentów, którym w danym roku zrealizowano daną liczbę badań
tomografii komputerowej
Liczba wykonanych świadczeń ASDK w ciągu roku
Rok
1 2 3 4 5 6+
Suma
dodatkowych
badań
Odsetek dodatkowych
badań
2019 1 058 157 128 326 23 055 6 134 1 376 504 72 773 5,13%
2020 854 295 108 053 21 602 6 303 1 476 407 70 216 6,00%
2021 1 090 120 158 454 29 746 7 890 1 628 408 91 898 5,97%
2022 1 179 316 167 256 31 102 8 326 1 738 480 96 784 5,86%
2023 1 282 712 186 417 35 741 9 468 1 840 528 110 118 6,07%
2024 1 373 720 203 759 38 771 10 418 2 097 572 120 282 6,16%
2025 1 450 704 218 602 42 239 11 429 2 275 566 130 968 6,31%
Tabela 6. Liczba pacjentów, którym w danym roku zrealizowano daną liczbę badań
rezonansu magnetycznego
Liczba wykonanych świadczeń ASDK w ciągu roku
Rok
1 2 3 4 5 6+
Suma dodatkowych
badań
Odsetek dodatkowych
badań
2019 1 040 556 113 427 14 418 2 261 365 129 37 790 2,86%
2020 1 006 295 118 999 16 376 2 973 531 198 44 905 3,43%
2021 1 207 381 167 966 26 535 4 779 915 354 73 021 4,43%
2022 1 384 181 197 336 30 795 5 620 1 137 421 85 355 4,49%
2023 1 577 568 237 803 38 315 6 995 1 448 537 106 366 4,82%
2024 1 752 435 271 027 45 420 8 521 1 709 633 126 739 5,12%
2025 1 932 912 305 023 52 851 9 953 2 071 781 148 195 5,38%
Powyższe wyniki wskazują, że w analizowanym okresie systematycznie rośnie nie tylko liczba
pacjentów (w ujęciu nominalnym), którym badania wykonuje się kilkukrotnie, ale przede
wszystkim, że systematycznie zwiększa się udział badań powtórnych w ogólnej liczbie badań.
Powyższe zjawisko potwierdzają również wyniki kontroli Narodowego Funduszu Zdrowia,
która ujawniła m.in. występowanie placówek, które pacjentom wymagającym np. badania
rezonansem magnetycznym lub tomografem komputerowym kilku odcinków kręgosłupa,
wykonują je kilkukrotnie, w bliskich terminach, oczekując jednocześnie od pacjentów
odrębnych skierowań. Tę nieprawidłowość stwierdzono w ponad 8,2 tys. badań rezonansu
magnetycznego spośród 12 tys. kontrolowanych. W trakcie kontroli ustalono również, że o
samo rozdzielanie skierowań wnosiły pracownie wykonujące te badania.
7. Czy Ministerstwo Zdrowia planuje wprowadzenie obowiązku ujawniania powiązań
personalnych i kapitałowych pomiędzy publicznymi podmiotami leczniczymi a podmiotami
zewnętrznymi realizującymi świadczenia finansowane przez NFZ, w szczególności w
obszarze diagnostyki obrazowej?

-- 9 of 10 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
10
Podmioty lecznicze realizujące umowę o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej są
zobowiązane do zgłoszenia do Narodowego Funduszu Zdrowia listę personelu, jak i
podwykonawców (wykaz podwykonawców stanowi załącznik do umowy). W związku z
powyższym informację te posiada NFZ, mogą być następnie udostępniane np. w drodze
interwencji poselskich czy też zapytań o dostęp do informacji publicznej. Zatem
przedmiotowy obowiązek już istnieje.
Rejestr podmiotów wykonujących działalność leczniczą jest publicznie dostępny pod
linkiem: https://rpwdl2.ezdrowie.gov.pl/.
8. Czy rozważane jest stworzenie centralnego systemu analitycznego umożliwiającego
automatyczne wykrywanie nieprawidłowości w zakresie rozliczania badań
diagnostycznych, w tym przypadków sztucznego dzielenia świadczeń, powtarzalności
badań oraz nietypowych wzrostów liczby procedur w poszczególnych placówkach?
Istnieje wiele mechanizmów automatycznej walidacji uniemożliwiających rozliczenie
świadczeń, jeśli np. pacjent w tym samym czasie jest wykazany przez dwóch
świadczeniodawców. Jednocześnie jednak nie jest możliwe wprowadzenie podobnego
mechanizmu w zakresie liczby wykonywanych badań obrazowych, gdyż niektórzy pacjenci
muszą mieć ze wskazań medycznych powtarzane badania.
Ponadto podkreślić należy, że wystawienie skierowania na badania z wykorzystaniem
promieniowania rentgenowskiego, jest obwarowane również m.in. przepisami ustawy z
dnia 29 listopada 2000 r. Prawo atomowe (Dz.U. z 2026 r. poz. 1). Zgodnie, z którymi
przeprowadzenie ekspozycji medycznej wymaga uzasadnienia. Uzasadnienie to wskazuje
przewagę spodziewanych korzyści diagnostycznych lub leczniczych, w tym bezpośrednich
korzyści zdrowotnych dla osoby poddanej ekspozycji medycznej oraz korzyści dla
społeczeństwa, nad uszczerbkiem na zdrowiu, który ekspozycja medyczna może
spowodować u osoby poddanej takiej ekspozycji lub u jej potomstwa. W uzasadnieniu,
bierze się pod uwagę korzyści i rodzaje ryzyka związane ze stosowaniem alternatywnych
metod służących temu samemu celowi, prowadzących do mniejszego narażenia w wyniku
ekspozycji medycznej lub nienarażających na działanie promieniowania jonizującego.
Wystawienie bez potrzeby skierowania na badanie z wykorzystaniem promieniowania
jonizującego, a tym samym narażenie pacjenta bez uzasadnienia na promieniowanie, może
być przedmiotem postępowania prowadzonego przez rzecznika odpowiedzialności
zawodowej działającego przy okręgowej izbie lekarskiej.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Tomasz Maciejewski
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/

-- 10 of 10 --