Interpelacja nr 16421
Interpelacja w sprawie procesu diagnostyki i leczenia zwyrodnienia plamki żółtej (AMD - Age-related Macular Degeneration), a także dostępności oraz skuteczności alternatywnych metod terapii tej choroby w Polsce
Zgłaszający:
•
Adresat:
Zdrowie i Lecznictwo (100%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie procesu diagnostyki i leczenia zwyrodnienia plamki żółtej (AMD - Age-related Macular Degeneration), a także dostępności oraz skuteczności alternatywnych metod terapii tej choroby w Polsce
Interpelacja nr 16421
do ministra zdrowia
w sprawie procesu diagnostyki i leczenia zwyrodnienia plamki żółtej (AMD - Age-related Macular Degeneration), a także dostępności oraz skuteczności alternatywnych metod terapii tej choroby w Polsce
Zgłaszający: Piotr Kowal
Data wpływu: 07-04-2026
Szanowna Pani Minister,
zwracam się z interpelacją w sprawie procesu diagnostyki i leczenia zwyrodnienia plamki żółtej (AMD – Age-related Macular Degeneration), a także dostępności oraz skuteczności alternatywnych metod terapii tej choroby w Polsce.
Zwyrodnienie plamki żółtej jest jedną z głównych przyczyn pogorszenia widzenia i utraty ostrości wzroku wśród osób starszych. Choroba ta w znaczący sposób wpływa na jakość życia pacjentów, ograniczając ich samodzielność, możliwość wykonywania pracy zawodowej oraz codziennych czynności. W związku ze starzeniem się społeczeństwa problem ten będzie miał coraz większe znaczenie społeczne i ekonomiczne.
Do mojego biura poselskich docierają sygnały od pacjentów wskazujące na trudności w dostępie do diagnostyki okulistycznej, męczący proces leczenia dla osób starszych – przybycie do szpitala, długie oczekiwanie na zastrzyk.
W związku z powyższym zwracam się z uprzejmą prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
1. Jak obecnie wygląda w Polsce standardowy proces diagnostyki i leczenia zwyrodnienia plamki żółtej w ramach publicznego systemu ochrony zdrowia?
2. Jakie metody terapeutyczne są obecnie refundowane przez NFZ oraz jakie są kryteria kwalifikacji pacjentów do poszczególnych programów lekowych?
3. Jaki jest średni czas oczekiwania na rozpoczęcie leczenia w ramach programów lekowych dotyczących AMD?
4. Czy Ministerstwo Zdrowia planuje rozszerzenie dostępności świadczeń okulistycznych w zakresie diagnostyki i terapii chorób plamki żółtej?
5. Jakie alternatywne lub wspomagające metody leczenia są obecnie uznawane przez środowisko medyczne za skuteczne lub dopuszczalne jako uzupełnienie terapii podstawowej?
6. Czy prowadzone są działania informacyjne lub edukacyjne skierowane do pacjentów dotyczące profilaktyki oraz wczesnego wykrywania zwyrodnienia plamki żółtej?
7. Czy resort zdrowia analizuje potrzebę wprowadzenia nowych technologii medycznych lub terapii w tym obszarze?
Piotr Kowal
Poseł na Sejm RP
Interpelacja nr 16421
do ministra zdrowia
w sprawie procesu diagnostyki i leczenia zwyrodnienia plamki żółtej (AMD - Age-related Macular Degeneration), a także dostępności oraz skuteczności alternatywnych metod terapii tej choroby w Polsce
Zgłaszający: Piotr Kowal
Data wpływu: 07-04-2026
Szanowna Pani Minister,
zwracam się z interpelacją w sprawie procesu diagnostyki i leczenia zwyrodnienia plamki żółtej (AMD – Age-related Macular Degeneration), a także dostępności oraz skuteczności alternatywnych metod terapii tej choroby w Polsce.
Zwyrodnienie plamki żółtej jest jedną z głównych przyczyn pogorszenia widzenia i utraty ostrości wzroku wśród osób starszych. Choroba ta w znaczący sposób wpływa na jakość życia pacjentów, ograniczając ich samodzielność, możliwość wykonywania pracy zawodowej oraz codziennych czynności. W związku ze starzeniem się społeczeństwa problem ten będzie miał coraz większe znaczenie społeczne i ekonomiczne.
Do mojego biura poselskich docierają sygnały od pacjentów wskazujące na trudności w dostępie do diagnostyki okulistycznej, męczący proces leczenia dla osób starszych – przybycie do szpitala, długie oczekiwanie na zastrzyk.
W związku z powyższym zwracam się z uprzejmą prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
1. Jak obecnie wygląda w Polsce standardowy proces diagnostyki i leczenia zwyrodnienia plamki żółtej w ramach publicznego systemu ochrony zdrowia?
2. Jakie metody terapeutyczne są obecnie refundowane przez NFZ oraz jakie są kryteria kwalifikacji pacjentów do poszczególnych programów lekowych?
3. Jaki jest średni czas oczekiwania na rozpoczęcie leczenia w ramach programów lekowych dotyczących AMD?
4. Czy Ministerstwo Zdrowia planuje rozszerzenie dostępności świadczeń okulistycznych w zakresie diagnostyki i terapii chorób plamki żółtej?
5. Jakie alternatywne lub wspomagające metody leczenia są obecnie uznawane przez środowisko medyczne za skuteczne lub dopuszczalne jako uzupełnienie terapii podstawowej?
6. Czy prowadzone są działania informacyjne lub edukacyjne skierowane do pacjentów dotyczące profilaktyki oraz wczesnego wykrywania zwyrodnienia plamki żółtej?
7. Czy resort zdrowia analizuje potrzebę wprowadzenia nowych technologii medycznych lub terapii w tym obszarze?
Piotr Kowal
Poseł na Sejm RP
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Tomasz Maciejewski
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
13%
Konkretność
87%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 1 %
Precyzyjne daty
9
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
4.4 / 1k zn.
- Podaje wskaźniki procentowe (1)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (9)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
10341 znaków
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
Departament
Analiz i Strategii
ASG.050.120.2026.MGL
Warszawa, 26 maja 2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 16421 w sprawie procesu diagnostyki i leczenia
zwyrodnienia plamki żółtej (AMD - Age-related Macular Degeneration), a także
dostępności oraz skuteczności alternatywnych metod terapii tej choroby w Polsce z dnia 15
kwietnia 2026 r., a także w ślad za prolongatą terminu udzielenia odpowiedzi z dnia 28
kwietnia 2026 r., znak: ASG.050.120.2026.MGL, uprzejmie informuję.
Odnosząc się do kwestii dostępności do diagnostyki i leczenia okulistycznego, w tym terapii
plamki żółtej, uprzejmie informuję, że kwalifikacja pacjenta do trybu ambulatoryjnego lub
szpitalnego powinna wynikać z przesłanek medycznych. Za ten etap w całości
odpowiedzialny jest świadczeniodawca i personel przez niego zgłoszony do realizacji
świadczeń w omawianym zakresie. Przepisy związane z dostępnością, kwalifikacją i
finansowaniem świadczeń zostały uregulowane m.in. w ustawie z dnia 27 sierpnia 2004 r. o
świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz.U. z 2025 r.,
poz.1461). Na podstawie art. 5 pkt 40 ww. ustawy, świadczenia zdrowotne to działania
służące zachowaniu, ratowaniu, przywracaniu lub poprawie zdrowia oraz inne działania
medyczne wynikające z procesu leczenia lub przepisów odrębnych regulujących zasady ich
wykonywania. Realizacja opieki nad świadczeniobiorcami w miejscu ich zamieszkania jest
realizowana przez lekarza rodzinnego w ramach POZ i odbywa się bez skierowania. Lekarz
POZ, który jako specjalista najbliższy świadczeniobiorcy, pełni znaczącą rolę w
monitorowaniu jego stanu zdrowia, w tym we wstępnym rozpoznaniu objawów m.in. chorób
okulistycznych. Natomiast w sytuacji, gdy zaistnieje konieczność wykonania dalszych badań
i konsultacji specjalistycznych, lekarz podstawowej opieki zdrowotnej powinien skierować
świadczeniobiorcę na leczenie i diagnostykę, które prowadzone jest w ramach
ambulatoryjnej opieki specjalistycznej lub bezpośrednio na leczenie realizowane w
warunkach szpitalnych, jeśli stan kliniczny świadczeniobiorcy wskazuje na taką
konieczność. Dodatkowo należy zauważyć, że także w przypadku, gdy cel leczenia nie może
być osiągnięty w ramach ambulatoryjnej opieki specjalistycznej, lekarz specjalista powinien
skierować świadczeniobiorcę do leczenia szpitalnego.
Zgodnie z delegacją ustawową na podstawie art. 31d ww. ustawy, Minister Zdrowia,
określił minimalne warunki, jakie powinni spełniać świadczeniodawcy, którzy chcą udzielać
świadczeń gwarantowanych. Warunki te zostały określone m.in. w następujących
rozporządzeniach:
-- 1 of 4 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
Rozporządzenie Ministra Zdrowia w sprawie zakresu zadań lekarza podstawowej
opieki zdrowotnej, pielęgniarki podstawowej opieki zdrowotnej i położnej
podstawowej opieki zdrowotnej z dnia 29 listopada 2019 r. (Dz.U. z 2019 r. poz.
2335),
Rozporządzenie Ministra Zdrowia w sprawie świadczeń gwarantowanych z
zakresu ambulatoryjnej opieki specjalistycznej z dnia 6 listopada 2013 r. z dnia 25
stycznia 2016 r. (Dz.U. z 2016 r. poz. 357 z późn. zm.);
Rozporządzenie Ministra Zdrowia w sprawie świadczeń gwarantowanych z
zakresu leczenia szpitalnego z dnia 22 listopada 2013 r. (Dz.U. z 2021 r. poz. 290 z
późn. zm.),
W myśl ww. rozporządzeń Ministra Zdrowia w sprawie świadczeń gwarantowanych
zostały określone szczegółowe wykazy świadczeń scharakteryzowanych procedurami
medycznymi, rozpoznaniami chorobowymi (w tym także rozpoznaniami opisanymi
numerami ORPHA) oraz badaniami diagnostycznymi, wraz ze wskazaniem leków lub
wyrobów medycznych w zakresie niezbędnym do wykonania świadczeń gwarantowanych,
z uwzględnieniem chemioterapii i programów lekowych, odpowiednio do indywidualnych
potrzeb zdrowotnych pacjentów, zgodnie z aktualną wiedzą medyczną, co powinno
gwarantować pacjentom bezpieczną oraz skuteczną terapię.
Decyzję o sposobie leczenia każdorazowo podejmuje lekarz prowadzący leczenie, który
powinien poinformować świadczeniobiorcę o dostępnych metodach diagnostyczno–
terapeutycznych, biorąc pod uwagę aktualny stan zdrowia świadczeniobiorcy, zgodnie z
zasadami etyki zawodowej oraz z należytą starannością.
Aktualnie leczenie chorób siatkówki, w tym wysiękowego zwyrodnienia plamki związanego
z wiekiem, odbywa się w ramach programu lekowego B.70. LECZENIE PACJENTÓW Z
CHOROBAMI SIATKÓWKI (ICD-10: H34, H35.3, H36.0). W ramach modułu A. LECZENIE
PACJENTÓW Z WYSIĘKOWYM ZWYRODNIENIEM PLAMKI ZWIĄZANYM Z WIEKIEM
(nAMD) finansowane jest leczenie substancjami:
1) aflibercept 2 mg;
2) aflibercept 8 mg;
3) brolucizumab;
4) farycymab;
5) ranibizumab.
Kryteria kwalifikacji do tego modułu muszą być spełnione łącznie i obejmują:
1) obecność aktywnej (pierwotnej lub wtórnej), klasycznej, ukrytej lub mieszanej
neowaskularyzacji podsiatkówkowej (CNV) zajmującej ponad 50% zmiany w
przebiegu AMD potwierdzona w OCT (optycznej koherentnej tomografii) i
angiografii fluoresceinowej lub badaniu angio-OCT;
2) wiek 45 lat i powyżej;
3) wielkość zmiany mniejsza niż 12 DA (12 powierzchni tarczy nerwu wzrokowego);
4) najlepsza skorygowana ostrość wzroku (BCVA) w leczonym oku 0,2 – 0,8,
określona według tablicy Snellena (lub odpowiednio ekwiwalent ETDRS);
5) zgoda pacjenta na wykonanie iniekcji doszklistkowych;
6) brak dominującego zaniku geograficznego;
7) brak dominującego wylewu krwi;
8) przed rozpoczęciem leczenia brak istotnego, trwałego uszkodzenia struktury dołka
(istotne uszkodzenie struktury jest zdefiniowane jako obecne zwłóknienie lub
atrofia w dołku albo istotna przewlekła tarczowata blizna);
9) brak przeciwwskazań do terapii stwierdzonych przez Zespół Koordynacyjny lub
lekarza prowadzącego w oparciu o aktualną ChPL i wiedzę medyczną;
10) zgoda pacjenta na prowadzenie antykoncepcji zgodnie z aktualną ChPL.
-- 2 of 4 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
Należy podkreślić, że postępowania o objęcie refundacją leków mogą być zainicjowane
wyłącznie na wniosek podmiotu odpowiedzialnego. Aktualnie nie toczą się w Ministerstwie
Zdrowia postępowania o objęcie refundacją nowych opcji terapeutycznych w leczeniu
zwyrodnienia plamki żółtej jak również nie są prowadzone prace mające na celu
wprowadzenie nowych technologii medycznych w omawianym obszarze.
Ponadto, uprzejmie informuję, że na podstawie danych przekazanych przez Narodowy
Funduszu Zdrowia, w I kwartale 2026 r. średni czas oczekiwania na rozpoczęcie terapii
w programie lekowym B.70. Leczenie pacjentów z chorobami siatkówki wynosił 16 dni –
wartość została oszacowana dla całej Polski i jest aktualna na dzień 31 marca br. Analiza
kwartalna średniego czasu oczekiwania obejmowała osoby skreślone z listy oczekujących
z powodu wykonania danego świadczenia w ciągu ostatnich trzech miesięcy.
Jednocześnie należy wskazać, że w uzasadnionych przypadkach, w których w toku
leczenia danego pacjenta zostały już wykorzystane dostępne technologie medyczne
finansowane ze środków publicznych, istnieje możliwość ubiegania się o sfinansowanie
leku w ramach ratunkowego dostępu do technologii lekowej („RDTL”). W ramach RDTL
możliwe jest finansowanie produktów leczniczych posiadających pozwolenie na
dopuszczenie do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, dostępnych lub
pozostających w obrocie na polskim rynku i które nie znajdują się na wykazie produktów
leczniczych nie podlegających finansowaniu w ramach RDTL, publikowanym regularnie
przez Ministra Zdrowia. Należy jednocześnie zaznaczyć, że do ubiegania się
o sfinansowanie leku stosowanego w ramach RDTL uprawnieni są wybrani
świadczeniodawcy do których należą: szpitale III stopnia, szpitale ogólnopolskie,
onkologiczne, pulmonologiczne oraz dziecięce. W celu uzyskania zgody na sfinansowanie
leku stosowanego w ramach RDTL świadczeniodawca zobowiązany jest do przekazania
do właściwego oddziału wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia opinii
konsultanta wojewódzkiego lub krajowego w dziedzinie medycyny właściwej ze względu
na chorobę pacjenta (okulistyka), potwierdzającej zasadność wdrożenia terapii lub
zgłoszenia (również do właściwego oddziału Narodowego Funduszu Zdrowia) zamiar
kontynuacji terapii na potrzeby danego pacjenta, potwierdzając jednocześnie
skuteczność dotychczas stosowanego w ramach RDTL leczenia. Jednocześnie, należy
wskazać, że w leczeniu wybranych schorzeń okulistycznych w ramach RDTL finansowany
był produkt leczniczy Ozurdex (deksametazon w postaci implantu do ciała szklistego),
który, zgodnie z dostępnymi danymi literaturowymi, może być rozważany jako opcja
terapeutyczna w terapii AMD nieodpowiadającej na leczenie innymi lekami
zapobiegającymi neowaskularyzacji.
Dodatkowe informacje w sprawie postępowania u poszczególnych pacjentów
z określonymi problemami zdrowotnymi mogą przynieść zalecenia postępowania
diagnostyczno – leczniczego, które mają postać dokumentów podsumowujących
i oceniających dostępne dane naukowe. Wytyczne zawierające zalecenia powinny
pomagać lekarzom w podejmowaniu decyzji w codziennej praktyce, ale ostateczne
decyzje dotyczące indywidualnych pacjentów musi podejmować lekarz lub lekarze
odpowiedzialni za leczenie po konsultacji z pacjentem lub w razie potrzeby jego
opiekunem. Opracowanie zaleceń postępowania diagnostyczno - leczniczego w różnych
dziedzinach medycyny, w tym także w zakresie okulistyki pozostaje w wyłącznej
kompetencji ekspertów zrzeszonych w stowarzyszeniach będących zgodnie
z postanowieniami ich statutów towarzystwami naukowymi o zasięgu krajowym.
Zalecenia postępowania mogą być opracowywane jako dokumenty krajowe albo
w drodze adaptacji do polskich warunków zaleceń międzynarodowych. W przypadku
zaleceń postępowania diagnostyczno - leczniczego w okulistyce, właściwym do ich
opracowania lub adaptacji jest Polskie Towarzystwo Okulistyczne (PTO)
https://pto.com.pl/?s=AMD
-- 3 of 4 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
4
Z wyrazami szacunku
Tomasz Maciejewski
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 4 of 4 --
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
Departament
Analiz i Strategii
ASG.050.120.2026.MGL
Warszawa, 26 maja 2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 16421 w sprawie procesu diagnostyki i leczenia
zwyrodnienia plamki żółtej (AMD - Age-related Macular Degeneration), a także
dostępności oraz skuteczności alternatywnych metod terapii tej choroby w Polsce z dnia 15
kwietnia 2026 r., a także w ślad za prolongatą terminu udzielenia odpowiedzi z dnia 28
kwietnia 2026 r., znak: ASG.050.120.2026.MGL, uprzejmie informuję.
Odnosząc się do kwestii dostępności do diagnostyki i leczenia okulistycznego, w tym terapii
plamki żółtej, uprzejmie informuję, że kwalifikacja pacjenta do trybu ambulatoryjnego lub
szpitalnego powinna wynikać z przesłanek medycznych. Za ten etap w całości
odpowiedzialny jest świadczeniodawca i personel przez niego zgłoszony do realizacji
świadczeń w omawianym zakresie. Przepisy związane z dostępnością, kwalifikacją i
finansowaniem świadczeń zostały uregulowane m.in. w ustawie z dnia 27 sierpnia 2004 r. o
świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz.U. z 2025 r.,
poz.1461). Na podstawie art. 5 pkt 40 ww. ustawy, świadczenia zdrowotne to działania
służące zachowaniu, ratowaniu, przywracaniu lub poprawie zdrowia oraz inne działania
medyczne wynikające z procesu leczenia lub przepisów odrębnych regulujących zasady ich
wykonywania. Realizacja opieki nad świadczeniobiorcami w miejscu ich zamieszkania jest
realizowana przez lekarza rodzinnego w ramach POZ i odbywa się bez skierowania. Lekarz
POZ, który jako specjalista najbliższy świadczeniobiorcy, pełni znaczącą rolę w
monitorowaniu jego stanu zdrowia, w tym we wstępnym rozpoznaniu objawów m.in. chorób
okulistycznych. Natomiast w sytuacji, gdy zaistnieje konieczność wykonania dalszych badań
i konsultacji specjalistycznych, lekarz podstawowej opieki zdrowotnej powinien skierować
świadczeniobiorcę na leczenie i diagnostykę, które prowadzone jest w ramach
ambulatoryjnej opieki specjalistycznej lub bezpośrednio na leczenie realizowane w
warunkach szpitalnych, jeśli stan kliniczny świadczeniobiorcy wskazuje na taką
konieczność. Dodatkowo należy zauważyć, że także w przypadku, gdy cel leczenia nie może
być osiągnięty w ramach ambulatoryjnej opieki specjalistycznej, lekarz specjalista powinien
skierować świadczeniobiorcę do leczenia szpitalnego.
Zgodnie z delegacją ustawową na podstawie art. 31d ww. ustawy, Minister Zdrowia,
określił minimalne warunki, jakie powinni spełniać świadczeniodawcy, którzy chcą udzielać
świadczeń gwarantowanych. Warunki te zostały określone m.in. w następujących
rozporządzeniach:
-- 1 of 4 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
Rozporządzenie Ministra Zdrowia w sprawie zakresu zadań lekarza podstawowej
opieki zdrowotnej, pielęgniarki podstawowej opieki zdrowotnej i położnej
podstawowej opieki zdrowotnej z dnia 29 listopada 2019 r. (Dz.U. z 2019 r. poz.
2335),
Rozporządzenie Ministra Zdrowia w sprawie świadczeń gwarantowanych z
zakresu ambulatoryjnej opieki specjalistycznej z dnia 6 listopada 2013 r. z dnia 25
stycznia 2016 r. (Dz.U. z 2016 r. poz. 357 z późn. zm.);
Rozporządzenie Ministra Zdrowia w sprawie świadczeń gwarantowanych z
zakresu leczenia szpitalnego z dnia 22 listopada 2013 r. (Dz.U. z 2021 r. poz. 290 z
późn. zm.),
W myśl ww. rozporządzeń Ministra Zdrowia w sprawie świadczeń gwarantowanych
zostały określone szczegółowe wykazy świadczeń scharakteryzowanych procedurami
medycznymi, rozpoznaniami chorobowymi (w tym także rozpoznaniami opisanymi
numerami ORPHA) oraz badaniami diagnostycznymi, wraz ze wskazaniem leków lub
wyrobów medycznych w zakresie niezbędnym do wykonania świadczeń gwarantowanych,
z uwzględnieniem chemioterapii i programów lekowych, odpowiednio do indywidualnych
potrzeb zdrowotnych pacjentów, zgodnie z aktualną wiedzą medyczną, co powinno
gwarantować pacjentom bezpieczną oraz skuteczną terapię.
Decyzję o sposobie leczenia każdorazowo podejmuje lekarz prowadzący leczenie, który
powinien poinformować świadczeniobiorcę o dostępnych metodach diagnostyczno–
terapeutycznych, biorąc pod uwagę aktualny stan zdrowia świadczeniobiorcy, zgodnie z
zasadami etyki zawodowej oraz z należytą starannością.
Aktualnie leczenie chorób siatkówki, w tym wysiękowego zwyrodnienia plamki związanego
z wiekiem, odbywa się w ramach programu lekowego B.70. LECZENIE PACJENTÓW Z
CHOROBAMI SIATKÓWKI (ICD-10: H34, H35.3, H36.0). W ramach modułu A. LECZENIE
PACJENTÓW Z WYSIĘKOWYM ZWYRODNIENIEM PLAMKI ZWIĄZANYM Z WIEKIEM
(nAMD) finansowane jest leczenie substancjami:
1) aflibercept 2 mg;
2) aflibercept 8 mg;
3) brolucizumab;
4) farycymab;
5) ranibizumab.
Kryteria kwalifikacji do tego modułu muszą być spełnione łącznie i obejmują:
1) obecność aktywnej (pierwotnej lub wtórnej), klasycznej, ukrytej lub mieszanej
neowaskularyzacji podsiatkówkowej (CNV) zajmującej ponad 50% zmiany w
przebiegu AMD potwierdzona w OCT (optycznej koherentnej tomografii) i
angiografii fluoresceinowej lub badaniu angio-OCT;
2) wiek 45 lat i powyżej;
3) wielkość zmiany mniejsza niż 12 DA (12 powierzchni tarczy nerwu wzrokowego);
4) najlepsza skorygowana ostrość wzroku (BCVA) w leczonym oku 0,2 – 0,8,
określona według tablicy Snellena (lub odpowiednio ekwiwalent ETDRS);
5) zgoda pacjenta na wykonanie iniekcji doszklistkowych;
6) brak dominującego zaniku geograficznego;
7) brak dominującego wylewu krwi;
8) przed rozpoczęciem leczenia brak istotnego, trwałego uszkodzenia struktury dołka
(istotne uszkodzenie struktury jest zdefiniowane jako obecne zwłóknienie lub
atrofia w dołku albo istotna przewlekła tarczowata blizna);
9) brak przeciwwskazań do terapii stwierdzonych przez Zespół Koordynacyjny lub
lekarza prowadzącego w oparciu o aktualną ChPL i wiedzę medyczną;
10) zgoda pacjenta na prowadzenie antykoncepcji zgodnie z aktualną ChPL.
-- 2 of 4 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
Należy podkreślić, że postępowania o objęcie refundacją leków mogą być zainicjowane
wyłącznie na wniosek podmiotu odpowiedzialnego. Aktualnie nie toczą się w Ministerstwie
Zdrowia postępowania o objęcie refundacją nowych opcji terapeutycznych w leczeniu
zwyrodnienia plamki żółtej jak również nie są prowadzone prace mające na celu
wprowadzenie nowych technologii medycznych w omawianym obszarze.
Ponadto, uprzejmie informuję, że na podstawie danych przekazanych przez Narodowy
Funduszu Zdrowia, w I kwartale 2026 r. średni czas oczekiwania na rozpoczęcie terapii
w programie lekowym B.70. Leczenie pacjentów z chorobami siatkówki wynosił 16 dni –
wartość została oszacowana dla całej Polski i jest aktualna na dzień 31 marca br. Analiza
kwartalna średniego czasu oczekiwania obejmowała osoby skreślone z listy oczekujących
z powodu wykonania danego świadczenia w ciągu ostatnich trzech miesięcy.
Jednocześnie należy wskazać, że w uzasadnionych przypadkach, w których w toku
leczenia danego pacjenta zostały już wykorzystane dostępne technologie medyczne
finansowane ze środków publicznych, istnieje możliwość ubiegania się o sfinansowanie
leku w ramach ratunkowego dostępu do technologii lekowej („RDTL”). W ramach RDTL
możliwe jest finansowanie produktów leczniczych posiadających pozwolenie na
dopuszczenie do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, dostępnych lub
pozostających w obrocie na polskim rynku i które nie znajdują się na wykazie produktów
leczniczych nie podlegających finansowaniu w ramach RDTL, publikowanym regularnie
przez Ministra Zdrowia. Należy jednocześnie zaznaczyć, że do ubiegania się
o sfinansowanie leku stosowanego w ramach RDTL uprawnieni są wybrani
świadczeniodawcy do których należą: szpitale III stopnia, szpitale ogólnopolskie,
onkologiczne, pulmonologiczne oraz dziecięce. W celu uzyskania zgody na sfinansowanie
leku stosowanego w ramach RDTL świadczeniodawca zobowiązany jest do przekazania
do właściwego oddziału wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia opinii
konsultanta wojewódzkiego lub krajowego w dziedzinie medycyny właściwej ze względu
na chorobę pacjenta (okulistyka), potwierdzającej zasadność wdrożenia terapii lub
zgłoszenia (również do właściwego oddziału Narodowego Funduszu Zdrowia) zamiar
kontynuacji terapii na potrzeby danego pacjenta, potwierdzając jednocześnie
skuteczność dotychczas stosowanego w ramach RDTL leczenia. Jednocześnie, należy
wskazać, że w leczeniu wybranych schorzeń okulistycznych w ramach RDTL finansowany
był produkt leczniczy Ozurdex (deksametazon w postaci implantu do ciała szklistego),
który, zgodnie z dostępnymi danymi literaturowymi, może być rozważany jako opcja
terapeutyczna w terapii AMD nieodpowiadającej na leczenie innymi lekami
zapobiegającymi neowaskularyzacji.
Dodatkowe informacje w sprawie postępowania u poszczególnych pacjentów
z określonymi problemami zdrowotnymi mogą przynieść zalecenia postępowania
diagnostyczno – leczniczego, które mają postać dokumentów podsumowujących
i oceniających dostępne dane naukowe. Wytyczne zawierające zalecenia powinny
pomagać lekarzom w podejmowaniu decyzji w codziennej praktyce, ale ostateczne
decyzje dotyczące indywidualnych pacjentów musi podejmować lekarz lub lekarze
odpowiedzialni za leczenie po konsultacji z pacjentem lub w razie potrzeby jego
opiekunem. Opracowanie zaleceń postępowania diagnostyczno - leczniczego w różnych
dziedzinach medycyny, w tym także w zakresie okulistyki pozostaje w wyłącznej
kompetencji ekspertów zrzeszonych w stowarzyszeniach będących zgodnie
z postanowieniami ich statutów towarzystwami naukowymi o zasięgu krajowym.
Zalecenia postępowania mogą być opracowywane jako dokumenty krajowe albo
w drodze adaptacji do polskich warunków zaleceń międzynarodowych. W przypadku
zaleceń postępowania diagnostyczno - leczniczego w okulistyce, właściwym do ich
opracowania lub adaptacji jest Polskie Towarzystwo Okulistyczne (PTO)
https://pto.com.pl/?s=AMD
-- 3 of 4 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
4
Z wyrazami szacunku
Tomasz Maciejewski
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 4 of 4 --