Interpelacja nr 16821
Interpelacja w sprawie narastającego problemu nielegalnych składowisk odpadów oraz wsparcia dla samorządów w ich likwidacji
Zgłaszający:
•
Adresat:
Klimat, Energia i Środowisko (88%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie narastającego problemu nielegalnych składowisk odpadów oraz wsparcia dla samorządów w ich likwidacji
Interpelacja nr 16821
do ministra klimatu i środowiska
w sprawie narastającego problemu nielegalnych składowisk odpadów oraz wsparcia dla samorządów w ich likwidacji
Zgłaszający: Tomasz Głogowski
Data wpływu: 24-04-2026
Warszawa, 24.04.2026 r.
Szanowna Pani Minister,
w związku z sygnałami napływającymi od jednostek samorządu terytorialnego, zwracam się z interpelacją dotyczącą narastającego problemu nielegalnych składowisk odpadów, tzw. dzikich wysypisk.
Z informacji przekazywanych przez samorządy wynika, że skala zjawiska w ostatnich latach ulega zwiększeniu, a koszty usuwania porzuconych odpadów – często niebezpiecznych – stanowią poważne obciążenie dla lokalnych budżetów. Jednocześnie skuteczność wykrywania i karania sprawców pozostaje niewystarczająca, co sprzyja dalszemu rozwojowi procederu.
Nielegalne składowiska stanowią zagrożenie dla zdrowia mieszkańców, środowiska naturalnego oraz bezpieczeństwa publicznego (m.in. ryzyko pożarów czy skażenia gleby i wód gruntowych).
Problem nie ma charakteru jednostkowego, lecz wpisuje się w szersze, ogólnopolskie zjawisko wymagające systemowych rozwiązań.
W związku z powyższym zwracam się z prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
1. Jakie są aktualne dane dotyczące liczby wykrytych nielegalnych składowisk odpadów w Polsce w ostatnich latach?
2. Jakie koszty ponoszą jednostki samorządu terytorialnego w związku z ich usuwaniem?
3. Jaki jest poziom wykrywalności sprawców nielegalnego składowania odpadów oraz jakie kary są najczęściej stosowane?
4. Czy obowiązujące przepisy prawne są – zdaniem ministerstwa – wystarczające do skutecznego przeciwdziałania temu zjawisku?
5. Czy rozważane jest wprowadzenie zmian legislacyjnych mających na celu:
– zaostrzenie kar za nielegalne składowanie odpadów,
– uproszczenie procedur usuwania odpadów przez samorządy,
– wzmocnienie systemu monitoringu transportu odpadów?
6. Czy planowane jest zwiększenie wsparcia finansowego dla samorządów w zakresie likwidacji nielegalnych składowisk?
7. Jakie działania prewencyjne prowadzi ministerstwo w celu ograniczenia powstawania nowych dzikich wysypisk?
Z wyrazami szacunku Tomasz Głogowski
Interpelacja nr 16821
do ministra klimatu i środowiska
w sprawie narastającego problemu nielegalnych składowisk odpadów oraz wsparcia dla samorządów w ich likwidacji
Zgłaszający: Tomasz Głogowski
Data wpływu: 24-04-2026
Warszawa, 24.04.2026 r.
Szanowna Pani Minister,
w związku z sygnałami napływającymi od jednostek samorządu terytorialnego, zwracam się z interpelacją dotyczącą narastającego problemu nielegalnych składowisk odpadów, tzw. dzikich wysypisk.
Z informacji przekazywanych przez samorządy wynika, że skala zjawiska w ostatnich latach ulega zwiększeniu, a koszty usuwania porzuconych odpadów – często niebezpiecznych – stanowią poważne obciążenie dla lokalnych budżetów. Jednocześnie skuteczność wykrywania i karania sprawców pozostaje niewystarczająca, co sprzyja dalszemu rozwojowi procederu.
Nielegalne składowiska stanowią zagrożenie dla zdrowia mieszkańców, środowiska naturalnego oraz bezpieczeństwa publicznego (m.in. ryzyko pożarów czy skażenia gleby i wód gruntowych).
Problem nie ma charakteru jednostkowego, lecz wpisuje się w szersze, ogólnopolskie zjawisko wymagające systemowych rozwiązań.
W związku z powyższym zwracam się z prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
1. Jakie są aktualne dane dotyczące liczby wykrytych nielegalnych składowisk odpadów w Polsce w ostatnich latach?
2. Jakie koszty ponoszą jednostki samorządu terytorialnego w związku z ich usuwaniem?
3. Jaki jest poziom wykrywalności sprawców nielegalnego składowania odpadów oraz jakie kary są najczęściej stosowane?
4. Czy obowiązujące przepisy prawne są – zdaniem ministerstwa – wystarczające do skutecznego przeciwdziałania temu zjawisku?
5. Czy rozważane jest wprowadzenie zmian legislacyjnych mających na celu:
– zaostrzenie kar za nielegalne składowanie odpadów,
– uproszczenie procedur usuwania odpadów przez samorządy,
– wzmocnienie systemu monitoringu transportu odpadów?
6. Czy planowane jest zwiększenie wsparcia finansowego dla samorządów w zakresie likwidacji nielegalnych składowisk?
7. Jakie działania prewencyjne prowadzi ministerstwo w celu ograniczenia powstawania nowych dzikich wysypisk?
Z wyrazami szacunku Tomasz Głogowski
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Anita Sowińska
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
13%
Konkretność
87%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 1 %
Precyzyjne daty
5
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
4.6 / 1k zn.
- Podaje wskaźniki procentowe (1)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (5)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
6664 znaków
Telefon: (+48) 22 369 29 00 ul. Wawelska 52/54, 00-922 Warszawa
info@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
DGO-SGO.0500.11.2026.KD
4360525.17819615.14445691
Warszawa, 19-05-2026
Dotyczy: odpowiedzi na interpelację posła Tomasza Głogowskiego (znak: K10INT16821)
Temat: problem nielegalnych składowisk odpadów oraz wsparcie dla samorządów w ich likwidacji
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w nawiązaniu do interpelacji pana posła Tomasza Głogowskiego, znak
K10INT16821, w sprawie problemu nielegalnych składowisk odpadów oraz
wsparcia dla samorządów w ich likwidacji, uprzejmie informuję.
Odnosząc się do pytania nr 1 o dane dotyczące liczby wykrytych nielegalnych
składowisk odpadów w Polsce informuję, że organy Inspekcji Ochrony Środowiska
nie mają obowiązku prowadzenia oficjalnej inwentaryzacji miejsc nielegalnego
nagromadzenia odpadów, w tym odpadów niebezpiecznych. Pomimo powyższego,
Główny Inspektorat Ochrony Środowiska (dalej: GIOŚ) gromadzi informacje na ten
temat z poziomu wojewódzkich inspektorów ochrony środowiska (dalej: WIOŚ).
W GIOŚ na podstawie informacji uzyskanych od WIOŚ, zostało opracowane
zestawienie miejsc nielegalnego nagromadzenia odpadów znajdujących się na
terenie kraju, które mogą stanowić szczególne zagrożenie. Zestawienie to zawiera
listę 311 lokalizacji (według stanu na dzień 6 lutego 2024 r.). Dokument ten podlega
jednak ochronie na podstawie art. 8 ustawy z dnia 5 sierpnia 2010 r. o ochronie
informacji niejawnych1, bowiem stanowi on integralną część zbioru dokumentów,
którym nadano klauzulę „zastrzeżone” w rozumieniu art. 5 ust. 4 ww. ustawy.
Przesłanką formalnoprawną, na której oparto się nadając na wspomniany zbiór
dokumentów klauzulę tajności „zastrzeżone”, była ocena treści zawartych tam
informacji (informacjom nadaje się klauzulę „zastrzeżone”, jeżeli nie nadano im
wyższej klauzuli tajności, a ich nieuprawnione ujawnienie może mieć szkodliwy
wpływ na wykonywanie przez organy władzy publicznej zadań w zakresie m.in.
bezpieczeństwa publicznego). Mając na uwadze powyższe, opracowane
zestawienie, a także zawarte w nim dane, w tym m.in. na temat ilości odpadów
niebezpiecznych znajdujących się w zidentyfikowanych przez organy IOŚ lokalizacji,
nie podlegają udostępnieniu. Jednocześnie należy podkreślić, że wskazane
zestawienie obejmuje wyłącznie miejsca uznane przez WIOŚ za potencjalnie
szczególnie niebezpieczne. Nie stanowi ono pełnego wykazu wszystkich
zidentyfikowanych przypadków nielegalnego nagromadzenia odpadów.
1 Dz.U. z 2025 r. poz. 1209, ze zm.
-- 1 of 3 --
Jednocześnie uprzejmie informuję, że w bieżącym roku zainicjowane zostały
działania w celu zaktualizowania opisanych wyżej miejsc, a ich zakończenie
planowane jest jesienią bieżącego roku.
W nawiązaniu do pytania nr 2 należy wskazać, że informacje o środkach własnych
wydawanych przez samorządy na usuwanie odpadów nie są w posiadaniu
Ministerstwa Klimatu i Środowiska (dalej: MKiŚ). Niemniej w chwili obecnej z uwagi
na niewystarczające środki finansowe w odniesieniu do potrzeb w zakresie
usuwania porzuconych odpadów w najbliższych latach dostępne są na ten cel środki
z dwóch źródeł: rezerwy celowej budżetu państwa oraz Narodowego Funduszu
Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. Jednak są one przeznaczone wyłącznie
na przedsięwzięcia realizowane na podstawie decyzji wydanej na podstawie art. 26a
ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach2. Wynika to z faktu, że art. 26a jest
podstawą prawną do podjęcia działań polegających na usunięciu nielegalnie
zgromadzonych odpadów w sytuacji, gdy ze względu na ryzyko dla życia lub zdrowia
ludzi albo dla środowiska wymagane jest ich niezwłoczne usunięcie. Warto przy tym
zwrócić uwagę, że ww. źródła dofinasowania przewidują dofinansowanie do 99%
całkowitych kosztów usunięcia oraz przetworzenia odpadów.
Odpowiadając na pytanie nr 3 informuję, że miejsca nielegalnego nagromadzenia
odpadów, które mogą stanowić zagrożenie dla życia i zdrowia ludzi oraz środowiska,
pozostają pod stałym nadzorem Inspekcji Ochrony Środowiska (dalej: IOŚ).
W zakresie działań nadzorczych podejmowanych wobec tych miejsc należy
wskazać, że zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony
Środowiska działalnością IOŚ na obszarze województwa kieruje właściwy
miejscowo wojewódzki inspektor ochrony środowiska. Realizuje on zadania
określone w ustawie, w tym w szczególności prowadzi kontrole podmiotów
korzystających ze środowiska. W konsekwencji działania wobec miejsc nielegalnego
nagromadzenia odpadów na bieżąco podejmowane są przez właściwych miejscowo
wojewódzkich inspektorów ochrony środowiska. W celu monitorowania takich
miejsc prowadzone są w szczególności kontrole interwencyjne oraz czynności
określone w art. 10b ustawy o Inspekcji Ochrony Środowiska. Obejmują one m.in.
rozpoznanie zagrożeń, dokumentowanie nieprawidłowości oraz podejmowanie
działań zmierzających do ich usunięcia, w tym wydawanie stosownych zaleceń
pokontrolnych i inicjowanie postępowań administracyjnych. W odniesieniu do
wykrywania tzw. podmiotów-słupów należy wskazać, że IOŚ nie posiada
ustawowych kompetencji w tym zakresie. Zadania te pozostają we właściwości
innych organów, w szczególności organów ścigania oraz administracji skarbowej.
Odpowiadając na pytania nr 4 i 5 informuję, że MKIŚ prowadzi prace
przygotowawcze nad zmianą przepisów ustawy o odpadach. Zmiany te będą
koncentrować się przede wszystkim na zwiększeniu kontroli nad obrotem
niektórymi odpadami niebezpiecznymi – od momentu ich wytworzenia aż do
ostatecznego przetworzenia – poprzez doprecyzowanie odpowiedzialności
wytwórców tych odpadów celem wzmocnienia nadzoru nad całym łańcuchem ich
obrotu. Prowadzonymi pracami objęta została również kwestia usuwania
nielegalnie nagromadzonych odpadów. Ma to na celu zwiększenie skuteczności
2 Dz.U. z 2023 r. poz. 1587, ze zm.
-- 2 of 3 --
procedur związanych z likwidacją takich miejsc. Odnosząc się do wskazanego
w ostatnim pytaniu tematu zwiększenia kar za nielegalne składowanie odpadów -
obecnie nie są prowadzone odrębne prace w tym zakresie. Wynika to również
z faktu zaostrzania przepisów sankcyjnych z zakresu gospodarki odpadami
w ostatnich latach. Ewentualne działania o charakterze przeglądowym lub
ewaluacyjnym będą jednak podejmowane w razie wystąpienia uzasadnionej
potrzeby wskazanej przez Inspekcję Ochrony Środowiska.
Z wyrazami szacunku
Z up. Ministra
Anita Sowińska
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości:
1. Departament Spraw Parlamentarnych w KPRM.
-- 3 of 3 --
info@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
DGO-SGO.0500.11.2026.KD
4360525.17819615.14445691
Warszawa, 19-05-2026
Dotyczy: odpowiedzi na interpelację posła Tomasza Głogowskiego (znak: K10INT16821)
Temat: problem nielegalnych składowisk odpadów oraz wsparcie dla samorządów w ich likwidacji
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w nawiązaniu do interpelacji pana posła Tomasza Głogowskiego, znak
K10INT16821, w sprawie problemu nielegalnych składowisk odpadów oraz
wsparcia dla samorządów w ich likwidacji, uprzejmie informuję.
Odnosząc się do pytania nr 1 o dane dotyczące liczby wykrytych nielegalnych
składowisk odpadów w Polsce informuję, że organy Inspekcji Ochrony Środowiska
nie mają obowiązku prowadzenia oficjalnej inwentaryzacji miejsc nielegalnego
nagromadzenia odpadów, w tym odpadów niebezpiecznych. Pomimo powyższego,
Główny Inspektorat Ochrony Środowiska (dalej: GIOŚ) gromadzi informacje na ten
temat z poziomu wojewódzkich inspektorów ochrony środowiska (dalej: WIOŚ).
W GIOŚ na podstawie informacji uzyskanych od WIOŚ, zostało opracowane
zestawienie miejsc nielegalnego nagromadzenia odpadów znajdujących się na
terenie kraju, które mogą stanowić szczególne zagrożenie. Zestawienie to zawiera
listę 311 lokalizacji (według stanu na dzień 6 lutego 2024 r.). Dokument ten podlega
jednak ochronie na podstawie art. 8 ustawy z dnia 5 sierpnia 2010 r. o ochronie
informacji niejawnych1, bowiem stanowi on integralną część zbioru dokumentów,
którym nadano klauzulę „zastrzeżone” w rozumieniu art. 5 ust. 4 ww. ustawy.
Przesłanką formalnoprawną, na której oparto się nadając na wspomniany zbiór
dokumentów klauzulę tajności „zastrzeżone”, była ocena treści zawartych tam
informacji (informacjom nadaje się klauzulę „zastrzeżone”, jeżeli nie nadano im
wyższej klauzuli tajności, a ich nieuprawnione ujawnienie może mieć szkodliwy
wpływ na wykonywanie przez organy władzy publicznej zadań w zakresie m.in.
bezpieczeństwa publicznego). Mając na uwadze powyższe, opracowane
zestawienie, a także zawarte w nim dane, w tym m.in. na temat ilości odpadów
niebezpiecznych znajdujących się w zidentyfikowanych przez organy IOŚ lokalizacji,
nie podlegają udostępnieniu. Jednocześnie należy podkreślić, że wskazane
zestawienie obejmuje wyłącznie miejsca uznane przez WIOŚ za potencjalnie
szczególnie niebezpieczne. Nie stanowi ono pełnego wykazu wszystkich
zidentyfikowanych przypadków nielegalnego nagromadzenia odpadów.
1 Dz.U. z 2025 r. poz. 1209, ze zm.
-- 1 of 3 --
Jednocześnie uprzejmie informuję, że w bieżącym roku zainicjowane zostały
działania w celu zaktualizowania opisanych wyżej miejsc, a ich zakończenie
planowane jest jesienią bieżącego roku.
W nawiązaniu do pytania nr 2 należy wskazać, że informacje o środkach własnych
wydawanych przez samorządy na usuwanie odpadów nie są w posiadaniu
Ministerstwa Klimatu i Środowiska (dalej: MKiŚ). Niemniej w chwili obecnej z uwagi
na niewystarczające środki finansowe w odniesieniu do potrzeb w zakresie
usuwania porzuconych odpadów w najbliższych latach dostępne są na ten cel środki
z dwóch źródeł: rezerwy celowej budżetu państwa oraz Narodowego Funduszu
Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. Jednak są one przeznaczone wyłącznie
na przedsięwzięcia realizowane na podstawie decyzji wydanej na podstawie art. 26a
ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach2. Wynika to z faktu, że art. 26a jest
podstawą prawną do podjęcia działań polegających na usunięciu nielegalnie
zgromadzonych odpadów w sytuacji, gdy ze względu na ryzyko dla życia lub zdrowia
ludzi albo dla środowiska wymagane jest ich niezwłoczne usunięcie. Warto przy tym
zwrócić uwagę, że ww. źródła dofinasowania przewidują dofinansowanie do 99%
całkowitych kosztów usunięcia oraz przetworzenia odpadów.
Odpowiadając na pytanie nr 3 informuję, że miejsca nielegalnego nagromadzenia
odpadów, które mogą stanowić zagrożenie dla życia i zdrowia ludzi oraz środowiska,
pozostają pod stałym nadzorem Inspekcji Ochrony Środowiska (dalej: IOŚ).
W zakresie działań nadzorczych podejmowanych wobec tych miejsc należy
wskazać, że zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony
Środowiska działalnością IOŚ na obszarze województwa kieruje właściwy
miejscowo wojewódzki inspektor ochrony środowiska. Realizuje on zadania
określone w ustawie, w tym w szczególności prowadzi kontrole podmiotów
korzystających ze środowiska. W konsekwencji działania wobec miejsc nielegalnego
nagromadzenia odpadów na bieżąco podejmowane są przez właściwych miejscowo
wojewódzkich inspektorów ochrony środowiska. W celu monitorowania takich
miejsc prowadzone są w szczególności kontrole interwencyjne oraz czynności
określone w art. 10b ustawy o Inspekcji Ochrony Środowiska. Obejmują one m.in.
rozpoznanie zagrożeń, dokumentowanie nieprawidłowości oraz podejmowanie
działań zmierzających do ich usunięcia, w tym wydawanie stosownych zaleceń
pokontrolnych i inicjowanie postępowań administracyjnych. W odniesieniu do
wykrywania tzw. podmiotów-słupów należy wskazać, że IOŚ nie posiada
ustawowych kompetencji w tym zakresie. Zadania te pozostają we właściwości
innych organów, w szczególności organów ścigania oraz administracji skarbowej.
Odpowiadając na pytania nr 4 i 5 informuję, że MKIŚ prowadzi prace
przygotowawcze nad zmianą przepisów ustawy o odpadach. Zmiany te będą
koncentrować się przede wszystkim na zwiększeniu kontroli nad obrotem
niektórymi odpadami niebezpiecznymi – od momentu ich wytworzenia aż do
ostatecznego przetworzenia – poprzez doprecyzowanie odpowiedzialności
wytwórców tych odpadów celem wzmocnienia nadzoru nad całym łańcuchem ich
obrotu. Prowadzonymi pracami objęta została również kwestia usuwania
nielegalnie nagromadzonych odpadów. Ma to na celu zwiększenie skuteczności
2 Dz.U. z 2023 r. poz. 1587, ze zm.
-- 2 of 3 --
procedur związanych z likwidacją takich miejsc. Odnosząc się do wskazanego
w ostatnim pytaniu tematu zwiększenia kar za nielegalne składowanie odpadów -
obecnie nie są prowadzone odrębne prace w tym zakresie. Wynika to również
z faktu zaostrzania przepisów sankcyjnych z zakresu gospodarki odpadami
w ostatnich latach. Ewentualne działania o charakterze przeglądowym lub
ewaluacyjnym będą jednak podejmowane w razie wystąpienia uzasadnionej
potrzeby wskazanej przez Inspekcję Ochrony Środowiska.
Z wyrazami szacunku
Z up. Ministra
Anita Sowińska
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości:
1. Departament Spraw Parlamentarnych w KPRM.
-- 3 of 3 --