Interpelacja w sprawie terminu realizacji zapowiedzi podwyższenia kwoty wolnej od podatku do 60 000 zł oraz skutków budżetowych tej zmiany w 2027 r.
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 17051
do ministra finansów i gospodarki
w sprawie terminu realizacji zapowiedzi podwyższenia kwoty wolnej od podatku do 60 000 zł oraz skutków budżetowych tej zmiany w 2027 r.
Zgłaszający: Jarosław Krajewski, Małgorzata Wassermann, Michał Kowalski, Wojciech Michał Zubowski, Lidia Czechak, Wioletta Maria Kulpa, Bartłomiej Dorywalski, Filip Kaczyński, Sylwester Tułajew, Jerzy Polaczek, Agnieszka Anna Soin, Waldemar Andzel
Data wpływu: 08-05-2026
Panie Ministrze,
w programie wyborczym Koalicji Obywatelskiej „100 konkretów na pierwsze 100 dni” wskazano zapowiedź podwyższenia kwoty wolnej od podatku z 30 000 zł do 60 000 zł dla podatników rozliczających się według skali podatkowej, w tym przedsiębiorców i emerytów. Według informacji publikowanej na stronie programu, Ministerstwo Finansów prowadziło audyt finansów publicznych oraz uzgodnienia z samorządami, które partycypują we wpływach z podatku PIT.
Obecnie skala podatkowa w PIT przewiduje stawkę 12% do podstawy obliczenia podatku 120 000 zł, pomniejszoną o kwotę zmniejszającą podatek 3 600 zł, co odpowiada kwocie wolnej od podatku w wysokości 30 000 zł. Wynika to z art. 27 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz informacji Ministerstwa Finansów o stawkach i limitach PIT.
Brak jednoznacznego harmonogramu realizacji zapowiedzi podwyższenia kwoty wolnej do 60 000 zł powoduje niepewność po stronie podatników, płatników i samorządów. Zmiana tej skali wymagałaby odpowiednio wczesnego uchwalenia przepisów, dostosowania systemów kadrowo-płacowych, rozliczeń zaliczek oraz kalkulacji dochodów JST.
Istotną luką informacyjną pozostaje brak publicznego, aktualnego oszacowania skutków finansowych dla roku 2027, przy założeniu wejścia w życie reformy od 1 stycznia 2027 r. Wymaga to przedstawienia nie tylko łącznego kosztu, ale także podziału na budżet państwa, samorządy, liczbę podatników objętych zmianą, wpływ na deficyt oraz ewentualne działania kompensujące.
W związku z powyższym zwracamy się z następującymi pytaniami:
Czy Ministerstwo Finansów podtrzymuje zamiar podwyższenia kwoty wolnej od podatku do 60 000 zł dla podatników rozliczających się według skali podatkowej i jaki byłby koszt nowej regulacji w 2027 roku?
Jaki jest aktualny, modelowy koszt wprowadzenia kwoty wolnej od podatku w wysokości 60 000 zł od dnia 1 stycznia 2027 r., z osobnym wskazaniem skutku dla:
a) budżetu państwa,
b) jednostek samorządu terytorialnego łącznie,
c) gmin, powiatów i województw,
d) całego sektora finansów publicznych?
Ilu podatników skorzystałoby z podwyższenia kwoty wolnej do 60 000 zł od 1 stycznia 2027 r., w podziale na pracowników, emerytów i rencistów, przedsiębiorców rozliczających się skalą podatkową oraz pozostałych podatników?
Jaką kwotę zmniejszającą podatek należałoby przyjąć przy kwocie wolnej 60 000 zł i obecnej stawce 12% w pierwszym progu podatkowym oraz czy ministerstwo analizuje powiązanie tej zmiany z modyfikacją progu podatkowego 120 000 zł?
Jakie analizy, symulacje lub warianty legislacyjne dotyczące podwyższenia kwoty wolnej do 60 000 zł zostały przygotowane w Ministerstwie Finansów od grudnia 2023 r. do dnia udzielenia odpowiedzi na interpelację?
Czy projekt ustawy realizujący tę zmianę został przygotowany lub znajduje się w pracach wewnątrzresortowych, międzyresortowych albo w wykazie prac legislacyjnych Rady Ministrów? Jeżeli tak, proszę wskazać etap prac i planowany termin przyjęcia projektu przez Radę Ministrów.
Czy Ministerstwo Finansów uzgadniało skutki podwyższenia kwoty wolnej do 60 000 zł z przedstawicielami jednostek samorządu terytorialnego, w szczególności w zakresie rekompensaty ubytku dochodów z PIT? Jeżeli tak, proszę wskazać daty i zakres tych uzgodnień.
Czy rząd planuje wprowadzenie kwoty wolnej 60 000 zł jednorazowo od 1 stycznia 2027 r., etapowo, czy w innym terminie? Proszę wskazać obecnie rozważane warianty wraz z ich szacunkowymi skutkami finansowymi.
Kiedy Ministerstwo Finansów przedstawi publicznie aktualną ocenę skutków regulacji dla podwyższenia kwoty wolnej do 60 000 zł, obejmującą rok 2027 oraz kolejne lata prognozy budżetowej?
Z poważaniem
Podsekretarz stanu Jarosław Neneman
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 2 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (7)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (3)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
5227 znakówfax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/3
Warszawa, 26 maja 2026 roku
Sprawa: Odpowiedź na interpelację poselską nr 17051
Znak sprawy: DD3.054.15.2026
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Pan Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację poselską złożoną przez grupę Posłów w sprawie
terminu realizacji zapowiedzi podwyższenia kwoty wolnej od podatku do 60 000 zł
oraz skutków budżetowych tej zmiany w 2027 r., uprzejmie informuję, co następuje.
Ministerstwo Finansów podtrzymuje dotychczasowe stanowisko, zgodnie z którym
podwyższenie kwoty wolnej od podatku z obecnego poziomu 30 000 zł do 60 000 zł
stanowi element rządowych planów legislacyjnych. Deklaracja ta pozostaje
aktualna, przy czym realizacja tej obietnicy zależy w dużej mierze od stanu finansów
publicznych oraz uwarunkowań zarówno krajowych, jak i międzynarodowych. W
obecnej sytuacji fiskalnej, charakteryzującej się wysokim deficytem sektora
finansów publicznych, rosnącym poziomem długu publicznego oraz koniecznością
realizacji zaleceń Rady Unii Europejskiej w ramach procedury nadmiernego deficytu,
priorytetem pozostaje zapewnienie stabilności finansów publicznych. Również
sytuacja geopolityczna wymaga wydatków i podjęcia niezbędnych działań w celu
zapewnienia bezpieczeństwa militarnego oraz społeczno-ekonomicznego obywateli
związanego utrzymaniem cen paliw na stabilnym poziomie.
Zgodnie z naszymi obliczeniami podwyższenie kwoty wolnej od podatku do 60 000
zł dla podatników rozliczających się według skali podatkowej w 2027 r. wiązałoby
się z kosztem dla sektora finansów publicznych w wysokości ok. 58,7 mld zł.
Do oszacowania kosztów powyższej reformy wykorzystano model
mikrosymulacyjny Ministerstwa Finansów. Opiera się on na zanonimizowanych
indywidualnych danych podatkowych z 2024 r., zwaloryzowanych na 2027 r.
-- 1 of 3 --
2/3
Waloryzacji dokonano na podstawie wytycznych Ministra Finansów dotyczących
wskaźników makroekonomicznych1.
Z przeprowadzonych analiz wynika, że na reformie zyskałoby ok. 19,7 mln
podatników PIT, co stanowi 75% wszystkich osób rozliczających się na skali
podatkowej. W największym stopniu korzyść z reformy odnieśliby podatnicy z
górnej części rozkładu dochodów, jednak skorzystałaby na niej również
zdecydowana większość podatników ze środka rozkładu (od 3. decyla w górę).
Tabela 1. przedstawia liczbę podatników, którzy zyskaliby na takiej reformie, w
podziale na główne źródło dochodu.
Tabela 1. Liczba podatników korzystających na reformie w podziale na główne
źródło dochodu.
Główne źródło
dochodu
Liczba
korzystających (mln
podatników)
Odsetek
korzystających
Średnia roczna
korzyść (tys. zł)
Umowa o pracę 10,1 88% 3,4
Emerytura 8,1 87% 2,5
Działalność
gospodarcza 0,6 76% 3,2
Pozostałe 1,0 20% 2,3
Źródło: Opracowanie własne na podstawie modelu mikrosymulacyjnego.
Podwyższenie kwoty wolnej od podatku do poziomu 60 000 zł, przy zachowaniu
obowiązującej stawki podatku 12%, oznaczałoby ustalenie kwoty zmniejszającej
podatek w wysokości 7 200 zł (60 000 zł x 12% = 7 200 zł). Jednocześnie
Ministerstwo Finansów nie prowadzi obecnie prac nad powiązaniem tej zmiany z
modyfikacją progu podatkowego wynoszącego obecnie 120 000 zł.
Ministerstwo Finansów opracowywało analizy kosztów podwyższenia kwoty wolnej
do 60 000 zł w odpowiedzi na interpelacje poselskie, petycje obywateli oraz w
odniesieniu do poselskich projektów ustaw. Wyniki tych analiz są dostępne m.in. w
odpowiedziach na interpelacje poselskie nr 11013, nr 11282 oraz nr 11707.
Projekt ustawy dotyczący podwyższenia kwoty wolnej od podatku nie został
wpisany do wykazu prac legislacyjnych Rady Ministrów. Stanie się to, wówczas, gdy
warunki makroekonomiczne umożliwią jego odpowiedzialne wdrożenie.
Po wejściu w życie reformy systemu finansowania JST, czyli po wejściu w życie
ustawy z dnia 1 października 2024 r. o dochodach jednostek samorządu
terytorialnego (Dz. U. poz. 1572, z późn. zm.), dochody tych jednostek z tytułu
udziału w podatkach dochodowych (w tym w podatku PIT) są w dużym stopniu
uniezależnione od zmian w przepisach podatkowych. Udziały samorządów w
podatku PIT i w podatku CIT są jednakże obecnie naliczane od dochodów
podatników (czyli od bazy podatkowej), a nie od kwoty ostatecznego podatku
należnego. Zatem tego rodzaju zmiana w ustawie PIT nie wpłynie na wysokość bazy
podatkowej istotnej dla dochodów JST.
1 https://www.gov.pl/web/finanse/wytyczne-sytuacja-makroekonomiczna
-- 2 of 3 --
3/3
Podsumowując, uprzejmie informuję, że podwyższenie kwoty wolnej od podatku
wymaga zaistnienia odpowiednich uwarunkowań fiskalnych. Po ich zaistnieniu
zostanie przygotowany stosowny projekt ustawy, który następnie będzie
przekazany do konsultacji publicznym i do zaopiniowania zgodnie z zasadami
rządowego procesu legislacyjnego określonymi m.in. w uchwale nr 190 Rady
Ministrów z dnia 29 października 2013 r. – Regulamin pracy Rady Ministrów (M. P.
z 2026 r. poz. 404, z późn. zm.).
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Finansów i Gospodarki
Jarosław Neneman
Podsekretarz Stanu
w Ministerstwie Finansów
-- 3 of 3 --