Interpelacja w sprawie kontynuacji programu wsparcia samorządów w zakresie likwidacji miejsc, gdzie składowane są odpady niebezpieczne, oraz systemowego ograniczenia działania tzw. mafii śmieciowych
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 16827
do ministra klimatu i środowiska, ministra spraw wewnętrznych i administracji, ministra sprawiedliwości
w sprawie kontynuacji programu wsparcia samorządów w zakresie likwidacji miejsc, gdzie składowane są odpady niebezpieczne, oraz systemowego ograniczenia działania tzw. mafii śmieciowych
Zgłaszający: Łukasz Kmita
Data wpływu: 24-04-2026
Przez lata w wielu polskich miastach i na terenie mniejszych miejscowości powstawały dzikie wysypiska odpadów - w tym odpadów niebezpiecznych. Porzucone przyczepy TIR, załadowane po brzegi big bagami lub mauzerami hale magazynowe czy wywiezione i pozostawione na polach odpady - takich miejsc w każdym województwie są niemal dziesiątki.
W powiecie olkuskim - w czasie gdy starostą powiatu był pan Paweł Piasny - dziesiątki ton odpadów RDF zostało zwiezionych do miejscowości Klucze, gdzie zalegają od lat, stanowiąc - zdaniem mieszkańców - zagrożenie dla ludzi i środowiska. Nieprzyjemny zapach, biegające szczury czy nawet ryzyko zapłonu i zniszczenia okolicznego mienia - to obraz bezradności samorządu powiatowego, który nie mógł wdrożyć właściwych i skutecznych działań, aby zobowiązać przedsiębiorcę, który gromadził odpady, do ich zgodnej z przepisami utylizacji.
15 kilometrów dalej - na terenie byłej fabryki naczyń emaliowanych OFNE w Olkuszu - przedsiębiorca wynajął powierzchnię magazynową i składował tam odpady niebezpieczne w pojemnikach - tzw. mauzerach. Poukładane jeden na drugim, do wysokości konstrukcji dachu, zaczęły stanowić zagrożenie dla mieszkańców okolicznych osiedli.
Te dwa przykłady obrazują nam, że proceder składowania niebezpiecznych odpadów wywołuje wieloletnie konsekwencje i może stanowić także na lata zagrożenie dla okolicznych mieszkańców.
Proszę więc o udzielenie wyczerpujących odpowiedzi na każde z poniższych pytań w zakresie właściwości poszczególnych resortów:
Czy ubiegłoroczna akcja wsparcia finansowego samorządów z zakresie bezpiecznego unieszkodliwiania odpadów - w tym odpadów niebezpiecznych - będzie kontynuowana?
Ile środków planuje przeznaczyć Ministerstwo Klimatu i Środowiska wraz z NFOŚ i WFOŚ w 2026 oraz 2027 roku na ten cel?
Czy formuła wsparcia samorządów będzie miała charakter otwartego konkursu i będzie transparentna?
Kiedy Ministerstwo Klimatu i Środowiska oraz podległe mu jednostki ogłoszą nabór na rok 2026 i na rok 2027?
Jakie kryteria muszą spełnić samorządy, aby otrzymać rządowe wsparcie na unieszkodliwianie odpadów (w tym odpadów niebezpiecznych)?
Ile postępowań prowadziła w 2024 i 2025 r. do kwietnia 2026 r. polska Policja w zakresie powstania nielegalnych wysypisk śmieci, nielegalnego składowania odpadów oraz nielegalnego składowania odpadów niebezpiecznych? (MSWiA)
Ile ton nielegalnych odpadów/odpadów niebezpiecznych - wg szacunków ministerstw - jest zgromadzonych na nielegalnych wysypiskach, miejscach nieprzeznaczonych w Polsce?
Ile postępowań w prokuraturze (na każdym jej szczeblu) prowadzono w 2024, 2025 i 2026 r. w zakresie powstania nielegalnych wysypisk śmieci, nielegalnego składowania odpadów oraz nielegalnego składowania odpadów niebezpiecznych? (Ministerstwo Sprawiedliwości)
Ile spraw o ściganie i ukaranie sprawców przestępstw przekazała prokuratura do sądów w latach 2024, 2025 i 2026 w zakresie powstania nielegalnych wysypisk śmieci, nielegalnego składowania odpadów oraz nielegalnego składowania odpadów niebezpiecznych? (Ministerstwo Sprawiedliwości)
Czy - w związku z interwencją mieszkańców, jaką otrzymałem jako poseł - prokuratura w Olkuszu lub jej jednostka nadrzędna analizowała postawienie zarzutów b. staroście olkuskiemu panu Pawłowi Piasnemu w zakresie m.in. niedopełnienia obowiązku spoczywającego na nim jako na organie w zakresie powstania nielegalnego składowiska odpadów (m.in. RDF) na terenie Klucz-Osady? (Ministerstwo Sprawiedliwości) Czy minister sprawiedliwości zleci ponowną analizę ww. sprawy (jak oczekują tego mieszkańcy)?
Ile wyroków skazujących (prawomocnych) zapadło w 2024 i 2025 roku wobec osób, które odpowiadały za przywóz, nielegalne składowanie i przetwarzanie odpadów (w tym odpadów niebezpiecznych)? Proszę o wskazanie wymiaru kary w każdym procesie? (Ministerstwo Sprawiedliwości)
Czy zdaniem Ministerstwa Klimatu i Środowiska proceder działania tzw. mafii śmieciowych w Polsce został wyeliminowany lub ograniczonych? Proszę o porównawczą analizę sytuacji z lat 2010-2026 (do dnia podpisania odpowiedzi).
Kiedy na przestrzeni ostatnich dwóch lat, tj. maj 2024 - maj 2026 (proszę o dokładne wskazanie dnia kontroli), przedstawiciele WIOŚ w Krakowie kontrolowali stan nielegalnego wysypiska odpadów w Kluczach-Osadzie? Czy z kontroli sporządzono protokół? Czy składowane tam odpady stanowią zagrożenie?
Kiedy na przestrzeni ostatnich dwóch lat, tj. maj 2024 - maj 2026 (proszę o dokładne wskazanie dnia kontroli), funkcjonariusze Państwowej Straży Pożarnej kontrolowali stan nielegalnego wysypiska odpadów w Kluczach-Osadzie? Czy z kontroli sporządzono protokół? Czy składowane tam odpady stanowią zagrożenie?
Kiedy na przestrzeni ostatnich dwóch lat, tj. maj 2024 - maj 2026 (proszę o dokładne wskazanie dnia kontroli), przedstawiciele WIOŚ w Krakowie kontrolowali stan nielegalnego składowiska odpadów niebezpiecznych na terenie byłej fabryki OFNE? Czy z kontroli sporządzono protokół? Czy składowane tam odpady w dalszym ciągu stanowią zagrożenie?
Kiedy na przestrzeni ostatnich dwóch lat, tj. maj 2024 - maj 2026 (proszę o dokładne wskazanie dnia kontroli), funkcjonariusze Państwowej Straży Pożarnej kontrolowali stan nielegalnego składowiska odpadów niebezpiecznych na terenie byłej fabryki OFNE? Czy z kontroli sporządzono protokół? Czy składowane tam odpady w dalszym ciągu stanowią zagrożenie? Ile ton odpadów obecnie zgromadzonych jest w hali przy ul. 1000-lecia w Olkuszu?
Podsekretarz stanu Wiesław Leśniakiewicz
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 4 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (2)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (18)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
20567 znakówkontakt@ms.gov.pl 00-950 Warszawa P-33
www.gov.pl/sprawiedliwosc
Sekretarz Stanu
Arkadiusz Myrcha
BK-VII.0520.247.2026
Warszawa, 24 czerwca 2026 r.
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją nr 16827 Pana Posła Łukasza Kmity w sprawie kontynuacji
programu wsparcia samorządów w zakresie likwidacji miejsc, gdzie składowane są odpady
niebezpieczne oraz systemowego ograniczenia działania tzw. mafii śmieciowych,
uprzejmie przedstawiam informacje pozostające w zakresie właściwości Ministra
Sprawiedliwości Prokuratora Generalnego.
Informacje Ad 8 – Ad 10 przygotowała Prokuratura Krajowa, zgodnie z właściwością.
Ad 8
Przekazuję informację o liczbie zarejestrowanych w latach 2024, 2025 oraz w I kwartale
2026 r. postępowań w zakresie powstania nielegalnych wysypisk śmieci, nielegalnego
składowania odpadów oraz nielegalnego składowania odpadów niebezpiecznych:
2024 rok:
art. 183 § 1 Kodeksu karnego (dalej k.k.) – 833;
art. 183 § 2 k.k. – 14;
art. 183 § 4 k.k. – 166;
-- 1 of 3 --
2
art. 183 § 5 i 5a k.k. – 133.
2025 rok:
art. 183 § 1 k.k. – 875;
art. 183 § 2 k.k. – 11;
art. 183 § 4 k.k. – 127;
art. 183 § 5 i 5a k.k. – 121.
I kwartał 2026 roku:
art. 183 § 1 k.k. – 308;
art. 183 § 2 k.k. – 2;
art. 183 § 4 k.k. – 49;
art. 183 § 5 i 5a k.k. – 43.
Ad 9
Przekazuję informację o liczbie skierowanych w latach 2024, 2025 oraz I kwartale 2026 r.
aktów oskarżenia w sprawie powstania nielegalnych wysypisk śmieci, nielegalnego
składowania odpadów oraz nielegalnego składowania odpadów niebezpiecznych:
2024 rok:
art. 183 § 1 k.k. – 72;
art. 183 § 2 k.k. – 2;
art. 183 § 4 k.k. – 21;
art. 183 § 5 i 5a k.k. – 21.
2025 rok:
art. 183 § 1 k.k. – 77;
art. 183 § 2 k.k. – 0;
art. 183 § 4 k.k. – 16;
art. 183 § 5 i 5a k.k. – 17.
-- 2 of 3 --
3
I kwartał 2026 roku:
art. 183 § 1 k.k. – 18;
art. 183 § 2 k.k. – 0;
art. 183 § 4 k.k. – 3;
art. 183 § 5 i 5a k.k. – 4.
Ad 10
Prokuratura Rejonowa w Olkuszu prowadziła śledztwo o sygn. PR.Ds.924.2017.
Postępowanie zakończono 27 września 2019 r. skierowaniem aktu oskarżenia przeciwko
3 osobom podejrzanym o to, że w miejscowości Klucze, działając wspólnie i w
porozumieniu, wbrew przepisom ustawy o odpadach i decyzjom Starosty Olkuskiego
składowali odpady w takich warunkach i w taki sposób, że mogło to zagrozić życiu
i zdrowiu człowieka lub spowodować istotne obniżenie jakości powietrza, wody
i powierzchni ziemi, wskutek czego doprowadzili do zanieczyszczenia powierzchni ziemi
określonymi substancjami chemicznymi, tj. o przestępstwo z art. 182 § 1 k.k., art. 183 § 1
k.k. oraz art. 185 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k.
W toku postępowania przygotowawczego nie znaleziono podstaw do przedstawienia
zarzutu popełnienia przestępstwa przekroczenia uprawnień lub niedopełnienia
obowiązków ówczesnemu Staroście Olkuskiemu i urzędnikom Starostwa Powiatowego
w Olkuszu.
Ad 11
Przekazuję dane statystyczne dotyczące liczby osób osądzonych i skazanych w pierwszej
instancji w sądach okręgowych za przestępstwo stypizowane w art. 185 § 2 Kodeksu
karnego oraz przestępstwa związane z ochroną naturalnego środowiska człowieka
w latach 2021-2025.
Z wyrazami szacunkuArkadiusz Myrcha
/podpisano elektronicznie/
-- 3 of 3 --
Telefon: (+48) 22 369 29 00 ul. Wawelska 52/54, 00-922 Warszawa
info@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
DGO-SGO.0500.12.2026.KD
4360526.18095897.14889816
Warszawa, 30-07-2026
Dotyczy: odpowiedzi na interpelacja -posła Łukasza Kmity (znak: K10INT16827)
Temat: kontynuacja programu wsparcia samorządów w zakresie likwidacji miejsc, gdzie składowane są
odpady niebezpieczne oraz systemowego ograniczenia działania tzw. mafii śmieciowych
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w nawiązaniu do interpelacji posła Łukasza Kmity, nr K10INT16827, w sprawie kontynuacji
programu wsparcia samorządów w zakresie likwidacji miejsc, gdzie składowane są odpady
niebezpieczne oraz systemowego ograniczenia działania tzw. mafii śmieciowych, przekazuję
poniższą odpowiedź w zakresie kompetencji Ministra Klimatu i Środowiska.
1. Czy ubiegłoroczna akcja wsparcia finansowego samorządów z zakresie bezpiecznego
unieszkodliwiania odpadów - w tym odpadów niebezpiecznych - będzie kontynuowana?
Likwidacja miejsc nielegalnego magazynowania odpadów niebezpiecznych stanowi priorytet
obecnego rządu. Dzięki przeprowadzonej w 2024 r. rządowej inicjatywie legislacyjnej1
wprowadzone zostały przepisy umożliwiające przekazanie jednostkom samorządu
terytorialnego środków z rezerwy celowej budżetu państwa na usuwanie nielegalnie
nagromadzonych odpadów (w wysokości do 99% kosztów realizacji tych zadań).
Należy podkreślić, że wskazany mechanizm wsparcia finansowego (rezerwa celowa) ma
charakter czasowy. W związku z tym nabór wniosków planowany na 2027 r. będzie ostatnim
naborem realizowanym w ramach wskazanego źródła finansowania.
Ponadto w 2025 r. został ogłoszony nowy program dofinansowania ze środków
Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW) „Usuwanie
nielegalnie nagromadzonych odpadów” (przewidziany na lata 2025-2035).
2. Ile środków planuje przeznaczyć Ministerstwo Klimatu i Środowiska wraz z NFOŚ
i WFOŚ w 2026 oraz 2027 roku na ten cel?
W ustawie budżetowej na 2026 r. zostały zabezpieczone środki w wysokości 200 mln zł na
usuwanie nielegalnie nagromadzonych odpadów. Wysokość zabezpieczenia środków
na 2027 r. nie jest obecnie znana, jednakże Ministerstwo Klimatu i Środowiska (MKiŚ)
podejmuje działania w celu zabezpieczenia w ustawie budżetowej na 2027 r. środków
w maksymalnej wysokości przewidzianej przepisami1, tj. 300 mln zł. Natomiast planowany
budżet ww. programu NFOŚiGW wynosi 500 mln zł.
1 Ustawa z dnia 21 listopada 2024 r. u o zmianie ustawy o odpadach oraz ustawy o zmianie ustawy o odpadach oraz
niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2024 poz. 1834).
-- 1 of 6 --
Odnośnie Wojewódzkich Funduszy Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (WFOŚiGW)
MKiŚ nie posiada aktualnych informacji o prowadzonych przez nich programach mających
na celu usunięcie porzuconych odpadów, ani o wysokości środków na nie przeznaczonych.
3. Czy formuła wsparcia samorządów będzie miała charakter otwartego konkursu i będzie
transparentna?
MKIŚ nie planuje udzielania wsparcia samorządom poprzez organizację otwartego konkursu,
niemniej jednak procedura udzielania wsparcia finansowego jest w pełni transparentna.
Należy podkreślić, że w ramach naboru do środków z rezerwy celowej budżetu państwa
jednym z podstawowych kryteriów koniecznych do spełnienia jest wydanie decyzji na
podstawie art. 26a ustawy o odpadach. Tym samym wskazane środki mają możliwość
uzyskać organy właściwe do wydania tej decyzji, które zostały wskazane w art. 26a ust. 2
ustawy o odpadach.
Jednocześnie w celu zapewnienia transparentności w ramach naboru do środków z rezerwy
celowej budżetu państwa przyjęto rozwiązanie oparte w całości na działaniach terenowych
organów administracji (wojewódzkich inspektorów ochrony środowiska (WIOŚ)
i wojewodów). W pierwszym etapie WIOŚ przekazują wojewodom zestawienie miejsc
nielegalnego nagromadzenia odpadów, które mogą zagrażać lokalnej społeczności
znajdujących się na swoim terenie. Następnie dla wskazanych przez WIOŚ miejsc
wojewodowie zbierają od właściwych organów administracji tzw. fiszki przedstawiające
informacje o miejscach nielegalnego nagromadzenia odpadów, do których są właściwi do
podejmowania działań w celu usunięcia odpadów. Po upływie terminu składania fiszek
wojewodowie wstępnie weryfikują je pod względem:
1. formalno-rachunkowym, tj. nie są brane pod uwagę lokalizacje, gdzie potrzebne środki
finansowe z rezerwy celowej na usunięcie odpadów (lub jego etapu) w danym roku
przekraczają rocznie kwotę 50 mln zł (dot. realizacji całego przedsięwzięcia lub jego
etapu) oraz gdzie nie wykazano co najmniej 1 % wkładu własnego, oraz
2. podstawowych kryteriów, koniecznych do spełnienia:
1) została wydana decyzja na podstawie art. 26a ustawy o odpadach, która stała się
ostateczna najpóźniej dzień przed złożeniem fiszki,
2) fiszka została wypełniona prawidłowo – tzn. wskazano precyzyjnie wszystkie
wymagane informacje w fiszce (np. ilość odpadów musi być określona w Mg,
potencjalny beneficjent musi wypełnić wszystkie miejsca w fiszce),
3) w danym miejscu zdeponowano odpady niebezpieczne (rezerwa celowa jest
przeznaczona na likwidację odpadów niebezpiecznych),
4) termin zakończenia realizacji przedsięwzięcia lub jego etapu nie przekracza daty
30 listopada danego roku.
Wojewodowie po weryfikacji otrzymanych fiszek przekazują je do oceny merytorycznej
WIOŚ (wyrażona w punktach ocena zagrożeń), a następnie przyznają punktację w zakresie
bliskości infrastruktury krytycznej. Następnie pozytywnie zweryfikowane fiszki są
przekazywane przez wojewodów do MKIŚ. Z kolei resort klimatu i środowiska sporządza
ranking lokalizacji nielegalnie nagromadzonych odpadów, na podstawie oceny wojewodów
i WIOŚ dla każdej lokalizacji. W kolejnym etapie organy administracji właściwe do najwyżej
punktowanych lokalizacji otrzymują od wojewodów informacje o możliwości wnioskowania
do Ministra Finansów o środki z rezerwy celowej budżetu państwa.
-- 2 of 6 --
4. Kiedy Ministerstwo Klimatu i Środowiska oraz podległe mu jednostki ogłoszą nabór na
rok 2026 i na rok 2027?
Nabór do środków z rezerwy celowej budżetu państwa na rok 2026 r. został zakończony.
Kolejny odbędzie się w 2027 r. w sposób analogiczny jak opisany w odpowiedzi na pytanie nr
3.
5. Jakie kryteria muszą spełnić samorządy, aby otrzymać rządowe wsparcie na
unieszkodliwianie odpadów (w tym odpadów niebezpiecznych)?
Kryteria jakie muszą spełnić samorządy, aby otrzymać rządowe wsparcie na
unieszkodliwianie odpadów (w tym odpadów niebezpiecznych) opisano w odpowiedzi na
pytanie nr 3.
Podsumowując, samorządy mogą otrzymać rządowe wsparcie wyłącznie wtedy, gdy
właściwy organ posiada ostateczną decyzję wydaną na podstawie art. 26a ustawy
o odpadach, złoży kompletną i prawidłowo wypełnioną fiszkę, wykaże obecność odpadów
niebezpiecznych, zapewni wymagany wkład własny, zmieści się w limicie finansowania oraz
potwierdzi możliwość zakończenia przedsięwzięcia albo jego etapu do 30 listopada danego
roku.
Niemniej jednak spełnienie powyższych warunków nie przesądza jednoznacznie
o otrzymaniu środków z rezerwy celowej budżetu państwa (służy temu wyrażona
w punktach ocena ryzyka przez WIOŚ i wojewodów).
7. Ile ton nielegalnych odpadów/odpadów niebezpiecznych - wg szacunków Ministerstw -
jest zgromadzonych na nielegalnych wysypiskach, miejscach nieprzeznaczonych
w Polsce?
Dane, którymi dysponuje MKIŚ nie zawierają w każdym wylistowanym przypadku informacji
dotyczącej masy odpadów znajdujących się w miejscach nielegalnego nagromadzenia
odpadów mogących stanowić szczególne zagrożenie dla życia i zdrowia ludzi lub środowiska.
Na podstawie informacji przekazywanych przez wojewódzkich inspektorów ochrony
środowiska, Główny Inspektorat Ochrony Środowiska (GIOŚ) przygotował i przekazał do
MKIŚ zestawienie 311 miejsc nielegalnego nagromadzenia odpadów, które mogą zagrażać
lokalnej społeczności. Zestawienie to dotyczy stanu na rok 2024 i znajduje się w kancelarii
tajnej MKIŚ (jest objęte ochroną - nadano mu klauzulę niejawności „Zastrzeżone”). Niestety
nie we wszystkich z tych miejsc została ustalona ilość (masa) nagromadzonych odpadów,
a w przypadkach, w których dane takie są dostępne, mają one jedynie charakter szacunkowy.
Ustalenie ilości odpadów zgromadzonych w miejscach nielegalnego nagromadzenia jest
w praktyce bardzo trudne ze względy na zróżnicowany charakter odpadów (odpady
w formie płynnej i stałej), sposób ich zdeponowania (np. mauzery, beczki), a także fakt
częściowego lub całkowitego zakopywania odpadów w takich miejscach. W konsekwencji
dane dotyczące masy odpadów, o ile są dostępne, mogą mieć jedynie charakter szacunkowy.
W chwili obecnej. na polecenie MKiŚ przez Inspekcję Ochrony Środowiska prowadzone są
prace w celu ponownego zinwentaryzowania miejsc nielegalnego nagromadzenia odpadów.
Ich zakończenie planowane jest jesienią bieżącego roku.
12. Czy zadaniem Ministerstwa Klimatu i Środowiska proceder działania tzw. mafii
śmieciowych w Polsce został wyeliminowany lub ograniczony? Proszę o porównawczą
analizę sytuacji z lat 2010-2026 (do dnia podpisania odpowiedzi).
W latach 2010–2017 przeciwdziałanie nielegalnemu gospodarowaniu odpadami
realizowano przede wszystkim w ramach ustawowych działań kontrolnych Inspekcji
Ochrony Środowiska (IOŚ) oraz innych właściwych organów.
-- 3 of 6 --
W pierwszej kolejności należy wskazać, że w związku z nasileniem zjawisk związanych
z nielegalnym gospodarowaniem odpadami, w tym pożarów miejsc magazynowania
odpadów, w 2018 r. wprowadzono zmiany systemowe (bardziej restrykcyjne) w zakresie
gospodarowania odpadami. Zmiany dotyczyły również przepisów dotyczących
funkcjonowania IOŚ. Stworzono możliwość zgłaszania przez każdą osobę do GIOŚ
przypadków naruszeń środowiska, także anonimowo za pośrednictwem formularza na
stronie internetowej oraz poprzez aplikację mObywatel.
Podkreślić należy, że od 12 stycznia 2024 r. Systemem Elektronicznego Nadzoru Transportu
(system SENT) jest objęty przewóz 11 rodzajów (kodów) odpadów niebezpiecznych,
w przypadku, gdy masa brutto przesyłki jest równa albo przekracza 1000 kg lub jej objętość
jest równa albo przekracza 1000 litrów. Obecnie prowadzon jest również korespondencja
z Ministerstwem Finansów dotycząca objęciem systemem SENT ponad 100 kodów odpadów
niebezpiecznych, które najczęściej występują w miejscach nielegalnego nagromadzenia
odpadów. Powyższe ma na celu zwiększenia kontroli transportu odpadów niebezpiecznych.
Oprócz tego w latach 2025–2026 w BDO uruchomiono Moduł Potwierdzeń, umożliwiający
elektroniczne wystawianie dokumentów potwierdzających recykling odpadów
opakowaniowych (DPR) i dokumentu potwierdzającego odpowiednio eksport odpadów
opakowaniowych albo wewnątrzwspólnotową dostawę odpadów opakowaniowych w celu
poddania ich recyklingowi (EDPR) oraz wniosków o ich wydanie. Od 1 stycznia 2027 r.
planowane jest rozszerzenie modułu o możliwość wystawiania dokumentów
potwierdzających recykling oraz inne procesy odzysku odpadów powstałych z produktów,
zaświadczeń dotyczących zebranych i przetworzonych zużytych baterii i akumulatorów,
a także dokumentów i zaświadczeń związanych ze zużytym sprzętem elektrycznym
i elektronicznym, w tym potwierdzających jego recykling lub inne procesy odzysku, wraz
z wnioskami o ich wydanie.
Ponadto aktualnie prowadzone są prace legislacyjne nad projektem ustawy o zmianie
niektórych ustaw w celu usprawnienia działań Inspekcji Ochrony Środowiska (UDER 81).
Projekt ustawy ma na celu zwiększenie efektywności, m.in. systemu nadzoru i kontroli nad
podmiotami gospodarującymi odpadami, w szczególności przez usprawnienie czynności
kontrolnych prowadzonych przez IOŚ oraz uporządkowanie działań następczych
podejmowanych po stwierdzeniu naruszeń przepisów ochrony środowiska.
Resort klimatu i środowiska przygotowuje również projekt nowelizacji ustawy o odpadach,
który przewiduje rozwiązania uszczelniające system BDO, w szczególności możliwość
czasowego zawieszenia konta podmiotu w Rejestrze-BDO w przypadku wstrzymania
działalności przez WIOŚ oraz wprowadzenie rocznego okresu karencji dla podmiotów
wykreślonych z rejestru za rażące naruszenia przepisów przed ponownym uzyskaniem
wpisu. Zmiany te mają ograniczyć nadużycia i zwiększyć skuteczność nadzoru nad
gospodarką odpadami.
Prowadzone są również prace przygotowawcze dotyczące uszczegółowienia rozszerzonej
odpowiedzialności wytwórców odpadów niebezpiecznych co ma na celu zwiększenia
nadzoru nad obiegiem odpadów niebezpiecznych i jego monitorowanie od momentu
wytworzenia do przeprowadzenia procesu ich ostatecznego odzysku lub unieszkodliwiania.
W pracach tych ujęto również kwestie poprawy sytuacji w zakresie wydawania decyzji
administracyjnych dotyczących gospodarowania odpadami, w szczególności szybkości ich
wydawania oraz zwiększenia efektywności procedur związanych z usuwaniem nielegalnie
nagromadzonych odpadów.
Mając na uwadze powyższe należy stwierdzić, że podejmowane na przestrzeni lat działania
legislacyjne, organizacyjne i kontrolne przyczyniają się do zwiększenia skuteczności
przeciwdziałania przestępczości środowiskowej oraz ograniczenia nielegalnych praktyk
w zakresie gospodarowania odpadami. Jednocześnie zjawisko to nadal występuje i wymaga
-- 4 of 6 --
ciągłych wysiłków, w tym nakładów finansowych oraz zwiększania efektywności współpracy
organów i służb. Zadaniem ciągłym jest dalszy rozwój narzędzi analitycznych dla
administracji oraz wzmacniania kompetencji organów odpowiedzialnych za ochronę
środowiska.
13. Kiedy na przestrzeni ostatnich dwóch lat tj. maj 2024 - maj 2026 ( proszę o dokładne
wskazanie dnia kontroli) przedstawiciele WIOŚ w Krakowie kontrolowali stan
nielegalnego wysypiska odpadów w Kluczach-Osadzie? Czy z kontroli sporządzono
protokół? Czy składowane tam odpady stanowią zagrożenie?
We wskazanym okresie Małopolski Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska
(Małopolski WIOŚ) dwukrotnie przeprowadził działania na terenie nielegalnego miejsca
nagromadzenia odpadów w m. Klucze-Osada. Czynności zostały przeprowadzone w dniach
17 czerwca 2024 r. oraz 21 sierpnia 2024 r. na podstawie art. 10b ustawy IOŚ i zostały
udokumentowane notatką urzędową i dokumentacją fotograficzną.
W zakresie zagrożenia powodowanego przez zgromadzone w tym miejscu odpady należy
wyjaśnić, że w miejscu tym zgromadzone są głównie odpady inne niż niebezpieczne
i obojętne (przy czym jedynymi zweryfikowanymi odpadami niebezpiecznymi są odpady
zawierające azbest). Ilość zgromadzonych w tym miejscu odpadów wynosząca 20553,02 Mg,
w tym znaczna ilość odpadów palnych, w zestawieniu z bliskością zabudowy, brakiem
zabezpieczenia miejsca przed dostępem osób trzecich i magazynowaniem odpadów na
zewnątrz, stanowi o występowaniu zagrożenia w związku z tym miejscem nielegalnego
nagromadzenia odpadów.
Ponadto postanowieniem z dnia 19 września 2019 r., znak: WI.7040.14.1.2019.KW/GP
Małopolski WIOŚ zaopiniował pozytywnie konieczność niezwłocznego usunięcia odpadów
zgromadzonych w m. Klucze-Osada z uwagi na zagrożenie dla życia, zdrowia ludzi lub
środowiska.
15. Kiedy na przestrzeni ostatnich dwóch lat tj. maj 2024-maj 2026 ( proszę o dokładne
wskazanie dnia kontroli) przedstawiciele WIOŚ w Krakowie kontrolowali stan
nielegalnego składowiska odpadów niebezpiecznych na terenie byłej fabryki OFNE? Czy
z kontroli sporządzono protokół? Czy składowane tam odpady w dalszym ciągu
stanowią zagrożenie?
We wskazanym okresie, w związku z poleceniem Wojewody Małopolskiego (pismo z dnia 23
sierpnia 2023 r., znak: WB-I.6333.82.2023), Małopolski WIOŚ przeprowadził wspólnie
z funkcjonariuszami Komendy Powiatowej Policji w Olkuszu oraz Komendy Powiatowej
Państwowej Straży Pożarnej w Olkuszu 24 działania na terenie nielegalnego miejsca
nagromadzenia odpadów przy Al. 1000-lecia w Olkuszu.
Czynności przeprowadzono w dniach:
23 maja, 17 czerwca, 19 lipca, 14 sierpnia, 11 września, 5 listopada oraz 19 grudnia
2024 r.;
21 stycznia, 18 lutego, 28 lutego, 17 kwietnia, 27 maja, 25 czerwca, 23 lipca, 27
sierpnia, 30 września, 29 października, 28 listopada oraz 22 grudnia 2025 r.;
28 stycznia, 19 lutego, 26 marca, 27 kwietnia oraz 26 maja 2026 r.;
wszystkie te czynności zrealizowano w trybie art. 10b ustawy IOŚ i zostały one
udokumentowane notatką urzędową i dokumentacją fotograficzną.
W zakresie zagrożenia powodowanego przez zgromadzone w tym miejscu odpady wyjaśnia
się, że odpady zlokalizowane są w zamykanej hali, gdzie zgromadzone są zarówno odpady
niebezpieczne, jak również inne niż niebezpieczne i obojętne. Odpady są magazynowane
w pojemnikach typu mauzer oraz beczkach, część z pojemników i beczek uległa
-- 5 of 6 --
rozszczelnieniu. Szacunkowo w tym miejscu zgromadzone jest około 800 Mg odpadów,
w tym odpadów palnych, co skutkuje występowaniem istotnego zagrożenia w związku z tym
miejscem nielegalnego nagromadzenia odpadów. Dodatkowo nadmienię, że Małopolski
WIOŚ dwukrotnie w 2019 i 2025 r. zaopiniował pozytywnie konieczność niezwłocznego
usunięcia odpadów zgromadzonych przy Al. 1000-lecia w Olkuszu, z uwagi na zagrożenie dla
życia, zdrowia ludzi lub środowiska.
Z wyrazami szacunku
Z up. Ministra
Anita Sowińska
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości:
1. Departament Spraw Parlamentarnych w KPRM
-- 6 of 6 --