Interpelacja w sprawie środków przyznawanych na prace konserwatorskie lub restauratorskie zabytków
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 16651
do ministra kultury i dziedzictwa narodowego
w sprawie środków przyznawanych na prace konserwatorskie lub restauratorskie zabytków
Zgłaszający: Grzegorz Lorek
Data wpływu: 16-04-2026
Piotrków Trybunalski, 15 kwietnia 2026 r.
Szanowna Pani Minister,
rządowy program Ochrona zabytków na rok 2026 wspiera dotacje celowe na prace konserwatorskie lub restauratorskie przy zabytkach wpisanych na Listę Skarbów Dziedzictwa oraz prace konserwatorskie, restauratorskie i roboty budowlane przy zabytkach wpisanych do rejestru zabytków.
Piotrkowski kościół pw. św. Jakuba, fara, był w XV-XVII wieku jedną z najważniejszych świątyń Rzeczypospolitej. Stał się miejscem synodów i innych zjazdów duchowieństwa i możnowładców z całego kraju. Pełnił też ważną rolę, podczas gdy Piotrków stał się siedzibą Trybunału Koronnego.
W ostatnich latach, m.in. dzięki dotacjom z programów rządowych, przeprowadzono prace konserwatorskie ceglanego lica wieży kościelnej, szczytu schodkowego, szkarp i sterczyn oraz pierwszy etap wzmocnienia posadowienia. Niestety, ostatnie dwa lata, to czas, kiedy piotrkowska fara nie otrzymała dofinansowania, a niedokończona inwestycja skutkuje zalewaniem zabytkowego kościoła. Wymogi konserwatorskie wymuszają zwiększone koszty remontu dachu, a więc nowej dachówki, robionej ręcznie, w niestandardowym rozmiarze.
W związku z powyższym zwracam się o odpowiedzi na poniższe pytania:
Jakie środki zostały przeznaczone w 2025 roku na ochronę zabytków w województwie łódzkim?
Jaka jest wysokość środków, które przeznaczone zostały na ochronę, remont zabytków w bieżącym roku w skali kraju, z wyszczególnieniem województwa łódzkiego?
Jakie są priorytety w przyznawaniu dotacji?
Czy kluczowe dla ministerstwa są zadania prowadzące do zabezpieczenia, zachowania i utrwalenia substancji zabytku, tak jak np. w przypadku remontu dachu piotrkowskiej fary?
Z poważaniem Grzegorz Lorek
Sekretarz stanu Maciej Wróbel
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (1)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
3165 znakówktórych dane są przetwarzane została zamieszczona na stronie www.gov.pl/kultura/bip w zakładce Polityka przetwarzania danych osobowych.
Identyfikator dokumentu: 2472818.10985572.10366482
+48 22 42 10 100 Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
esp@kultura.gov.pl ul. Krakowskie Przedmieście 15
www.gov.pl/kultura 00-071 Warszawa
Marta Cienkowska
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 16651 posła Grzegorza Lorka z 22 kwietnia 2026 roku
w sprawie środków przyznawanych na prace konserwatorskie lub restauratorskie zabytków,
uprzejmie proszę o przyjęcie następujących wyjaśnień.
Ad 1.
W 2025 roku na ochronę zabytków w województwie łódzkim przeznaczono 5 457 733 zł.
Ad 2.
W bieżącym roku budżet programu
Ochrona zabytków wynosi 205 324 918 zł, z czego 7 756
577 zł zarezerwowanych zostało na zabytki z terenu województwa łódzkiego. Nie został
jeszcze rozstrzygnięty II nabór do programu, dotyczący refundacji prac, przeprowadzonych
w ostatnich trzech latach.
Ad 3.
Priorytety w przyznawaniu dotacji na dany rok określa regulamin programu Ochrona
zabytków. W regulaminie na 2026 rok wskazano, że celem programu jest zachowanie
materialnego dziedzictwa kulturowego, realizowane poprzez konserwację i rewaloryzację
zabytków nieruchomych i ruchomych oraz ich udostępnianie na cele publiczne. Przy
rozpatrywaniu wniosków kluczowe jest, by zadanie spełniało jeden z wiodących celów –
ochrona zabytku wpisanego do rejestru zabytków, ochrona zabytku wpisanego do rejestru
zabytków i na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO, ochrona zabytku wpisanego do
rejestru zabytków, uznanego za Pomnik Historii lub ochrona zabytku wpisanego do rejestru
zabytków, który uległ uszkodzeniu w wyniku powodzi.
Regulamin na 2026 rok wskazuje dodatkowo, że duży nacisk kładziony będzie na
dofinansowanie prac przy obiektach najbardziej zagrożonych oraz zabytkach
najcenniejszych – wpisanych na Listę Światowego Dziedzictwa Kulturowego
i Przyrodniczego Ludzkości UNESCO, uznanych za Pomniki Historii oraz tych posiadających
wyjątkową wartość historyczną, artystyczną lub naukową. Istotnym celem programu jest
również zwrócenie uwagi na obiekty, mające szczególne znaczenie dla dziedzictwa
kulturowego zarówno w kontekście ogólnoświatowym, jak lokalnym, gdzie pełnią ważną rolę
nośnika historii i tradycji.
Ad 4.
Dla Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego bardzo istotne są zadania prowadzące
do zabezpieczenia, zachowania i utrwalenia substancji zabytku, jednak aktualny budżet
programu nie pozwala na dofinansowanie wszystkich zadań, które wpisały się w kryteria
-- 1 of 2 --
+48 22 42 10 100 Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
esp@kultura.gov.pl ul. Krakowskie Przedmieście 15
www.gov.pl/kultura 00-071 Warszawa
regulaminowe. Zgłaszane każdego roku potrzeby wielokrotnie przekraczają dostępne
środki.
Z poważaniem
z up. Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego
Sekretarz Stanu
Maciej Wróbel
/podpisano kwalifikowanym podpisem elektronicznym/
-- 2 of 2 --