Interpelacja w sprawie procedowania zmian w systemie centrów zdrowia psychicznego i ich wpływu na funkcjonowanie psychiatrii środowiskowej
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 16739
do ministra zdrowia
w sprawie procedowania zmian w systemie centrów zdrowia psychicznego i ich wpływu na funkcjonowanie psychiatrii środowiskowej
Zgłaszający: Małgorzata Pępek
Data wpływu: 20-04-2026
Szanowna Pani Minister!
Do mojego biura poselskiego zgłaszają się przedstawiciele placówek realizujących świadczenia w ramach centrów zdrowia psychicznego w moim regionie, którzy wyrażają wątpliwości i pytania dotyczące kierunku oraz sposobu wprowadzania zmian w systemie psychiatrii środowiskowej. Sygnalizują oni obawy dotyczące potencjalnego wpływu nowych rozwiązań na organizację pracy placówek oraz dostępność świadczeń dla pacjentów.
Reforma psychiatrii środowiskowej w Polsce była dotychczas realizowana etapami, w oparciu o Narodowy Program Ochrony Zdrowia Psychicznego, a w ostatnich latach poprzez pilotaż centrów zdrowia psychicznego. W tym kontekście środowisko placówek wskazuje na:
opóźnienie publikacji raportu zespołu ds. zmian systemowych w centrach zdrowia psychicznego, opracowanego we wrześniu 2025 r., który został udostępniony dopiero w lutym 2026 r.,
krótki, siedmiodniowy termin konsultacji projektu zarządzenia Prezesa NFZ, opublikowanego 17 marca 2026 r., z planowanym wejściem w życie od 1 kwietnia 2026 r., co, zdaniem placówek, ogranicza możliwość zgłoszenia uwag i uczestnictwa w procesie konsultacyjnym,
wzrost obowiązków sprawozdawczych, który może mieć wpływ na czas pracy personelu medycznego oraz organizację świadczeń.
W związku z tym zwracam się z pytaniami:
Jakie były przyczyny opóźnienia publikacji raportu zespołu ds. zmian systemowych i czy wpłynęło ono na proces przygotowania obecnego projektu zarządzenia?
Z jakich powodów termin konsultacji projektu zarządzenia został ustalony na siedem dni i czy ministerstwo rozważa jego wydłużenie?
Czy Ministerstwo Zdrowia przewiduje dodatkowe konsultacje z przedstawicielami placówek oraz ekspertami w celu omówienia proponowanych zmian?
W jaki sposób planowane zmiany uwzględniają dostępność świadczeń i organizację pracy w centrach zdrowia psychicznego?
Jakie jest przewidywane wykorzystanie danych sprawozdawczych w kontekście poprawy jakości opieki psychiatrycznej?
Z wyrazami szacunku Małgorzata Pępek
Poseł na Sejm RP
Podsekretarz stanu Katarzyna Kęcka
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (8)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
8365 znakówadres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
ZPP.050.31.2026.AS
Warszawa, 14 maja 2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 16739 Pani Poseł Małgorzaty Pępek w sprawie
procedowania zmian w systemie centrów zdrowia psychicznego oraz ich wpływu na
funkcjonowanie psychiatrii środowiskowej, uprzejmie przekazuję poniższe informacje.
Ad 1.
Uprzejmie informuję, iż zgodnie z zarządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 4 grudnia 2024 r.
w sprawie powołania Zespołu do spraw zmian systemowych w centrach zdrowia
psychicznego, jednym z zadań Zespołu było „sporządzenie raportu końcowego
zawierającego wyniki prac Zespołu oraz przedłożenie go ministrowi właściwemu do spraw
zdrowia”, natomiast nie jego opublikowanie. W tym miejscu należy wskazać, że raport ten
został przedłożony w dniu 28 października 2025 r., a następnie opublikowany na stronie
internetowej Ministerstwa Zdrowia.
W odniesieniu do kolejnej kwestii uprzejmie informuję, że zakres informacji zbieranych na
podstawie przepisów zarządzenia nr 38/2026/DSOZ Prezesa Narodowego Funduszu
Zdrowia z dnia 10 kwietnia 2026 r., zmieniającego zarządzenie w sprawie umów o realizację
programu pilotażowego w centrach zdrowia psychicznego (dalej: „zarządzenie”), odpowiada
rekomendacjom wypracowanym przez Zespół do spraw zmian systemowych w centrach
zdrowia psychicznego.
Propozycja zmian w zarządzeniu została opracowana we współpracy z Agencją Oceny
Technologii Medycznych i Taryfikacji, Centralą Narodowego Funduszu Zdrowia oraz
Konsultantem Krajowym w dziedzinie psychiatrii. Przy jej przygotowaniu wykorzystano
m.in. wskazany raport końcowy, a także § 29 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 27
kwietnia 2018 r. w sprawie programu pilotażowego w centrach zdrowia psychicznego
(dalej: „rozporządzenie pilotażowe”).
-- 1 of 4 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
W związku z powyższym data publikacji ww. raportu końcowego nie miała bezpośredniego
wpływu na proces przygotowania zarządzenia.
Ad 2.
Uprzejmie informuję, że Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia skierował projekt
zarządzenia do konsultacji zewnętrznych na okres 7 dni. Skrócenie terminu wynikało z
faktu, iż projekt został opracowany we współpracy z Konsultantem Krajowym w dziedzinie
psychiatrii oraz uzyskał jego pozytywną opinię, bez istotnych uwag. Ponadto należy
wskazać, że przyjęty termin był podyktowany koniecznością wprowadzenia zmian od dnia 1
kwietnia 2026 r.
Ad 3.
Uprzejmie informuję, że w dniu 25 marca 2026 r. w Ministerstwie Zdrowia odbyło się
spotkanie z przedstawicielami Centrów Zdrowia Psychicznego, dotyczące projektowanych
zmian w zarządzeniu. Kwestie te zostały następnie rozwinięte i szczegółowo omówione
podczas posiedzenia Rady do spraw Zdrowia Psychicznego, które odbyło się w dniu 30
marca 2026 r.; członkami Rady są również przedstawiciele środowiska Centrów Zdrowia
Psychicznego, w tym Ogólnopolskiego Stowarzyszenia Centrów Zdrowia Psychicznego.
W spotkaniach uczestniczyli przedstawiciele Ministerstwa Zdrowia, Narodowego
Funduszu Zdrowia oraz Agencji Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji. Zarówno
Ministerstwo Zdrowia, jak i Narodowy Fundusz Zdrowia zadeklarowały wsparcie dla
realizatorów programu pilotażowego w pierwszych miesiącach sprawozdawczości.
Ad. 4
Jak wynika z uzasadnienia do projektu zarządzenia, po zakończeniu programu pilotażowego
w centrach zdrowia psychicznego Minister Zdrowia planuje wprowadzić do rozporządzenia
w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu opieki psychiatrycznej i leczenie
uzależnień nowe świadczenie gwarantowane, testowane w ramach pilotażu, wymagające
określenia sposobu jego finansowania.
Wobec powyższego zaistniała potrzeba zebrania rzetelnych informacji dotyczących
sposobu realizowania wskazanych w rozporządzeniu pilotażowym świadczeń w zakresie ich
jakości i dostępności, w poszczególnych rodzajach pomocy, przez zdefiniowany personel.
Przedmiotowe informacje posłużą do analizy wskaźników określonych przez m.in.
Konsultanta Krajowego w dziedzinie psychiatrii dla dorosłych i w przepisach
rozporządzenia pilotażowego. Rzeczone wskaźniki, określające jakość i dostępność do
świadczeń opieki zdrowotnej, są niezbędne do opracowania finansowania świadczeń
realizowanych w centrum zdrowia psychicznego. Wobec powyższego w słowniku
określonym w § 2 zarządzenia zmienianego dodaje się pkt. 4a i 7a-7e, w których
-- 2 of 4 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
wprowadzane są definicje: planu leczenia oraz formy pomocy, tj. pomoc czynną,
długoterminową, krótkoterminową, doraźną oraz konsultacyjną. Tym samym, w § 17 ust. 1,
dodaje się pkt 34-37 nowe jednostki redakcyjne wskazujące załączniki zawierające
produkty do sprawozdawania świadczeń zrealizowanych w poszczególnych rodzajach
pomocy.
Dodatkowo, w § 17 ust. 1 zarządzenia zmienianego dodano jednostki redakcyjne, regulując
sposób sprawozdawania przez podmioty danych do Funduszu:
w pkt 38 - umieszczenie świadczeniobiorcy na liście oczekujących. Ze względu na
funkcjonujący w Funduszu system informatyczny, nie jest możliwie uzyskanie
informacji o czasu oczekiwania świadczeniobiorcy na konkretne świadczenie
realizowane w ramach programu pilotażowego;
w pkt 39 - świadczenia udzielonego świadczeniobiorcy w dniu zgłoszenia, tj. bez
wcześniejszego wpisania tej osoby na listę oczekujących;
w pkt 40 - sesji koordynacji, jeżeli miała miejsce podczas hospitalizacji
świadczeniobiorcy, między personelem oddziału psychiatrycznego a personelem
realizującym świadczenia ambulatoryjne lub środowiskowe;
w pkt 41 - podania leku o przedłużonym działaniu, jeżeli świadczeniobiorcy podano
lek podczas udzielania mu świadczenia zdrowotnego;
w pkt 42 - świadczenia udzielonego w oddziale psychiatrycznym, w oddziale
dziennym psychiatrycznym, oddziale dziennym psychiatrycznym rehabilitacyjnym.
Należy wskazać, iż pobyt świadczeniobiorcy w oddziale sprawozdaje się do Narodowego
Funduszu Zdrowia trzema produktami, tj. pierwszym osobodniem, ostatnim osobodniem
oraz osobodniem dla pozostałych dni pobytu świadczeniobiorcy. Pierwszy osobodzień
sprawozdaje się razem z produktem stanowiącym informację o umieszczeniu
świadczeniobiorcy na liście oczekujących, w zależności od formy zgłoszenia albo z
produktem stanowiącym informację o jego przyjęciu na pierwszorazowe świadczenie w
dniu zgłoszenia (bez wpisu na listę oczekujących). Jednocześnie zmienia się załącznik nr 3
do zarządzenia zmienianego oraz wprowadza się załączniki nr 3a, 3b i 3c, w których
określono produkty sprawozdawcze umożliwiające sprawozdanie informacji, o których
mowa w § 1 lit. f niniejszego zarządzenia.
Podsumowując powyższe, informuję, że celem wszystkich zaplanowanych zmian jest
zwiększenie dostępności do świadczeń oraz poprawa organizacji pracy w Centrach Zdrowia
Psychicznego.
Ad 5.
-- 3 of 4 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
4
Uprzejmie informuje, że gromadzenie danych sprawozdawczych wynikających z
zarządzenia ma posłużyć analizie procesów opieki, określeniu standardów organizacyjnych
oraz zapewnieniu pacjentom ciągłości i adekwatności świadczeń zdrowotnych. Resort
dostrzega zróżnicowanie poziomu organizacyjnego Centrów Zdrowia Psychicznego oraz
potrzebę dalszych prac nad ujednoliceniem modelu działania centrów w perspektywie
zakończenia pilotażu.
Intencją projektowanych rozwiązań nie jest ograniczenie finansowania opieki
psychiatrycznej, lecz przygotowanie podstaw do jej dalszego rozwoju i objęcia modelem
środowiskowym całego kraju. Głównym celem jest wypracowanie sprawiedliwego modelu
finansowania Centrów Zdrowia Psychicznego, w taki sposób, aby każdy pacjent miał taki
sam standard opieki, niezależnie w jakim regionie Polski mieszka.
Zebrane dane posłużą głównie do opracowania przez Agencję Oceny Technologii
Medycznych i Taryfikacji wyników wskaźników stanowiących komponent jakościowy, który
w przyszłości może mieć wpływ na model finansowania świadczeń opieki zdrowotnej w
obszarze zdrowia psychicznego.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Katarzyna Kęcka
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 4 of 4 --