Interpelacja nr 16440
Interpelacja w sprawie funkcjonowania systemu opieki paliatywnej i hospicyjnej w Polsce
Zgłaszający:
•
Adresat:
Zdrowie i Lecznictwo (100%)
Infrastruktura i Transport (30%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie funkcjonowania systemu opieki paliatywnej i hospicyjnej w Polsce
Interpelacja nr 16440
do ministra zdrowia
w sprawie funkcjonowania systemu opieki paliatywnej i hospicyjnej w Polsce
Zgłaszający: Magdalena Sroka
Data wpływu: 08-04-2026
Szanowna Pani Minister,
opieka paliatywna i hospicyjna (OPH) pełni niezwykle ważną rolę w systemie ochrony zdrowia. Jej celem jest poprawa jakości życia pacjentów z nieuleczalnymi, przewlekłymi chorobami, a także wsparcie dla ich rodzin. Opieka ta nie ogranicza się jedynie do leczenia bólu – obejmuje również pomoc w codziennych trudach życia, wsparcie psychiczne, edukację rodziny i pielęgnację w warunkach domowych, ambulatoryjnych czy stacjonarnych.
Raport Najwyższej Izby Kontroli z 2025 roku podkreśla, że obecne przepisy wciąż ograniczają dostęp do OPH. Szczególnie problematyczny jest zamknięty katalog chorób, który uprawnia dorosłych pacjentów do świadczeń gwarantowanych z zakresu opieki paliatywnej i hospicyjnej. W praktyce oznacza to, że pacjenci cierpiący na inne przewlekłe, nieuleczalne schorzenia mogą nie otrzymać potrzebnej pomocy. Kierownicy niektórych podmiotów wskazywali, że katalog chorób był bezpośrednią przyczyną odmowy udzielenia świadczeń.
Równocześnie system boryka się z poważnym niedoborem kadry medycznej. W Polsce brakuje lekarzy specjalistów w dziedzinie medycyny paliatywnej – mimo wpisania tej specjalizacji do wykazu priorytetowych w 2020 roku, zainteresowanie specjalizacją pozostaje niskie. Średnio rocznie egzamin specjalizacyjny zdaje zaledwie 30–40 osób, podczas gdy potrzeby systemu wymagają ponad 100% wzrostu liczby lekarzy specjalistów, aby zapewnić dostęp do pełnej opieki paliatywnej. Problem dotyczy również pielęgniarek, fizjoterapeutów i innych pracowników medycznych niezbędnych do sprawnego funkcjonowania OPH.
Brak kompleksowej strategii oraz niewystarczające działania systemowe mogą prowadzić do dalszego pogłębiania kryzysu w tym obszarze, co bezpośrednio wpływa na jakość życia pacjentów w najtrudniejszym okresie choroby oraz ich rodzin.
W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:
Czy Ministerstwo Zdrowia planuje rozszerzenie katalogu chorób uprawniających do objęcia opieką paliatywną, tak aby obejmował on również pacjentów nieonkologicznych?
Jakie działania zostały podjęte lub są planowane w celu zwiększenia dostępności świadczeń opieki paliatywnej, szczególnie na terenach wiejskich i w mniejszych miejscowościach?
Czy opracowano lub planuje się opracowanie kompleksowej strategii rozwoju opieki paliatywnej i hospicyjnej w Polsce? Jeśli tak, to w jakim czasie?
Jak Ministerstwo Zdrowia odnosi się do problemu niedoboru kadry medycznej w tym sektorze?
Ile obecnie wynosi liczba lekarzy specjalistów w dziedzinie medycyny paliatywnej?
Jakie działania są podejmowane w celu zwiększenia liczby specjalistów?
Jakie są przyczyny utrzymujących się nierówności regionalnych w dostępie do świadczeń i jakie konkretne działania zostaną podjęte w celu ich ograniczenia?
Czy Ministerstwo Zdrowia planuje zmiany w systemie finansowania świadczeń opieki paliatywnej, tak aby realnie przełożyły się one na poprawę dostępności i jakości usług?
Jakie działania nadzorcze zostały podjęte w związku z wykazanymi przez NIK nieprawidłowościami, takimi jak braki infrastrukturalne, problemy z dokumentacją czy uchybienia w organizacji świadczeń?
W jaki sposób ministerstwo przygotowuje system opieki paliatywnej na rosnące potrzeby wynikające ze starzenia się społeczeństwa?
Z wyrazami szacunku Magdalena Sroka
Poseł na Sejm RP
Interpelacja nr 16440
do ministra zdrowia
w sprawie funkcjonowania systemu opieki paliatywnej i hospicyjnej w Polsce
Zgłaszający: Magdalena Sroka
Data wpływu: 08-04-2026
Szanowna Pani Minister,
opieka paliatywna i hospicyjna (OPH) pełni niezwykle ważną rolę w systemie ochrony zdrowia. Jej celem jest poprawa jakości życia pacjentów z nieuleczalnymi, przewlekłymi chorobami, a także wsparcie dla ich rodzin. Opieka ta nie ogranicza się jedynie do leczenia bólu – obejmuje również pomoc w codziennych trudach życia, wsparcie psychiczne, edukację rodziny i pielęgnację w warunkach domowych, ambulatoryjnych czy stacjonarnych.
Raport Najwyższej Izby Kontroli z 2025 roku podkreśla, że obecne przepisy wciąż ograniczają dostęp do OPH. Szczególnie problematyczny jest zamknięty katalog chorób, który uprawnia dorosłych pacjentów do świadczeń gwarantowanych z zakresu opieki paliatywnej i hospicyjnej. W praktyce oznacza to, że pacjenci cierpiący na inne przewlekłe, nieuleczalne schorzenia mogą nie otrzymać potrzebnej pomocy. Kierownicy niektórych podmiotów wskazywali, że katalog chorób był bezpośrednią przyczyną odmowy udzielenia świadczeń.
Równocześnie system boryka się z poważnym niedoborem kadry medycznej. W Polsce brakuje lekarzy specjalistów w dziedzinie medycyny paliatywnej – mimo wpisania tej specjalizacji do wykazu priorytetowych w 2020 roku, zainteresowanie specjalizacją pozostaje niskie. Średnio rocznie egzamin specjalizacyjny zdaje zaledwie 30–40 osób, podczas gdy potrzeby systemu wymagają ponad 100% wzrostu liczby lekarzy specjalistów, aby zapewnić dostęp do pełnej opieki paliatywnej. Problem dotyczy również pielęgniarek, fizjoterapeutów i innych pracowników medycznych niezbędnych do sprawnego funkcjonowania OPH.
Brak kompleksowej strategii oraz niewystarczające działania systemowe mogą prowadzić do dalszego pogłębiania kryzysu w tym obszarze, co bezpośrednio wpływa na jakość życia pacjentów w najtrudniejszym okresie choroby oraz ich rodzin.
W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:
Czy Ministerstwo Zdrowia planuje rozszerzenie katalogu chorób uprawniających do objęcia opieką paliatywną, tak aby obejmował on również pacjentów nieonkologicznych?
Jakie działania zostały podjęte lub są planowane w celu zwiększenia dostępności świadczeń opieki paliatywnej, szczególnie na terenach wiejskich i w mniejszych miejscowościach?
Czy opracowano lub planuje się opracowanie kompleksowej strategii rozwoju opieki paliatywnej i hospicyjnej w Polsce? Jeśli tak, to w jakim czasie?
Jak Ministerstwo Zdrowia odnosi się do problemu niedoboru kadry medycznej w tym sektorze?
Ile obecnie wynosi liczba lekarzy specjalistów w dziedzinie medycyny paliatywnej?
Jakie działania są podejmowane w celu zwiększenia liczby specjalistów?
Jakie są przyczyny utrzymujących się nierówności regionalnych w dostępie do świadczeń i jakie konkretne działania zostaną podjęte w celu ich ograniczenia?
Czy Ministerstwo Zdrowia planuje zmiany w systemie finansowania świadczeń opieki paliatywnej, tak aby realnie przełożyły się one na poprawę dostępności i jakości usług?
Jakie działania nadzorcze zostały podjęte w związku z wykazanymi przez NIK nieprawidłowościami, takimi jak braki infrastrukturalne, problemy z dokumentacją czy uchybienia w organizacji świadczeń?
W jaki sposób ministerstwo przygotowuje system opieki paliatywnej na rosnące potrzeby wynikające ze starzenia się społeczeństwa?
Z wyrazami szacunku Magdalena Sroka
Poseł na Sejm RP
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Tomasz Maciejewski
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
5%
Konkretność
95%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 5 %
Precyzyjne daty
7
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
3.6 / 1k zn.
- Podaje wskaźniki procentowe (5)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (7)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
14737 znaków
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
ASG.050.121.2026.AK
Warszawa, 07 maja 2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
W odpowiedzi na interpelację nr 16440 Pani Poseł Magdaleny Sroki w sprawie
funkcjonowania systemu opieki paliatywnej i hospicyjnej w Polsce, uprzejmie proszę o
przyjęcie następujących informacji.
1. Czy Ministerstwo Zdrowia planuje rozszerzenie katalogu chorób uprawniających do
objęcia opieką paliatywną, tak aby obejmował on również pacjentów nieonkologicznych?
Świadczenia opieki paliatywnej nie są ograniczone wyłącznie do chorób nowotworowych,
ale obejmują również wybrane choroby nienowotworowe. Jednostki chorobowe
kwalifikujące do opieki paliatywnej i hospicyjnej zostały określone w załączniku nr 1 do
rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 29 października 2013 r. w sprawie świadczeń
gwarantowanych z zakresu opieki paliatywnej i hospicyjnej (Dz. U. z 2022 r. poz. 262). W
przypadku osób dorosłych obowiązuje lista zawierająca osiem pozycji (tabela poniżej).
Jednocześnie uprzejmie informuję, że w Ministerstwie Zdrowia przy udziale ekspertów
został opracowany projekt rozporządzenia w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu
opieki paliatywnej i hospicyjnej, w którym zaproponowano modyfikację obowiązującego
wykazu jednostek chorobowych oraz istotne poszerzenie dostępu do poradni medycyny
paliatywnej dla wszystkich skierowanych pacjentów, bez względu na rozpoznanie. Projekt
jest obecnie w przygotowaniu do konsultacji publicznych.
Lp. Kod ICD-10 Jednostki chorobowe kwalifikujące do leczenia
1 B20-B24 Choroba wywołana przez ludzki wirus upośledzenia odporności (HIV)
2 C00-D48 Nowotwory
3 G09 Następstwa zapalnych chorób ośrodkowego układu nerwowego
4 G10-G13 Układowe zaniki pierwotne zajmujące ośrodkowy układ nerwowy
5 G35 Stwardnienie rozsiane
6 I42-I43 Kardiomiopatia
7 J96 Niewydolność oddechowa niesklasyfikowana gdzie indziej
8 L89 Owrzodzenie odleżynowe
2. Jakie działania zostały podjęte lub są planowane w celu zwiększenia dostępności
świadczeń opieki paliatywnej, szczególnie na terenach wiejskich i w mniejszych
miejscowościach?
W celu zwiększenia dostępności do świadczeń opieki paliatywnej i hospicyjnej, od 1 kwietnia
2024 r. zostały zniesione limity w umowach o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w
rodzaju opieka paliatywna i hospicyjna. Zniesienie limitów oznacza, że świadczeniodawcy
mają gwarancję otrzymania środków za wszystkie świadczenia zrealizowane zgodnie z
warunkami określonymi w rozporządzeniu Ministra Zdrowia w sprawie świadczeń
gwarantowanych z zakresu opieki paliatywnej i hospicyjnej. Rozwiązanie to ma na celu
eliminację barier finansowych po stronie świadczeniodawców oraz umożliwienie bieżącego
obejmowania opieką pacjentów wymagających wsparcia paliatywnego.
-- 1 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
Województwo
Liczba osób w
trakcie
specjalizacji.
TRYB REZYDENCKI
Liczba osób w
trakcie
specjalizacji.
TRYB
POZAREZYDENCKI
Liczba osób w
trakcie
specjalizacji.
RAZEM
Dolnośląskie 6 15 21
Kujawsko-Pomorskie 1 14 15
Lubelskie 0 10 10
Lubuskie 0 7 7
Mazowieckie 1 22 23
Małopolskie 1 11 12
Opolskie 0 2 2
Podkarpackie 0 3 3
Podlaskie 0 3 3
Pomorskie 0 14 14
Śląskie 0 22 22
Świętokrzyskie 1 2 3
Warmińsko-Mazurskie 0 8 8
Wielkopolskie 1 10 11
Zachodniopomorskie 0 17 17
Łódzkie 2 13 15
sumarycznie 13 173 186
Odnosząc się do poruszonej w pytaniu kwestii dostępności świadczeń opieki paliatywnej na
terenach wiejskich oraz w mniejszych miejscowościach, należy wskazać, że Narodowy
Fundusz Zdrowia zabezpiecza dostępność do świadczeń opieki zdrowotnej zgodnie z planem
zakupu świadczeń. W ramach tego planu określane są obszary terytorialne, dla których
przeprowadzane są postępowania w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki
zdrowotnej. Świadczeniodawca, zawierając umowę na realizację świadczeń na danym
obszarze, np. powiatu, zobowiązany jest do udzielania świadczeń na całym wskazanym
terytorium, obejmującym również obszary wiejskie i mniejsze miejscowości.
3. Czy opracowano lub planuje się opracowanie kompleksowej strategii rozwoju opieki
paliatywnej i hospicyjnej w Polsce? Jeśli tak, to w jakim czasie?
Minister Zdrowia w lipcu 2022 r. powołał Zespół do spraw przygotowania projektu
długookresowej strategii rozwoju opieki paliatywnej i hospicyjnej. Prace Zespołu były
skoncentrowane na wypracowaniu zmian w rozporządzeniu Ministra Zdrowia w sprawie
świadczeń gwarantowanych z zakresu opieki paliatywnej i hospicyjnej, natomiast projekt
długookresowej strategii rozwoju opieki paliatywnej i hospicyjnej w Polsce został
przygotowany w ostatnim okresie funkcjonowania Zespołu. Sformułowany w tym
dokumencie główny wniosek Zespołu dotyczył zniesienia limitowania świadczeń opieki
paliatywnej i hospicyjnej, co zostało już zrealizowane. Rekomendacje i wnioski Zespołu
związane z przyjęciem zmian opisanych w projekcie rozporządzenia w sprawie świadczeń
gwarantowanych z zakresu opieki paliatywnej i hospicyjnej pozostają w trakcie realizacji z
uwagi na trwający proces legislacyjny.
4. Jak Ministerstwo Zdrowia odnosi się do problemu niedoboru kadry medycznej w tym
sektorze? Ile obecnie wynosi liczba lekarzy specjalistów w dziedzinie medycyny paliatywnej?
Jakie działania podejmowane są w celu zwiększenia liczby specjalistów?
Liczba lekarzy specjalistów w dziedzinie medycyny paliatywnej wykonujących zawód wynosi
650, natomiast w trakcie specjalizacji z dziedziny medycyny paliatywnej jest 186 lekarzy
(stan na grudzień 2025 r.). Poniższa tabela prezentuje dane dotyczące liczby lekarzy w
trakcie specjalizacji z podziałem na województwa.
-- 2 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
W celu zapewnienia kadr lekarskich w regionach, gdzie występują największe niedobory, w
ramach najbliższej nowelizacji ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty (planowane jest
skierowanie projektu ustawy do konsultacji społecznych w maju 2026 r.) przewiduje się
wprowadzenie zmian w zakresie naboru na szkolenie specjalizacyjne. Zmiany te będą
dotyczyć w szczególności kierowania lekarzy i lekarzy dentystów do odbywania szkolenia
specjalizacyjnego do jednostek akredytowanych, które znajdują się na obszarach danego
województwa, gdzie występuje największe zapotrzebowanie na specjalistów w danej
dziedzinie medycyny.
Ponadto, począwszy od 2016 roku Minister Zdrowia sukcesywnie zwiększa limit przyjęć na
kierunek lekarski. W związku z systematycznym zwiększaniem limitów przyjęć na studia na
kierunku lekarskim, z roku na rok rośnie liczba absolwentów tego kierunku, a co za tym idzie
następuje wzrost liczby lekarzy odbywających szkolenie specjalizacyjne.
Od postępowania kwalifikacyjnego jesień 2022 r. wprowadzono zmiany w procesie naboru
na szkolenie specjalizacyjne lekarzy i lekarzy dentystów. Dzięki temu rozwiązaniu większa
liczba miejsc szkoleniowych zostanie wykorzystana (tzw. nabór centralny). Nabór centralny
na specjalizacje daje lekarzom i lekarzom dentystom możliwość ubiegania się o odbywanie
szkolenia specjalizacyjnego we wszystkich województwach jednocześnie oraz możliwość
wskazania 15 wyborów obejmujących dziedzinę, tryb i miejsce odbywania szkolenia
specjalizacyjnego w preferowanej kolejności. W przypadku niezakwalifikowania się przez
lekarza do odbywania specjalizacji w preferowanym województwie lub w preferowanej
dziedzinie może on zostać zakwalifikowany na jeden z kolejnych „wyborów” wskazanych we
wniosku o odbywanie szkolenia specjalizacyjnego, co wcześniej nie mogło mieć miejsca.
Wprowadzenie tego rozwiązania miało na celu wykorzystanie większej liczby miejsc
szkoleniowych.
Dotychczasowe działania podejmowane przez Ministerstwo Zdrowia na rzecz zwiększenia
liczby lekarzy przynoszą już efekty. W związku ze zwiększeniem limitów przyjęć na studia na
kierunku lekarskim z roku na rok rośnie liczba absolwentów tego kierunku oraz liczba lekarzy
podejmujących szkolenie specjalizacyjne. Od kilku lat znacznie zwiększono też liczbę
przyznawanych miejsc rezydenckich. Obecnie szkolenie specjalizacyjne odbywa 31 431
lekarzy (stan na 31 grudnia 2025 r.), to o 7 849 lekarzy więcej niż pod koniec 2015 r. Rośnie
również liczba lekarzy specjalistów w poszczególnych dziedzinach medycyny. W grudniu
2015 r. liczba lekarzy specjalistów w poszczególnych dziedzinach medycyny wykonujących
zawód wynosiła 114 606, obecnie liczba ta zwiększyła się do 138 978 (stan na 31.12.2025),
czyli o ponad 21%.
5. Jakie są przyczyny utrzymujących się nierówności regionalnych w dostępie do świadczeń i
jakie konkretne działania zostaną podjęte w celu ich ograniczenia?
Dostępność do świadczeń opieki zdrowotnej jest zróżnicowana na terenie kraju przede
wszystkim ze względu na lokalizację podmiotów leczniczych i dostępne zasoby kadrowe. W
celu identyfikacji priorytetowych potrzeb zdrowotnych i wyzwań organizacji systemu opieki
zdrowotnej oraz zapewnienia zrównoważonego i skoordynowanego wydatkowania środków
publicznych, Minister Zdrowia opracowuje, ustala i aktualizuje mapę potrzeb zdrowotnych
obejmującą: analizy demograficzne i epidemiologiczne, analizy stanu i wykorzystania
zasobów systemu opieki zdrowotnej, w tym personelu medycznego, oraz wyzwania systemu
opieki zdrowotnej, a także rekomendowane kierunki działań. Ponadto, Minister Zdrowia
opracowuje, ustala, monitoruje i aktualizuje krajowy plan transformacji, uwzględniający
rekomendowane kierunki działań wskazane w mapie potrzeb zdrowotnych oraz wynikające
z innych dokumentów strategicznych w ochronie zdrowia. Natomiast wojewoda ustala dla
obszaru województwa wojewódzki plan transformacji. Plany transformacji są
przygotowywane jako dokumenty o charakterze wdrożeniowym, które przewidują
konkretne działania m.in. w obszarze opieki paliatywnej i hospicyjnej, takie jak zwiększenie
bazy łóżkowej w podmiotach leczniczych czy utworzenie nowych miejsc udzielania
świadczeń na obszarach, w których identyfikuje się niezaspokojone potrzeby zdrowotne.
-- 3 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
4
6. Czy Ministerstwo Zdrowia planuje zmiany w systemie finansowania świadczeń opieki
paliatywnej, tak aby realnie przełożyły się one na poprawę dostępności i jakości usług?
Świadczenia opieki paliatywnej i hospicyjnej są uwzględniane w bieżących pracach nad
finansowaniem ochrony zdrowia. W ciągu ostatnich lat nastąpił zdecydowany wzrost
finansowania świadczeń opieki paliatywnej i hospicyjnej wynikający z wzrostów wyceny
świadczeń:
zwiększenia o 12 % ceny punktu u wszystkich świadczeniodawców realizujących
umowy w ramach opieki paliatywnej i hospicyjnej od lutego 2023 r.,
wprowadzenia w życie od lipca 2024 r. nowej taryfy świadczeń, określonej w
Obwieszczeniu Prezesa Agencji Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji z dnia
28 marca 2024 r. w sprawie taryf świadczeń gwarantowanych z zakresu opieki
paliatywnej i hospicyjnej,
corocznych Rekomendacji Prezesa AOTMiT, które dodatkowo wzmacniały wycenę
świadczeń opieki paliatywnej i hospicyjnej jako obszaru wymagającego pilnej
interwencji w zakresie zwiększenia poziomu finansowania.
Poniżej przedkładam tabelę z danymi obrazującymi wyceny przedmiotowych świadczeń:
czerwiec 2024 od lipca 2025
Świadczenie cena
punktu taryfa wycena cena
punktu taryfa wycena wzrost %
Osobodzień
w oddziale
medycyny
paliatywnej /
hospicjum
stacjonarny
m
100,50 zł 6,1 613,05 zł 119,00 zł 7,19 855,61 zł 39,57%
Osobodzień
w hospicjum
domowym
100,50 zł 1 100,50 zł 119,00 zł 1,08 128,52 zł 27,88%
Osobodzień
w hospicjum
domowym
dla dzieci
100,50 zł 1,6 160,80 zł 124,00 zł 1,94 240,56 zł 49,60%
Źródło: Dane NFZ
Poza samymi wzrostami wycen świadczeń, od lipca 2024 r. wprowadzono produkty porady
kwalifikacyjnej mające na celu zwiększenie finansowania w pierwszym dniu opieki oraz
zmieniono sposób finansowania poradni medycyny paliatywnej na bardziej korzystny dla
świadczeniodawców, wprowadzając produkty do rozliczania świadczeń udzielanych przez
poszczególnych członków zespołu poradni (odrębnie lekarza, pielęgniarki, psychologa).
Ponadto, od kwietnia 2024 r. wszystkie świadczenia opieki paliatywnej i hospicyjnej
finansowane są bezlimitowo. Powyższe działania bezpośrednio przekładają się na poprawę
jakości i dostępności do przedmiotowych świadczeń.
7. Jakie działania nadzorcze zostały podjęte w związku z wykazanymi przez NIK
nieprawidłowościami, takimi jak braki infrastrukturalne, problemy z dokumentacją czy
uchybienia w organizacji świadczeń?
Informacja Najwyższej Izby Kontroli o wynikach kontroli P/24/045 – „Opieka paliatywna i
hospicyjna finansowana ze środków publicznych” została przekazana Ministrowi Zdrowia
pismem z dnia 6 czerwca 2025 r. o znaku: KZD.430.6.2024. W przedmiotowej Informacji
Najwyższa Izba Kontroli skierowała do Ministra Zdrowia jeden wniosek, który dotyczył
skoordynowania i przyspieszenia prowadzonych w Ministerstwie Zdrowia prac nad
rozwiązaniami zmierzającymi do poprawy dostępu doświadczeń OPH wszystkim pacjentom
-- 4 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
5
tego potrzebującym, aby możliwe było ich jak najszybsze wprowadzenie w życie. Wskazany
wniosek pozostaje w trakcie realizacji. W celu poprawy dostępu do świadczeń opieki
paliatywnej i hospicyjnej dla wszystkich pacjentów wymagających tej formy opieki,
przewidziane jest wydanie nowego rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie świadczeń
gwarantowanych z zakresu opieki paliatywnej i hospicyjnej.
8. W jaki sposób Ministerstwo przygotowuje system opieki paliatywnej na rosnące potrzeby
wynikające ze starzenia się społeczeństwa?
W celu zwiększenia dostępności do świadczeń oraz wspierania rozwoju opieki paliatywnej i
hospicyjnej w Polsce rok rocznie zwiększane są nakłady na koszty świadczeń opieki
paliatywnej i hospicyjnej w planie finansowym NFZ. Ponadto, mając na uwadze rosnące
zapotrzebowanie na świadczenia opieki paliatywnej i hospicyjnej, w Ministerstwie Zdrowia
został opracowany projekt rozporządzenia w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu
opieki paliatywnej i hospicyjnej, zawierający rozwiązania o charakterze systemowym.
Zmiany zaproponowane w projekcie, w porównaniu z obecnymi regulacjami, na nowo
definiują świadczenia gwarantowane z zakresu opieki paliatywnej i hospicyjnej, w tym
kryteria kwalifikacji do tych świadczeń oraz warunki i wymagania związane z ich realizacją.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Tomasz Maciejewski
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 5 of 5 --
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
ASG.050.121.2026.AK
Warszawa, 07 maja 2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
W odpowiedzi na interpelację nr 16440 Pani Poseł Magdaleny Sroki w sprawie
funkcjonowania systemu opieki paliatywnej i hospicyjnej w Polsce, uprzejmie proszę o
przyjęcie następujących informacji.
1. Czy Ministerstwo Zdrowia planuje rozszerzenie katalogu chorób uprawniających do
objęcia opieką paliatywną, tak aby obejmował on również pacjentów nieonkologicznych?
Świadczenia opieki paliatywnej nie są ograniczone wyłącznie do chorób nowotworowych,
ale obejmują również wybrane choroby nienowotworowe. Jednostki chorobowe
kwalifikujące do opieki paliatywnej i hospicyjnej zostały określone w załączniku nr 1 do
rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 29 października 2013 r. w sprawie świadczeń
gwarantowanych z zakresu opieki paliatywnej i hospicyjnej (Dz. U. z 2022 r. poz. 262). W
przypadku osób dorosłych obowiązuje lista zawierająca osiem pozycji (tabela poniżej).
Jednocześnie uprzejmie informuję, że w Ministerstwie Zdrowia przy udziale ekspertów
został opracowany projekt rozporządzenia w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu
opieki paliatywnej i hospicyjnej, w którym zaproponowano modyfikację obowiązującego
wykazu jednostek chorobowych oraz istotne poszerzenie dostępu do poradni medycyny
paliatywnej dla wszystkich skierowanych pacjentów, bez względu na rozpoznanie. Projekt
jest obecnie w przygotowaniu do konsultacji publicznych.
Lp. Kod ICD-10 Jednostki chorobowe kwalifikujące do leczenia
1 B20-B24 Choroba wywołana przez ludzki wirus upośledzenia odporności (HIV)
2 C00-D48 Nowotwory
3 G09 Następstwa zapalnych chorób ośrodkowego układu nerwowego
4 G10-G13 Układowe zaniki pierwotne zajmujące ośrodkowy układ nerwowy
5 G35 Stwardnienie rozsiane
6 I42-I43 Kardiomiopatia
7 J96 Niewydolność oddechowa niesklasyfikowana gdzie indziej
8 L89 Owrzodzenie odleżynowe
2. Jakie działania zostały podjęte lub są planowane w celu zwiększenia dostępności
świadczeń opieki paliatywnej, szczególnie na terenach wiejskich i w mniejszych
miejscowościach?
W celu zwiększenia dostępności do świadczeń opieki paliatywnej i hospicyjnej, od 1 kwietnia
2024 r. zostały zniesione limity w umowach o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w
rodzaju opieka paliatywna i hospicyjna. Zniesienie limitów oznacza, że świadczeniodawcy
mają gwarancję otrzymania środków za wszystkie świadczenia zrealizowane zgodnie z
warunkami określonymi w rozporządzeniu Ministra Zdrowia w sprawie świadczeń
gwarantowanych z zakresu opieki paliatywnej i hospicyjnej. Rozwiązanie to ma na celu
eliminację barier finansowych po stronie świadczeniodawców oraz umożliwienie bieżącego
obejmowania opieką pacjentów wymagających wsparcia paliatywnego.
-- 1 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
Województwo
Liczba osób w
trakcie
specjalizacji.
TRYB REZYDENCKI
Liczba osób w
trakcie
specjalizacji.
TRYB
POZAREZYDENCKI
Liczba osób w
trakcie
specjalizacji.
RAZEM
Dolnośląskie 6 15 21
Kujawsko-Pomorskie 1 14 15
Lubelskie 0 10 10
Lubuskie 0 7 7
Mazowieckie 1 22 23
Małopolskie 1 11 12
Opolskie 0 2 2
Podkarpackie 0 3 3
Podlaskie 0 3 3
Pomorskie 0 14 14
Śląskie 0 22 22
Świętokrzyskie 1 2 3
Warmińsko-Mazurskie 0 8 8
Wielkopolskie 1 10 11
Zachodniopomorskie 0 17 17
Łódzkie 2 13 15
sumarycznie 13 173 186
Odnosząc się do poruszonej w pytaniu kwestii dostępności świadczeń opieki paliatywnej na
terenach wiejskich oraz w mniejszych miejscowościach, należy wskazać, że Narodowy
Fundusz Zdrowia zabezpiecza dostępność do świadczeń opieki zdrowotnej zgodnie z planem
zakupu świadczeń. W ramach tego planu określane są obszary terytorialne, dla których
przeprowadzane są postępowania w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki
zdrowotnej. Świadczeniodawca, zawierając umowę na realizację świadczeń na danym
obszarze, np. powiatu, zobowiązany jest do udzielania świadczeń na całym wskazanym
terytorium, obejmującym również obszary wiejskie i mniejsze miejscowości.
3. Czy opracowano lub planuje się opracowanie kompleksowej strategii rozwoju opieki
paliatywnej i hospicyjnej w Polsce? Jeśli tak, to w jakim czasie?
Minister Zdrowia w lipcu 2022 r. powołał Zespół do spraw przygotowania projektu
długookresowej strategii rozwoju opieki paliatywnej i hospicyjnej. Prace Zespołu były
skoncentrowane na wypracowaniu zmian w rozporządzeniu Ministra Zdrowia w sprawie
świadczeń gwarantowanych z zakresu opieki paliatywnej i hospicyjnej, natomiast projekt
długookresowej strategii rozwoju opieki paliatywnej i hospicyjnej w Polsce został
przygotowany w ostatnim okresie funkcjonowania Zespołu. Sformułowany w tym
dokumencie główny wniosek Zespołu dotyczył zniesienia limitowania świadczeń opieki
paliatywnej i hospicyjnej, co zostało już zrealizowane. Rekomendacje i wnioski Zespołu
związane z przyjęciem zmian opisanych w projekcie rozporządzenia w sprawie świadczeń
gwarantowanych z zakresu opieki paliatywnej i hospicyjnej pozostają w trakcie realizacji z
uwagi na trwający proces legislacyjny.
4. Jak Ministerstwo Zdrowia odnosi się do problemu niedoboru kadry medycznej w tym
sektorze? Ile obecnie wynosi liczba lekarzy specjalistów w dziedzinie medycyny paliatywnej?
Jakie działania podejmowane są w celu zwiększenia liczby specjalistów?
Liczba lekarzy specjalistów w dziedzinie medycyny paliatywnej wykonujących zawód wynosi
650, natomiast w trakcie specjalizacji z dziedziny medycyny paliatywnej jest 186 lekarzy
(stan na grudzień 2025 r.). Poniższa tabela prezentuje dane dotyczące liczby lekarzy w
trakcie specjalizacji z podziałem na województwa.
-- 2 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
W celu zapewnienia kadr lekarskich w regionach, gdzie występują największe niedobory, w
ramach najbliższej nowelizacji ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty (planowane jest
skierowanie projektu ustawy do konsultacji społecznych w maju 2026 r.) przewiduje się
wprowadzenie zmian w zakresie naboru na szkolenie specjalizacyjne. Zmiany te będą
dotyczyć w szczególności kierowania lekarzy i lekarzy dentystów do odbywania szkolenia
specjalizacyjnego do jednostek akredytowanych, które znajdują się na obszarach danego
województwa, gdzie występuje największe zapotrzebowanie na specjalistów w danej
dziedzinie medycyny.
Ponadto, począwszy od 2016 roku Minister Zdrowia sukcesywnie zwiększa limit przyjęć na
kierunek lekarski. W związku z systematycznym zwiększaniem limitów przyjęć na studia na
kierunku lekarskim, z roku na rok rośnie liczba absolwentów tego kierunku, a co za tym idzie
następuje wzrost liczby lekarzy odbywających szkolenie specjalizacyjne.
Od postępowania kwalifikacyjnego jesień 2022 r. wprowadzono zmiany w procesie naboru
na szkolenie specjalizacyjne lekarzy i lekarzy dentystów. Dzięki temu rozwiązaniu większa
liczba miejsc szkoleniowych zostanie wykorzystana (tzw. nabór centralny). Nabór centralny
na specjalizacje daje lekarzom i lekarzom dentystom możliwość ubiegania się o odbywanie
szkolenia specjalizacyjnego we wszystkich województwach jednocześnie oraz możliwość
wskazania 15 wyborów obejmujących dziedzinę, tryb i miejsce odbywania szkolenia
specjalizacyjnego w preferowanej kolejności. W przypadku niezakwalifikowania się przez
lekarza do odbywania specjalizacji w preferowanym województwie lub w preferowanej
dziedzinie może on zostać zakwalifikowany na jeden z kolejnych „wyborów” wskazanych we
wniosku o odbywanie szkolenia specjalizacyjnego, co wcześniej nie mogło mieć miejsca.
Wprowadzenie tego rozwiązania miało na celu wykorzystanie większej liczby miejsc
szkoleniowych.
Dotychczasowe działania podejmowane przez Ministerstwo Zdrowia na rzecz zwiększenia
liczby lekarzy przynoszą już efekty. W związku ze zwiększeniem limitów przyjęć na studia na
kierunku lekarskim z roku na rok rośnie liczba absolwentów tego kierunku oraz liczba lekarzy
podejmujących szkolenie specjalizacyjne. Od kilku lat znacznie zwiększono też liczbę
przyznawanych miejsc rezydenckich. Obecnie szkolenie specjalizacyjne odbywa 31 431
lekarzy (stan na 31 grudnia 2025 r.), to o 7 849 lekarzy więcej niż pod koniec 2015 r. Rośnie
również liczba lekarzy specjalistów w poszczególnych dziedzinach medycyny. W grudniu
2015 r. liczba lekarzy specjalistów w poszczególnych dziedzinach medycyny wykonujących
zawód wynosiła 114 606, obecnie liczba ta zwiększyła się do 138 978 (stan na 31.12.2025),
czyli o ponad 21%.
5. Jakie są przyczyny utrzymujących się nierówności regionalnych w dostępie do świadczeń i
jakie konkretne działania zostaną podjęte w celu ich ograniczenia?
Dostępność do świadczeń opieki zdrowotnej jest zróżnicowana na terenie kraju przede
wszystkim ze względu na lokalizację podmiotów leczniczych i dostępne zasoby kadrowe. W
celu identyfikacji priorytetowych potrzeb zdrowotnych i wyzwań organizacji systemu opieki
zdrowotnej oraz zapewnienia zrównoważonego i skoordynowanego wydatkowania środków
publicznych, Minister Zdrowia opracowuje, ustala i aktualizuje mapę potrzeb zdrowotnych
obejmującą: analizy demograficzne i epidemiologiczne, analizy stanu i wykorzystania
zasobów systemu opieki zdrowotnej, w tym personelu medycznego, oraz wyzwania systemu
opieki zdrowotnej, a także rekomendowane kierunki działań. Ponadto, Minister Zdrowia
opracowuje, ustala, monitoruje i aktualizuje krajowy plan transformacji, uwzględniający
rekomendowane kierunki działań wskazane w mapie potrzeb zdrowotnych oraz wynikające
z innych dokumentów strategicznych w ochronie zdrowia. Natomiast wojewoda ustala dla
obszaru województwa wojewódzki plan transformacji. Plany transformacji są
przygotowywane jako dokumenty o charakterze wdrożeniowym, które przewidują
konkretne działania m.in. w obszarze opieki paliatywnej i hospicyjnej, takie jak zwiększenie
bazy łóżkowej w podmiotach leczniczych czy utworzenie nowych miejsc udzielania
świadczeń na obszarach, w których identyfikuje się niezaspokojone potrzeby zdrowotne.
-- 3 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
4
6. Czy Ministerstwo Zdrowia planuje zmiany w systemie finansowania świadczeń opieki
paliatywnej, tak aby realnie przełożyły się one na poprawę dostępności i jakości usług?
Świadczenia opieki paliatywnej i hospicyjnej są uwzględniane w bieżących pracach nad
finansowaniem ochrony zdrowia. W ciągu ostatnich lat nastąpił zdecydowany wzrost
finansowania świadczeń opieki paliatywnej i hospicyjnej wynikający z wzrostów wyceny
świadczeń:
zwiększenia o 12 % ceny punktu u wszystkich świadczeniodawców realizujących
umowy w ramach opieki paliatywnej i hospicyjnej od lutego 2023 r.,
wprowadzenia w życie od lipca 2024 r. nowej taryfy świadczeń, określonej w
Obwieszczeniu Prezesa Agencji Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji z dnia
28 marca 2024 r. w sprawie taryf świadczeń gwarantowanych z zakresu opieki
paliatywnej i hospicyjnej,
corocznych Rekomendacji Prezesa AOTMiT, które dodatkowo wzmacniały wycenę
świadczeń opieki paliatywnej i hospicyjnej jako obszaru wymagającego pilnej
interwencji w zakresie zwiększenia poziomu finansowania.
Poniżej przedkładam tabelę z danymi obrazującymi wyceny przedmiotowych świadczeń:
czerwiec 2024 od lipca 2025
Świadczenie cena
punktu taryfa wycena cena
punktu taryfa wycena wzrost %
Osobodzień
w oddziale
medycyny
paliatywnej /
hospicjum
stacjonarny
m
100,50 zł 6,1 613,05 zł 119,00 zł 7,19 855,61 zł 39,57%
Osobodzień
w hospicjum
domowym
100,50 zł 1 100,50 zł 119,00 zł 1,08 128,52 zł 27,88%
Osobodzień
w hospicjum
domowym
dla dzieci
100,50 zł 1,6 160,80 zł 124,00 zł 1,94 240,56 zł 49,60%
Źródło: Dane NFZ
Poza samymi wzrostami wycen świadczeń, od lipca 2024 r. wprowadzono produkty porady
kwalifikacyjnej mające na celu zwiększenie finansowania w pierwszym dniu opieki oraz
zmieniono sposób finansowania poradni medycyny paliatywnej na bardziej korzystny dla
świadczeniodawców, wprowadzając produkty do rozliczania świadczeń udzielanych przez
poszczególnych członków zespołu poradni (odrębnie lekarza, pielęgniarki, psychologa).
Ponadto, od kwietnia 2024 r. wszystkie świadczenia opieki paliatywnej i hospicyjnej
finansowane są bezlimitowo. Powyższe działania bezpośrednio przekładają się na poprawę
jakości i dostępności do przedmiotowych świadczeń.
7. Jakie działania nadzorcze zostały podjęte w związku z wykazanymi przez NIK
nieprawidłowościami, takimi jak braki infrastrukturalne, problemy z dokumentacją czy
uchybienia w organizacji świadczeń?
Informacja Najwyższej Izby Kontroli o wynikach kontroli P/24/045 – „Opieka paliatywna i
hospicyjna finansowana ze środków publicznych” została przekazana Ministrowi Zdrowia
pismem z dnia 6 czerwca 2025 r. o znaku: KZD.430.6.2024. W przedmiotowej Informacji
Najwyższa Izba Kontroli skierowała do Ministra Zdrowia jeden wniosek, który dotyczył
skoordynowania i przyspieszenia prowadzonych w Ministerstwie Zdrowia prac nad
rozwiązaniami zmierzającymi do poprawy dostępu doświadczeń OPH wszystkim pacjentom
-- 4 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
5
tego potrzebującym, aby możliwe było ich jak najszybsze wprowadzenie w życie. Wskazany
wniosek pozostaje w trakcie realizacji. W celu poprawy dostępu do świadczeń opieki
paliatywnej i hospicyjnej dla wszystkich pacjentów wymagających tej formy opieki,
przewidziane jest wydanie nowego rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie świadczeń
gwarantowanych z zakresu opieki paliatywnej i hospicyjnej.
8. W jaki sposób Ministerstwo przygotowuje system opieki paliatywnej na rosnące potrzeby
wynikające ze starzenia się społeczeństwa?
W celu zwiększenia dostępności do świadczeń oraz wspierania rozwoju opieki paliatywnej i
hospicyjnej w Polsce rok rocznie zwiększane są nakłady na koszty świadczeń opieki
paliatywnej i hospicyjnej w planie finansowym NFZ. Ponadto, mając na uwadze rosnące
zapotrzebowanie na świadczenia opieki paliatywnej i hospicyjnej, w Ministerstwie Zdrowia
został opracowany projekt rozporządzenia w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu
opieki paliatywnej i hospicyjnej, zawierający rozwiązania o charakterze systemowym.
Zmiany zaproponowane w projekcie, w porównaniu z obecnymi regulacjami, na nowo
definiują świadczenia gwarantowane z zakresu opieki paliatywnej i hospicyjnej, w tym
kryteria kwalifikacji do tych świadczeń oraz warunki i wymagania związane z ich realizacją.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Tomasz Maciejewski
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 5 of 5 --