Interpelacja w sprawie sytuacji finansowej i organizacyjnej szpitali powiatowych
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 16530
do ministra zdrowia
w sprawie sytuacji finansowej i organizacyjnej szpitali powiatowych
Zgłaszający: Wiesław Krajewski
Data wpływu: 11-04-2026
Szanowna Pani Minister,
szpitale powiatowe stanowią jeden z fundamentów systemu ochrony zdrowia w Polsce, zapewniając dostęp do podstawowych świadczeń medycznych dla mieszkańców mniejszych miejscowości i obszarów wiejskich.
W ostatnich latach wiele z tych placówek zmaga się jednak z poważnymi problemami finansowymi, w tym rosnącym zadłużeniem, niedoszacowaniem świadczeń oraz trudnościami w utrzymaniu personelu medycznego. Problemy te często prowadzą do ograniczania działalności oddziałów, a w skrajnych przypadkach – do ich zamykania.
Sytuacja ta rodzi istotne pytania dotyczące stabilności całego systemu ochrony zdrowia, w szczególności w kontekście dostępności świadczeń w mniejszych ośrodkach.
Jaka jest obecna sytuacja finansowa szpitali powiatowych w Polsce?
Ile placówek wykazuje straty lub posiada zadłużenie?
Jakie są główne przyczyny problemów finansowych tych szpitali?
Czy ministerstwo prowadzi analizy dotyczące ich stabilności finansowej?
Jakie działania podejmowane są w celu poprawy sytuacji tych placówek?
Czy planowane są zmiany w systemie finansowania szpitali powiatowych?
Jak ministerstwo ocenia przyszłość szpitali powiatowych w Polsce?
Czy istnieje ryzyko dalszego ograniczania ich działalności?
Z wyrazami szacunku Wiesław Krajewski
Poseł na Sejm RP
Podsekretarz stanu Tomasz Maciejewski
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 14 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (2)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (15)
- Wykryto zwrot wymijający: „na bieżąco monitoruje” (formułki uspokajające / pozorne działania)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
16084 znakówadres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
NKF.050.5.2026.AK2
Warszawa, 07 maja 2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w nawiązaniu do interpelacji nr 16530 Pana Posła Wiesława Krajewskiego w sprawie
sytuacji finansowej i organizacyjnej szpitali powiatowych, uprzejmie informuję,
co następuje.
Ministerstwo Zdrowia nie jest w posiadaniu pełnych oraz ostatecznych danych o sytuacji
finansowej podmiotów leczniczych za 2025 r., które zapewniałyby kompleksowy i
wiarygodny obraz uzyskanych wyników finansowych przez szpitale z uwagi na trwające
obecnie czynności dotyczące audytu sprawozdań finansowych oraz procesu ich
zatwierdzenia przez organ zatwierdzający.1
Jednocześnie uprzejmie informuję, iż zgodnie z danymi statystycznymi przekazanymi przez
samodzielne publiczne zakłady opieki zdrowotnej prowadzące działalność leczniczą w
rodzaju stacjonarne i całodobowe świadczenia zdrowotne, dla których podmiotami
tworzącymi są powiaty i miasta na prawach powiatu, zobowiązania ogółem według stanu na
koniec III kwartału 2025 r. wyniosły 9,3 mld zł i w stosunku do 2024 r. wykazywały
tendencję rosnącą, podobnie jak zobowiązania wymagalne2, które na koniec III kwartału
2025 r. stanowiły 1,6 mld zł. Ponadto, uprzejmie informuję, iż w tym czasie zobowiązań
1 Zgodnie z obowiązującymi przepisami, w przypadku podmiotów leczniczych, dla których rok obrotowy pokrywa
się z rokiem kalendarzowym, termin na zatwierdzenie sprawozdania finansowego za 2025 r. został wyznaczony
nie później niż 6 miesięcy od dnia bilansowego, tj. do 30 czerwca 2026 r. Dlatego też informacje o wynikach
finansowych obejmują dane za 2024 r. Natomiast najbardziej aktualne informacje o zobowiązaniach dotyczą stanu
na koniec III kwartału 2025 r.
2 Zobowiązania, które nie zostały uregulowane pomimo upływu terminu płatności.
-- 1 of 6 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
wymagalnych nie wykazało ok. 30% szpitali powiatowych działających w formie prawnej
samodzielnego publicznego zakładu opieki zdrowotnej (spzoz). Natomiast dodatnie wyniki
finansowe za 2024 r. wygenerowało ok. 43% szpitali powiatowych.
W przypadku nierentownych podmiotów odnotowywane straty netto szpitali
spowodowane są brakiem równowagi finansowej w zakresie osiąganych przychodów i
ponoszonych kosztów. Niezbilansowanie podmiotów wpływa negatywnie na wskaźniki
rentowności i pogłębia niekorzystną sytuację finansową, w tym rosnący poziom
zobowiązań. Ponadto, odnotowany wysoki poziom zadłużenia przez część szpitali
oddziałuje również negatywnie na zdolność do terminowego regulowania zobowiązań.
Niska płynność finansowa oraz niski stan środków pieniężnych, powoduje natomiast
występowanie na przestrzeni lat zobowiązań wymagalnych. W związku z występowaniem
zobowiązań wymagalnych, w części podmiotów wzrastają, także koszty finansowe, które
dodatkowo pogłębiają straty netto.
Mając na uwadze powyższe, uprzejmie informuję, iż celem zapewnienia stabilności
finansowej w przypadku wystąpienia straty netto w sprawozdaniu finansowym za 2025 r.
zasadnym będzie podjęcie skutecznych działań naprawczych oraz biorąc pod uwagę
obowiązujące przepisy w zakresie programów naprawczych zawarte w ustawie z dnia 15
kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej (Dz. U. z 2026 r. poz. 156), w sytuacji spełnienia
określonych w ww. ustawie warunków, sporządzenie programu naprawczego przez
kierownika szpitala.
Obowiązek sporządzania programu naprawczego według nowych zasad odnosi się do
straty netto za 2025 r. i kolejne lata. Programy naprawcze zatwierdzone przed 17 września
2025 r. realizuje się na podstawie przepisów dotychczasowych.
Dotychczas obowiązujące regulacje dotyczące sporządzania przez spzoz-y programów
naprawczych w przypadku wystąpienia straty netto, były ogólne i niewystarczające. Z tego
powodu programy te nie spełniały swojej roli, tj. nie pozwalały na skuteczną
restrukturyzację podmiotu i podejmowanie adekwatnych do sytuacji działań naprawczych,
w związku z czym uznano za konieczne skorygowanie i doprecyzowanie tych przepisów.
Nowe regulacje, wprowadzone przepisami ustawy z dnia 5 sierpnia 2025 r. o zmianie
ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz
ustawy o działalności leczniczej (Dz.U. z 2025 r. poz. 1211) oraz rozporządzenia Ministra
Zdrowia z dnia 17 listopada 2025 r. w sprawie szczegółowego sposobu sporządzania,
aktualizacji i przekazywania programu naprawczego oraz szczegółowego zakresu i formatu
informacji zawartych w tym programie (Dz. U. z 2025 r. poz. 1619) zakładają, że
sporządzenie programu naprawczego będą poprzedzać analizy efektywności
-- 2 of 6 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
funkcjonowania i zarządzania, ekonomiczne, jakościowe, operacyjne, zasobów ludzkich,
działalności leczniczej oraz działalności poszczególnych jednostek lub komórek
organizacyjnych zakładu leczniczego, obejmujące bieżącą sytuację podmiotu leczniczego.
Program naprawczy ma uwzględniać obowiązek dostosowania działalności spzoz do
regionalnych i krajowych potrzeb zdrowotnych. Program naprawczy będzie zawierał
propozycje współpracy z innymi podmiotami leczniczymi oraz zakres tej współpracy,
planowane działania mające na celu poprawę efektywności zarządzania, a także planowane
do wdrożenia działania optymalizacyjne mające na celu poprawę sytuacji ekonomiczno-
finansowej spzoz oraz prognozy przychodowe. Program naprawczy będzie przekazywany:
dyrektorowi oddziału wojewódzkiego NFZ i wojewodzie właściwemu ze względu na
miejsca udzielania świadczeń przez podmiot celem zajęcia stanowiska oraz podmiotowi
tworzącemu – do zatwierdzenia w terminie miesiąca od jego otrzymania.
Doszczegółowienie procesu przygotowywania programu naprawczego oraz enumeratywne
wskazanie poszczególnych obligatoryjnych jego elementów, jak również sformalizowanie
procedury opiniowania i zatwierdzania spowoduje, że programy te będą przygotowywane
w sposób rzetelny, poprzedzony szerokimi analizami przyczyn obowiązującej sytuacji
finansowej, dzięki czemu zaprojektowane w programie działania naprawcze powinny
stanowić adekwatną odpowiedź na zidentyfikowane problemy, niekorzystne wyniki i
pojawiające się trudności.
Ponadto należy zauważyć, iż rola Ministra Zdrowia w zakresie szeroko pojętej
restrukturyzacji i konsolidacji podmiotów leczniczych polega przede wszystkim na
zapewnieniu odpowiednich ram prawnych dla przedmiotowych działań. Przepisami ustawy
z dnia 5 sierpnia 2025 r. o zmianie ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej
finansowanych ze środków publicznych oraz ustawy o działalności leczniczej (Dz. U. z 2025
r. poz. 1211) wprowadzono nowe rozwiązania w zakresie restrukturyzacji i konsolidacji
podmiotów leczniczych. Procesy te zostaną dodatkowo wsparte finansowo w ramach
programu Zdrowy szpital – bezpieczny Pacjent, który zakłada stworzenie instrumentów
wsparcia na cele infrastrukturalne, doposażenie szpitali i zakup sprzętu medycznego.
Obszar dotyczący wsparcia procesów konsolidacyjnych podmiotów leczniczych został
uwzględniony w ramach budżetu Funduszu Medycznego i ujęty w alokacji środków na
Subfundusz Modernizacji Podmiotów Leczniczych. Uchwała Nr 93 Rady Ministrów z dnia
12 marca 2026 r. zmieniająca uchwałę w sprawie ustanowienia programu inwestycyjnego
pod nazwą „Program inwestycyjny modernizacji podmiotów leczniczych” (M.P. z 2026 r.
poz. 343) określa zasady wsparcia konsolidacji podmiotów leczniczych. Działanie ma na
celu m.in. zwiększenie efektywności wykorzystania personelu medycznego i infrastruktury
w szpitalach. Zakres wspartych inwestycji będzie wynikać z podjętych procesów
-- 3 of 6 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
4
konsolidacyjnych i służyć racjonalizacji działalności skonsolidowanych podmiotów.
Wsparcie będzie przeznaczone na budowę, modernizację, przebudowę lub doposażenie
podmiotów leczniczych. Dzięki zmianom, oferta szpitali zostanie lepiej dostosowana do
lokalnych potrzeb, w tym do zmian demograficznych. W dniu 9 kwietnia 2026 r. Minister
Zdrowia ogłosił konkurs na wybór wniosków w zakresie dofinansowania zadań
polegających na budowie, przebudowie, modernizacji lub doposażeniu infrastruktury w celu
wsparcia procesów konsolidacyjnych podmiotów leczniczych. Nabór wniosków o
dofinansowanie będzie trwał od lipca do października tego roku, a łączna kwota środków
finansowych przeznaczonych na dofinansowanie wniosków w konkursie wynosi 1,149 mld
zł.
Odnosząc się do pytania nr 4 uprzejmie informuję, iż Ministerstwo Zdrowia wspólnie z
Narodowym Funduszem Zdrowia (NFZ), na bieżąco monitoruje sytuację finansową szpitali
oraz nieustannie podejmuje działania mające na celu zachowanie stabilności finansowej
świadczeniodawców (w tym szpitali powiatowych) i zapewnienie bezpieczeństwa
zdrowotnego świadczeniobiorców.
W planie NFZ na 2025 r. pierwotna wysokość środków zapisana na koszty świadczeń opieki
zdrowotnej NFZ wynosiła 183,6 mld zł, tj. była wyższa o 26,07 mld zł w porównaniu do
pierwotnego planu finansowego NFZ na 2024 rok. W wyniku dokonanych w trakcie 2025 r.
zmian ww. planu, środki te wzrosły ostatecznie do blisko 206,8 mld zł.
Zaplanowana pierwotnie dotacja podmiotowa z budżetu państwa dla NFZ na 2025 r.
wyniosła 18,35 mld zł (ponad dwukrotnie więcej niż zaplanowana pierwotnie na 2024 r.),
natomiast dzięki decyzjom Minister Zdrowia oraz Ministra Finansów, środki te wyniosły
ostatecznie blisko 33 mld zł.
Dzięki decyzjom Ministra Finansów oraz Minister Zdrowia, w 2025 r. zostały przyznane
również środki finansowe dla NFZ w kwocie blisko 1,77 mld zł, przeznaczone na
zwiększenie funduszu zapasowego NFZ. Minister Finansów i Gospodarki wyemitował,
także obligacje skarbowe przeznaczone na podwyższenie funduszu zapasowego
Narodowego Funduszu Zdrowia. Wyemitowane obligacje o łącznej wartości nominalnej
922 mln zł zostały przekazane 20 listopada 2025 r. Ponadto wejście w życie nowelizacji
ustawy o Funduszu Medycznym, której celem było m.in. zwiększenie limitu określonego na
2025 r. na finansowanie nadwykonań świadczeń opieki zdrowotnej udzielanych osobom do
ukończenia 18. roku życia, pozwoliło na przekazanie do NFZ dodatkowych środków w
wysokości 3,56 mld zł.
Natomiast w marcu br. NFZ otrzymał dodatkowe środki z budżetu państwa w kwocie 4 mld
zł, które stanowiły uzupełnienie środków przeznaczonych na finansowanie świadczeń
-- 4 of 6 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
5
opieki zdrowotnej, mając istotny wpływ na skalę kontynuacji procesu rozliczania
nadwykonań, zwiększając jednocześnie dotację podmiotową dla NFZ zaplanowaną na
bieżący rok do 30 mld zł. Z ww. środków w dniu 18 marca br. Prezes NFZ dokonał
zwiększenia w planie finansowym NFZ na 2026 r. o kwotę 1 707 320 tys. zł, z
przeznaczeniem na uzupełnienie środków na sfinansowanie, niesfinansowanych w ramach
rozliczenia 2025 r., nadwykonań nielimitowanych świadczeń opieki zdrowotnej oraz leków,
środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego objętych programami
lekowymi i leków stosowanych w chemioterapii.
Dodatkowo, w ramach powyższych środków z budżetu państwa w dniu 24 marca br. Prezes
NFZ dokonał zwiększenia do planu finansowego NFZ na 2026 r. o kwotę 300 mln zł, z
przeznaczeniem na uzupełnienie środków finansowanie w 2026 r. ryczałtu PSZ w związku z
dokonanym przeliczeniem jego wartości zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra
Zdrowia z dnia 22 września 2017 r. w sprawie sposobu ustalania ryczałtu systemu
podstawowego szpitalnego zabezpieczenia świadczeń opieki zdrowotnej (Dz. U. z 2025 r.
poz. 878, z późn. zm.).
Należy również wskazać, że zgodnie z art. 9 pkt 9 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o
finansach publicznych (Dz. U. 2025 poz. 1483), Narodowy Fundusz Zdrowia należy do
jednostek sektora finansów publicznych i w związku z tym wartość finansowanych w danym
roku przez NFZ świadczeń opieki zdrowotnej zdeterminowana jest poziomem środków
zapisanych na ten cel w planie finansowym NFZ, sporządzonym zgodnie z uregulowaniami
art. 120 i 121 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej
finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. 2025 poz. 1461, ze zm.).
Mając powyższe na uwadze informuję, że finansowanie przez oddziały wojewódzkie NFZ
udzielonych przez świadczeniodawców, świadczeń opieki zdrowotnej odbywa się zgodnie z
postanowieniami umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej i przepisami:
art. 132 ust. 5 ustawy o świadczeniach finansowanych ze środków publicznych,
zgodnie z którymi wysokość łącznych zobowiązań Funduszu wynikających z
zawartych ze świadczeniodawcami umów nie może przekroczyć wysokości
kosztów przewidzianych na ten cel w planie finansowym Funduszu;
§ 14 załącznika do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 8 września 2015 r. w
sprawie ogólnych warunków umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej,
zgodnie z którymi Fundusz zobowiązany jest do finansowania świadczeń
udzielonych w okresie rozliczeniowym, do kwoty zobowiązania Funduszu wobec
świadczeniodawcy określonej w umowie dla danego zakresu świadczeń.
-- 5 of 6 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
6
Ponadto, zgodnie z treścią przepisu art. 132 ust. 1 ww. ustawy, podstawą udzielania
świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych przez Fundusz jest
umowa o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej zawarta pomiędzy świadczeniodawcą a
Funduszem, z zastrzeżeniem art. 19 ust. 4 i art. 132c. Zgodnie z treścią przepisu art. 136 ust.
1 pkt 5 tejże ustawy, umowa o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej określa w
szczególności kwotę zobowiązania Funduszu wobec świadczeniodawcy. Powyższe oznacza,
że zrealizowane w danym okresie sprawozdawczym świadczenia opieki zdrowotnej,
finansowane są do poziomu określonego w planie rzeczowo-finansowym stanowiącym
załącznik do umowy zawartej dobrowolnie przez świadczeniodawcę.
Jednocześnie pragnę zapewnić, że w zakresie posiadanych kompetencji oraz środków
finansowych oddziały wojewódzkie NFZ prowadzą na bieżąco działania zmierzające do
zmiany warunków finansowych umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, zarówno
na wniosek świadczeniodawców, jak i z inicjatywy własnej oddziału wojewódzkiego NFZ,
uwzględniające m.in. wyniki analizy stopnia wykorzystania przez świadczeniodawców
środków zaangażowanych w umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. Działania te
ukierunkowane są na optymalne wykorzystanie środków finansowych przeznaczonych na
finansowanie świadczeń opieki zdrowotnej określonych w planie oddziału wojewódzkiego
NFZ i wzrostu wartości umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej – w kontekście
poprawy dostępności do świadczeń zdrowotnych, zakontraktowania większej liczby
świadczeń i opłacenia nadwykonań.
Niezależnie od powyższego wskazania wymaga, że kwestie organizacyjne, w tym kierunki
działalności szpitala, pozostają w kompetencjach podmiotu leczniczego i jego podmiotu
tworzącego. Zgodnie z art. 121 ww. ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności
leczniczej, nadzór nad podmiotem leczniczym działającym w formie samodzielnego
publicznego zakładu opieki zdrowotnej sprawuje podmiot tworzący, który prowadzi
również nadzór nad zgodnością działań podmiotu leczniczego niebędącego przedsiębiorcą
z przepisami prawa, statutem i regulaminem organizacyjnym oraz pod względem celowości,
gospodarności i rzetelności. Ponadto, zgodnie z art. 23 i 24 powyższej ustawy, strukturę
organizacyjną zakładu leczniczego, w tym szpitala, określa kierownik pomiotu leczniczego
w regulaminie organizacyjnym. Plany i decyzje dotyczące funkcjonowania szpitala są
bowiem podejmowane lokalnie przez podmiot tworzący i dyrekcję szpitala.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Tomasz Maciejewski
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 6 of 6 --