Interpelacja w sprawie sytuacji Domu Chłopaków w Broniszewicach po wprowadzeniu planowanej nowelizacji ustawy o pomocy społecznej oraz niektórych innych ustaw
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 16889
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie sytuacji Domu Chłopaków w Broniszewicach po wprowadzeniu planowanej nowelizacji ustawy o pomocy społecznej oraz niektórych innych ustaw
Zgłaszający: Iwona Hartwich
Data wpływu: 29-04-2026
Szanowna Pani Minister,
Dom Chłopaków w Broniszewicach prowadzony jest przez siostry dominikanki. Obecnie mieszka tam 67 chłopaków w różnym wieku, z różnymi rodzajami niepełnosprawności, z których każdy ma za sobą trudną traumatyczną historię. W domu przebywają osoby z zespołem Downa, z dziecięcym porażeniem mózgowym, z autyzmem, a także osoby, które nie widzą, nie słyszą czy te, które nigdy nie opuszczą swoich łóżek. Dom w Broniszewicach staje się ich domem na całe życie.
Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej zamierza wprowadzić zmiany w ustawie o pomocy społecznej. Projekt ustawy o zmianie ustawy o pomocy społecznej oraz niektórych innych ustaw (numer z wykazu UD315) znajduje się na etapie prac rządowych.
Po wprowadzeniu w życie proponowanych zmian placówki takie jak Dom Chłopaków w Broniszewicach przestaną istnieć. Ma nastąpić tzw. deinstytucjonalizacja, w wyniku czego będą tworzone nowe ośrodki terapeutyczne dla dzieci.
Ministerstwo zmierza do wprowadzenia zakazu kierowania dzieci do domów opieki społecznej – takim jest m.in. Dom Chłopaków w Broniszewicach, który słynie na całą Polskę jako miejsce miłości i opieki nad niepełnosprawnymi chłopcami i mężczyznami. Dominikanki z Broniszewic prowadzą instytucję opiekującą się osobami z takim stopniem niepełnosprawności, że rodziny często nie są w stanie udźwignąć ciężaru opieki.
W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:
Jakie konkretne rozwiązania przewidziano dla dzieci z głęboką, sprzężoną niepełnosprawnością, dla których znalezienie rodziny zastępczej jest skrajnie trudne lub niemożliwe?
Jakie rozwiązania przewidziano dla dzieci z głęboką, sprężoną niepełnosprawnością po ukończeniu 18. roku życia? Czy dla tych młodych osób przewidziano ciągłość opieki i stabilność miejsca zamieszkania?
Czy osiągnięcie pełnoletności przez osobę z głęboką niepełnosprawnością rzeczywiście może oznaczać „wejście w dorosłość“, czy raczej wiąże się z koniecznością kolejnej, bardzo trudnej zmiany środowiska i zerwania relacji?
Jak ministerstwo planuje zapewnić ciągłość więzi – zarówno z opiekunami, jak i z personelem, który często pełni dla tych dzieci rolę najbliższych osób?
Co z kadrą DPS – osobami, które przez lata budowały relacje z dziećmi? Czy przewidziano rozwiązania umożliwiające im dalszą pracę z tymi samymi podopiecznymi, mimo zmiany formy instytucjonalnej, gdyż ważne jest nie tylko, gdzie dziecko trafia, ale z kim pozostaje i czy ma zapewnioną ciągłość relacji, poczucie bezpieczeństwa i stabilność na całe życie – nie tylko do 18. roku życia.
Z poważaniem
Iwona Hartwich
Posłanka na Sejm RP
Podsekretarz stanu Katarzyna Nowakowska
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Podaje wskaźniki procentowe (2)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (2)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
6951 znakówinfo@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.282.2026
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 16889 Pani Posłanki Iwony Hartwich, w sprawie sytuacji
Domu Chłopaków w Broniszewicach po wprowadzeniu planowanej nowelizacji ustawy
o pomocy społecznej oraz niektórych innych ustaw, proszę przyjąć poniższe wyjaśnienia.
Na wstępie należy wyjaśnić, że Kierownictwo Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki
Społecznej stoi na stanowisku, że domy pomocy społecznej pozostają istotnym elementem
systemu wsparcia w ramach opieki długoterminowej, a planowana nowelizacja ustawy
o pomocy społecznej ma na celu uporządkowanie dostępu do różnych form wsparcia
i zwiększenie dostępności środowiskowych form wsparcia w tym mieszkań wspomaganych.
Celem projektu ustawy o zmianie ustawy o pomocy społecznej oraz niektórych innych
ustaw, wpisanego do Wykazu prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów pod
numerem UD315, jest zainicjowanie reformy ukierunkowanej na zwiększenie dostępności i
jakości usług społecznych, poprawę efektywności działań pomocowych oraz zapewnienie
skuteczniejszych i lepiej skoordynowanych form wsparcia dla osób i rodzin wymagających
wsparcia.
Bezpośrednią przyczyną podjęcia prac legislacyjnych jest konieczność dostosowania
przepisów ustawy o pomocy społecznej do aktualnych wyzwań, w tym potrzeb
wynikających z procesu rozwoju usług, rozwoju mieszkalnictwa wspomaganego i
środowiskowych form wsparcia.
Projekt stanowi odpowiedź na postulaty od lat zgłaszane przez stronę społeczną
i przedstawicieli samorządów. Proponowane rozwiązania uwzględniają również wnioski
zawarte m.in. w raportach Najwyższej Izby Kontroli, wystąpieniach generalnych
i stanowiskach Rzecznika Praw Obywatelskich oraz Rzecznika Praw Dziecka. Wypracowane
rozwiązania są także efektem prac Zespołu do spraw reformy systemu pomocy społecznej
powołanego jako organ opiniodawczo-doradczy Ministra Rodziny, Pracy i Polityki
Społecznej, w skład którego weszli zarówno eksperci jak i praktycy zajmujący się obszarem
pomocy społecznej.
Całość aktualnych działań w obszarze polityki społecznej, zwłaszcza w sferze rozwoju usług
społecznych, podejmowanych jest przy uwzględnieniu idei deinstytucjonalizacji. Jest
to podejście przyjęte zarówno na szczeblu ogólnoeuropejskim, w licznych inicjatywach Unii
Europejskiej o wymiarze społecznym, jak również od lat obecne w polskiej polityce
społecznej, w planowanych i wdrażanych rozwiązaniach z zakresu zabezpieczenia
społecznego, rozwoju usług społecznych i wsparcia osób najbardziej potrzebujących
pomocy w codziennym funkcjonowaniu.
Koncepcja ta, rozumiana jest jako dążenie do zapewnienia różnych możliwości i form opieki
jak najbliżej środowiska osoby będącej ich beneficjentką lub beneficjentem. Zakłada
-- 1 of 3 --
tel.222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
również zapewnienie prawa wyboru i prawa do niezależnego życia w środowisku znanym
osobom korzystającym ze wsparcia tak długo, jak będą sobie tego życzyły i będą do tego
zdolne w zakresie psychicznym, fizycznym i intelektualnym.
Zwracam szczególną uwagę na fakt, że ostateczny kształt projektowanych przepisów
zależy od dalszych etapów procesu legislacyjnego. Zakończony został pierwszy etap
konsultacji publicznych projektu, trwa analiza zebranych opinii i na dalszych etapach będą
komunikowane ewentualne zmiany wynikające z uwzględnienia zgłoszonych propozycji.
Projekt ustawy o zmianie ustawy o pomocy społecznej oraz niektórych innych ustaw
przedstawiony do konsultacji publicznych zawiera przepis na podstawie, którego do domów
pomocy społecznej kierowane mogą być jedynie osoby pełnoletnie. Natomiast pozostałe
regulacje ustawy o pomocy społecznej dotyczące przebywania osób małoletnich w tego
typu placówkach pozostają niezmienione. W katalogu typów domów pomocy społecznej
pozostanie dom dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnych intelektualnie. Przepisy
nowelizacji ustawy o pomocy społecznej nie przewidują zatem zamykania domów pomocy
społecznej.
Kierownictwo Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej (MRPiPS) stoi na
stanowisku, że w przypadku kiedy rodzice nie mogą sprawować opieki nad dzieckiem,
podstawową formą udzielanego mu wsparcia, bez względu na poziom jego
niepełnosprawności, powinno być umieszczenie go w pieczy zastępczej. Domy pomocy
społecznej są często bardzo dużymi instytucjami. W Polsce działają 103 placówki dla dzieci
i młodzieży niepełnosprawnych intelektualnie oraz domy typu łączonego (dla osób
dorosłych niepełnosprawnych intelektualnie oraz dzieci i młodzieży niepełnosprawnych
intelektualnie). Według stanu na 31 grudnia 2025 r. (dane wstępne ze sprawozdań
resortowych, w trakcie weryfikacji) w domach pomocy społecznej mieszkało łącznie 972
dzieci, przy czym w placówkach, w których przebywały większość mieszkańców stanowili
dorośli (osoby małoletnie to ok. 23% wszystkich mieszkańców domów pomocy społecznej
dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnych intelektualnie oraz ok. 6% wszystkich
mieszkańców domów typu łączonego, tj. dla osób dorosłych niepełnosprawnych
intelektualnie oraz dzieci i młodzieży niepełnosprawnych intelektualnie).
Przekazując powyższe wyjaśnienia informuję, iż równolegle do prac nad nowelizacją ustawy
o systemie pomocy społecznej prowadzone są pracę nad reformą systemu pieczy zastępczej
oraz ustawą o asystencji osobistej. Razem akty te mają zapewnić dzieciom, również tym
z niepełnosprawnościami, możliwość wychowania w rodzinach, a nie instytucjach.
Projekt nowelizacji ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej opublikowano
na stronie Rządowego Centrum Legislacji i skierowano do uzgodnień oraz konsultacji
publicznych 26 marca 2026 r. Projekt zakłada m.in. rozwiązania poprawiające sytuację
rodzin zastępczych i dzieci, podniesienie minimalnych wynagrodzeń dla zawodowych rodzin
zastępczych i prowadzących rodzinne domy dziecka, wzmocnienie pracy z rodziną na
poziomie gmin oraz poprawę warunków asystentów rodziny.
W ramach szerokich konsultacji publicznych projektu ustawy o zmianie ustawy o pomocy
społecznej oraz niektórych innych ustaw odbyło się m.in. spotkanie z dyrektorami domów
pomocy społecznej dla dzieci i młodzieży z niepełnosprawnością intelektualną oraz
dyrektorów placówek typu łączonego.
-- 2 of 3 --
tel.222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Wszystkie zgłoszone w toku konsultacji uwagi są drobiazgowo analizowane. Ostateczny
kształt przepisów zostanie określony na dalszych etapach procesu legislacyjnego, w tym
również prac nad projektem ustawy w Sejmie.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
Katarzyna Nowakowska
Podsekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 3 of 3 --