Interpelacja nr 16952
Interpelacja w sprawie aktualizacji katalogu czynności wymagających zgody współmałżonka
Zgłaszający:
•
Adresat:
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie aktualizacji katalogu czynności wymagających zgody współmałżonka
Interpelacja nr 16952
do ministra sprawiedliwości
w sprawie aktualizacji katalogu czynności wymagających zgody współmałżonka
Zgłaszający: Lidia Czechak
Data wpływu: 05-05-2026
Szanowny Panie Ministrze,
obecnie artykuł 37 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego stanowi, że zgoda drugiego małżonka jest potrzebna do następujących czynności prawnych:
1) czynności prawnej prowadzącej do zbycia, obciążenia, odpłatnego nabycia nieruchomości lub użytkowania wieczystego, jak również prowadzącej do oddania nieruchomości do używania lub pobierania z niej pożytków;
2) czynności prawnej prowadzącej do zbycia, obciążenia, odpłatnego nabycia prawa rzeczowego, którego przedmiotem jest budynek lub lokal;
3) czynności prawnej prowadzącej do zbycia, obciążenia, odpłatnego nabycia i wydzierżawienia gospodarstwa rolnego lub przedsiębiorstwa;
4) darowizny z majątku wspólnego, z wyjątkiem drobnych darowizn zwyczajowo przyjętych.
Jest to katalog zamknięty, co oznacza, że do innych czynności zgoda drugiego małżonka potrzebna nie jest.
Bardzo istotny w tym zakresie jest także art. 41 K.r. i o. określający odpowiedzialność za zobowiązania. Część tego przepisu, na której się skupiam, brzmi następująco:
§ 1. Jeżeli małżonek zaciągnął zobowiązanie za zgodą drugiego małżonka, wierzyciel może żądać zaspokojenia także z majątku wspólnego małżonków.
§ 2. Jeżeli małżonek zaciągnął zobowiązanie bez zgody drugiego małżonka albo zobowiązanie jednego z małżonków nie wynika z czynności prawnej, wierzyciel może żądać zaspokojenia z majątku osobistego dłużnika, z wynagrodzenia za pracę lub z dochodów uzyskanych przez dłużnika z innej działalności zarobkowej, jak również z korzyści uzyskanych z jego praw, o których mowa w art. 33 pkt 9, a jeżeli wierzytelność powstała w związku z prowadzeniem przedsiębiorstwa, także z przedmiotów majątkowych wchodzących w skład przedsiębiorstwa.
Zwracam się do Pana Ministra z interpelacją w związku z sytuacją przedstawioną przez kobietę, która zgłosiła się do mojego biura poselskiego z prośbą o zmianę prawa w omawianym zakresie. Nie wyrażała ona zgód na kolejne kredyty zaciągane przez jej męża, ale i tak sytuacja finansowa jej oraz jej dzieci uległa znacznemu pogorszeniu. Nawet większe banki wymagają zgody współmałżonka zazwyczaj jedynie jak kwota kredytu przewyższa 50 000 złotych. Oczywiście, zgodnie z art. 41 K.r. i o. za zobowiązania zaciągnięte bez zgody drugiego małżonka odpowiada dłużnik majątkiem osobistym, tylko że w sytuacji wspólnego gospodarstwa domowego cierpi na tym i tak cała rodzina i art. 41 K.r. i o. niewiele w tym zakresie zmienia. Zaciągnięty kredyt oddziaływuje przez to wprost na drugiego małżonka, a może on o jego zaciągnięciu nawet nie wiedzieć. Wydaje się, byłoby zasadne, żeby zgoda małżonka była prawnie zawsze wymagana przy zaciąganiu tak poważnych zobowiązań finansowych.
W związku z powyższym proszę Pana Ministra o odpowiedź na następujące pytania:
Czy Ministerstwo Sprawiedliwości dostrzega problem luki prawnej, która pozwala jednemu z małżonków na zaciąganie wielokrotnych, wysokich zobowiązań finansowych bez wiedzy i zgody współmałżonka, co w konsekwencji drastycznie obniża poziom życia i zagraża bytowaniu całej rodziny?
Czy ministerstwo planuje podjęcie prac legislacyjnych mających na celu nowelizację art. 37 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego?
W przypadku ewentualnego braku woli nowelizacji art. 37 K.r. i o., czy ministerstwo rozważa podjęcie współpracy z Komisją Nadzoru Finansowego (KNF) w celu wydania wiążących rekomendacji dla sektora bankowego i firm pożyczkowych, które wymuszałyby obligatoryjne weryfikowanie zgody współmałżonka przy udzielaniu kredytów przekraczających określoną kwotę?
Z wyrazami szacunku
Lidia Czechak
Poseł na Sejm RP
Interpelacja nr 16952
do ministra sprawiedliwości
w sprawie aktualizacji katalogu czynności wymagających zgody współmałżonka
Zgłaszający: Lidia Czechak
Data wpływu: 05-05-2026
Szanowny Panie Ministrze,
obecnie artykuł 37 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego stanowi, że zgoda drugiego małżonka jest potrzebna do następujących czynności prawnych:
1) czynności prawnej prowadzącej do zbycia, obciążenia, odpłatnego nabycia nieruchomości lub użytkowania wieczystego, jak również prowadzącej do oddania nieruchomości do używania lub pobierania z niej pożytków;
2) czynności prawnej prowadzącej do zbycia, obciążenia, odpłatnego nabycia prawa rzeczowego, którego przedmiotem jest budynek lub lokal;
3) czynności prawnej prowadzącej do zbycia, obciążenia, odpłatnego nabycia i wydzierżawienia gospodarstwa rolnego lub przedsiębiorstwa;
4) darowizny z majątku wspólnego, z wyjątkiem drobnych darowizn zwyczajowo przyjętych.
Jest to katalog zamknięty, co oznacza, że do innych czynności zgoda drugiego małżonka potrzebna nie jest.
Bardzo istotny w tym zakresie jest także art. 41 K.r. i o. określający odpowiedzialność za zobowiązania. Część tego przepisu, na której się skupiam, brzmi następująco:
§ 1. Jeżeli małżonek zaciągnął zobowiązanie za zgodą drugiego małżonka, wierzyciel może żądać zaspokojenia także z majątku wspólnego małżonków.
§ 2. Jeżeli małżonek zaciągnął zobowiązanie bez zgody drugiego małżonka albo zobowiązanie jednego z małżonków nie wynika z czynności prawnej, wierzyciel może żądać zaspokojenia z majątku osobistego dłużnika, z wynagrodzenia za pracę lub z dochodów uzyskanych przez dłużnika z innej działalności zarobkowej, jak również z korzyści uzyskanych z jego praw, o których mowa w art. 33 pkt 9, a jeżeli wierzytelność powstała w związku z prowadzeniem przedsiębiorstwa, także z przedmiotów majątkowych wchodzących w skład przedsiębiorstwa.
Zwracam się do Pana Ministra z interpelacją w związku z sytuacją przedstawioną przez kobietę, która zgłosiła się do mojego biura poselskiego z prośbą o zmianę prawa w omawianym zakresie. Nie wyrażała ona zgód na kolejne kredyty zaciągane przez jej męża, ale i tak sytuacja finansowa jej oraz jej dzieci uległa znacznemu pogorszeniu. Nawet większe banki wymagają zgody współmałżonka zazwyczaj jedynie jak kwota kredytu przewyższa 50 000 złotych. Oczywiście, zgodnie z art. 41 K.r. i o. za zobowiązania zaciągnięte bez zgody drugiego małżonka odpowiada dłużnik majątkiem osobistym, tylko że w sytuacji wspólnego gospodarstwa domowego cierpi na tym i tak cała rodzina i art. 41 K.r. i o. niewiele w tym zakresie zmienia. Zaciągnięty kredyt oddziaływuje przez to wprost na drugiego małżonka, a może on o jego zaciągnięciu nawet nie wiedzieć. Wydaje się, byłoby zasadne, żeby zgoda małżonka była prawnie zawsze wymagana przy zaciąganiu tak poważnych zobowiązań finansowych.
W związku z powyższym proszę Pana Ministra o odpowiedź na następujące pytania:
Czy Ministerstwo Sprawiedliwości dostrzega problem luki prawnej, która pozwala jednemu z małżonków na zaciąganie wielokrotnych, wysokich zobowiązań finansowych bez wiedzy i zgody współmałżonka, co w konsekwencji drastycznie obniża poziom życia i zagraża bytowaniu całej rodziny?
Czy ministerstwo planuje podjęcie prac legislacyjnych mających na celu nowelizację art. 37 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego?
W przypadku ewentualnego braku woli nowelizacji art. 37 K.r. i o., czy ministerstwo rozważa podjęcie współpracy z Komisją Nadzoru Finansowego (KNF) w celu wydania wiążących rekomendacji dla sektora bankowego i firm pożyczkowych, które wymuszałyby obligatoryjne weryfikowanie zgody współmałżonka przy udzielaniu kredytów przekraczających określoną kwotę?
Z wyrazami szacunku
Lidia Czechak
Poseł na Sejm RP
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Sławomir Pałka
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
30%
Konkretność
70%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
2
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
3.8 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (2)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
3994 znaków
+48 22 52 12 888 Al. Ujazdowskie 11
kontakt@ms.gov.pl 00-950 Warszawa P-33
www.gov.pl/sprawiedliwosc
Podsekretarz Stanu
Sławomir Pałka
BK-VII.0520.258.2026
Warszawa, 16 czerwca 2026 r.
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
uprzejmie przekazuję odpowiedź na interpelację nr 16952 Pani Posłanki Lidii Czechak
w sprawie aktualizacji katalogu czynności wymagających zgody współmałżonka.
W związku z pytaniami Pani Posłanki wyjaśniam, że zgodnie z art. 36 ustawy z dnia
25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2026 r. poz. 236; w dalszej treści:
k.r.o.) oboje małżonkowie są obowiązani współdziałać w zarządzie majątkiem wspólnym,
w szczególności udzielać sobie wzajemnie informacji o stanie majątku wspólnego,
o wykonywaniu zarządu majątkiem wspólnym i o zobowiązaniach obciążających majątek
wspólny.
Z kolei wskazany w interpelacji przepis art. 37 § 1 k.r.o. zawiera katalog czynności, które
wymagają zgody współmałżonka i wśród nich nie zostało wymienione zaciągnięcie
zobowiązania pieniężnego z umowy kredytu czy pożyczki, co oznacza, że wierzyciel nie ma
obowiązku takiej zgody uzyskać. Odmienną i objętą nakazem uzyskania zgody
współmałżonka sytuacją jest taka, w której umowa kredytu czy pożyczki prowadzi
do obciążenia opisanego w art. 37 § 1 k.r.o.
-- 1 of 3 --
2
W zakresie zaciągnięcia zobowiązań pieniężnych jednego z małżonków z tytułu umowy
kredytu lub pożyczki zastosowanie znajdzie art. 41 k.r.o., który nakazuje odróżnić sytuacje,
kiedy zawarcie umowy zobowiązującej następuje za zgodą małżonka, od sytuacji, kiedy
małżonek takiej zgody nie udzielił.
Jeżeli małżonek zaciągnął zobowiązanie za zgodą drugiego małżonka, wierzyciel może
żądać zaspokojenia także z majątku wspólnego małżonków (art. 41 § 1 k.r.o.). Jeżeli zaś
małżonek zaciągnął zobowiązanie bez zgody drugiego małżonka, wierzyciel może żądać
zaspokojenia z majątku osobistego dłużnika, z wynagrodzenia za pracę lub z dochodów
uzyskanych przez dłużnika z innej działalności zarobkowej, jak również z korzyści
uzyskanych z jego praw autorskich i praw pokrewnych, praw własności przemysłowej oraz
innych praw twórcy, o których mowa w art. 33 pkt 9 k.r.o., a jeżeli wierzytelność powstała
w związku z prowadzeniem przedsiębiorstwa, także z przedmiotów majątkowych
wchodzących w skład przedsiębiorstwa (art. 41 § 2 k.r.o.).
Zatem w pierwszym przypadku wierzyciel może prowadzić egzekucję z całego majątku
wspólnego małżonków (a nie tylko z majątku osobistego dłużnika), zaś w drugim
przypadku tylko z majątku osobistego dłużnika oraz z wymienionych powyżej składników.
W aktualnym stanie prawnym to wierzyciel z umowy kredytu lub pożyczki decyduje czy
wymaga zgody drugiego małżonka na zaciągnięcie zobowiązania, dzięki czemu
w przyszłości może egzekwować swoją wierzytelność z całego majątku wspólnego
małżonków, czy też takiej zgody nie wymaga i wówczas godzi się na prowadzenie egzekucji
tylko z majątku osobistego oraz wskazanych enumeratywnie w ustawie składników. W ten
sposób regulacja z art. 41 k.r.o. pełni funkcję ochronną w stosunku do majątku wspólnego,
albowiem małżonek, który nie wyraził zgody na zaciągnięcie zobowiązania pieniężnego,
nie musi się obawiać egzekucji ze swojego majątku odrębnego, jak i majątku wspólnego.
Reasumując, przyjęte w k.r.o. rozwiązanie wyłącza możliwości naruszenia majątku
wspólnego, jeżeli dłużnik zaciągnął zobowiązanie bez zgody współmałżonka. Taka
regulacja pozwala wyważyć interesy wierzyciela z prawem do swobodnego
-- 2 of 3 --
3
kontraktowania każdego z małżonków, zapewniając jednocześnie ochronę majątku
wspólnego małżonków.
W świetle powyższych argumentów Ministerstwo Sprawiedliwości nie znajduje
wystarczającego uzasadnienia dla podjęcia prac legislacyjnych celem wprowadzenia
obowiązku uzyskania przez wierzyciela w każdym przypadku zgody współmałżonka na
zaciągnięcie zobowiązania pieniężnego.
Z wyrazami szacunku
Sławomir Pałka
Podsekretarz Stanu
/podpisano elektronicznie/
-- 3 of 3 --
kontakt@ms.gov.pl 00-950 Warszawa P-33
www.gov.pl/sprawiedliwosc
Podsekretarz Stanu
Sławomir Pałka
BK-VII.0520.258.2026
Warszawa, 16 czerwca 2026 r.
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
uprzejmie przekazuję odpowiedź na interpelację nr 16952 Pani Posłanki Lidii Czechak
w sprawie aktualizacji katalogu czynności wymagających zgody współmałżonka.
W związku z pytaniami Pani Posłanki wyjaśniam, że zgodnie z art. 36 ustawy z dnia
25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2026 r. poz. 236; w dalszej treści:
k.r.o.) oboje małżonkowie są obowiązani współdziałać w zarządzie majątkiem wspólnym,
w szczególności udzielać sobie wzajemnie informacji o stanie majątku wspólnego,
o wykonywaniu zarządu majątkiem wspólnym i o zobowiązaniach obciążających majątek
wspólny.
Z kolei wskazany w interpelacji przepis art. 37 § 1 k.r.o. zawiera katalog czynności, które
wymagają zgody współmałżonka i wśród nich nie zostało wymienione zaciągnięcie
zobowiązania pieniężnego z umowy kredytu czy pożyczki, co oznacza, że wierzyciel nie ma
obowiązku takiej zgody uzyskać. Odmienną i objętą nakazem uzyskania zgody
współmałżonka sytuacją jest taka, w której umowa kredytu czy pożyczki prowadzi
do obciążenia opisanego w art. 37 § 1 k.r.o.
-- 1 of 3 --
2
W zakresie zaciągnięcia zobowiązań pieniężnych jednego z małżonków z tytułu umowy
kredytu lub pożyczki zastosowanie znajdzie art. 41 k.r.o., który nakazuje odróżnić sytuacje,
kiedy zawarcie umowy zobowiązującej następuje za zgodą małżonka, od sytuacji, kiedy
małżonek takiej zgody nie udzielił.
Jeżeli małżonek zaciągnął zobowiązanie za zgodą drugiego małżonka, wierzyciel może
żądać zaspokojenia także z majątku wspólnego małżonków (art. 41 § 1 k.r.o.). Jeżeli zaś
małżonek zaciągnął zobowiązanie bez zgody drugiego małżonka, wierzyciel może żądać
zaspokojenia z majątku osobistego dłużnika, z wynagrodzenia za pracę lub z dochodów
uzyskanych przez dłużnika z innej działalności zarobkowej, jak również z korzyści
uzyskanych z jego praw autorskich i praw pokrewnych, praw własności przemysłowej oraz
innych praw twórcy, o których mowa w art. 33 pkt 9 k.r.o., a jeżeli wierzytelność powstała
w związku z prowadzeniem przedsiębiorstwa, także z przedmiotów majątkowych
wchodzących w skład przedsiębiorstwa (art. 41 § 2 k.r.o.).
Zatem w pierwszym przypadku wierzyciel może prowadzić egzekucję z całego majątku
wspólnego małżonków (a nie tylko z majątku osobistego dłużnika), zaś w drugim
przypadku tylko z majątku osobistego dłużnika oraz z wymienionych powyżej składników.
W aktualnym stanie prawnym to wierzyciel z umowy kredytu lub pożyczki decyduje czy
wymaga zgody drugiego małżonka na zaciągnięcie zobowiązania, dzięki czemu
w przyszłości może egzekwować swoją wierzytelność z całego majątku wspólnego
małżonków, czy też takiej zgody nie wymaga i wówczas godzi się na prowadzenie egzekucji
tylko z majątku osobistego oraz wskazanych enumeratywnie w ustawie składników. W ten
sposób regulacja z art. 41 k.r.o. pełni funkcję ochronną w stosunku do majątku wspólnego,
albowiem małżonek, który nie wyraził zgody na zaciągnięcie zobowiązania pieniężnego,
nie musi się obawiać egzekucji ze swojego majątku odrębnego, jak i majątku wspólnego.
Reasumując, przyjęte w k.r.o. rozwiązanie wyłącza możliwości naruszenia majątku
wspólnego, jeżeli dłużnik zaciągnął zobowiązanie bez zgody współmałżonka. Taka
regulacja pozwala wyważyć interesy wierzyciela z prawem do swobodnego
-- 2 of 3 --
3
kontraktowania każdego z małżonków, zapewniając jednocześnie ochronę majątku
wspólnego małżonków.
W świetle powyższych argumentów Ministerstwo Sprawiedliwości nie znajduje
wystarczającego uzasadnienia dla podjęcia prac legislacyjnych celem wprowadzenia
obowiązku uzyskania przez wierzyciela w każdym przypadku zgody współmałżonka na
zaciągnięcie zobowiązania pieniężnego.
Z wyrazami szacunku
Sławomir Pałka
Podsekretarz Stanu
/podpisano elektronicznie/
-- 3 of 3 --