Telefon: (+48) 22 369 29 00 ul. Wawelska 52/54, 00-922 Warszawa
info@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
DGO-SGO.0500.13.2026.WK
4364467.17788363.14458550
Warszawa, 21-05-2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty,
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w nawiązaniu do interpelacji posłanki Katarzyny Matusik-Lipiec z dnia 8 maja 2026 r. nr
K10INT16954, w sprawie realizacji programu likwidacji nielegalnych składowisk odpadów
na terenie całego kraju, ze szczególnym uwzględnieniem obszaru woj. małopolskiego,
uprzejmie informuję.
Jaka jest wysokość środków wydatkowanych do tej pory w ramach działalności programu likwidacji
nielegalnych składowisk odpadów przez Ministerstwo oraz NFOŚiGW? Jakie lokalizacje otrzymały
finansowanie?
W 2024 r. w Ministerstwie Klimatu i Środowiska (MKiŚ) przeprowadzono prace legislacyjne
w celu stworzenia możliwości (wprowadzenie podstawy prawnej – art. 226b ustawy z dnia
14 grudnia 2012 r. o odpadach1) dla przekazywania organom administracji środków
z rezerwy celowej budżetu państwa na usunięcie nielegalnie nagromadzonych odpadów na
podstawie art. 26a ustawy o odpadach. Ich rezultatem jest uchwalona w dniu 21 listopada
2024 r. ustawa o zmianie ustawy o odpadach oraz ustawy o zmianie ustawy o odpadach oraz
niektórych innych ustaw2.
Jednocześnie w ustawie budżetowej na 2025 r. udało się zabezpieczyć środki w wysokości
200 mln zł, dzięki którym udało się usunąć odpady z 7 lokalizacji w całości i z 3 lokalizacji
w części. Środki w wysokości 99% kosztów realizacji zadania uzyskały jednostki samorządu
terytorialnego na usuwanie nielegalnie nagromadzonych odpadów w lokalizacjach:
- w województwie łódzkim w gminach Kutno i Szczerców;
- w województwie małopolskim w gminie Spytkowice;
- w województwie śląskim w gminach Mykanów (w latach 2025-2026), Siemianowice Śląskie
(w latach 2025-2027) i Sosnowiec (w latach 2025-2026);
- w województwie świętokrzyskim w gminach Pińczów i Stąporków;
- w województwie wielkopolskim w gminach Jastrowie i Stęszew.
Ostatecznie, ze względu na powstałe oszczędności w 2025 r. ze środków rezerwy celowej
budżetu państwa wydatkowane zostało ponad 150 mln zł.
W ustawie budżetowej na 2026 r. również udało się zabezpieczyć środki w wysokości 200
mln zł, które umożliwią usunięcie odpadów z 8 lokalizacji wytypowanych w ramach naboru
przeprowadzonego w 2026 r. oraz pozwalają na kontynuację usuwania odpadów w 3
lokalizacjach wytypowanych w 2025 r. Wskazane 8 lokalizacji znajduje się:
1 Dz. U z 2023 r. poz. 1587 (dalej: ustawa o odpadach)
2 Dz.U. 2024 poz. 1834

-- 1 of 5 --

- w województwie łódzkim w gminie Kutno;
- w województwie śląskim w gminach Koziegłowy, Łaziska Górne, Piekary Śląskie, Sławków,
Sosnowiec (2 lokalizacje) oraz Szczekociny.
Równocześnie w 2025 r. został ogłoszony nowy program dofinansowania ze środków
Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW) pn.
„Usuwanie nielegalnie nagromadzonych odpadów”, dla którego budżet na lata 2025-2035
wynosi 500 mln zł. Dla 14 lokalizacji, które nie uzyskały środków z rezerwy celowej budżetu
państwa na 2025 r. zostały przewidziane środki w wysokości ok. 100 mln zł w ramach
wskazanego programu NFOŚiGW. Wskazane wyżej środki zostały przekazane na usuwanie
nielegalnie nagromadzonych odpadów w lokalizacjach:
- w województwie dolnośląskim w gminach Bolesławiec i Głogów;
- w województwie kujawsko-pomorskim w gminie Dobrcz;
- w województwie małopolskim w gminie Miechów;
- w województwie śląskim w gminach Częstochowa, Gliwice, Hażlach (2 lokalizacje), Knurów,
Mykanów oraz Strumień;
- w województwie wielkopolskim w gminach Chodów i Rozdrażew;
- w województwie zachodniopomorskim w gminie Dygowo.
Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska posiada aktualną listę zidentyfikowanych nielegalnych
składowisk odpadów na terenie województwa małopolskiego? Jeśli tak, jakie lokalizacje znajdują
się obecnie na tej liście?
Na wstępie warto zwrócić uwagę, że organy Inspekcji Ochrony Środowiska nie mają
obowiązku prowadzenia oficjalnej inwentaryzacji miejsc nielegalnego nagromadzenia
odpadów, w tym odpadów niebezpiecznych. Pomimo powyższego, Główny Inspektorat
Ochrony Środowiska (dalej: GIOŚ) gromadzi informacje na ten temat z poziomu
wojewódzkich inspektorów ochrony środowiska (dalej: WIOŚ). W GIOŚ na podstawie
informacji uzyskanych od WIOŚ, zostało opracowane zestawienie miejsc nielegalnego
nagromadzenia odpadów znajdujących się na terenie kraju, które mogą stanowić szczególne
zagrożenie. Zestawienie to zawiera listę 311 lokalizacji (według stanu na dzień 6 lutego
2024 r.). Dokument ten podlega jednak ochronie na podstawie art. 8 ustawy z dnia 5 sierpnia
2010 r. o ochronie informacji niejawnych3, bowiem stanowi on integralną część zbioru
dokumentów, którym nadano klauzulę „zastrzeżone” w rozumieniu art. 5 ust. 4 ww. ustawy.
Przesłanką formalnoprawną, na której oparto się nadając na wspomniany zbiór dokumentów
klauzulę tajności „zastrzeżone”, była ocena treści zawartych tam informacji (informacjom
nadaje się klauzulę „zastrzeżone”, jeżeli nie nadano im wyższej klauzuli tajności, a ich
nieuprawnione ujawnienie może mieć szkodliwy wpływ na wykonywanie przez organy
władzy publicznej zadań w zakresie m.in. bezpieczeństwa publicznego). Mając na uwadze
powyższe, opracowane zestawienie, a także zawarte w nim dane, w tym m.in. na temat ilości
odpadów niebezpiecznych znajdujących się w zidentyfikowanych przez organy IOŚ
lokalizacji, nie podlegają udostępnieniu. Jednocześnie należy podkreślić, że wskazane
zestawienie obejmuje wyłącznie miejsca uznane przez WIOŚ za potencjalnie szczególnie
niebezpieczne. Nie stanowi ono pełnego wykazu wszystkich zidentyfikowanych przypadków
nielegalnego nagromadzenia odpadów. Jednocześnie uprzejmie informuję, że w bieżącym
roku zainicjowane zostały działania w celu zaktualizowania opisanych wyżej miejsc, a ich
zakończenie planowane jest jesienią bieżącego roku.
Dodatkowo warto wspomnieć, że w ramach naboru do środków z rezerwy celowej budżetu
państwa na 2026 r. Wojewoda Małopolski przekazał do MKiŚ łącznie 6 fiszek, z czego
wyłącznie 1 fiszka dla lokalizacji w gminie Olkusz została przez Wojewodę Małopolskiego
3 Dz.U. z 2025 r. poz. 1209, ze zm.

-- 2 of 5 --

pozytywnie zweryfikowana. Pozostałych 5 fiszek nie przeszło pozytywnej weryfikacji
Wojewody Małopolskiego, w związku z czym przekazane zostały w późniejszym terminie
(fiszki te są zbierane przez MKiŚ wyłącznie w celach informacyjnych). Wskazane 5 lokalizacji
znajduje się w gminach Klucze, Szczurowa, Niepołomice, Chełmek (2 lokalizacje).
Jakie są szacunkowe koszty likwidacji poszczególnych zidentyfikowanych składowisk
w województwie małopolskim?
Dla wskazanych 6 lokalizacji z województwa małopolskiego, zgodnie z informacjami
przekazanymi w fiszkach, koszt usunięcia i unieszkodliwienia nielegalnie nagromadzonych
odpadów opiewa na łączną kwotę ok 40 mln zł.
Czy gmina Olkusz została uwzględniona w procesie oceny wniosków o dofinansowanie likwidacji
nielegalnego składowiska odpadów? Jeśli tak - na jakim etapie znajduje się obecnie jej wniosek?
W ramach naboru przeprowadzonego w 2026 r. do środków z rezerwy celowej budżetu
państwa na 2026 r. do MKiŚ przekazano 404 pozytywnie zweryfikowanych przez
wojewodów fiszek. Ze względu na ograniczoną pulę środków wyłącznie 8 z nich miało
możliwość wnioskować o środki finansowe z rezerwy celowej budżetu państwa. Fiszka dla
gminy Olkusz jest jedną z pozytywnie zweryfikowanych fiszek, dla których nie starczyło
środków z rezerwy celowej budżetu państwa.
Jednocześnie, w 2025 r. środki z NFOŚiGW zostały zabezpieczone dla lokalizacji, które nie
uzyskały środków z rezerwy celowej budżetu państwa na 2025 r. Analogiczne uzupełnienie
finansowania ze środków NFOŚiGW jest planowane w roku 2026. W chwili obecnej jest zbyt
wcześnie aby można było przesądzić jak wiele lokalizacji będzie mogło skorzystać z takiego
rozwiązania (w tym Olkusz). Niemniej jednak wszystkie właściwe organy administracji dla
których otworzy się taka możliwość zostaną poinformowane indywidualnie.
Jakie kryteria decydują o miejscu danej lokalizacji na liście rankingowej przygotowywanej przez
ministerstwo?
W ramach naboru do środków z rezerwy celowej wojewodowie zebrali od właściwych
organów administracji fiszki przedstawiające informacje o nielegalnych miejscach
nagromadzenia odpadów, do których są właściwi do podejmowania działań. Fiszki zawierały
informacje wskazujące na zagrożenia oraz dyspozycyjność organu do podjęcia się usunięcia
odpadów w 2026 r. Po upływie terminu składania fiszek wojewodowie wstępnie
zweryfikowali je pod względem:
1. formalno-rachunkowym, tj. nie były brane pod uwagę lokalizacje, gdzie potrzebne środki
finansowe z rezerwy celowej na usunięcie odpadów (lub jego etapu) w 2026 r.
przekraczają rocznie kwotę 50 mln zł (dot. realizacji całego przedsięwzięcia lub jego
etapu) oraz gdzie nie wykazano co najmniej 1 % wkładu własnego, oraz
2. podstawowych kryteriów, koniecznych do spełnienia:
1) została wydana decyzja na podstawie art. 26a ustawy o odpadach stała się
ostateczna najpóźniej dzień przed złożeniem fiszki,
2) fiszka została wypełniona prawidłowo – tzn. wskazano precyzyjnie wszystkie
wymagane informacje w fiszce (np. ilość odpadów musi być określona w Mg,
potencjalny beneficjent musi wypełnić wszystkie miejsca w fiszce),
4 Na stan obecny w rankingu znajduje się 30 lokalizacji, ze względu na wykreślenie części z nich z
przyczyn formalnych, bądź ze względu na uzyskanie środków z innych źródeł.

-- 3 of 5 --

3) w danym miejscu zdeponowano odpady niebezpieczne (rezerwa celowa będzie
przeznaczona na likwidację miejsc, gdzie są zgromadzone odpady niebezpieczne),
4) termin zakończenia realizacji przedsięwzięcia lub jego etapu nie przekracza daty
30 listopada 2026 r.
Wojewodowie po weryfikacji otrzymanych fiszek przekazali do Ministerstwa Klimatu
i Środowiska fiszki wstępnie pozytywnie zweryfikowane. Z kolei resort klimatu i środowiska
przeprowadził analizę tych fiszek, w ramach której został sporządzony ranking lokalizacji
nielegalnie nagromadzonych odpadów, gdzie pod uwagę była brana ocena merytoryczna
wojewodów i WIOŚ dla każdej lokalizacji.
Pozytywnie zweryfikowane fiszki przekazane do MKiŚ, które sporządziło ranking lokalizacji
na podstawie oceny merytorycznej wojewodów i WIOŚ, z uwzględnieniem m.in. bliskości
infrastruktury krytycznej oraz punktacji WIOŚ. Lokalizacje znajdujące się w rankingu zostały
uporządkowane względem przyznanej punktacji, we wskazanej kolejności:
1) infrastruktura krytyczna w pobliżu lokalizacji,
2) ilość punktów pod względem osiągniętych pkt WIOŚ5,
3) punktacja za 3 i 4 kryterium WIOŚ z fiszki,
4) punktacja za 6 kryterium WIOŚ z fiszki,
5) punktacja za 7 i 8 kryterium WIOŚ z fiszki,
6) ilość nagromadzonych odpadów (w pierwszej kolejności pierwszeństwo miały lokalizacje
z najmniejszą masą odpadów – kryterium to przewidywało maksymalną ilość odpadów do
1500 Mg – niemniej jednak, nie zostało ono wykorzystane)
7) pozostała infrastruktura.
Jakie działania systemowe są podejmowane w celu zapobiegania powstawaniu nowych
nielegalnych składowisk, w szczególności w kontekście przeciwdziałania działalności tzw. „mafii
śmieciowych”?
Na koniec uprzejmie informuję, że w resorcie klimatu i środowiska trwają prace
przygotowawcze nad zmianą przepisów ustawy o odpadach. Zmiany te będą koncentrować
się przede wszystkim na zwiększeniu kontroli nad obrotem niektórymi odpadami
niebezpiecznymi – od momentu ich wytworzenia aż do ostatecznego przetworzenia –
poprzez doprecyzowanie odpowiedzialności wytwórców tych odpadów celem wzmocnienie
nadzoru nad całym łańcuchem ich obrotu. Prowadzonymi pracami objęta została również
kwestia usuwania nielegalnie nagromadzonych odpadów. Ma to na celu zwiększenie
skuteczności procedur związanych likwidacją takich miejsc. Dodatkowo planowane jest
5 WIOŚ przyznawał punktację w 9 kryteriach:
1. Odległość obiektów użyteczności publicznej i zabudowy mieszkaniowej
2. Otoczenie miejsca magazynowania /porzucenia odpadów inne niż w pkt 1
3. Rodzaj miejsca magazynowania odpadów – na otwartym terenie
4. Rodzaj miejsca magazynowania odpadów – w pomieszczeniu/budynku
5. Kategoria odpadów
6. Odpady niebezpieczne
7. Sposób magazynowania odpadów – odpady magazynowane luzem
8. Stan techniczny pojemników typu mauser, big-bagów, beczek, kontenerów, itp.
9. Ilość magazynowanych /porzuconych odpadów

-- 4 of 5 --

zorganizowanie kampanii informacyjnej w zakresie nielegalnego postępowania z odpadami,
która ma na celu m.in. ograniczyć powstawanie miejsc nielegalnego nagromadzenia
odpadów, ale także zwiększyć świadomość obywateli w zakresie właściwego postępowania
w przypadku wykrywania i zgłaszania miejsc nielegalnego nagromadzenia odpadów.
Z wyrazami szacunku
Z up. Ministra
Anita Sowińska
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości:
- Departament Spraw Parlamentarnych, KPRM

-- 5 of 5 --