Interpelacja w sprawie ryzyka opóźnienia rewizji Krajowego Planu Odbudowy oraz zagrożenia ciągłości finansowania inwestycji z KPO
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 16730
do ministra funduszy i polityki regionalnej
w sprawie ryzyka opóźnienia rewizji Krajowego Planu Odbudowy oraz zagrożenia ciągłości finansowania inwestycji z KPO
Zgłaszający: Jarosław Krajewski, Małgorzata Wassermann, Michał Kowalski, Anna Schmidt, Wioletta Maria Kulpa, Lidia Czechak, Filip Kaczyński, Bartłomiej Dorywalski, Jerzy Polaczek, Magdalena Filipek-Sobczak, Agnieszka Anna Soin, Waldemar Andzel
Data wpływu: 20-04-2026
Panie Premierze,
z publicznie dostępnych komunikatów rządowych wynika, że zakończenie rewizji Krajowego Planu Odbudowy jest warunkiem złożenia kolejnego, ósmego wniosku o płatność, planowanego na maj 2026 r. Równocześnie Komisja Europejska wskazuje, że wszystkie kamienie milowe i wskaźniki w ramach krajowych planów odbudowy muszą zostać zrealizowane do sierpnia 2026 r., co oznacza bardzo ograniczony margines czasowy dla zmian i korekt dokumentu programowego.
Wcześniej Rada Ministrów przyjęła mandat negocjacyjny do kolejnej rewizji KPO, obejmującej m.in. usunięcie z planu opłaty rejestracyjnej i opłaty środowiskowej od samochodów spalinowych. W komunikacie rządowym z 26 września 2025 r. wskazano wprost, że rząd upoważnił ministra funduszy i polityki regionalnej do prowadzenia negocjacji z Komisją Europejską oraz do wprowadzania zmian wynikających z ich przebiegu. Z kolei 23 grudnia 2025 r. informowano, że Polska złożyła już siedem z dziewięciu zaplanowanych wniosków o płatność, a dwa ostatnie mają zostać wysłane w 2026 r.
W przestrzeni publicznej pojawiły się informacje, że mimo wcześniejszych decyzji rządowych nadal istnieje problem z uzyskaniem formalnego mandatu potrzebnego do domknięcia zmian w KPO dotyczących dwóch kamieni milowych odnoszących się do opłat od samochodów spalinowych. Brak szybkiego rozstrzygnięcia może opóźnić procedowanie kolejnego wniosku o płatność i negatywnie wpłynąć na płynność finansowania inwestycji realizowanych z KPO. W tym kontekście pojawia się również kwota ok. 20 mld zł jako potencjalna skala ryzyka dla płatności.
Opisany stan rzeczy rodzi wątpliwości co do przejrzystości i sprawności mechanizmu koordynacji międzyresortowej w sprawach KPO. Nie jest jasne, jaki organ i na jakiej podstawie odpowiada za ostateczne zatwierdzenie zmian wymaganych do zakończenia rewizji, skoro wcześniejsze decyzje Rady Ministrów obejmowały już mandat negocjacyjny w analogicznym obszarze. Powstaje również ryzyko rozbieżności między publicznie komunikowanym harmonogramem składania wniosków o płatność a faktyczną gotowością administracji do zamknięcia uzgodnień z Komisją Europejską. Wreszcie, brak jednoznacznej informacji o planie awaryjnym dla finansowania inwestycji może prowadzić do niepewności po stronie beneficjentów oraz do dodatkowej presji na finanse publiczne.
W związku z powyższym zwracamy się z następującymi pytaniami:
1. Czy na dzień udzielenia odpowiedzi został już przyjęty przez Radę Ministrów albo inny właściwy organ ostateczny mandat lub inny dokument umożliwiający domknięcie zmian w KPO dotyczących dwóch kamieni milowych odnoszących się do opłat od samochodów spalinowych; jeśli tak, to kiedy i w jakiej formie?
2. Jakie dokładnie reformy lub inwestycje mają obecnie zastąpić te dwa kamienie milowe, jakie są ich wartości, terminy realizacji oraz instytucje odpowiedzialne?
3. Jaka jest rzeczywista kwota płatności z KPO, której terminowe uruchomienie zależy od zakończenia tej rewizji i złożenia kolejnego wniosku o płatność?
4. Jakie działania zostały podjęte od czasu przyjęcia przez rząd rewizji KPO w dniu 26 września 2025 r. oraz od czasu przyjęcia kolejnej rewizji w dniu 11 marca 2026 r. w celu pełnego uzgodnienia z Komisją Europejską zmian dotyczących tych kamieni milowych?
5. Na jakiej podstawie prawnej lub proceduralnej okazało się konieczne uzyskanie kolejnego albo dodatkowego mandatu negocjacyjnego, skoro komunikat rządowy z 26 września 2025 r. przewidywał już upoważnienie ministra właściwego do spraw funduszy do prowadzenia negocjacji i wprowadzania zmian wynikających z ich przebiegu?
6. Który członek Rady Ministrów albo który komitet rządowy odpowiada obecnie za koordynację międzyresortową zmian w KPO oraz za monitorowanie ryzyka opóźnień płatności i luki płynnościowej po stronie beneficjentów?
7. Ile projektów i jaka łączna wartość płatności krajowych mogłyby zostać objęte ryzykiem opóźnienia w przypadku przesunięcia wypłaty kolejnej transzy z KPO o 1 miesiąc, 3 miesiące oraz o okres wykraczający poza sierpień 2026 r.?
8. Czy istnieje formalnie przyjęty mechanizm zabezpieczenia ciągłości finansowania inwestycji realizowanych z KPO na wypadek opóźnienia refundacji unijnej; jeśli tak, to jaka jest jego podstawa prawna, skala finansowa i źródło środków?
Z poważaniem
Minister Katarzyna Pełczyńska-Nałęcz
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 1 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (5)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
3566 znakówtel. 22 273 70 10
www.gov.pl/web/fundusze-regiony
www.funduszeeuropejskie.gov.pl
ul. Wspólna 2/4
00-926 Warszawa
Warszawa, data: 21 maja 2026 r.
znak sprawy: DKK-VII.054.1.2026.NJ
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: odpowiedzi na interpelację nr 16730 Pana Posła Jarosława
Krajewskiego oraz grupy Posłów.
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację, przedstawiam następujące informacje.
Ad 1. W dniu 10 marca 2026 r. Rada Ministrów przyjęła uchwałę upoważniającą
Ministra Funduszy i Polityki Regionalnej do prowadzenia negocjacji w celu zmiany
Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności.
Ad 2. Wynegocjowano z Komisją Europejską zmiany w KPO polegające na
zastąpieniu opłat rejestracyjnych i środowiskowych od aut spalinowych nowymi
reformami ukierunkowanymi na dekarbonizację.
Ad 3. Przeprowadzenie i zakończenie trwającej aktualnie V rewizji KPO
warunkuje wysłanie kolejnego, ósmego wniosku o płatność dla KPO o wartości
refundacji ok. 8 mld euro, co jest planowane w II połowie czerwca br.
Ad 4. Finalizowana V rewizja KPO obejmuje modyfikację zakresu wskaźników E3G
i E4G. Dotychczasowe kamienie milowe zostaną zastąpione nowymi reformami
ukierunkowanymi na dekarbonizację.
Ad 5. Konieczność uzyskania mandatu wynikała z przedłużających się uzgodnień
z Komisją Europejską.
-- 1 of 2 --
2
Ad 6. Zgodnie z ustawą z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki
rozwoju (Dz. U. z 2025 r. poz. 198, 1846) minister właściwy ds. rozwoju
regionalnego odpowiada za koordynację realizacji KPO, w tym monitorowanie
realizacji planu rozwojowego, wydawanie zaleceń dotyczących osiągania kamieni
milowych i wskaźników w ramach poszczególnych reform i inwestycji, a także
monitorowanie płynności finansowej w ramach KPO (w porozumieniu
z Ministrem Finansów i Gospodarki). Natomiast za realizację inwestycji i reform
zgodnie z podpisanymi porozumieniami, w tym za monitorowanie postępów
realizacji inwestycji oraz zawieranie umów
z ostatecznymi odbiorcami wsparcia, odpowiadają poszczególne ministerstwa.
Ad 7. Wypłata środków za 6 i 7 wniosek o płatność nastąpi na początku czerwca
br., co pozwoli na bieżące finansowanie realizowanych inwestycji do końca
sierpnia br.
Ad 8. Mechanizm, mający na celu zagwarantowanie ciągłości finansowania
inwestycji KPO, wynika z następujących przepisów prawnych:
art. 209a ust. 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych,
zgodnie z którym „Środki budżetu środków europejskich w części
dotyczącej planu rozwojowego, o którym mowa w art. 5 pkt 7aa ustawy
o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, który jest finansowany zgodnie
z odrębnymi ustawami, są przekazywane PFR przez Bank Gospodarstwa
Krajowego na podstawie umowy zawartej z Ministrem Finansów.”
art. 50c ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki
rozwoju, zgodnie z którym „W 2026 r. w zakresie kwoty pożyczki, o której
mowa w art. 6 ust. 1 lit. b rozporządzenia 2021/241, niewypłaconej przez
Komisję Europejską finansowanie:
1) inwestycji w złotych, o którym mowa w art. 14ll ust. 7 pkt 1, nie może
przekroczyć kwoty stanowiącej równowartość niewypłaconej kwoty
pożyczki przeznaczonej na finansowanie inwestycji w złotych,
2) inwestycji w euro, o którym mowa w art. 14ll ust. 7 pkt 2, nie może
przekroczyć kwoty stanowiącej równowartość niewypłaconej kwoty
pożyczki przeznaczonej na finansowanie inwestycji w euro – zgodnie
z porozumieniami, o których mowa w art. 14le ust. 2 pkt 2.”
Z poważaniem
Katarzyna Pełczyńska-Nałęcz
/podpisano elektronicznie/
-- 2 of 2 --