Interpelacja w sprawie przyszłości żołnierzy dobrowolnej zasadniczej służby wojskowej oraz barier w ich zatrudnianiu
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 16969
do ministra obrony narodowej
w sprawie przyszłości żołnierzy dobrowolnej zasadniczej służby wojskowej oraz barier w ich zatrudnianiu
Zgłaszający: Bartosz Józef Kownacki
Data wpływu: 06-05-2026
Szanowny Panie Ministrze,
na podstawie art. 192 Regulaminu Sejmu RP zwracam się z interpelacją w sprawie sytuacji żołnierzy odbywających dobrowolną zasadniczą służbę wojskową oraz ryzyka niewykorzystania ich potencjału kadrowego w strukturach Sił Zbrojnych RP.
Z napływających informacji wynika, że w ramach dobrowolnej służby przygotowywani są dobrze wyszkoleni żołnierze, którzy po zakończeniu szkolenia dysponują kompetencjami pozwalającymi na podjęcie dalszej służby zawodowej. Jednocześnie pojawiają się sygnały o istniejących wakatach w jednostkach wojskowych, co sugeruje realne zapotrzebowanie kadrowe.
Pomimo tego istnieje obawa, że część tych żołnierzy nie znajdzie zatrudnienia w strukturach wojska, co może skutkować utratą wartościowego zasobu ludzkiego oraz osłabieniem efektywności systemu szkolenia. Rodzi to pytania o spójność polityki kadrowej oraz efektywność wykorzystania środków publicznych przeznaczanych na szkolenie.
W związku z powyższym proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
Jakie są główne przyczyny braku możliwości zatrudnienia tych żołnierzy – czy mają one charakter formalny, organizacyjny, budżetowy, czy też wynikają z innych uwarunkowań?
Czy żołnierze otrzymują jasną i konkretną informację, jakie przeszkody stoją na drodze do ich dalszego zatrudnienia w Siłach Zbrojnych RP? Jeśli tak – w jakiej formie i na jakim etapie?
Czy rozważane są zmiany systemowe, które umożliwią płynniejsze przechodzenie żołnierzy z dobrowolnej służby do zawodowej, szczególnie w kontekście istniejących braków kadrowych?
Jakie rozwiązania przewidziano dla żołnierzy, którzy mimo ukończenia szkolenia nie znajdą miejsca w strukturach wojska, aby nie doszło do utraty ich kompetencji i potencjału?
Utrzymanie odpowiedniego poziomu wyszkolenia oraz stabilności kadrowej Sił Zbrojnych RP ma kluczowe znaczenie dla bezpieczeństwa państwa. Dlatego szczególnie istotne jest zapewnienie spójności między procesem szkolenia a realnymi możliwościami zatrudnienia.
Sekretarz stanu Paweł Bejda
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (2)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
4487 znaków00-911 Warszawa
Sekretarz Stanu
Paweł BEJDA
BMON-WP.053.479.2026/In-208-26/SW
Warszawa, 29.05.2026 r.
Pan Włodzimierz CZARZASTY
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Do wiadomości: Dyrektor Departamentu Spraw Parlamentarnych w KPRM
ePuap
Dotyczy: interpelacji nr 16969 Pana Posła Bartosza Kownackiego w sprawie przyszłości
żołnierzy dobrowolnej zasadniczej służby wojskowej oraz barier w ich zatrudnianiu
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając, z upoważnienia Ministra Obrony Narodowej, na interpelację nr 16969 Pana
Posła Bartosza Kownackiego w sprawie przyszłości żołnierzy dobrowolnej zasadniczej
służby wojskowej oraz barier w ich zatrudnianiu, uprzejmie proszę o przyjęcie poniższych
informacji.
Osoby kończące dobrowolną zasadniczą służbę wojskową (DZSW) mają możliwość
ubiegania się o powołanie do zawodowej służby wojskowej, jednak proces ten ma charakter
indywidualny, selekcyjny i uzależniony jest od szeregu czynników systemowych, w tym
limitów powołań, potrzeb Sił Zbrojnych RP, dyspozycyjności oraz indywidualnej oceny
kandydata. Powołanie do zawodowej służby wojskowej po odbytej DZSW nie ma
charakteru automatycznego ani gwarantowanego bezpośrednio po zakończeniu szkolenia.
Ocena potrzeb Sił Zbrojnych RP i kwalifikacja kandydatów odbywa się na zasadzie
konkurencyjnej, mającej na celu wybór najlepszych kandydatów.
Ponadto, znaczna część stanowisk w najbardziej pożądanych lokalizacjach cieszy się dużym
zainteresowaniem i pełną obsadą. Dotyczy to przede wszystkim dużych garnizonów
i miejscowości położonych w pobliżu aglomeracji miejskich, gdzie żołnierze najczęściej
deklarują chęć pełnienia służby zawodowej. Istotnym czynnikiem pozostaje również
ograniczona mobilność części kandydatów. Wielu żołnierzy deklaruje gotowość pełnienia
zawodowej służby wojskowej wyłącznie w pobliżu miejsca zamieszkania lub w określonych
garnizonach. Tymczasem rozwój jednostek wojskowych jest realizowany zgodnie
z potrzebami operacyjnymi Sił Zbrojnych RP oraz założeniami planowania obronnego
państwa, co powoduje, że nowe jednostki i stanowiska są tworzone także w mniejszych
miejscowościach lub regionach mniej atrakcyjnych z perspektywy socjalnej i zawodowej.
W przypadku gdy ochotnik jest zdecydowany na pełnienie służy wojskowej w różnych
częściach kraju, może otrzymać informacje w przedmiocie wolnych stanowisk w jednostce
wojskowej, w której chciałby pełnić służbę. Ponadto, w przypadku występujących
przeszkód w zakresie stanowiska, na które chciałby aplikować, osoby przeprowadzające
rozmowę kwalifikacyjną niezwłocznie informują o tym fakcie zainteresowanego. W takim
przypadku przedstawiane są propozycje innych wolnych stanowisk w jednostce wojskowej
lub podległych jednostkach wojskowych.
-- 1 of 2 --
Strona 2 z 2
Przypomnienia wymaga także fakt, że żołnierz po odbyciu DZSW może ubiegać się
o powołanie do kilku rodzajów ochotniczej służby wojskowej. Terytorialna Służba
Wojskowa i służba w Aktywnej Rezerwie dają szansę na rozwój kompetencji i nabycie
umiejętności, dzięki którym można znacząco zwiększyć swój potencjał przed powołaniem
do służby zawodowej. Ponadto, studenci uczelni wyższych mają także możliwość
uczestnictwa w programie Legii Akademickiej, który pozwala pogodzić studia
z jednoczesnym rozwojem kariery wojskowej. W przypadku rezygnacji z kontynuowania
szkoleń w ramach ochotniczych rodzajów służby osoba taka zasila rezerwy osobowe Sił
Zbrojnych RP i pozostaje w ewidencji wojskowej właściwego Wojskowego Centrum
Rekrutacji, zgodnie z przepisami ustawy z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny (Dz. U.
z 2025 r., poz. 825). Tym samym potencjał i przygotowanie takiej osoby pozostają
w dyspozycji państwa. Żołnierze rezerwy mogą być powoływani na ćwiczenia wojskowe, co
umożliwia utrzymanie i doskonalenie nabytych umiejętności. Obecnie budowanie rezerw to
kluczowy kierunek działania SZ RP, stąd też wykorzystanie potencjału żołnierzy, którzy
ukończyli szkolenie jest zgodne z przyjętymi założeniami projektu budowy nowego modelu
sił rezerwy.
Zapewniam, że limity powołań z DZSW do służby zawodowej są na bieżąco analizowane
i oceniane pod kątem zabezpieczenia potrzeb Sił Zbrojnych RP. Jednocześnie, informuję, iż
w resorcie obrony narodowej została wypracowana propozycja zwiększenia limitu przyjęć
do zawodowej służby wojskowej w 3 i 4 kwartale 2026 r. spośród żołnierzy DZSW.
Z wyrazami szacunku
Paweł BEJDA
/dokument podpisany kwalifikowanym podpisem elektronicznym/
-- 2 of 2 --