Interpelacja w sprawie wprowadzenia przepisów utrudniających prowadzenie działalności gospodarczej polegającej na handlu pojazdami
Treść wystąpienia poselskiego
Treść wystąpienia poselskiego jest w trakcie pobierania...
Podsekretarz stanu Paweł Gancarz
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (6)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
11370 znakówkancelaria@mi.gov.pl ul. Chałubińskiego 4/6
www.gov.pl/web/infrastruktura 00-928 Warszawa
Znak pisma: DTD-3.054.6.2024
Warszawa, 10 kwietnia 2024
Szanowny Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 1666 Posła na Sejm RP Pana Bartosza Romowicza
w sprawie wprowadzenia przepisów utrudniających prowadzenie działalności
gospodarczej polegającej na handlu pojazdami, przedstawiam poniżej następujące
informacje.
Ad. 1. Ustawą o zmianie niektórych ustaw w celu ograniczania niektórych skutków
kradzieży tożsamości1 wprowadzona została zmiana do ustawy – Prawo o ruchu
drogowym2, polegająca m.in. na wprowadzeniu obowiązku złożenia wniosku o rejestrację
pojazdu zamiast obowiązku zgłoszenia nabycia pojazdu oraz zamiast obowiązku rejestracji
pojazdu sprowadzonego z terytorium Unii Europejskiej. Obowiązek ten określony został
w art.73aa ustawy, natomiast sankcje za jego niedopełnienie – w art. 140mb. Powyższe
przepisy weszły w życie z dniem 1 stycznia 2024 r.
Wyjaśniam, że tak, jak argumentował Minister Cyfryzacji w uzasadnieniu do tej zmiany,
zastąpienie obowiązku zawiadomienia starosty o nabyciu pojazdu obowiązkiem rejestracji
pojazdu ma na celu zapewnienie aktualności danych właścicieli pojazdów w centralnej
ewidencji pojazdów, na której bazuje m.in. Policja i inne służby. Zakłada się, że zmiana
ta rozwiąże problem nakładania mandatów na osoby, które już nie są właścicielami
pojazdów oraz dodatkowo, zmobilizuje właścicieli pojazdów, którzy często zgłaszają samo
nabycie pojazdu, ale już go nie przerejestrowują, gdyż sądzą, że zgłoszenie nabycia jest ich
jedynym obowiązkiem.
Brak terminowego wypełnienia wprowadzonego z dniem 1 stycznia 2024 r. obowiązku
złożenia wniosku o rejestrację pojazdu podlega sankcji w postaci kary pieniężnej,
analogicznie jak w przypadku niewypełnienia dotychczasowego obowiązku
zawiadomienia o nabyciu albo zarejestrowania pojazdu sprowadzonego z UE i również
dotyczy wszystkich pojazdów, niezależnie od ich stanu technicznego.
Nowe przepisy przewidują zwolnienia z tego obowiązku, które dodane zostały m.in.
w związku z postulatami organizacji reprezentujących przedsiębiorców zajmujących się
obrotem pojazdami, tj.:
zwolnienie przedsiębiorców zajmujących się obrotem pojazdami lub produkcją
pojazdów z obowiązku złożenia wniosku o rejestrację pojazdów nowych
nabywanych na terytorium RP i sprowadzanych z UE i spoza Unii Europejskiej
(art. 73aa ust. 5 ustawy – Prawo o ruchu drogowym),
1 ustawa z dnia 7 lipca 2023 r. o zmianie niektórych ustaw w celu ograniczania niektórych skutków kradzieży
tożsamości (Dz. U. poz. 1394)
2 ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2023 r. poz. 1047, z późn. zm.),
-- 1 of 4 --
2
zwolnienie z obowiązku złożenia wniosku o rejestrację pojazdu w przypadku,
gdy przed upływem terminu na wykonanie tego obowiązku zostanie wydane
zaświadczenie o demontażu pojazdu (art. 73aa ust. 6 ustawy – Prawo o ruchu
drogowym),
zwolnienie z obowiązku złożenia wniosku o rejestrację pojazdu w przypadku, gdy
właściciel pojazdu nabytego na terytorium RP dokona zbycia tego pojazdu przed
upływem terminu na złożenie wniosku (art. 73aa ust. 7 ustawy – Prawo o ruchu
drogowym).
Nowe przepisy uwzględniają szczególną sytuację przedsiębiorców zajmujących się
obrotem pojazdami również poprzez określenie dla nich aż trzykrotnie dłuższego terminu
(90 dni) na dopełnienie obowiązków w zakresie złożenia wniosku o rejestrację pojazdu niż
termin dotyczący pozostałych właścicieli pojazdów, tak, aby zapewnić dłuższy czas
na sprzedaż albo zarejestrowanie pojazdu. Jednocześnie też przepisy te zastępują
istniejący od 2004 r. obowiązek rejestracji pojazdu sprowadzonego z terytorium UE w
terminie 30 dni obowiązkiem złożenia wniosku o rejestrację pojazdu w przypadku
podmiotów zawodowo zajmujących się obrotem pojazdami w terminie 90 dni. Zatem
w takich przypadkach omawiane przepisy wprowadzają nawet korzystniejsze rozwiązania
dla przedsiębiorców branży aniżeli obowiązujące dotychczas.
W mojej ocenie przyjęte zmiany są konieczne i zasadne dla kompleksowego
doregulowania przepisów o obowiązkach właścicieli pojazdów (w tym przedsiębiorców)
związanych z rejestracją pojazdów oraz funkcjonowaniem centralnej ewidencji
pojazdów gromadzącej i udostępniającej referencyjne dane o pojazdach i ich
właścicielach.
Informuję, że Ministerstwo Infrastruktury przygotowało i przekazało pomocniczo,
do wiadomości organów rejestrujących pojazdy, swoje stanowiska dotyczące
interpretacji sytuacji:
przeniesienia prawa własności pojazdu sprowadzonego z państwa
członkowskiego UE albo państwa niebędącego państwem członkowskim
przed upływem terminu na złożenie wniosku o rejestrację takiego
pojazdu przez osobę, która go sprowadziła.
W stanowisku tym wyjaśniono, że w przypadku sprzedaży pojazdu, o którym
mowa art. 73aa ust. 1 pkt 2 lub 3 ustawy – Prawo o ruchu drogowym, przed
upływem ustawowego terminu 30 albo 90 dni, osoba zbywająca pojazd straci
przymiot jego właściciela, a zatem legitymację do złożenia wniosku o rejestrację.
Wynika to z redakcji samego przepisu art. 73aa ust. 1 ustawy – Prawo o ruchu
drogowym, który stanowi, że obowiązek złożenia wniosku o rejestrację ciąży na
właścicielu pojazdu. W momencie zbycia pojazdu podmiot będący dotychczas
właścicielem przestaje nim być i traci możliwość złożenia wniosku jako strona
w postępowaniu o rejestrację pojazdu, a obowiązek ten przechodzi na nowego
właściciela (nabywcę) pojazdu. Uwzględniać tu również należy art. 61a § 1 ustawy
Kodeks postępowania administracyjnego, zgodnie z którym „Gdy żądanie,
o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub
z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ
administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia
postępowania. Przepis art. 61 § 5 stosuje się odpowiednio.” Biorąc pod uwagę
powyższe, w sytuacji, gdy wyznaczony w ustawie termin na wypełnienie
obowiązku złożenia wniosku o rejestrację nie upłynął, a właściciel dokonał zbycia
pojazdu, wygasa obowiązek wynikający z art. 73aa ust. 1 albo ust. 3 ustawy –
-- 2 of 4 --
3
Prawo o ruchu drogowym. W konsekwencji brak jest podstaw do wszczęcia
postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 140mb
ustawy – Prawo o ruchu drogowym. Za taką wykładnią przemawia także redakcja
art. 140mb ustawy – Prawo o ruchu drogowym, który, przykładowo, w ust. 1
stanowi „Kto będąc właścicielem pojazdu obowiązanym do złożenia wniosku
o rejestrację pojazdu w terminie, o którym mowa w art. 73aa ust. 1, nie złoży
tego wniosku w terminie, podlega karze pieniężnej w wysokości 500 zł”. Skoro
zatem dany podmiot nie jest już właścicielem pojazdu oraz gdy termin ustawowy
na realizację obowiązku jeszcze nie upłynął, to brak jest przesłanek do inicjowania
postępowania administracyjnego w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej
względem takiej osoby niezależnie od brzmienia art. 73aa ust. 7 ustawy – Prawo
o ruchu drogowym. W przypadku zbycia pojazdu przed upływem terminu,
o którym mowa w art. 73aa ust. 1 i 3 ustawy – Prawo o ruchu drogowym dla
nowego właściciela termin na złożenie wniosku o rejestrację pojazdu (30 albo
90 dni) jest liczony od daty nabycia pojazdu na terytorium RP, w związku z czym
zastosowanie ma tu art. 73aa ust. 1 pkt 1 ustawy – Prawo o ruchu drogowym.
Przepis art. 73aa ust. 1 pkt 1 ustawy – Prawo o ruchu drogowym dotyczy
pojazdów zarejestrowanych i niezarejestrowanych.
Taka wykładnia art. 73aa ustawy – Prawo o ruchu drogowym uwzględnia ratio
legis regulacji, a także przepisy ustawy – Kodeks postępowania
administracyjnego, w tym w szczególności art. 7a § 1 stanowiący, że jeżeli
przedmiotem postępowania administracyjnego jest nałożenie na stronę
obowiązku bądź ograniczenie lub odebranie stronie uprawnienia, a w sprawie
pozostają wątpliwości co do treści normy prawnej, wątpliwości te są
rozstrzygane na korzyść strony, chyba że sprzeciwiają się temu sporne interesy
stron albo interesy osób trzecich, na które wynik postępowania ma
bezpośredni wpływ.
stosowania przepisów art. 73aa i 140mb ustawy – Prawo o ruchu drogowym
w odniesieniu do pojazdów, które są uszkodzone lub nie mają ważnych badań
technicznych.
W takiej sytuacji, gdy właściciel pojazdu złoży wniosek o rejestrację pojazdu,
ale nie przedłoży któregoś z dokumentów wymaganych do rejestracji pojazdu,
organ rejestrujący powinien wezwać go do usunięcia braków w wyznaczonym
terminie – stosownie do art. 64 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego.
Należy przy tym zaznaczyć, że przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego
nie wykluczają, aby termin na uzupełnienie braków odpowiednio wydłużać np.
o czas niezbędny do naprawy pojazdu i uzyskania pozytywnego wyniku badania
technicznego. Jeżeli więc właściciel pojazdu wystąpi z odpowiednio
uzasadnionym wnioskiem o przedłużenie terminu na uzupełnienie złożonego w
terminie wniosku o rejestrację pojazdu, organ rejestrujący, z zastrzeżeniem
indywidualnego charakteru każdej sprawy, powinien dążyć do pozytywnego
rozpatrzenia takiego wniosku o przedłużenie terminu i dokonania racjonalnego
wydłużenia tego terminu. Jednocześnie zgodnie z art. 98 § 1 Kodeksu
postępowania administracyjnego organ administracji publicznej może także
zawiesić postępowanie, jeżeli wystąpi o to strona, na której żądanie
postępowanie zostało wszczęte, a nie sprzeciwiają się temu inne strony oraz nie
zagraża to interesowi społecznemu.
Ad. 2. Informuję, że obecnie nie są planowane zmiany rozwiązań prawnych w zakresie
obowiązku złożenia wniosku o rejestracje pojazdu, które dodane zostały ustawą o zmianie
-- 3 of 4 --
4
niektórych ustaw w celu ograniczania niektórych skutków kradzieży do ustawy – Prawo
o ruchu drogowym. Należy zauważyć, że rozwiązania te weszły w życie z dniem 1 stycznia
2024 r. dlatego miarodajna ocena ich funkcjonowania będzie możliwa dopiero po
pewnym okresie ich działania. Ministerstwo Infrastruktury będzie przyglądać się
funkcjonowaniu nowych rozwiązań i analizować napływające do resortu informacje
o praktycznym stosowaniu wprowadzonych przepisów m.in. obowiązku złożenia wniosku
o rejestrację pojazdu. W przypadku natomiast podjęcia przez Ministra Infrastruktury
decyzji dot. zainicjowania prac legislacyjnych nad ww. ustawą, rozważane będzie
doprecyzowanie i uzupełnienie regulacji w ww. zakresie celem uniknięcia ewentualnych
wątpliwości interpretacyjnych.
Ad. 3. Do Ministerstwa napływają zapytania przedsiębiorców zajmujących się obrotem
pojazdami dotyczące nowych przepisów z prośbą o ich wykładnię bądź dodatkowe
informacje. Informuję, że zagadnienia związane z wejściem w życie omawianych regulacji
były również przedmiotem posiedzenia Zespołu roboczego ds. Branży Motoryzacyjnej
Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców podczas którego ustalono, że po pewnym
okresie działania tych przepisów zostanie zorganizowane spotkanie pomiędzy
przedstawicielami Ministerstwa Infrastruktury, Ministerstwa Cyfryzacji (w tym
Centralnego Ośrodka Informatyki) oraz strony samorządowej i branży w celu omówienia
ich funkcjonowania, pojawiającej się problemów oraz rozważenia, jakie działania
należałoby podjąć w przyszłości.
Z wyrazami szacunku,
Dokument podpisany elektronicznie przez:
Z upoważnienia Ministra Infrastruktury
Paweł Gancarz
Podsekretarz Stanu
-- 4 of 4 --