Interpelacja w sprawie zasad funkcjonowania Centralnego Rejestru Umów Jednostek Sektora Finansów Publicznych oraz potrzeby wprowadzenia minimalnego progu wartości umów podlegających wpisowi do rejestru
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 16788
do ministra finansów i gospodarki
w sprawie zasad funkcjonowania Centralnego Rejestru Umów Jednostek Sektora Finansów Publicznych oraz potrzeby wprowadzenia minimalnego progu wartości umów podlegających wpisowi do rejestru
Zgłaszający: Iwona Maria Kozłowska, Ewa Kołodziej, Anna Wojciechowska
Data wpływu: 22-04-2026
Szanowny Panie Ministrze,
na podstawie art. 192 Regulaminu Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej kieruję interpelację w sprawie zasad funkcjonowania Centralnego Rejestru Umów Jednostek Sektora Finansów Publicznych oraz potrzeby pilnej zmiany przepisów dotyczących zakresu obowiązku ewidencyjnego.
Do mojego biura poselskiego wpłynął sygnał od jednostki samorządu terytorialnego dotyczący poważnych trudności organizacyjnych, jakie wiążą się z wejściem w życie od dnia 1 lipca 2026 r. obowiązku prowadzenia Centralnego Rejestru Umów na podstawie art. 34a ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych. Z przedstawionych informacji wynika, że obecne rozwiązania przewidują obowiązek ujmowania w rejestrze umów już od kwoty 0,01 zł, z wyłączeniem jedynie niektórych kategorii umów, co w praktyce oznacza konieczność rejestrowania nawet bardzo drobnych wydatków. Jednocześnie wskazano, że w przypadku samej gminy Sośno oraz jej jednostek organizacyjnych skala dokumentów mogących podlegać wpisowi przekracza 4100 rocznie.
W ocenie samorządów taki model prowadzenia rejestru może doprowadzić do istotnego wzrostu obciążeń administracyjnych po stronie urzędów gmin, szkół, ośrodków pomocy społecznej czy zakładów gospodarki komunalnej. Problem ten ma być szczególnie dotkliwy z uwagi na jednoczesne wdrażanie innych obowiązków cyfrowych i organizacyjnych, w tym KSeF, e-Doręczeń oraz EZD. W praktyce może to oznaczać konieczność angażowania znacznych zasobów kadrowych do czynności ewidencyjnych kosztem realizacji podstawowych zadań publicznych.
Uprzejmie proszę o przedstawienie stanowiska ministra finansów i gospodarki w tej sprawie, ze szczególnym uwzględnieniem postulatu wprowadzenia minimalnego progu wartości umów objętych obowiązkiem wpisu do Centralnego Rejestru Umów.
W związku z powyższym proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
1. Czy Ministerstwo Finansów przeprowadziło analizę skutków organizacyjnych i kadrowych wprowadzenia obowiązku prowadzenia Centralnego Rejestru Umów bez minimalnego progu wartości umowy, w szczególności dla jednostek samorządu terytorialnego?
2. Czy Ministerstwo Finansów rozważa zmianę przepisów poprzez wprowadzenie minimalnego progu wartości umów podlegających wpisowi do Centralnego Rejestru Umów, na przykład na poziomie 5000 zł lub 10 000 zł?
3. Czy resort dostrzega ryzyko, że brak progu kwotowego doprowadzi do nadmiernego obciążenia administracyjnego jednostek sektora finansów publicznych, zwłaszcza najmniejszych gmin i ich jednostek organizacyjnych?
4. Czy planowane jest odroczenie wejścia w życie obowiązku prowadzenia Centralnego Rejestru Umów albo etapowe wdrażanie tego rozwiązania, tak aby jednostki mogły dostosować swoje zasoby organizacyjne, kadrowe i techniczne?
5. Czy Ministerstwo Finansów przewiduje przygotowanie rozwiązań organizacyjnych, informatycznych lub legislacyjnych, które ograniczą skalę nowych obowiązków ewidencyjnych i ułatwią ich realizację przez jednostki sektora finansów publicznych?
Z wyrazami szacunku
Posłanka Iwona Maria Kozłowska
Podsekretarz stanu Jurand Drop
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Podaje wskaźniki procentowe (1)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (6)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
7099 znakówfax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/3
Warszawa, 11 maja 2026 roku
Sprawa: Interpelacja nr 16788 posłów: Iwony Kozłowskiej, Ewy Kołodziej
i Anny Wojciechowskiej w sprawie zasad funkcjonowania
Centralnego Rejestru Umów Jednostek Sektora Finansów
Publicznych oraz potrzeby wprowadzenia minimalnego progu
wartości umów podlegających wpisowi do rejestru.
Znak sprawy: BZP1.054.1.2026
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację numer 16788 Posłów na Sejm Rzeczypospolitej
Polskiej – Iwony Kozłowskiej, Ewy Kołodziej i Anny Wojciechowskiej, w sprawie
Centralnego Rejestru Umów Jednostek Sektora Finansów Publicznych,
Minister Finansów i Gospodarki uprzejmie informuje, co następuje.
1. Czy Ministerstwo Finansów przeprowadziło analizę skutków organizacyjnych i
kadrowych wprowadzenia obowiązku prowadzenia Centralnego Rejestru Umów
bez minimalnego progu wartości umowy, w szczególności dla jednostek
samorządu terytorialnego?
Uchwalone w 2021 roku przepisy dotyczące Centralnego Rejestru Umów
Jednostek Sektora Finansów Publicznych (dalej: „CRU JSFP”) budziły liczne
wątpliwości, zarówno wśród jednostek sektora finansów publicznych (dalej: „jsfp”),
jak i ekspertów zajmujących się tematyką finansów publicznych.
W świetle powyższego, po przeanalizowaniu zgłoszonych wątpliwości
interpretacyjnych i w celu wyeliminowania w jak największym stopniu ryzyk
związanych z błędnym stosowaniem przepisów, we współpracy z ekspertami
zewnętrznymi (w tym przedstawicielami jsfp), została opracowana koncepcja
niezbędnych zmian przepisów w zakresie tego rejestru. Na podstawie tej koncepcji
został przygotowany projekt zmiany przepisów, który zracjonalizował obowiązek
udostępniania informacji o umowach jsfp.
Założeniem tych zmian było:
-- 1 of 3 --
2/3
wyeliminowanie wątpliwości o charakterze interpretacyjnym dotyczących
realizacji obowiązku nałożonego na jsfp w zakresie zapewnienia jawności
określonego zakresu informacji o umowach zawartych na rzecz tych
jednostek, przy zachowaniu celu, jakiemu ma służyć ten rejestr,
zwiększenie porównywalności informacji udostępnianych w tym narzędziu,
a w konsekwencji zwiększenie poziomu realizacji celu jego tworzenia,
wykorzystanie posiadanych przez jsfp zasobów organizacyjnych, aby w jak
największym stopniu ograniczyć obciążenia związane z wdrożeniem tego
obowiązku w świetle braku przyznanego finansowania jego realizacji.
Uwzględniając kierowane do ministerstwa uwagi, jako wyjściowy próg kwotowy
ministerstwo wskazało 10 000 zł bez podatku od towarów i usług (VAT).
Propozycja ta wynikała z:
przeprowadzonych analiz, w tym rozwiązań funkcjonujących w innych
państwach,
konieczności zachowania spójności z innymi przepisami, które nakładają na
jsfp obowiązki dokumentowania wydatków w bardziej sformalizowany
sposób,
chęci osiągnięcia konsensusu między przeciwstawnymi interesami różnych
grup zainteresowanych tym rejestrem, w tym oczekiwaniami strony
społecznej w zakresie jak najniższego progu kwotowego, w opozycji z
oczekiwaniami jsfp, które postulowały konieczność podwyższenia progu
kwotowego przyjętego w przepisach z 2021 roku,
przeprowadzonej w ramach ministerstwa analizy wskazującej, że próg taki,
chociaż z punktu widzenia liczby potencjalnych umów, jakie mogą nie zostać
objęte tym obowiązkiem, wydawał się nie być zasadny, to pod względem
analizy wartościowej takich umów, wydawał się zapewniać stronie
społecznej obraz gospodarowania środkami publicznymi na poziomie
powyżej 93%.
Mimo powyższej argumentacji przedstawionej w uzasadnieniu do propozycji
zmiany przepisów ustawowych dotyczących CRU JSFP, ustawodawca na ostatnim
etapie prac legislacyjnych zdecydował o wyeliminowanie progu kwotowego.
2. Czy Ministerstwo Finansów rozważa zmianę przepisów poprzez wprowadzenie
minimalnego progu wartości umów podlegających wpisowi do Centralnego
Rejestru Umów, na przykład na poziomie 5 000 zł lub 10 000 zł?
Na obecnym etapie prac ministerstwo nie rozważa zmiany przepisów dotyczących
CRU JSFP.
3. Czy resort dostrzega ryzyko, że brak progu kwotowego doprowadzi do
nadmiernego obciążenia administracyjnego jednostek sektora finansów
publicznych, zwłaszcza najmniejszych gmin i ich jednostek organizacyjnych?
Jak wskazano wyżej, przepisy dotyczące CRU JSFP, które wejdą w życie 1 lipca
2026 r. zostały opracowane tak, aby nie doprowadzać do nadmiernego obciążenia
jsfp. Dlatego koncepcja CRU JSFP została oparta o wykorzystanie zasobów jakie
funkcjonują w jsfp od lat.
-- 2 of 3 --
3/3
Warto bowiem zauważyć, że na potrzeby CRU JSFP została przyjęta definicja
umowy oparta o definicję zamówień publicznych1. Na rzecz realizacji zamówień,
w tym na potrzeby sprawozdawczości z tego zakresu, każda jsfp dysponuje
odpowiednim zasobem kadrowym i narzędziami niezbędnymi do wykonywania
tych czynności.
4. Czy planowane jest odroczenie wejścia w życie obowiązku prowadzenia
Centralnego Rejestru Umów albo etapowe wdrażanie tego rozwiązania, tak aby
jednostki mogły dostosować swoje zasoby organizacyjne, kadrowe i techniczne?
Ministerstwo nie planuje żadnych zmian ustawowych w kontekście CRU JSFP, w
tym w zakresie zmiany terminu wejścia w życie tego obowiązku. Warto podkreślić,
że przepisy dotyczące CRU JSFP pierwotnie miały wejść w życie 1 lipca 2022 r.
Zatem jsfp miały 4 lata, aby przygotować się do jego realizacji.
5. Czy Ministerstwo Finansów przewiduje przygotowanie rozwiązań
organizacyjnych, informatycznych lub legislacyjnych, które ograniczą skalę
nowych obowiązków ewidencyjnych i ułatwią ich realizację przez jednostki
sektora finansów publicznych?
Kwestie organizacyjne związane z realizacją obowiązku dotyczącego CRU JSFP są
w wyłącznej kompetencji kierowników jednostek.
Minister Finansów i Gospodarki został zobligowany do zapewnienia
funkcjonowania systemu teleinformatycznego, w którym prowadzony będzie CRU
JSFP przez wszystkie obowiązane jednostki. Z uwagi na dużą różnorodność
jednostek, które tworzą sektor finansów publicznych, system teleinformatyczny
został zaprojektowany tak, aby zapewnić jak największą elastyczność działania
kierowników jednostek. System ten został nieodpłatnie udostępniony jednostkom.
W kontekście legislacyjnym, jak wskazano powyżej, ministerstwo – we współpracy
z przedstawicielami jsfp – również zaproponowało takie rozwiązania, które z jednej
strony ograniczyły pierwotny obowiązek nałożony na jsfp, a z drugiej - pozwoliły na
zrealizowanie celu tego rejestru w świetle oczekiwań strony społecznej.
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Finansów i Gospodarki
Jurand Drop
Podsekretarz stanu
w Ministerstwie Finansów
1 Por. art. 34a ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2025 r.
poz. 1483 z późn. zm.) – przepis wejdzie w życie z dniem 1 lipca 2026 r. w zw. z art. 7 pkt 32 ustawy z
dnia 11 września 2019 r. - Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1320 z późn. zm.).
-- 3 of 3 --