Interpelacja nr 16955
Interpelacja w sprawie sytuacji finansowej zakładów opiekuńczo-leczniczych (ZOL) oraz zasad realizacji programu "Dostępność Plus" w ambulatoryjnej opiece specjalistycznej (AOS)
Zgłaszający:
•
Adresat:
Zdrowie i Lecznictwo (100%)
Infrastruktura i Transport (55%)
Podatki, Finanse i Budżet (40%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie sytuacji finansowej zakładów opiekuńczo-leczniczych (ZOL) oraz zasad realizacji programu "Dostępność Plus" w ambulatoryjnej opiece specjalistycznej (AOS)
Interpelacja nr 16955
do ministra zdrowia
w sprawie sytuacji finansowej zakładów opiekuńczo-leczniczych (ZOL) oraz zasad realizacji programu "Dostępność Plus" w ambulatoryjnej opiece specjalistycznej (AOS)
Zgłaszający: Piotr Górnikiewicz
Data wpływu: 05-05-2026
Szanowna Pani Minister,
w związku z napływającymi sygnałami od świadczeniodawców oraz analizą bieżącej sytuacji w sektorze ochrony zdrowia, zwracam się z interpelacją dotyczącą dwóch istotnych obszarów funkcjonowania systemu: finansowania zakładów opiekuńczo-leczniczych (ZOL) oraz zasad dystrybucji środków w ramach programu „Dostępność Plus” w ambulatoryjnej opiece specjalistycznej (AOS).
Z informacji przekazywanych przez przedstawicieli placówek wynika, że sytuacja finansowa ZOL uległa znacznemu pogorszeniu, osiągając w wielu przypadkach poziom krytyczny. Kluczowym problemem pozostaje brak systemowego uregulowania kwestii finansowania tzw. nadwykonań, czyli świadczeń zrealizowanych ponad limit określony w umowach z płatnikiem publicznym.
Na dzień sporządzenia niniejszej interpelacji brak jest jednoznacznych informacji dotyczących:
zasad rozliczania świadczeń wykonanych w 2025 roku,
wysokości ewentualnego finansowania nadwykonań,
terminów przekazania należnych środków.
Praktyka nieuregulowanego lub opóźnionego finansowania świadczeń skutkuje faktycznym przerzuceniem ciężaru finansowania systemu na podmioty lecznicze. W konsekwencji prowadzi to do pogorszenia ich płynności finansowej, a w skrajnych przypadkach – do ryzyka niewypłacalności.
Sytuacja ta ma szczególnie poważne konsekwencje w kontekście rosnących potrzeb zdrowotnych społeczeństwa, wynikających m.in. z procesów demograficznych, w tym starzenia się populacji.
W związku z powyższym proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
W jakim terminie Ministerstwo Zdrowia oraz Narodowy Fundusz Zdrowia przedstawią jednoznaczne zasady rozliczania świadczeń zrealizowanych w ZOL w 2025 roku?
Czy i w jakiej wysokości planowane jest pokrycie kosztów nadwykonań za 2025 rok?
Jakie konkretne działania zamierza podjąć resort zdrowia w celu zapewnienia stabilności finansowej ZOL?
Czy ministerstwo analizowało wpływ obecnej polityki finansowania na dostępność świadczeń opiekuńczo-leczniczych dla pacjentów?
Jakie mechanizmy zostaną wprowadzone, aby zapobiec sytuacji, w której placówki są zmuszone do ograniczania przyjęć pacjentów wymagających pilnej opieki?
Drugim obszarem wymagającym pilnej analizy jest sposób realizacji programu „Dostępność Plus” w sektorze ochrony zdrowia, w szczególności w ambulatoryjnej opiece specjalistycznej.
Z informacji przekazywanych przez wnioskodawców wynika, że obecny model naboru oparty został na zasadzie „kto pierwszy, ten lepszy”, co w praktyce oznacza, że o przyznaniu środków decydowały:
szybkość złożenia wniosku,
wydolność infrastruktury technicznej (łącze internetowe, sprawność systemu),
brak zakłóceń w działaniu platformy aplikacyjnej.
Jednocześnie wskazywane są liczne problemy techniczne, w tym zawieszanie się systemu oraz błędy uniemożliwiające skuteczne złożenie wniosku.
Taki model dystrybucji środków publicznych budzi poważne wątpliwości co do jego transparentności oraz zgodności z zasadą racjonalnego gospodarowania środkami publicznymi, gdyż nie uwzględnia jakości merytorycznej projektów ani rzeczywistych potrzeb pacjentów, w szczególności osób z niepełnosprawnościami.
W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:
Jakie były przesłanki przyjęcia modelu naboru wniosków opartego na zasadzie „kto pierwszy, ten lepszy”?
Czy Ministerstwo Zdrowia dokonało analizy wpływu tej formuły na jakość wybranych projektów?
Czy odnotowano problemy techniczne związane z funkcjonowaniem systemu naboru? Jeśli tak, jakie działania naprawcze zostały podjęte?
Czy resort planuje zmianę zasad naboru w kolejnych edycjach programu, tak aby uwzględniały one ocenę merytoryczną projektów?
W jaki sposób ministerstwo zamierza zapewnić transparentność i równość dostępu do środków publicznych w przyszłych naborach?
Oba wskazane obszary - finansowanie świadczeń w ZOL oraz sposób realizacji programu „Dostępność Plus” - mają bezpośredni wpływ na bezpieczeństwo zdrowotne obywateli oraz efektywność wydatkowania środków publicznych. Wymagają one pilnej interwencji oraz systemowych rozwiązań.
Z wyrazami szacunku
Interpelacja nr 16955
do ministra zdrowia
w sprawie sytuacji finansowej zakładów opiekuńczo-leczniczych (ZOL) oraz zasad realizacji programu "Dostępność Plus" w ambulatoryjnej opiece specjalistycznej (AOS)
Zgłaszający: Piotr Górnikiewicz
Data wpływu: 05-05-2026
Szanowna Pani Minister,
w związku z napływającymi sygnałami od świadczeniodawców oraz analizą bieżącej sytuacji w sektorze ochrony zdrowia, zwracam się z interpelacją dotyczącą dwóch istotnych obszarów funkcjonowania systemu: finansowania zakładów opiekuńczo-leczniczych (ZOL) oraz zasad dystrybucji środków w ramach programu „Dostępność Plus” w ambulatoryjnej opiece specjalistycznej (AOS).
Z informacji przekazywanych przez przedstawicieli placówek wynika, że sytuacja finansowa ZOL uległa znacznemu pogorszeniu, osiągając w wielu przypadkach poziom krytyczny. Kluczowym problemem pozostaje brak systemowego uregulowania kwestii finansowania tzw. nadwykonań, czyli świadczeń zrealizowanych ponad limit określony w umowach z płatnikiem publicznym.
Na dzień sporządzenia niniejszej interpelacji brak jest jednoznacznych informacji dotyczących:
zasad rozliczania świadczeń wykonanych w 2025 roku,
wysokości ewentualnego finansowania nadwykonań,
terminów przekazania należnych środków.
Praktyka nieuregulowanego lub opóźnionego finansowania świadczeń skutkuje faktycznym przerzuceniem ciężaru finansowania systemu na podmioty lecznicze. W konsekwencji prowadzi to do pogorszenia ich płynności finansowej, a w skrajnych przypadkach – do ryzyka niewypłacalności.
Sytuacja ta ma szczególnie poważne konsekwencje w kontekście rosnących potrzeb zdrowotnych społeczeństwa, wynikających m.in. z procesów demograficznych, w tym starzenia się populacji.
W związku z powyższym proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
W jakim terminie Ministerstwo Zdrowia oraz Narodowy Fundusz Zdrowia przedstawią jednoznaczne zasady rozliczania świadczeń zrealizowanych w ZOL w 2025 roku?
Czy i w jakiej wysokości planowane jest pokrycie kosztów nadwykonań za 2025 rok?
Jakie konkretne działania zamierza podjąć resort zdrowia w celu zapewnienia stabilności finansowej ZOL?
Czy ministerstwo analizowało wpływ obecnej polityki finansowania na dostępność świadczeń opiekuńczo-leczniczych dla pacjentów?
Jakie mechanizmy zostaną wprowadzone, aby zapobiec sytuacji, w której placówki są zmuszone do ograniczania przyjęć pacjentów wymagających pilnej opieki?
Drugim obszarem wymagającym pilnej analizy jest sposób realizacji programu „Dostępność Plus” w sektorze ochrony zdrowia, w szczególności w ambulatoryjnej opiece specjalistycznej.
Z informacji przekazywanych przez wnioskodawców wynika, że obecny model naboru oparty został na zasadzie „kto pierwszy, ten lepszy”, co w praktyce oznacza, że o przyznaniu środków decydowały:
szybkość złożenia wniosku,
wydolność infrastruktury technicznej (łącze internetowe, sprawność systemu),
brak zakłóceń w działaniu platformy aplikacyjnej.
Jednocześnie wskazywane są liczne problemy techniczne, w tym zawieszanie się systemu oraz błędy uniemożliwiające skuteczne złożenie wniosku.
Taki model dystrybucji środków publicznych budzi poważne wątpliwości co do jego transparentności oraz zgodności z zasadą racjonalnego gospodarowania środkami publicznymi, gdyż nie uwzględnia jakości merytorycznej projektów ani rzeczywistych potrzeb pacjentów, w szczególności osób z niepełnosprawnościami.
W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:
Jakie były przesłanki przyjęcia modelu naboru wniosków opartego na zasadzie „kto pierwszy, ten lepszy”?
Czy Ministerstwo Zdrowia dokonało analizy wpływu tej formuły na jakość wybranych projektów?
Czy odnotowano problemy techniczne związane z funkcjonowaniem systemu naboru? Jeśli tak, jakie działania naprawcze zostały podjęte?
Czy resort planuje zmianę zasad naboru w kolejnych edycjach programu, tak aby uwzględniały one ocenę merytoryczną projektów?
W jaki sposób ministerstwo zamierza zapewnić transparentność i równość dostępu do środków publicznych w przyszłych naborach?
Oba wskazane obszary - finansowanie świadczeń w ZOL oraz sposób realizacji programu „Dostępność Plus” - mają bezpośredni wpływ na bezpieczeństwo zdrowotne obywateli oraz efektywność wydatkowania środków publicznych. Wymagają one pilnej interwencji oraz systemowych rozwiązań.
Z wyrazami szacunku
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Tomasz Maciejewski
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
5%
Konkretność
95%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
7 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
2
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
5 / 1k zn.
- Zawiera 7 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (2)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
11162 znaków
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
DLF.050.26.2026.DP
Warszawa, 11 czerwca 2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 16955 z 8 maja 2026 r. Pana Piotra Górnikiewicza, Posła na
Sejm RP, w sprawie sytuacji finansowej zakładów opiekuńczo-leczniczych (ZOL) oraz zasad
realizacji programu "Dostępność Plus" w ambulatoryjnej opiece specjalistycznej (AOS),
uprzejmie proszę o przyjęcie następujących informacji.
Odnosząc się do kwestii sytuacji finansowej zakładów opiekuńczo-leczniczych (ZOL), pragnę
wskazać, że Narodowy Fundusz Zdrowia zobowiązany jest do finansowania świadczeń
udzielonych w okresie rozliczeniowym do kwoty zobowiązania NFZ wobec
świadczeniodawcy, określonej w umowie dla danego zakresu świadczeń. Natomiast wartość
zobowiązań, które Narodowy Fundusz Zdrowia zaciąga w danym roku na finansowanie
świadczeń opieki zdrowotnej, uwarunkowana jest poziomem środków zapisanych na ten cel
w planie finansowym NFZ.
Pragnę przy tym zaznaczyć, że istotny wpływ na realizację procesu rocznego rozliczania
umów za 2025 r. miały dodatkowe środki z budżetu państwa przekazane do NFZ przez
Ministra Zdrowia, w ramach których Prezes NFZ dokonał zwiększenia w planie finansowym
NFZ na 2026 r. środków na koszty świadczeń opieki zdrowotnej w oddziałach wojewódzkich
NFZ z przeznaczeniem na uzupełnienie środków na sfinansowanie, niesfinansowanych w
ramach rozliczenia 2025 r., nadwykonań nielimitowanych świadczeń opieki zdrowotnej,
leków i środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego objętych
programami lekowymi oraz leków stosowanych w chemioterapii, świadczeń wentylacji
-- 1 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
mechanicznej w opiece długoterminowej, świadczeń żywienia dojelitowego i pozajelitowego
w warunkach domowych, świadczeń dializoterapii oraz świadczeń psychiatrii sądowej.
Niezależnie od powyższego pragnę wskazać, że priorytetem dla Ministra Zdrowia obecnie
jest wdrażanie konkretnych działań, mających na celu poprawę sytuacji finansowej
w ochronie zdrowia. Wobec powyższego kwestia poprawy sytuacji finansowej w ochronie
zdrowia jest szeroko dyskutowana oraz analizowana na wszystkich poziomach, zarówno
w ramach rozmów z Ministrem Finansów i Gospodarki, przy stałej współpracy z Narodowym
Funduszem Zdrowia i Agencją Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji, jak i w ramach
wspólnego dialogu, w tym m.in. w ramach prac Trójstronnego Zespołu do Spraw Ochrony
Zdrowia. Należy przy tym zapewnić, że priorytetem w podejmowanych działaniach oraz
ostatecznie wdrażanych rozwiązaniach jest uwzględnienie konieczności zagwarantowania
bezpieczeństwa zdrowotnego pacjentów. Osiągnięcie celu, jakim jest poprawa sytuacji
finansowej w ochronie zdrowia, niewątpliwie wpłynie na poszerzenie możliwości
finansowania świadczeń opieki zdrowotnej.
Należy także podkreślić, że zapewniane są coraz wyższe środki na finansowanie świadczeń
opieki zdrowotnej – w planie NFZ na 2026 r. pierwotna wysokość środków zapisana na
koszty świadczeń opieki zdrowotnej NFZ wynosiła 201,2 mld zł, tj. 93,76 mld zł więcej niż
zaplanowana pierwotnie na 2022 r.
Zauważenia wymaga, że w związku ze stanem finansów NFZ, coraz większą część
przychodów Funduszu stanowią środki budżetu państwa, w tym przede wszystkim dotacja
podmiotowa na finansowanie świadczeń gwarantowanych, która w latach 2023-2025
wyniosła odpowiednio: 200 mln zł w 2023 r., blisko 14,8 mld zł w 2024 r. oraz blisko
33 mld zł w 2025 r.
Dotacja podmiotowa dla NFZ zaplanowana pierwotnie w 2026 r. wynosiła 26 mld zł,
natomiast dzięki decyzjom Ministra Zdrowia oraz Ministra Finansów i Gospodarki,
umożliwiającym przekazanie dodatkowych środków budżetu państwa, obecnie
zaplanowane środki na ten cel w 2026 r. wynoszą 31,6 mld zł. Kolejne zwiększenia
zaplanowanej dotacji podmiotowej dla NFZ na bieżący rok będą możliwe na podstawie
art. 131d ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków
publicznych, wobec czego, podobnie jak w latach 2024-2025, należy spodziewać się
istotnego zwiększenia dotacji podmiotowej dla NFZ w bieżącym roku.
Ponadto pragnę poinformować, że w ramach kamienia milowego A70G Krajowego Planu
Odbudowy i Zwiększania Odporności (KPO) realizowane są priorytety reformy opieki
długoterminowej w Polsce określone na podstawie strategicznego przeglądu opieki
długoterminowej w Polsce (w oparciu o wnioski z realizacji kamienia milowego A69G).
Jednym z kluczowych elementów realizowanej reformy jest przegląd wydatków publicznych
na opiekę długoterminową. Zadanie realizowane jest przez Ministerstwo Finansów i
-- 2 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
Gospodarki, we współpracy z pozostałymi resortami i podmiotami zaangażowanymi w
reformę, w tym Ministerstwem Zdrowia. Celem tego procesu jest ocena efektywności
obecnych mechanizmów finansowania, identyfikacja obszarów wymagających zmian oraz
wypracowanie rekomendacji służących poprawie dostępności, jakości i koordynacji opieki
długoterminowej.
Aktualnie finalizowane są prace nad przygotowaniem dokumentu podsumowującego
rezultaty prac realizowanych w przedmiotowym zakresie. Wyniki przeglądu będą stanowiły
podstawę do dalszych działań legislacyjnych i organizacyjnych w tym obszarze.
Ponadto informuję, że trwają wewnętrzne prace analityczne dotyczące ewentualnej
modyfikacji kryteriów kwalifikacji do opieki długoterminowej, jednak na obecnym etapie nie
zostały jeszcze podjęte ostateczne decyzje w tym zakresie.
Odnosząc się do kwestii realizacji programu Dostępność Plus w ambulatoryjnej opiece
specjalistycznej (AOS), uprzejmie informuję, że celem projektu Dostępność Plus dla AOS jest
podniesienie dostępności placówek medycznych dla osób ze szczególnymi potrzebami, tj.
osób z niepełnosprawnościami, seniorów, dzieci, kobiet w ciąży. Dzięki likwidacji barier
architektonicznych, cyfrowych i informacyjno-komunikacyjnych będą mogli korzystać ze
świadczeń medycznych w równy sposób z innymi osobami.
W związku z tym, że ostatecznym odbiorcą wsparcia jest pacjent, a wsparcie często dotyczy
kwestii o znaczeniu podstawowym, np. dostępne wejście do placówki, podjazd, pętla
indukcyjna czy wózek inwalidzki Ministerstwo Zdrowia przyjęło założenie, że - dla dobra
pacjentów – szansę na otrzymanie grantu i wdrożenie rozwiązań dostępnościowych powinna
mieć każda placówka udzielająca świadczeń AOS. W ocenie Ministerstwa różnicowanie
zasadności doposażenia placówek w zdefiniowane usprawnienia, którego efektem byłoby
stworzenie naboru opartego na przyznawaniu punktów za spełnienie kryteriów i tworzenie
list rankingowych jest niezasadne. Wsparcie grantowe powinno mieć wymierny efekt przede
wszystkim dla pacjentów. Dlatego przyjęto, że każda placówka może wnioskować o grant
poprzez złożenie wniosku w systemie elektronicznym (Platforma POPI), w ramach dostępnej
alokacji i po spełnieniu warunków formalnych naboru. Procedura naboru została
zaakceptowana przez Instytucję Pośredniczącą tj. Departament Oceny Inwestycji
Ministerstwa Zdrowia, nadzorujący realizację projektu.
W ocenie Ministerstwa użyte w piśmie stwierdzenie, że „kto pierwszy, ten lepszy” jest
nieprawdziwe i nieuzasadnione.
Zgodnie z Procedurą naboru, wnioskodawcy ubiegający się o grant mają obowiązek
zaplanować zakres merytoryczny Przedsięwzięcia grantowego tak, aby w możliwie szerokim
zakresie poprawili dostępność placówki medycznej. Wyznacznikiem kierunku zmian jest
m.in. raport z audytu wstępnego placówki, którego wykonanie jest obowiązkowe, jeśli
placówka zamierza ubiegać się o grant.
-- 3 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
4
Zakres merytoryczny grantu podlega weryfikacji przez dwóch oceniających na etapie oceny
merytorycznej. Wnioskodawca, który przedstawił niepoprawnie zaplanowany zakres
i budżet Przedsięwzięcia koncentrujący się np. na dwóch, trzech zadaniach jest wzywany do
poprawy założeń i rozszerzenia zakresu grantu zgodnie z rekomendacjami z audytu
wstępnego. Nie są przyjmowane do realizacji Przedsięwzięcia, które planują wdrożenie
rozwiązań dostępnościowych w ograniczonym zakresie, nieodpowiadającym
rekomendacjom wskazanym w audycie wstępnym. Przyjęta formuła udzielania grantów
z uwzględnieniem kolejności zgłoszeń nie ma zatem wpływu na jakość udzielanego wsparcia
grantowego.
Bezpośrednio po uruchomieniu naboru odnotowano bardzo duży, skokowy wzrost liczby
jednoczesnych użytkowników. W pierwszych minutach trwania naboru znaczna liczba
operacji była wykonywana równolegle, co doprowadziło do spowolnienia działania systemu
oraz ograniczonej dostępności kluczowych funkcjonalności związanych ze składaniem
wniosków. W krótkim czasie na platformie utworzono ponad 1500 wniosków roboczych,
co dodatkowo zwiększyło obciążenie systemu w początkowej fazie naboru.
Nie stwierdzono utraty danych, ani braku możliwości złożenia wniosków przez uprawnione
podmioty – problemy miały charakter wydajnościowy i przejściowy.
Wspólnie z zespołem administratorów Centrum e-Zdrowia zaplanowana została zmiana
konfiguracji środowiska Azure oraz prace optymalizacyjne po stronie aplikacyjnej, tj. m.in.:
wdrożenie mechanizmu automatycznego dostosowywania skali systemu do
aktualnego obciążenia użytkownikami w celu zwiększenia stabilności platformy
w momentach dużego ruchu, w szczególności podczas startu naborów,
weryfikacja sposobu zarządzania połączeniami do bazy danych, w szczególności pod
kątem ich szybkiego i poprawnego zwalniania po zakończeniu operacji,
optymalizacja komunikacji z systemami zewnętrznymi poprzez ograniczenie liczby
zapytań, wprowadzenie limitów czasu oczekiwania oraz mechanizmów
automatycznego ponawiania,
sprawdzenie poprawności indeksacji bazy danych w kontekście obecnego zakresu
funkcjonalności i wolumenu danych,
wdrożenie mechanizmu limitowania liczby tworzonych wniosków, co pozwoli
ograniczyć generowanie nadmiarowych wniosków roboczych w sytuacjach dużego
obciążenia.
Celem powyższych działań było zwiększenie odporności systemu na nagłe skoki liczby
użytkowników oraz ograniczenie ryzyka wystąpienia podobnych problemów w kolejnych
rundach naborów.
-- 4 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
5
Odnosząc się do kwestii zmiany zasad naboru w kolejnych edycjach programu, tak aby
uwzględniały one ocenę merytoryczną projektów, uprzejmie informuję, że nie jest
planowana zmian zasad pod kątem oceny merytorycznej wniosków.
Obecnie Ministerstwo Zdrowia analizuje sytuację pod kątem zapewnienia równych
możliwości złożenia wniosków przez wszystkich Wnioskodawców w kolejnym naborze.
Informacje w tym zakresie zostanie opublikowana na stronie internetowej projektu pod
adresem: https://www.gov.pl/web/zdrowie/dostepnosc-plus-dla-aos .
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Tomasz Maciejewski
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 5 of 5 --
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
DLF.050.26.2026.DP
Warszawa, 11 czerwca 2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 16955 z 8 maja 2026 r. Pana Piotra Górnikiewicza, Posła na
Sejm RP, w sprawie sytuacji finansowej zakładów opiekuńczo-leczniczych (ZOL) oraz zasad
realizacji programu "Dostępność Plus" w ambulatoryjnej opiece specjalistycznej (AOS),
uprzejmie proszę o przyjęcie następujących informacji.
Odnosząc się do kwestii sytuacji finansowej zakładów opiekuńczo-leczniczych (ZOL), pragnę
wskazać, że Narodowy Fundusz Zdrowia zobowiązany jest do finansowania świadczeń
udzielonych w okresie rozliczeniowym do kwoty zobowiązania NFZ wobec
świadczeniodawcy, określonej w umowie dla danego zakresu świadczeń. Natomiast wartość
zobowiązań, które Narodowy Fundusz Zdrowia zaciąga w danym roku na finansowanie
świadczeń opieki zdrowotnej, uwarunkowana jest poziomem środków zapisanych na ten cel
w planie finansowym NFZ.
Pragnę przy tym zaznaczyć, że istotny wpływ na realizację procesu rocznego rozliczania
umów za 2025 r. miały dodatkowe środki z budżetu państwa przekazane do NFZ przez
Ministra Zdrowia, w ramach których Prezes NFZ dokonał zwiększenia w planie finansowym
NFZ na 2026 r. środków na koszty świadczeń opieki zdrowotnej w oddziałach wojewódzkich
NFZ z przeznaczeniem na uzupełnienie środków na sfinansowanie, niesfinansowanych w
ramach rozliczenia 2025 r., nadwykonań nielimitowanych świadczeń opieki zdrowotnej,
leków i środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego objętych
programami lekowymi oraz leków stosowanych w chemioterapii, świadczeń wentylacji
-- 1 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
mechanicznej w opiece długoterminowej, świadczeń żywienia dojelitowego i pozajelitowego
w warunkach domowych, świadczeń dializoterapii oraz świadczeń psychiatrii sądowej.
Niezależnie od powyższego pragnę wskazać, że priorytetem dla Ministra Zdrowia obecnie
jest wdrażanie konkretnych działań, mających na celu poprawę sytuacji finansowej
w ochronie zdrowia. Wobec powyższego kwestia poprawy sytuacji finansowej w ochronie
zdrowia jest szeroko dyskutowana oraz analizowana na wszystkich poziomach, zarówno
w ramach rozmów z Ministrem Finansów i Gospodarki, przy stałej współpracy z Narodowym
Funduszem Zdrowia i Agencją Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji, jak i w ramach
wspólnego dialogu, w tym m.in. w ramach prac Trójstronnego Zespołu do Spraw Ochrony
Zdrowia. Należy przy tym zapewnić, że priorytetem w podejmowanych działaniach oraz
ostatecznie wdrażanych rozwiązaniach jest uwzględnienie konieczności zagwarantowania
bezpieczeństwa zdrowotnego pacjentów. Osiągnięcie celu, jakim jest poprawa sytuacji
finansowej w ochronie zdrowia, niewątpliwie wpłynie na poszerzenie możliwości
finansowania świadczeń opieki zdrowotnej.
Należy także podkreślić, że zapewniane są coraz wyższe środki na finansowanie świadczeń
opieki zdrowotnej – w planie NFZ na 2026 r. pierwotna wysokość środków zapisana na
koszty świadczeń opieki zdrowotnej NFZ wynosiła 201,2 mld zł, tj. 93,76 mld zł więcej niż
zaplanowana pierwotnie na 2022 r.
Zauważenia wymaga, że w związku ze stanem finansów NFZ, coraz większą część
przychodów Funduszu stanowią środki budżetu państwa, w tym przede wszystkim dotacja
podmiotowa na finansowanie świadczeń gwarantowanych, która w latach 2023-2025
wyniosła odpowiednio: 200 mln zł w 2023 r., blisko 14,8 mld zł w 2024 r. oraz blisko
33 mld zł w 2025 r.
Dotacja podmiotowa dla NFZ zaplanowana pierwotnie w 2026 r. wynosiła 26 mld zł,
natomiast dzięki decyzjom Ministra Zdrowia oraz Ministra Finansów i Gospodarki,
umożliwiającym przekazanie dodatkowych środków budżetu państwa, obecnie
zaplanowane środki na ten cel w 2026 r. wynoszą 31,6 mld zł. Kolejne zwiększenia
zaplanowanej dotacji podmiotowej dla NFZ na bieżący rok będą możliwe na podstawie
art. 131d ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków
publicznych, wobec czego, podobnie jak w latach 2024-2025, należy spodziewać się
istotnego zwiększenia dotacji podmiotowej dla NFZ w bieżącym roku.
Ponadto pragnę poinformować, że w ramach kamienia milowego A70G Krajowego Planu
Odbudowy i Zwiększania Odporności (KPO) realizowane są priorytety reformy opieki
długoterminowej w Polsce określone na podstawie strategicznego przeglądu opieki
długoterminowej w Polsce (w oparciu o wnioski z realizacji kamienia milowego A69G).
Jednym z kluczowych elementów realizowanej reformy jest przegląd wydatków publicznych
na opiekę długoterminową. Zadanie realizowane jest przez Ministerstwo Finansów i
-- 2 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
Gospodarki, we współpracy z pozostałymi resortami i podmiotami zaangażowanymi w
reformę, w tym Ministerstwem Zdrowia. Celem tego procesu jest ocena efektywności
obecnych mechanizmów finansowania, identyfikacja obszarów wymagających zmian oraz
wypracowanie rekomendacji służących poprawie dostępności, jakości i koordynacji opieki
długoterminowej.
Aktualnie finalizowane są prace nad przygotowaniem dokumentu podsumowującego
rezultaty prac realizowanych w przedmiotowym zakresie. Wyniki przeglądu będą stanowiły
podstawę do dalszych działań legislacyjnych i organizacyjnych w tym obszarze.
Ponadto informuję, że trwają wewnętrzne prace analityczne dotyczące ewentualnej
modyfikacji kryteriów kwalifikacji do opieki długoterminowej, jednak na obecnym etapie nie
zostały jeszcze podjęte ostateczne decyzje w tym zakresie.
Odnosząc się do kwestii realizacji programu Dostępność Plus w ambulatoryjnej opiece
specjalistycznej (AOS), uprzejmie informuję, że celem projektu Dostępność Plus dla AOS jest
podniesienie dostępności placówek medycznych dla osób ze szczególnymi potrzebami, tj.
osób z niepełnosprawnościami, seniorów, dzieci, kobiet w ciąży. Dzięki likwidacji barier
architektonicznych, cyfrowych i informacyjno-komunikacyjnych będą mogli korzystać ze
świadczeń medycznych w równy sposób z innymi osobami.
W związku z tym, że ostatecznym odbiorcą wsparcia jest pacjent, a wsparcie często dotyczy
kwestii o znaczeniu podstawowym, np. dostępne wejście do placówki, podjazd, pętla
indukcyjna czy wózek inwalidzki Ministerstwo Zdrowia przyjęło założenie, że - dla dobra
pacjentów – szansę na otrzymanie grantu i wdrożenie rozwiązań dostępnościowych powinna
mieć każda placówka udzielająca świadczeń AOS. W ocenie Ministerstwa różnicowanie
zasadności doposażenia placówek w zdefiniowane usprawnienia, którego efektem byłoby
stworzenie naboru opartego na przyznawaniu punktów za spełnienie kryteriów i tworzenie
list rankingowych jest niezasadne. Wsparcie grantowe powinno mieć wymierny efekt przede
wszystkim dla pacjentów. Dlatego przyjęto, że każda placówka może wnioskować o grant
poprzez złożenie wniosku w systemie elektronicznym (Platforma POPI), w ramach dostępnej
alokacji i po spełnieniu warunków formalnych naboru. Procedura naboru została
zaakceptowana przez Instytucję Pośredniczącą tj. Departament Oceny Inwestycji
Ministerstwa Zdrowia, nadzorujący realizację projektu.
W ocenie Ministerstwa użyte w piśmie stwierdzenie, że „kto pierwszy, ten lepszy” jest
nieprawdziwe i nieuzasadnione.
Zgodnie z Procedurą naboru, wnioskodawcy ubiegający się o grant mają obowiązek
zaplanować zakres merytoryczny Przedsięwzięcia grantowego tak, aby w możliwie szerokim
zakresie poprawili dostępność placówki medycznej. Wyznacznikiem kierunku zmian jest
m.in. raport z audytu wstępnego placówki, którego wykonanie jest obowiązkowe, jeśli
placówka zamierza ubiegać się o grant.
-- 3 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
4
Zakres merytoryczny grantu podlega weryfikacji przez dwóch oceniających na etapie oceny
merytorycznej. Wnioskodawca, który przedstawił niepoprawnie zaplanowany zakres
i budżet Przedsięwzięcia koncentrujący się np. na dwóch, trzech zadaniach jest wzywany do
poprawy założeń i rozszerzenia zakresu grantu zgodnie z rekomendacjami z audytu
wstępnego. Nie są przyjmowane do realizacji Przedsięwzięcia, które planują wdrożenie
rozwiązań dostępnościowych w ograniczonym zakresie, nieodpowiadającym
rekomendacjom wskazanym w audycie wstępnym. Przyjęta formuła udzielania grantów
z uwzględnieniem kolejności zgłoszeń nie ma zatem wpływu na jakość udzielanego wsparcia
grantowego.
Bezpośrednio po uruchomieniu naboru odnotowano bardzo duży, skokowy wzrost liczby
jednoczesnych użytkowników. W pierwszych minutach trwania naboru znaczna liczba
operacji była wykonywana równolegle, co doprowadziło do spowolnienia działania systemu
oraz ograniczonej dostępności kluczowych funkcjonalności związanych ze składaniem
wniosków. W krótkim czasie na platformie utworzono ponad 1500 wniosków roboczych,
co dodatkowo zwiększyło obciążenie systemu w początkowej fazie naboru.
Nie stwierdzono utraty danych, ani braku możliwości złożenia wniosków przez uprawnione
podmioty – problemy miały charakter wydajnościowy i przejściowy.
Wspólnie z zespołem administratorów Centrum e-Zdrowia zaplanowana została zmiana
konfiguracji środowiska Azure oraz prace optymalizacyjne po stronie aplikacyjnej, tj. m.in.:
wdrożenie mechanizmu automatycznego dostosowywania skali systemu do
aktualnego obciążenia użytkownikami w celu zwiększenia stabilności platformy
w momentach dużego ruchu, w szczególności podczas startu naborów,
weryfikacja sposobu zarządzania połączeniami do bazy danych, w szczególności pod
kątem ich szybkiego i poprawnego zwalniania po zakończeniu operacji,
optymalizacja komunikacji z systemami zewnętrznymi poprzez ograniczenie liczby
zapytań, wprowadzenie limitów czasu oczekiwania oraz mechanizmów
automatycznego ponawiania,
sprawdzenie poprawności indeksacji bazy danych w kontekście obecnego zakresu
funkcjonalności i wolumenu danych,
wdrożenie mechanizmu limitowania liczby tworzonych wniosków, co pozwoli
ograniczyć generowanie nadmiarowych wniosków roboczych w sytuacjach dużego
obciążenia.
Celem powyższych działań było zwiększenie odporności systemu na nagłe skoki liczby
użytkowników oraz ograniczenie ryzyka wystąpienia podobnych problemów w kolejnych
rundach naborów.
-- 4 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
5
Odnosząc się do kwestii zmiany zasad naboru w kolejnych edycjach programu, tak aby
uwzględniały one ocenę merytoryczną projektów, uprzejmie informuję, że nie jest
planowana zmian zasad pod kątem oceny merytorycznej wniosków.
Obecnie Ministerstwo Zdrowia analizuje sytuację pod kątem zapewnienia równych
możliwości złożenia wniosków przez wszystkich Wnioskodawców w kolejnym naborze.
Informacje w tym zakresie zostanie opublikowana na stronie internetowej projektu pod
adresem: https://www.gov.pl/web/zdrowie/dostepnosc-plus-dla-aos .
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Tomasz Maciejewski
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 5 of 5 --