Interpelacja nr 16491
Interpelacja w sprawie progów dochodowych uprawniających do świadczeń z pomocy społecznej
Zgłaszający:
•
Adresat:
Podatki, Finanse i Budżet (40%)
Infrastruktura i Transport (30%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie progów dochodowych uprawniających do świadczeń z pomocy społecznej
Interpelacja nr 16491
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie progów dochodowych uprawniających do świadczeń z pomocy społecznej
Zgłaszający: Ewa Leniart, Tadeusz Chrzan, Jan Warzecha
Data wpływu: 10-04-2026
Szanowna Pani Minister,
zwracam się z uprzejmą prośbą o udzielenie informacji w sprawie obowiązujących progów dochodowych pomocy społecznej.
Z danych Instytutu Pracy i Spraw Socjalnych wynika, że minimum egzystencji w 2024 r. w naszym kraju wynosiło 842,39 zł miesięcznie na osobę. Jednocześnie obowiązujące kryterium dochodowe uprawniające do świadczeń z pomocy społecznej wynosi 823 zł.
Oznacza to, że ustawowe kryterium dochodowe zostało ustalone poniżej poziomu biologicznego minimum egzystencji, co budzi poważne wątpliwości z punktu widzenia zabezpieczenia podstawowych potrzeb obywateli.
W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:
Jakie jest uzasadnienie utrzymywania kryterium dochodowego na poziomie niższym niż minimum egzystencji?
Czy ministerstwo planuje w najbliższym czasie podwyższenie kryteriów dochodowych do poziomu co najmniej odpowiadającego minimum egzystencji?
Jeśli tak - kiedy planowane są konkretne zmiany?
Jeśli nie - jakie są przesłanki tej decyzji?
Proszę o udzielenie odpowiedzi w ustawowym terminie.
Interpelacja nr 16491
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie progów dochodowych uprawniających do świadczeń z pomocy społecznej
Zgłaszający: Ewa Leniart, Tadeusz Chrzan, Jan Warzecha
Data wpływu: 10-04-2026
Szanowna Pani Minister,
zwracam się z uprzejmą prośbą o udzielenie informacji w sprawie obowiązujących progów dochodowych pomocy społecznej.
Z danych Instytutu Pracy i Spraw Socjalnych wynika, że minimum egzystencji w 2024 r. w naszym kraju wynosiło 842,39 zł miesięcznie na osobę. Jednocześnie obowiązujące kryterium dochodowe uprawniające do świadczeń z pomocy społecznej wynosi 823 zł.
Oznacza to, że ustawowe kryterium dochodowe zostało ustalone poniżej poziomu biologicznego minimum egzystencji, co budzi poważne wątpliwości z punktu widzenia zabezpieczenia podstawowych potrzeb obywateli.
W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:
Jakie jest uzasadnienie utrzymywania kryterium dochodowego na poziomie niższym niż minimum egzystencji?
Czy ministerstwo planuje w najbliższym czasie podwyższenie kryteriów dochodowych do poziomu co najmniej odpowiadającego minimum egzystencji?
Jeśli tak - kiedy planowane są konkretne zmiany?
Jeśli nie - jakie są przesłanki tej decyzji?
Proszę o udzielenie odpowiedzi w ustawowym terminie.
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Katarzyna Nowakowska
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
10%
Konkretność
90%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 5 %
Precyzyjne daty
4
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
6.6 / 1k zn.
- Podaje wskaźniki procentowe (5)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (4)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
7081 znaków
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.237.2026
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 16491 Pani Posłanki Ewy Leniart, w sprawie progów
dochodowych uprawniających do świadczeń z pomocy społecznej, proszę przyjąć poniższe
wyjaśnienia.
Zapewniam, że kierownictwo Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej ma
świadomość sytuacji osób ubogich i ich rodzin i dokłada wszelkich starań, by udzielane im
wsparcie w jak największym stopniu odpowiadało ich potrzebom i było dostosowane do
zmieniającej się sytuacji społeczno-ekonomicznej.
Pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa mającą na celu umożliwienie
osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, którym nie są one
w stanie sprostać wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Instytucja ta ma
charakter pomocniczy, stanowi też dopełnienie świadczeń, które prawnie zabezpieczone są
przez inne systemy. Osoby ubiegające się o pomoc z systemu pomocy społecznej powinny
w pierwszej kolejności skorzystać z uprawnień przysługujących im na gruncie innych
systemów, a także z własnych zasobów majątkowych (pieniężnych i niepieniężnych) oraz
możliwości działania.
Uprawnienia do świadczeń z pomocy społecznej uzależnione są od wysokości dochodu.
Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, kryteria
dochodowe podlegają weryfikacji co 3 lata, z uwzględnieniem wyniku badań progu
interwencji socjalnej. Badania progu interwencji socjalnej dokonuje Instytut Pracy i Spraw
Socjalnych. Kolejną po roku 2021 weryfikację kryteriów dochodowych przeprowadzono
w roku 2024. W jej wyniku, zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 12 lipca 2024
r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych
z pomocy społecznej (Dz. U. poz. 1044), od 1 stycznia 2025 r. progi dochodowe w pomocy
społecznej wynoszą dla osoby samotnie gospodarującej 1 010 zł ( wzrost o 30%, tj. o 234
zł ), a dla osoby w rodzinie 823 zł (wzrost o 37%, tj. o 223 zł). Nowe kryteria oznaczają
objęcie wsparciem większej grupy osób i rodzin o najniższych dochodach, ale też transfer
wyższych świadczeń do osób korzystających już z pomocy. Zmiana kwot kryteriów
dochodowych wpłynęła również na podwyższenie maksymalnej kwoty zasiłku stałego do 1
229 zł (wzrost o 23%, tj. o 229 zł).
Dążąc do poprawy sytuacji bytowej osób samotnych, rodzin, osób starszych czy osób
z niepełnosprawnościami gminy otrzymują dofinansowanie z budżetu państwa na realizację
ich zadań własnych wynikających z ustawy o pomocy społecznej, co pozwala na objęcie
wsparciem szerszej grupy beneficjentów pomocy społecznej. Dofinansowanie z budżetu
państwa gminy otrzymują na realizacje zadań z pomocy społecznej wskazanych
w programach:
— „Posiłek w szkole i w domu”. Celem programu jest zapewnienie wsparcia w formie
-- 1 of 3 --
tel.222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
posiłku, świadczenia pieniężnego na zakup posiłku lub żywności oraz świadczenia
rzeczowego w postaci produktów żywnościowych, a zapewnienie dotyczy pomocy
zarówno dzieciom z rodzin znajdujących się w trudnej sytuacji, jak i osobom starszym,
niepełnosprawnym czy o niskich dochodach. Ważnym elementem programu jest
umożliwienie dzieciom i młodzieży w wieku szkolnym zjedzenia gorącego posiłku
przygotowanego w stołówce szkolnej. Ze środków przekazywanych w ramach
programu gminy udzielają wsparcia osobom spełniającym warunki otrzymania pomocy
wskazane w ustawie z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej oraz spełniającym
kryterium dochodowe w wysokości 200% kryterium, o którym mowa w art. 8 ww.
ustawy: Kryteria dochodowe w programie wynoszą 2020 zł dla osoby samotnie
gospodarującej i 1646 zł dla osoby w rodzinie;
— „Opieka 75+. Celem programu jest zwiększenie dostępności usług opiekuńczych, w tym
specjalistycznych usług opiekuńczych, dla osób w wieku 75 lat i starszych, zarówno
samotnych (zgodnie z art. 6 pkt 9 ustawy o pomocy społecznej) lub samotnie
gospodarujących (zgodnie z art. 6 pkt 10 ustawy o pomocy społecznej), jak i tych, które
pozostają w rodzinie;
— „Korpus Wsparcia Seniorów”. Celem programu jest wsparcie finansowe gmin w zakresie
organizowania usług opiekuńczych świadczonych w formie usług sąsiedzkich oraz
w realizacji usług opiekuńczych poprzez dostęp do tzw. „opieki na odległość” mającej
poprawić bezpieczeństwo osób starszych oraz ich możliwości samodzielnego
funkcjonowania w miejscu zamieszkania.
Osoby najbardziej potrzebujące, znajdujące się w trudnej sytuacji finansowej i życiowej,
mogą też skorzystać z pomocy żywnościowej w formie paczek z artykułami spożywczymi
w ramach Programu Fundusze Europejskie na Pomoc Żywnościową 2021-2027
współfinansowanego ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego Plus. Do udziału
w programie uprawnia dochód na poziomie 265% kryterium ustawowego oraz spełnianie
przynajmniej jednej z przesłanek trudnej sytuacji życiowej z art. 7 uops. Kryteria
dochodowe w programie wynoszą 2 676,50 PLN dla osoby samotnie gospodarującej i 2
180,95 PLN dla osoby w rodzinie.
W Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej trwają prace nad reformą ustawy
o pomocy społecznej, w tym nad przygotowaniem nowej regulacji dotyczącej ustalania
kryteriów dochodowych w pomocy społecznej.
Wartość koszyków minimum egzystencji jest, podobnie jak próg interwencji socjalnej,
szacowana przez Instytut Pracy i Spraw Społecznych. Minister właściwy do spraw
zabezpieczenia społecznego przedkłada Radzie Dialogu Społecznego, corocznie do 15
kwietnia, informacje o wysokości minimum egzystencji, jednakże kryteria dochodowe
ustalane są z uwzględnieniem wyniku badań progu interwencji socjalnej.
Jednocześnie informuję, że w Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej podjęto
prace mające na celu wprowadzenie corocznej obowiązkowej weryfikacji kryteriów
dochodowych w pomocy społecznej. Zmiany te pozwolą na dostosowanie pomocy
oferowanej potrzebującym do zmieniających się warunków ekonomicznych (np. coroczny
wzrost wynagrodzeń i inflacja, z którą wiąże się wzrost kosztów życia).
Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej dwukrotnie złożył do Zespołu do spraw
Programowania Prac Rządu wniosek o wpis projektu ustawy o zmianie ustawy pomocy
społecznej do wykazu prac legislacyjnych Rady Ministrów. Projekt zakłada wdrożenie
-- 2 of 3 --
tel.222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
corocznej weryfikacji kryterium dochodowego. Pozwoli to utrzymać obowiązujące w danym
roku kryterium dochodowe powyżej minimum egzystencji.
Coroczna weryfikacja kryteriów dochodowych w pomocy społecznej została wpisana do
wykazu priorytetów polityki członków Rady Ministrów.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
Katarzyna Nowakowska
Podsekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 3 of 3 --
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.237.2026
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 16491 Pani Posłanki Ewy Leniart, w sprawie progów
dochodowych uprawniających do świadczeń z pomocy społecznej, proszę przyjąć poniższe
wyjaśnienia.
Zapewniam, że kierownictwo Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej ma
świadomość sytuacji osób ubogich i ich rodzin i dokłada wszelkich starań, by udzielane im
wsparcie w jak największym stopniu odpowiadało ich potrzebom i było dostosowane do
zmieniającej się sytuacji społeczno-ekonomicznej.
Pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa mającą na celu umożliwienie
osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, którym nie są one
w stanie sprostać wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Instytucja ta ma
charakter pomocniczy, stanowi też dopełnienie świadczeń, które prawnie zabezpieczone są
przez inne systemy. Osoby ubiegające się o pomoc z systemu pomocy społecznej powinny
w pierwszej kolejności skorzystać z uprawnień przysługujących im na gruncie innych
systemów, a także z własnych zasobów majątkowych (pieniężnych i niepieniężnych) oraz
możliwości działania.
Uprawnienia do świadczeń z pomocy społecznej uzależnione są od wysokości dochodu.
Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, kryteria
dochodowe podlegają weryfikacji co 3 lata, z uwzględnieniem wyniku badań progu
interwencji socjalnej. Badania progu interwencji socjalnej dokonuje Instytut Pracy i Spraw
Socjalnych. Kolejną po roku 2021 weryfikację kryteriów dochodowych przeprowadzono
w roku 2024. W jej wyniku, zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 12 lipca 2024
r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych
z pomocy społecznej (Dz. U. poz. 1044), od 1 stycznia 2025 r. progi dochodowe w pomocy
społecznej wynoszą dla osoby samotnie gospodarującej 1 010 zł ( wzrost o 30%, tj. o 234
zł ), a dla osoby w rodzinie 823 zł (wzrost o 37%, tj. o 223 zł). Nowe kryteria oznaczają
objęcie wsparciem większej grupy osób i rodzin o najniższych dochodach, ale też transfer
wyższych świadczeń do osób korzystających już z pomocy. Zmiana kwot kryteriów
dochodowych wpłynęła również na podwyższenie maksymalnej kwoty zasiłku stałego do 1
229 zł (wzrost o 23%, tj. o 229 zł).
Dążąc do poprawy sytuacji bytowej osób samotnych, rodzin, osób starszych czy osób
z niepełnosprawnościami gminy otrzymują dofinansowanie z budżetu państwa na realizację
ich zadań własnych wynikających z ustawy o pomocy społecznej, co pozwala na objęcie
wsparciem szerszej grupy beneficjentów pomocy społecznej. Dofinansowanie z budżetu
państwa gminy otrzymują na realizacje zadań z pomocy społecznej wskazanych
w programach:
— „Posiłek w szkole i w domu”. Celem programu jest zapewnienie wsparcia w formie
-- 1 of 3 --
tel.222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
posiłku, świadczenia pieniężnego na zakup posiłku lub żywności oraz świadczenia
rzeczowego w postaci produktów żywnościowych, a zapewnienie dotyczy pomocy
zarówno dzieciom z rodzin znajdujących się w trudnej sytuacji, jak i osobom starszym,
niepełnosprawnym czy o niskich dochodach. Ważnym elementem programu jest
umożliwienie dzieciom i młodzieży w wieku szkolnym zjedzenia gorącego posiłku
przygotowanego w stołówce szkolnej. Ze środków przekazywanych w ramach
programu gminy udzielają wsparcia osobom spełniającym warunki otrzymania pomocy
wskazane w ustawie z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej oraz spełniającym
kryterium dochodowe w wysokości 200% kryterium, o którym mowa w art. 8 ww.
ustawy: Kryteria dochodowe w programie wynoszą 2020 zł dla osoby samotnie
gospodarującej i 1646 zł dla osoby w rodzinie;
— „Opieka 75+. Celem programu jest zwiększenie dostępności usług opiekuńczych, w tym
specjalistycznych usług opiekuńczych, dla osób w wieku 75 lat i starszych, zarówno
samotnych (zgodnie z art. 6 pkt 9 ustawy o pomocy społecznej) lub samotnie
gospodarujących (zgodnie z art. 6 pkt 10 ustawy o pomocy społecznej), jak i tych, które
pozostają w rodzinie;
— „Korpus Wsparcia Seniorów”. Celem programu jest wsparcie finansowe gmin w zakresie
organizowania usług opiekuńczych świadczonych w formie usług sąsiedzkich oraz
w realizacji usług opiekuńczych poprzez dostęp do tzw. „opieki na odległość” mającej
poprawić bezpieczeństwo osób starszych oraz ich możliwości samodzielnego
funkcjonowania w miejscu zamieszkania.
Osoby najbardziej potrzebujące, znajdujące się w trudnej sytuacji finansowej i życiowej,
mogą też skorzystać z pomocy żywnościowej w formie paczek z artykułami spożywczymi
w ramach Programu Fundusze Europejskie na Pomoc Żywnościową 2021-2027
współfinansowanego ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego Plus. Do udziału
w programie uprawnia dochód na poziomie 265% kryterium ustawowego oraz spełnianie
przynajmniej jednej z przesłanek trudnej sytuacji życiowej z art. 7 uops. Kryteria
dochodowe w programie wynoszą 2 676,50 PLN dla osoby samotnie gospodarującej i 2
180,95 PLN dla osoby w rodzinie.
W Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej trwają prace nad reformą ustawy
o pomocy społecznej, w tym nad przygotowaniem nowej regulacji dotyczącej ustalania
kryteriów dochodowych w pomocy społecznej.
Wartość koszyków minimum egzystencji jest, podobnie jak próg interwencji socjalnej,
szacowana przez Instytut Pracy i Spraw Społecznych. Minister właściwy do spraw
zabezpieczenia społecznego przedkłada Radzie Dialogu Społecznego, corocznie do 15
kwietnia, informacje o wysokości minimum egzystencji, jednakże kryteria dochodowe
ustalane są z uwzględnieniem wyniku badań progu interwencji socjalnej.
Jednocześnie informuję, że w Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej podjęto
prace mające na celu wprowadzenie corocznej obowiązkowej weryfikacji kryteriów
dochodowych w pomocy społecznej. Zmiany te pozwolą na dostosowanie pomocy
oferowanej potrzebującym do zmieniających się warunków ekonomicznych (np. coroczny
wzrost wynagrodzeń i inflacja, z którą wiąże się wzrost kosztów życia).
Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej dwukrotnie złożył do Zespołu do spraw
Programowania Prac Rządu wniosek o wpis projektu ustawy o zmianie ustawy pomocy
społecznej do wykazu prac legislacyjnych Rady Ministrów. Projekt zakłada wdrożenie
-- 2 of 3 --
tel.222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
corocznej weryfikacji kryterium dochodowego. Pozwoli to utrzymać obowiązujące w danym
roku kryterium dochodowe powyżej minimum egzystencji.
Coroczna weryfikacja kryteriów dochodowych w pomocy społecznej została wpisana do
wykazu priorytetów polityki członków Rady Ministrów.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
Katarzyna Nowakowska
Podsekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 3 of 3 --