Interpelacja w sprawie poziomu inwestycji w gospodarce Polski oraz ich struktury
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 16507
do ministra finansów i gospodarki
w sprawie poziomu inwestycji w gospodarce Polski oraz ich struktury
Zgłaszający: Olga Ewa Semeniuk-Patkowska
Data wpływu: 11-04-2026
Szanowny Panie Ministrze,
poziom inwestycji stanowi jeden z kluczowych wskaźników determinujących tempo długoterminowego wzrostu gospodarczego. Szczególne znaczenie ma relacja nakładów inwestycyjnych do produktu krajowego brutto, jak również struktura inwestycji - zarówno pod względem sektorowym, jak i udziału inwestycji publicznych i prywatnych.
W debacie publicznej pojawiają się jednak pytania dotyczące relatywnie niskiego poziomu inwestycji w Polsce na tle innych państw Unii Europejskiej oraz ich wpływu na zdolność gospodarki do utrzymania stabilnego wzrostu w kolejnych latach. Wskazuje się również na konieczność zwiększenia udziału inwestycji prywatnych jako kluczowego czynnika rozwojowego.
W związku z powyższym zasadne jest uzyskanie szczegółowych informacji dotyczących poziomu oraz struktury inwestycji w Polsce.
W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:
Jaki był poziom inwestycji w Polsce w relacji do PKB w latach 2023-2026?
Jak zmieniał się poziom inwestycji publicznych i prywatnych w tym okresie?
Jak Polska wypada pod względem poziomu inwestycji na tle innych państw Unii Europejskiej?
Jakie sektory gospodarki generują obecnie największe nakłady inwestycyjne?
Jaki jest udział inwestycji prywatnych w ogólnej strukturze inwestycji w Polsce?
Czy ministerstwo identyfikuje bariery ograniczające wzrost inwestycji prywatnych?
Jakie działania podejmowane są w celu zwiększenia poziomu inwestycji w gospodarce?
Czy ministerstwo prowadzi analizy dotyczące wpływu poziomu inwestycji na tempo wzrostu gospodarczego Polski?
Jak ministerstwo ocenia obecny poziom inwestycji w kontekście długoterminowego rozwoju gospodarczego kraju?
Czy planowane są działania mające na celu zwiększenie udziału inwestycji w PKB w najbliższych latach?
Z wyrazami szacunku Olga Semeniuk-Patkowska
Poseł na Sejm RP
Podsekretarz stanu Jurand Drop
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 2 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (34)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (5)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
24715 znakówfax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/9
Warszawa, 29 maja 2026 roku
Sprawa: Interpelacja nr 16507 w sprawie poziomu inwestycji w gospodarce
Polski oraz ich struktury, Poseł Olga Ewa Semeniuk-Patkowska
Znak sprawy: PM2.054.2.2026
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 16507 Pani poseł Olgi Ewy Semeniuk-Patkowskiej
w sprawie poziomu inwestycji w gospodarce Polski oraz ich struktury, uprzejmie
przekazuję poniższe wyjaśnienia. Informuję przy tym, że odpowiedź na interpelację
przygotowana została przez Ministerstwo Finansów we współpracy
z Ministerstwem Rozwoju i Technologii.
Odnosząc się do pytań dotyczących danych statystycznych na temat nakładów
inwestycyjnych w gospodarce, w tym ich dynamiki i struktury przekazuję poniższe
informacje.
Stopa inwestycji w Polsce (liczona jako relacja nakładów brutto na środki trwałe do
PKB w cenach bieżących) w 2023 r. wyniosła 17,9%, w 2024 r. 17,2% a w 2025 r.
17,1%. Zgodnie z prognozą zawartą w Wieloletnich założeniach makroekonomicznych
na lata 2026-2030, przyjętymi przez Radę Ministrów pod koniec kwietnia br.,
inwestycje w Polsce w 2026 r. mają stanowić 17,5% PKB.
Stopa inwestycji w Polsce w 2025 r. była niższa od średniej dla UE (odpowiednio
17,1% i 21,3%). Niższą niż w Polsce stopę inwestycji zanotowano w przypadku
Luksemburga (15,0%) i Grecji (16,9%).
Obecnie największe inwestycje w Polsce generowane są przez sektory związane
z transformacją energetyczną, rozbudową infrastruktury transportowej oraz
przetwórstwem przemysłowym. Łączna wartość kluczowych inwestycji w Polsce
systematycznie rośnie, napędzana zarówno kapitałem krajowym, jak
i bezpośrednimi inwestycjami zagranicznymi. Zgodnie z danymi dostępnymi na
-- 1 of 9 --
2/9
Eurostacie, największe inwestycje generowane są w Polsce przez następujące sekcje
PKD: Przetwórstwo przemysłowe (sekcja C), Transport i magazynowanie (sekcja H)
oraz Obsługę rynku nieruchomości (sekcja L). W 2023 r. (dane za lata 2024-2025 nie
są jeszcze w pełni dostępne) inwestycje w tych sektorach stanowiły odpowiednio
19,9%, 15,6% i 14,0% inwestycji ogółem, tj. łącznie odpowiadały one za blisko 50%
inwestycji ogółem. Relatywnie duży udział miały też inwestycje w Handlu
i naprawach (sekcja G) oraz Wytwarzaniu i zaopatrywaniu w energię elektryczną,
gaz (sekcja D) – w 2023 r. było to odpowiednio 7,5% i 5,7%.
Dane o inwestycjach w podziale na sektory instytucjonalne (metodologia
rachunków narodowych) udostępniane są przez Eurostat, jak i Główny Urząd
Statystyczny (GUS) tylko w cenach bieżących. Inwestycje publiczne w tym ujęciu
rozumiane są jako nakłady brutto na środki trwałe w sektorze instytucji rządowych
i samorządowych (sektor GG), natomiast inwestycje prywatne – jako nakłady brutto
na środki trwałe poza sektorem GG. W 2025 r. inwestycje poza sektorem GG
stanowiły 69,6% inwestycji ogółem. Realne tempo wzrostu inwestycji w podziale na
sektory można otrzymać przyjmując założenie, że deflatory inwestycji w sektorze
GG i poza GG są takie same i równe deflatorowi inwestycji ogółem. Realne tempo
wzrostu inwestycji w podziale na sektor GG i poza GG w latach 2021-2026
przedstawia poniższa tablica.
Inwestycje (%, r/r, cs) 2021 2022 2023 2024 2025 2026*
ogółem 1,5 1,7 12,7 0,4 4,4 6,0
GG 1,8 -3,5 40,8 -1,6 13,7 6,1
poza GG 1,4 3,4 4,4 1,3 0,8 6,0
* prognoza, zgodnie z Wieloletnimi założeniami makroekonomicznymi na lata 2026-
2030
Odpowiadając na kwestie dotyczące wpływu inwestycji na tempo wzrostu
gospodarczego Polski przekazuję następujące wyjaśnienia.
Inwestycje są motorem wzrostu gospodarczego, ponieważ zwiększają potencjał
produkcyjny (kapitał), innowacyjność oraz wydajność pracy, bezpośrednio
podnosząc PKB. Inwestycje w środki trwałe i technologie sprawiają, że gospodarka
może wytwarzać więcej dóbr i usług, co przekłada się na wzrost gospodarczy
w długim okresie. W 2025 r. realny wzrost inwestycji wyniósł 4,4%, w tym silnie
rosły inwestycje w maszyny i urządzenia (o 9,1%) i środki transportu (o blisko 1/3).
Łączny wpływ inwestycji na wzrost PKB (tj. wkład tej kategorii we wzrost realnego
PKB) wyniósł 0,8 punktu procentowego. Inwestycje odpowiadały więc za około
jedną piątą wzrostu PKB wygenerowanego w polskiej gospodarce w 2025 r,
wynoszącego 3,6%.
Zgodnie z Wieloletnimi założeniami makroekonomicznymi na lata 2026-2030
w bieżącym i przyszłym roku przewidywane jest przyspieszenie realnego tempa
wzrostu inwestycji ogółem, które wyniesie odpowiednio 6,0% i 7,0%. Na wzrost
inwestycji będzie wpływać m.in. realizacja projektów inwestycyjnych
finansowanych z KPO (w 2026 r. przypada największa alokacja środków dla Polski),
wydatkowanie środków z unijnej perspektywy finansowej na lata 2021-2027,
dostawy sprzętu militarnego oraz realizacja kluczowych inwestycji publicznych
i prywatnych, takich jak Port Polska czy Polska Elektrownia Jądrowa. Inwestycje
-- 2 of 9 --
3/9
będą dodatkowo stymulowane przez niższy koszt kapitału po obniżkach stóp
procentowych, które miały miejsce w latach 2025-2026. W efekcie ww. czynników
stopa inwestycji w relacji do PKB wzrośnie z 17,2% w 2024 r. do 18,1% w 2027 r.
Wzrost gospodarczy w długim okresie można opisać za pomocą PKB potencjalnego,
czyli najwyższej możliwej produkcji optymalnie wykorzystującej dostępne w danym
kraju czynniki produkcji (zasób pracy, kapitał fizyczny, technologie), niegenerującej
presji inflacyjnej. Zgodnie z szacunkami Ministerstwa Finansów, wzrost potencjalny
w najbliższych latach będzie bliski 3% i ponad połowa tego wzrostu będzie wynikała
z akumulacji kapitału fizycznego (a więc z przyrostu inwestycji).
Zwracam uwagę, że na bieżąco monitorowane są też uwarunkowania wpływające na
aktywność inwestycyjną sektora prywatnego. W procesie tym identyfikowane są
czynniki o charakterze koniunkturalnym oraz strukturalnym, takie jak pozycja
w cyklu koniunkturalnym, koszt kapitału, dostępność siły roboczej, oczekiwania
odnośnie dynamiki aktywności gospodarczej w kolejnych latach, itp.
Działania rządu z jednej strony polegają są na tworzeniu odpowiednich warunków
sprzyjających aktywności inwestycyjnej, z drugiej na usuwaniu barier
ograniczających tę aktywność. W szczególności podejmowane są aktywne działania
nakierowane na wzmacnianie atrakcyjności inwestycyjnej kraju, m.in. poprzez
systematyczne doskonalenie instrumentów wsparcia oraz dostosowywanie
otoczenia regulacyjnego do potrzeb nowoczesnej gospodarki. Ich celem jest
niwelowanie potencjalnych utrudnień oraz tworzenie optymalnych warunków do
tego, aby Polska pozostawała konkurencyjną lokalizacją dla zaawansowanych
projektów technologicznych, opartych na wysokich kompetencjach
i innowacyjności.
Poziom aktywności inwestycyjnej sektora prywatnego jest kształtowany przez splot
różnorodnych czynników, których oddziaływanie różni się w zależności od specyfiki
branży oraz skali prowadzonej działalności. Kluczowe znaczenie dla decyzji
rozwojowych przedsiębiorstw mają szeroko rozumiane uwarunkowania otoczenia
gospodarczego oraz stabilność warunków prowadzenia biznesu, które wpływają na
ocenę ryzyka i przewidywalność zwrotu z nakładów kapitałowych.
Krajowe podmioty funkcjonują w środowisku wymagającym dużej elastyczności,
szczególnie w zakresie adaptacji do kosztów operacyjnych oraz zmieniającej się
dynamiki popytu rynkowego. Istotnym aspektem pozostaje też specyfika struktury
finansowania – zauważalna jest silna korelacja między dynamiką inwestycji
a zasobami własnymi przedsiębiorstw, co przy określonej charakterystyce rynku
finansowego determinuje długofalowe podejście do strategii wzrostu. W tym
kontekście, optymalizacja procesów rozwojowych oraz budowanie odporności na
wahania zewnętrzne stanowią jedne z głównych kierunków dążeń zarządczych,
mających na celu zapewnienie trwałej konkurencyjności na tle średniej unijnej.
Odpowiadając na kwestie dotyczące działań mających na celu zwiększenie poziomu
inwestycji w gospodarce informuję, że na bieżąco analizujemy wskaźniki
makroekonomiczne i podejmujemy wieloaspektowe działania ukierunkowane na
budowanie stabilnego otoczenia dla wzrostu gospodarczego. Priorytetem pozostaje
tworzenie sprzyjających warunków do zwiększania dynamiki inwestycji, zarówno
-- 3 of 9 --
4/9
w sektorze publicznym, jak i prywatnym. W ramach realizowanych strategii
rządowych, planowane jest sukcesywne wzmacnianie potencjału inwestycyjnego
kraju poprzez optymalne wykorzystanie dostępnych instrumentów wsparcia.
Działania te mają na celu nie tylko stymulowanie wzrostu udziału inwestycji w PKB,
ale przede wszystkim trwałe podniesienie konkurencyjności i innowacyjności
polskiej gospodarki w perspektywie długofalowej.
Dla przedsiębiorców realizujących inwestycje w Polsce dostępne są liczne
instrumenty wsparcia na wszystkich etapach inwestycji: od lokalizacji projektu
poprzez jego utrzymanie i reinwestycje. Niebawem rozpoczną się prace legislacyjne
nowelizacji ustawy z dnia 10 maja 2018 r. o wspieraniu nowych inwestycji, która
pozwoli na poprawę warunków inwestycji w ramach Polskiej Strefy Inwestycji.
Opracowywane są również nowe programy grantowe dla przedsiębiorców, które
będą oferowały wsparcie na nową inwestycję (w tym również w ramach
reinwestycji) dla przedsiębiorców realizujących inwestycje w kluczowych sektorach
gospodarki. Powyższe działania pozwolą na zwiększenie atrakcyjności
inwestycyjnej kraju, co zwiększy szanse Polski w ramach konkurencji o najbardziej
pożądane projekty inwestycyjne.
Warto również dodać, że od 11 lipca 2025 r., w związku ze zmianą rozporządzenia
w sprawie pomocy publicznej udzielanej niektórym przedsiębiorcom na realizację
nowych inwestycji, możliwe jest udzielanie wsparcia w postaci zwolnienia z podatku
dochodowego, na działalność polegającą na produkcji broni, amunicji i materiałów
wybuchowych. W celu uzyskania wsparcia, przedsiębiorca musi spełnić kryterium
ilościowe (minimalne nakłady, jakie musi ponieść) oraz kryteria jakościowe
(dodatkowe warunki, jakie przedsiębiorca musi spełnić w okresie utrzymania
inwestycji związane m.in. z pracownikami, badaniami i rozwojem, środowiskiem,
itp.). Wielkość nakładów koniecznych do uzyskania wsparcia uzależniona jest od
wielkości przedsiębiorcy i lokalizacji inwestycji (im wyższa stopa bezrobocia
w powiecie, tym niższe nakłady przedsiębiorca musi ponieść). Ilość kryteriów
jakościowych wymaganych do wydania decyzji o wsparciu uprawniającej
skorzystania ze zwolnienia z podatku jest natomiast uzależniona od intensywności
pomocy publicznej w regionie, w którym realizowana jest inwestycja (im wyższa
intensywność, tym mniej kryteriów do spełnienia). Wysokość wsparcia wynosi od
15% nawet do 70% poniesionych kosztów kwalifikowanych i jest uzależniona od
lokalizacji inwestycji i wielkości przedsiębiorstwa. Stwarza to nowe możliwości
inwestycyjne dla firm zbrojeniowych.
Jednocześnie poprawa poziomu inwestycji w gospodarce jest jednym z celów
Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności (KPO). Wśród
realizowanych przez Ministerstwo Rozwoju i Technologii w ramach KPO inwestycji,
należy wymienić trzy, które mają istotny wpływ na zwiększania poziomu inwestycji
w polskiej gospodarce, tj.:
Inwestycje w technologie i innowacje środowiskowe związane z gospodarką
o obiegu zamkniętym (A2.2.1),
Inwestycje w poprawę efektywności energetycznej wielorodzinnych budynków
mieszkalnych (B1.1.5),
Inwestycje w projekty mieszkaniowe (B3.%.1).
-- 4 of 9 --
5/9
W zakresie planowanych działań, rozwój systemu innowacji powinien skutkować
wzrostem inwestycji w gospodarce. Publiczne wsparcie będzie w większym stopniu
przeznaczane na kształtowanie ekosystemu dla innowacji, w tym tworzenie
funduszy wysokiego ryzyka i akceleratorów innowacji oraz siatki dostępnych
instrumentów finansowych. Większa uwaga zostanie skierowana także na rozwój
kompetencji zespołów inwestycyjnych (działania w tym zakresie opisano w dalszej
części priorytetu). Jednocześnie zostaną podjęte działania na rzecz zwiększenia roli
sektora bankowego i finansowania dłużnego w dynamizowaniu dostępu do
finansowania dla przedsiębiorstw – przez rozwój komercyjnych kredytów
inwestycyjnych i współpracę z funduszami publiczno-prywatnymi.
Zaplanowane kierunki działań:
1. Likwidacja luk w finansowaniu firm:
a. kontynuowanie publicznego wsparcia dla kształtowania się rynku
venture capital,
b. rozwój programu Innovate Poland, będącego strategiczną inicjatywą
mającą na celu uruchomienie kapitału rynkowego na szeroką skalę dla
rozwoju innowacyjnych przedsiębiorstw. Program obejmuje m.in.
finansowanie funduszy Venture Capital, Private Equity oraz Private Debt,
co sprzyja zwiększeniu dostępności kapitału dla firm na różnych etapach
rozwoju,
c. zwiększenie zaangażowania w publiczne gwarancje kredytów dla firm,
d. zwiększenie dostępności kapitału na ekspansję zagraniczną,
e. promowanie atrakcyjności GPW jako miejsca lokowania kapitału oraz
pozyskiwania finansowania na rozwój firm,
f. zwiększenie elastyczności w zarządzaniu środkami funduszy
emerytalnych.
2. Wdrożenie ułatwień regulacyjnych dla startupów oraz małych i średnich firm:
a. deregulacja i uproszczenie procedur administracyjnych,
b. piaskownice regulacyjne dla testowania innowacyjnych rozwiązań,
c. rozwijanie zamówień publicznych na innowacje.
3. Wzmocnienie transformacji cyfrowej przedsiębiorstw, w tym robotyzacji
i automatyzacji:
a. opracowanie Programu Transformacji Cyfrowej Przedsiębiorstw,
b. utworzenie Funduszu Transformacji Cyfrowej i Przyjaznej dla
Środowiska,
c. wprowadzenie instrumentu „Cyfrowy start dla biznesu”,
d. rozwój sieci Europejskich Hubów Innowacji Cyfrowych,
e. rozwój ekosystemu cyfrowych usług dla przedsiębiorstw,
f. opracowanie instrumentów na rzecz zmniejszania długu
technologicznego w zakresie automatyzacji oraz robotyzacji
przedsiębiorstw,
-- 5 of 9 --
6/9
g. cyfrowa transformacja przemysłu poprzez działania w zakresie
Manufacturing-X i wykorzystania przestrzeni danych, a także rozwoju
przyszłych koncepcji Przemysłu.
4. Wzmocnienie nauki jako fundamentu dla ekosystemu innowacji:
a. wzmocnienie najlepszych uczelni badawczych,
b. maksymalizacja wykorzystania potencjału Sieci Badawczej Łukasiewicz,
c. zagwarantowanie minimalnego wskaźnika sukcesu w konkursach NCN,
d. wsparcie w pozyskiwaniu międzynarodowych grantów badawczych
przez polskich naukowców oraz finansowanie przez NCN, NCBiR oraz
inne instytucje najlepszych projektów nieskierowanych do finasowania
w konkursach międzynarodowych,
e. zwiększenie zakresu funkcjonujących programów NAWA i NCN
ukierunkowanych na przyciąganie zagranicznych naukowców, w tym
Polaków pracujących na zagranicznych uczelniach,
f. uproszczenie procedur związanych z zakupem sprzętu do badań
naukowych,
g. wsparcie rozwoju strategicznej infrastruktury badawczej w wymiarze
krajowym i międzynarodowym.
5. Stworzenie bodźców stymulujących współpracę nauki i biznesu:
a. utworzenie funduszy transferu technologii oraz wsparcie dla tworzenia
startupów w jednostkach naukowych,
b. zwiększenie znaczenia komercjalizacji wyników badań naukowych i prac
rozwojowych w ewaluacji jakości działalności naukowej,
c. utworzenie multidyscyplinarnych platform współpracy, inspirowanych
wzorcami międzynarodowymi, które połączą uczelnie, startupy oraz
MŚP i duże przedsiębiorstwa,
d. utworzenie z wykorzystaniem istniejącej infrastruktury lokalnych
hubów innowacyjności, które będą integrować biznes, naukę, podmioty
doradcze wspierające rozwój innowacyjności oraz administrację
publiczną.
6. Weryfikacja podejścia w publicznym wsparciu dla wzrostu i innowacyjności firm:
a. większa koncentracja na tworzeniu ekosystemu dla innowacji, a mniejsza
na zastępowaniu rynku w wyborze innowacyjnych podmiotów
i projektów,
b. zapewnienie wysokiej klasy specjalistów do oceny projektów
współfinasowanych przez instytucje publiczne,
c. projektowanie elastycznych instrumentów oraz stała ewaluacja
efektywności wydatkowania środków publicznych na wsparcie wzrostu
firm i innowacyjności,
d. program rozwoju kompetencyjnego kadr administracji publicznej,
-- 6 of 9 --
7/9
e. dalszy rozwój Polskiej Strefy Inwestycji oraz Specjalnych Stref
Ekonomicznych.
7. Wsparcie dla rozwoju kompetencji sprzyjających powstawaniu, skalowaniu
i umiędzynaradawianiu firm:
a. stworzenie programu budowy i rozwoju nowoczesnych firm
b. utworzenie programów podnoszących kompetencje brokerów innowacji
i centrów transferu, technologii w zakresie komercjalizacji technologii.
8. Rozwój nowoczesnej dyplomacji gospodarczej:
a. koordynacja działań w zakresie promocji gospodarczej Polski,
b. konsekwentna budowa Marki Polskiej Gospodarki na rynkach
zagranicznych,
c. polskie huby innowacji za granicą.
W obszarze podatkowym działania proinwestycyjne koncentrują się na wspieraniu
reinwestowania zysków, innowacyjności, robotyzacji, ekspansji przedsiębiorstw
oraz upraszczaniu rozliczeń. Służą temu m.in. estoński CIT, wybrane ulgi podatkowe,
instrumenty Polskiej Strefy Inwestycji oraz projektowane uproszczenia w VAT.
W tym kontekście należy wymienić przede wszystkim prace legislacyjne
zmierzające do wprowadzenia w Polsce instytucji składu VAT (projekt ustawy
o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz ustawy o zasadach ewidencji
i identyfikacji podatników i płatników - UD314) oraz prace legislacyjne zmierzające
do wprowadzenia ułatwień dotyczących rozliczania VAT w handlu
międzynarodowym (projekt ustawy o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług
[UDER112]).
Projekt ustawy UD314 przewiduje wprowadzenie instytucji tzw. składu VAT,
stanowiącej uproszczenie rozliczenia i poboru VAT dla podmiotów
prowadzących działalność w obszarze międzynarodowego obrotu towarowego.
Jak wykazują doświadczenia szeregu państw członkowskich UE, procedura
składu VAT może być jednym z rozwiązań, które uwzględnia się przy planowaniu
inwestycji w danym kraju (skład VAT wprowadzono w około połowie państw
członkowskich).
Projekt ustawy UDER112 ma na celu wprowadzenie rozwiązań o charakterze
deregulacyjnym, polegających m.in. na uelastycznieniu obowiązków
dokumentacyjnych w przypadku eksportu towarów.
Do kluczowych rozwiązań wprowadzonych w ostatnim czasie w przepisach prawa
podatkowego mających charakter proinwestycyjny i proinnowacyjny należy
ponadto wymienić wprowadzenie:
opodatkowania ryczałtem od dochodów spółek (tzw. estoński CIT), który
pozwala na inwestowanie zysków w rozwój firm,
ulg podatkowych, w szczególności ulgi: na działalność badawczo-rozwojową, na
robotyzację, na prototyp, czy na ekspansję,
preferencyjnej 5% stawki od dochodów z kwalifikowanych praw własności
intelektualnej (IP Box)
-- 7 of 9 --
8/9
częściowego zwolnienia dochodów z podatku dochodowego od osób fizycznych
(PIT) i podatku dochodowego od osób prawnych (CIT) przedsiębiorców
prowadzących działalność na terenie specjalnych stref ekonomicznych,
a obecnie Polskiej Strefy Inwestycji,
rozwiązań służących podnoszeniu poziomu inwestycji w Polsce poprzez
przyciąganie kapitału inwestycyjnego do Polski. W tym celu do porządku
prawnego została wprowadzona polska spółka holdingowa (PSH), która pozwala
na skorzystanie z dedykowanych zwolnień podatkowych. W ramach PSH,
dywidendy otrzymywane przez polską spółkę holdingową od spółki zależnej są
w całości zwolnione z CIT. Ponadto, zyski kapitałowe osiągnięte przez polską
spółkę holdingową ze zbycia udziałów (akcji) spółki zależnej na rzecz podmiotu
niepowiązanego są również zwolnione z CIT. Podstawowym celem
wprowadzenia PSH było zapewnienie polskim przedsiębiorcom korzystnych
warunków zakładania i kontroli grup holdingowych oraz stworzenie
konkurencyjnego otoczenia podatkowego, które będzie sprzyjać powrotowi
polskich przedsiębiorców z jurysdykcji zagranicznych. Dodatkowym celem było
stworzenie dla inwestorów zagranicznych korzystnego środowiska do
lokowania w Polsce spółek holdingowych (np. regionalnych), co powinno
przełożyć się na wzrost kapitału obecnego w Polsce.
preferencyjnych zasady amortyzacji budynków i budowli ulokowanych
w gminach o wysokim bezrobociu. W ramach tego rozwiązania podatnicy będący
mikro-, małymi lub średnimi przedsiębiorcami mają możliwość stosować
indywidualne stawki amortyzacyjne dla środków trwałych, będących budynkami
(lokalami) niemieszkalnymi i budowlami, jeśli inwestycja zostanie ulokowana na
terenie gminy należącej do powiatu lub miasta na prawach powiatu, w których
przeciętna stopa bezrobocia wynosi co najmniej 120% przeciętnej stopy
bezrobocia w kraju. Niniejsza preferencja służy wspieraniu inwestycji
w regionach o gorszej sytuacji gospodarczej oraz aktywizacji gospodarczej
obszarów o trudnej sytuacji na rynku pracy, ograniczając bariery
administracyjno-formalne w związku z podejmowaniem inwestycji
regionalnych. Stosowna preferencja jest dedykowana zarówno dla podatników
PIT oraz CIT.
rozwiązań poprawiających warunki funkcjonowania przedsiębiorców poprzez
m.in. doskonalenie otoczenia prawnego, w którym funkcjonują przedsiębiorcy.
Przykładem działań poprawiających warunki funkcjonowania przedsiębiorców
jest wprowadzona od 1 stycznia 2025 r. kasowa metoda rozliczeń w PIT. Jest to
rozwiązanie adresowane do przedsiębiorców prowadzących działalność
w niewielkich rozmiarach. Mogą z niej korzystać przedsiębiorcy, którzy
w poprzednim roku osiągnęli przychody z samodzielnej działalności w wysokości
nieprzekraczającej 1 mln zł. Kasowy PIT to fakultatywna forma rozliczeń
polegająca na możliwości płacenia podatku PIT przez przedsiębiorcę dopiero po
faktycznym otrzymaniu zapłaty za wydany towar lub wykonaną usługę
(maksymalnie do 2 lat od dnia wystawienia faktury) oraz potrącaniu kosztów
uzyskania przychodów po zapłaceniu za otrzymany towar lub wykonaną usługę.
W celu umożliwienia stosowania kasowej metody rozliczeń w PIT szerszej grupie
przedsiębiorców, od 1 stycznia 2026 r. obowiązuje wyższy limit warunkujący
wybór tej metody. Obecnie wynosi on 2 mln zł.
-- 8 of 9 --
9/9
Zwracam uwagę, że w raporcie Europejskiego Bank Inwestycyjnego wskazano, że
wsparcie państwa trafia do znacznej części polskich firm korzystających
z finansowania zewnętrznego. Około 42% przedsiębiorstw otrzymuje
dotacje/subwencje bądź finansowanie bankowe na preferencyjnych warunkach, co
przekracza średnią UE wynoszącą 37%. Wśród firm inwestujących 18% korzysta
z różnych form wsparcia publicznego, co jest zbliżone do średniej unijnej (16%).
Najczęściej wsparcie trafia do firm infrastrukturalnych (21% z nich otrzymuje
dotacje, a 14% korzysta z finansowania bankowego na korzystnych warunkach).
Rośnie także rola krajowych i międzynarodowych instytucji rozwoju, które coraz
skuteczniej mobilizują kapitał prywatny do współfinansowania inwestycji,
szczególnie infrastrukturalnych, w tym energetycznych. Instytucje te tworzą
również instrumenty wsparcia dla szybko rosnących przedsiębiorstw, obniżają
ryzyko projektów inwestycyjnych oraz zwiększają ich wiarygodność. Angażują się
ponadto bezpośrednio jako inwestorzy w fundusze Private Equity i Venture Capital.
W te ramy wpisuje się program Innovate Poland, który poprzez zaangażowanie
środków instytucji publicznych (PFR, BGK i EFI) oraz spółki Skarbu Państwa (PZU)
ma na celu przyspieszenie rozwoju polskiego rynku inwestycji kapitałowych1.
Z kolei raport Barometr nastrojów na polskim rynku Venture Capital i Private Equity2
wskazuje na umiarkowany optymizm inwestorów. Łącznie 53,6% zarządzających
funduszami VC i PE spodziewa się poprawy klimatu inwestycyjnego w 2026 r.,
a żaden z respondentów nie prognozuje znaczącego pogorszenia koniunktury.
Nastroje na rynku krajowym są spójne z trendami obserwowanymi przez European
Investment Fund w skali europejskiej. Polska pozostaje najbardziej atrakcyjnym
rynkiem w regionie Europy Środkowo-Wschodniej i państw bałtyckich.
Realizacja ambitnych wyzwań, jakie stoją przed polską gospodarką wymaga
zmobilizowania większych zasobów: ułatwienia dostępu do kapitału (w tym kapitału
wysokiego ryzyka) oraz zminimalizowania niepewności związanej z inwestycjami.
Rząd podejmuje inicjatywy, które mają prowadzić do rozbudowy rynku
kapitałowego i większego zaangażowania środków prywatnych m.in. projekt
Indywidualnych Kont Oszczędnościowych. Istotną rolę w zwiększaniu inwestycji
odgrywa również Krajowy Plan Odbudowy. Inwestycje infrastrukturalne stanowią
warunek dalszego rozwoju gospodarczego. Wśród największych beneficjentów
dominują przedsiębiorstwa energetyczne i kolejowe.
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Finansów i Gospodarki
Jurand Drop
podsekretarz stanu
w Ministerstwie Finansów
1 https://www.bgk.pl/files/public/user_upload/20251209_Raport_o_inwestycjach.pdf
2 https://pfrventures.pl/artykul/barometr-nastrojow-na-polskim-rynku-vc-i-pe
-- 9 of 9 --