Interpelacja w sprawie biegłych sądowych w sprawach odszkodowań komunikacyjnych
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 16862
do ministra sprawiedliwości
w sprawie biegłych sądowych w sprawach odszkodowań komunikacyjnych
Zgłaszający: Paulina Matysiak
Data wpływu: 27-04-2026
Szanowny Panie Ministrze,
eksperci rynku motoryzacyjnego oraz uczestnicy postępowań sądowych zgłaszają problemy związane z funkcjonowaniem biegłych sądowych w sprawach dotyczących odszkodowań komunikacyjnych. Wątpliwości dotyczą szczególnie niezależności części biegłych, w tym sytuacji, w których biegłymi są osoby obecnie lub w przeszłości związane zawodowo z zakładami ubezpieczeń.
Wskazuje się również na praktyki polegające na kwestionowaniu przez strony postępowania konkretnych biegłych oraz eliminowaniu ich z listy dopuszczalnych kandydatów, co w niektórych przypadkach może ograniczać możliwość powołania niezależnego eksperta. Zwraca się także uwagę na brak jednolitych standardów opiniowania oraz presję ekonomiczną, która może wpływać na treść sporządzanych opinii.
Jednocześnie pojawiają się informacje, że pomimo wcześniejszych zapowiedzi, nie wdrożono w pełni działań systemowych w zakresie szkoleń biegłych i sędziów w sprawach związanych z wyceną szkód komunikacyjnych. W kontekście trwających prac nad zmianami zasad powoływania biegłych sądowych zasadne jest zbadanie, czy obecny system zapewnia rzetelność i bezstronność opinii, które mają kluczowe znaczenie dla ochrony praw poszkodowanych.
W związku z powyższym, działając na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 907), proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
Czy Ministerstwo Sprawiedliwości analizowało skalę potencjalnych konfliktów interesów wśród biegłych sądowych opiniujących w sprawach odszkodowań komunikacyjnych?
Czy obowiązujące przepisy przewidują mechanizmy weryfikacji niezależności biegłych, w szczególności w przypadku ich powiązań z zakładami ubezpieczeń?
Czy planowane są zmiany legislacyjne dotyczące zasad powoływania biegłych sądowych, w tym wprowadzenie bardziej rygorystycznych kryteriów bezstronności?
Czy ministerstwo monitoruje praktykę eliminowania przez strony postępowania wybranych biegłych oraz jej wpływ na przebieg postępowań sądowych?
Czy planowane jest wprowadzenie jednolitych standardów sporządzania opinii w sprawach dotyczących szkód komunikacyjnych?
Czy prowadzone są lub planowane są szkolenia dla biegłych oraz sędziów w zakresie wyceny szkód komunikacyjnych i metodologii opiniowania?
Czy ministerstwo rozważa wzmocnienie nadzoru nad działalnością biegłych sądowych oraz wprowadzenie mechanizmów oceny jakości sporządzanych opinii?
Z wyrazami szacunku Paulina Matysiak
Posłanka na Sejm RP
Sekretarz stanu Arkadiusz Myrcha
Wysoki stopień unikania odpowiedzi – zidentyfikowano zwroty o braku właściwości, braku danych lub ogólnikowe formułki uspokajające.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (1)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
- Wykryto zwrot wymijający: „nie gromadzi danych” (brak danych / ewidencji w resorcie)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
3341 znakówkontakt@ms.gov.pl 00-950 Warszawa P-33
www.gov.pl/sprawiedliwosc
Sekretarz Stanu
Arkadiusz Myrcha
BK-VII.0520.248.2026
Warszawa, 23 czerwca 2026 r.
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
uprzejmie przekazuję odpowiedź na interpelację nr 16862 Pani Posłanki Pauliny Matysiak
w sprawie biegłych sądowych w sprawach odszkodowań komunikacyjnych.
Ad 1
Ministerstwo Sprawiedliwości nie gromadzi danych dotyczących konfliktów interesów
wśród biegłych sądowych, niezależnie od ich specjalizacji, w tym biegłych z zakresu
wyceny szkód komunikacyjnych.
Ad 2
W ramach każdej procedury sądowej – czy to cywilnej czy karnej (tutaj też może dochodzić
do wyceny tego rodzaju szkody celem jej kompensacji już w procesie karnym) –
przewidziane są ogólne reguły wyłączenia biegłych, tłumaczy etc., na tożsamych zasadach,
jak ma to miejsce w przypadku wyłączenia sędziego lub prokuratora.
W ramach procedury cywilnej kwestię te reguluje art. 281 § 1 Kodeksu postępowania
cywilnego. Zgodnie z nim, aż do ukończenia czynności biegłego strona może żądać jego
wyłączenia z przyczyn, z jakich można żądać wyłączenia sędziego. Obejmują one cały
szereg okoliczności, które mogą podważać zaufanie do bezstronności biegłego. Taką
-- 1 of 3 --
2
okolicznością może stać się również była lub aktualna współpraca z określonym
ubezpieczycielem. Sam jednak fakt współpracy biegłego z ubezpieczycielem w przeszłości
jest wątpliwym argumentem dla podważenia wiarygodności współpracy. Nie ulega
wątpliwości, że biegli jako osoby posiadające szczególne kwalifikacje i wiedzę z określonej
dziedziny siłą rzeczy wywodzą się z określonych środowisk zawodowych w ramach,
których nabyli te szczególne i pożądane w procesie sądowym umiejętności.
Ad 3
Określone przez obecnie obowiązujące przepisy standardy bezstronności biegłego –
tożsame ze standardami stosowanymi wobec organów procesowych, są na tyle wysokie,
że nie zachodzi potrzeba ich modyfikacji.
Ad 4
Ministerstwo Sprawiedliwości nie gromadzi danych dotyczących wyłączeń biegłych
w postępowaniach sądowych. Jest to bowiem domena niezależności jurysdykcyjnej sądu,
bowiem to sąd każdorazowo decyduje o wyłączeniu biegłego. Nie może być również
mowy o narzucaniu „jednolitych standardów sporządzania opinii”.
Ad 5
Zadaniem biegłego sądowego jest wydanie pełnej i rzetelnej opinii w zakresie żądanym
przez sąd. Natomiast ocena poziomu opinii, jej rzetelności i kompletności należy do sądu
orzekającego w sprawie.
Ad 6
Biegli z założenia ustawowego powinni legitymować się ponadprzeciętną wiedzą.
Są osobami prywatnymi, które za wydawane przez nich opinie otrzymują wynagrodzenie,
więc trudno, aby Skarb Państwa finansował ich szkolenia. Natomiast sędziowie
to profesjonalni prawnicy. Trudno wyobrazić sobie szkolenia sędziów z każdej dziedziny
życia społecznego, z którą potencjalnie mogą mieć do czynienia przy rozstrzyganiu
konkretnych spraw w sprawach cywilnych czy karnych.
-- 2 of 3 --
3
Ad 7
W Ministerstwie Sprawiedliwości prowadzone są kompleksowe prace nad nową ustawą
o biegłych sądowych, która powinna uregulować szereg kwestii związanych
z wykonywaniem tej funkcji procesowej1.
Z wyrazami szacunku
Arkadiusz Myrcha
Sekretarz Stanu
/podpisano elektronicznie/
1 https://legislacja.rcl.gov.pl/projekt/12408900
-- 3 of 3 --