Interpelacja nr 16414
Interpelacja w sprawie katalogu nowych grup towarów (odzież i obuwie), których przewóz jest monitorowany w systemie SENT
Zgłaszający:
•
Adresat:
Podatki, Finanse i Budżet (65%)
Infrastruktura i Transport (30%)
Obrona i Bezpieczeństwo (30%)
Cyfryzacja i Technologie (29%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie katalogu nowych grup towarów (odzież i obuwie), których przewóz jest monitorowany w systemie SENT
Interpelacja nr 16414
do ministra finansów i gospodarki
w sprawie katalogu nowych grup towarów (odzież i obuwie), których przewóz jest monitorowany w systemie SENT
Zgłaszający: Maciej Tomczykiewicz
Data wpływu: 07-04-2026
Szanowny Panie Ministrze,
zwracam się z prośbą weryfikacji rozporządzenia Ministra Finansów i Gospodarki z dnia 10 września 2025 roku, które nakłada obowiązek rejestrowania w systemie SENT począwszy od dnia 17 marca 2026 roku następujących towarów:
- artykułów odzieżowych i dodatków odzieżowych z dzianin, jeżeli masa brutto przesyłki towarów objętych tym działem przekracza 10 kg,
- artykułów odzieżowych i dodatków odzieżowych, innych niż z dzianin, jeżeli masa brutto przesyłki towarów objętych tym działem przekracza 10 kg,
- odzieży używanej i pozostałych artykułów używanych, jeżeli masa brutto przesyłki towarów objętych tym kodem przekracza 10 kg,
- obuwia, z wyłączeniem części obuwia, jeżeli w przesyłce towarów objętych tym działem jest więcej niż 20 sztuk obuwia (co stanowi 10 par obuwia albo np. 20 sztuk prawych butów),
- artykułów odzieżowych i dodatków odzieżowych z dzianin lub innych niż z dzianin lub obuwia, z wyłączeniem części obuwia, jeżeli masa brutto przesyłki, w której znajdują się towary z co najmniej dwóch z tych działów, przekracza 10 kg.
Na wstępie pragnę zaznaczyć, że handel targowy nie mieści się wprost ani w modelu klasycznej dostawy z fakturą, ani w prostym przesunięciu międzymagazynowym, a KAS i tak oczekuje pełnego SENT. Ustawa wymaga w zgłoszeniu m.in. danych o rodzaju towaru, pozycji CN, ilości oraz masie brutto lub objętości, a danych dotyczących samego towaru potem nie można aktualizować. Ustawa daje też ministrowi wyraźną podstawę do wprowadzenia rozporządzeniem wyłączeń tam, gdzie wykonanie obowiązków jest szczególnie utrudnione albo ryzyko nieprawidłowości jest niskie.
Po konsultacji ze środowiskiem przedstawiam zatem główne problemy praktyczne i prawne przy stosowaniu SENT do przewozów odzieży i obuwia na targowiskach:
1. Przewóz na targowisko nie jest typową dostawą towaru, tylko przemieszczeniem własnego towaru na własne stoisko.
W realiach handlu targowego przedsiębiorca nie przewozi towaru do z góry oznaczonego nabywcy, tylko na własne stoisko, gdzie dopiero później dochodzi do wielu drobnych sprzedaży detalicznych. To powoduje, że model ustawowy SENT, zbudowany wokół nadawcy, odbiorcy, miejsca dostarczenia i określonej partii towaru, nie pasuje do rzeczywistego charakteru tego przewozu. Z samej ustawy wynika też napięcie interpretacyjne, bo „podmiot wysyłający” jest powiązany z dostawą, WDT albo eksportem, a nie z każdym wewnętrznym przemieszczeniem towaru.
2. Oficjalna praktyka KAS nakazuje jednak zgłoszenie „na siebie”, choć rozwiązanie to nie wynika wprost z ustawy.
PUESC w FAQ 12.11 wskazuje, że przy przewozie na jarmarki, targi i bazary trzeba zgłosić całość towaru „na siebie”, a potem po powrocie zamknąć zgłoszenie z podaniem liczby pozostałych towarów. To pokazuje, że obowiązek jest obecnie wyprowadzany przede wszystkim z praktyki administracyjnej, a nie z jasnego, życiowego modelu ustawowego dla handlu targowego.
3. Wymóg podania ilości i masy towaru przed wyjazdem jest dla handlu targowego często niewykonalny albo skrajnie nieracjonalny.
Ustawa wymaga, aby w zgłoszeniu przed przewozem podać dane o towarze, w szczególności jego rodzaj, pozycję CN, ilość i masę brutto lub objętość. W handlu targowym towar jest pakowany w worki, kartony, na wieszakach, w pokrowcach, często w różnych konfiguracjach ekspozycyjnych. Przedsiębiorca musiałby każdorazowo rozładowywać cały samochód, ważyć lub przeliczać towar i z powrotem ładować wszystko do auta. To oznacza dodatkową pracę, koszty i ryzyko uszkodzenia towaru.
4. Po rozpoczęciu sprzedaży na targowisku dane o towarze przestają odpowiadać stanowi faktycznemu, a ustawa nie pozwala ich aktualizować.
W ciągu dnia sprzedaż detaliczna jest zmienna i nieprzewidywalna. Jedni sprzedadzą kilka sztuk, inni pół auta, inni wrócą prawie z całością towaru. Tymczasem ustawa wprost stanowi, że dane dotyczące towaru będącego przedmiotem przewozu nie podlegają aktualizacji. To oznacza, że mechanizm SENT nie jest dostosowany do przewozów, w których stan ilościowy zmienia się dynamicznie w toku dnia handlowego.
5. W praktyce handlu targowego nie da się rzetelnie ustalić masy towaru po zakończeniu sprzedaży i przed drogą powrotną.
Na targowiskach z reguły nie ma wag najazdowych ani infrastruktury do ważenia pozostałego towaru. Przedsiębiorca nie jest też w stanie na miejscu osobno ważyć odzieży bez wieszaków, opakowań, pudeł, folii ochronnych i elementów ekspozycyjnych. Przy złej pogodzie dochodzi dodatkowo wilgoć, która zwiększa ciężar opakowań, pokrowców, plandek czy samych tekstyliów. W efekcie wymóg dokładnego rozliczenia masy jest często czysto teoretyczny.
6. Ustawa przewiduje tylko 10% tolerancji, co przy tego typu obrocie jest za mało i tworzy ryzyko sankcji mimo działania w dobrej wierze.
Dane dotyczące ilości, masy lub objętości uznaje się za prawidłowe tylko wtedy, gdy rozbieżność nie przekracza 10%. W handlu targowym przy dużej liczbie drobnych sztuk, mieszanych opakowaniach i zmiennych warunkach przewozu taki margines może zostać łatwo przekroczony bez żadnego zamiaru obejścia prawa.
7. Sankcje są rażąco niewspółmierne do realiów drobnego handlu targowego.
Za brak zgłoszenia ustawa przewiduje karę pieniężną 46% wartości brutto towaru, nie mniej niż 20 000 zł. Za błędne dane po stronie przewoźnika grozi 10 000 zł albo 20 000 zł, a kierujący może dostać mandat od 5000 do 7500 zł. Przy małych działalnościach rodzinnych i jednoosobowych takie kwoty mogą oznaczać faktyczny koniec działalności.
8. Ryzyko nie kończy się na samej karze - możliwe jest także zatrzymanie towaru albo pojazdu.
Jeżeli podczas kontroli wyjdzie brak zgłoszenia albo kierujący nie ma wymaganych danych lub dokumentów, towar albo środek transportu wraz z towarem może zostać zatrzymany. Dla handlu targowego to oznacza nie tylko karę, ale też realne paraliżowanie sprzedaży i utratę dnia handlowego, a czasem nawet kilku dni.
9. Obowiązek geolokalizacji i rygory przy awarii lokalizatora są nieproporcjonalne dla drobnych przewozów na bazary i targowiska.
Przewoźnik musi przez całą trasę zapewnić przekazywanie aktualnych danych geolokalizacyjnych, a środek transportu ma być wyposażony w lokalizator. Gdy niesprawność trwa dłużej niż godzinę, kierowca musi zatrzymać się na najbliższym parkingu lub zatoce i czekać na przywrócenie sprawności albo przeładunek. Przy drobnym handlu lokalnym brzmi to jak rozwiązanie projektowane pod duże przewozy profesjonalne, a nie pod zwykły wyjazd busem na targ.
10. System opiera się na pełnej cyfryzacji, co uderza w osoby wykluczone cyfrowo.
Zgłoszenia, uzupełnienia i aktualizacje odbywają się przez PUESC. W branży targowej działa wiele osób starszych, przedemerytalnych albo prowadzących małe rodzinne działalności bez zaplecza biurowego czy księgowego „na miejscu”. Dla tej grupy codzienne, poprawne wykonywanie zgłoszeń elektronicznych jest nadmiernym obciążeniem administracyjnym.
11. Obecne wyłączenia nie rozwiązują problemu handlu targowego.
KAS sama wskazuje, że dla przewozów krajowych odzieży i obuwia wyłączenie dotyczy m.in. przewozów, którym towarzyszy faktura dokumentująca dostawę, WDT albo eksport. Tyle że w przewozie z domu lub magazynu na własne stoisko targowe nie ma jeszcze dostawy do konkretnego nabywcy. To właśnie dlatego targowiska wpadają w „lukę” między klasyczną fakturą a sprzedażą detaliczną dopiero na miejscu.
12. Problem ma charakter systemowy, a nie incydentalny, więc powinien być rozwiązany rozporządzeniem, nie doraźnymi interpretacjami.
Ustawa w art. 7b wprost pozwala ministrowi wyłączyć określone przewozy z obowiązku zgłoszenia albo z części obowiązków, gdy ich realizacja jest szczególnie utrudniona ze względu na specyfikę przewozu, warunki techniczne lub niski poziom ryzyka nadużyć. Dokładnie z taką sytuacją mamy do czynienia przy lokalnym handlu targowym własnym towarem przeznaczonym do sprzedaży detalicznej konsumentom.
Najbardziej racjonalne w moim przekonaniu rozwiązanie to wprowadzenie w rozporządzeniu wyłączenia z SENT dla przewozów odzieży i obuwia wykonywanych przez przedsiębiorcę własnym pojazdem na targowiska i z powrotem, gdy przewożony towar stanowi jego własność i jest przeznaczony do sprzedaży detalicznej osobom nieprowadzącym działalności gospodarczej. To da się oprzeć właśnie na art. 7b ustawy, bez ruszania całej ustawy.
W związku z powyższym uprzejmie proszę o weryfikację wydanego rozporządzenia oraz rozważenie wprowadzenia w rozporządzeniu wydanym na podstawie art. 7b ustawy SENT wyłączenia z obowiązku zgłoszenia przewozów odzieży i obuwia wykonywanych przez przedsiębiorców własnymi pojazdami na targowiska, bazary, jarmarki i w ramach handlu obwoźnego, jeżeli towary stanowią ich własność i są przeznaczone do sprzedaży detalicznej osobom fizycznym nieprowadzącym działalności gospodarczej. Obecne przepisy są w tej części nieadekwatne do realiów handlu targowego, generują obowiązki technicznie niewykonalne i narażają drobnych przedsiębiorców na nieproporcjonalne sankcje. Nawet przy przyjęciu stanowiska KAS obowiązki są w tej grupie przewozów technicznie niewykonalne i dlatego wymagają pilnego wyłączenia rozporządzeniem.
Uprzejmie proszę o odniesienie się do przedstawionej argumentacji i informację czy planowane są zmiany w funkcjonowaniu systemu, jeżeli tak to jakie i kiedy ministerstwo planuje je wprowadzić?
Z wyrazami szacunku
Interpelacja nr 16414
do ministra finansów i gospodarki
w sprawie katalogu nowych grup towarów (odzież i obuwie), których przewóz jest monitorowany w systemie SENT
Zgłaszający: Maciej Tomczykiewicz
Data wpływu: 07-04-2026
Szanowny Panie Ministrze,
zwracam się z prośbą weryfikacji rozporządzenia Ministra Finansów i Gospodarki z dnia 10 września 2025 roku, które nakłada obowiązek rejestrowania w systemie SENT począwszy od dnia 17 marca 2026 roku następujących towarów:
- artykułów odzieżowych i dodatków odzieżowych z dzianin, jeżeli masa brutto przesyłki towarów objętych tym działem przekracza 10 kg,
- artykułów odzieżowych i dodatków odzieżowych, innych niż z dzianin, jeżeli masa brutto przesyłki towarów objętych tym działem przekracza 10 kg,
- odzieży używanej i pozostałych artykułów używanych, jeżeli masa brutto przesyłki towarów objętych tym kodem przekracza 10 kg,
- obuwia, z wyłączeniem części obuwia, jeżeli w przesyłce towarów objętych tym działem jest więcej niż 20 sztuk obuwia (co stanowi 10 par obuwia albo np. 20 sztuk prawych butów),
- artykułów odzieżowych i dodatków odzieżowych z dzianin lub innych niż z dzianin lub obuwia, z wyłączeniem części obuwia, jeżeli masa brutto przesyłki, w której znajdują się towary z co najmniej dwóch z tych działów, przekracza 10 kg.
Na wstępie pragnę zaznaczyć, że handel targowy nie mieści się wprost ani w modelu klasycznej dostawy z fakturą, ani w prostym przesunięciu międzymagazynowym, a KAS i tak oczekuje pełnego SENT. Ustawa wymaga w zgłoszeniu m.in. danych o rodzaju towaru, pozycji CN, ilości oraz masie brutto lub objętości, a danych dotyczących samego towaru potem nie można aktualizować. Ustawa daje też ministrowi wyraźną podstawę do wprowadzenia rozporządzeniem wyłączeń tam, gdzie wykonanie obowiązków jest szczególnie utrudnione albo ryzyko nieprawidłowości jest niskie.
Po konsultacji ze środowiskiem przedstawiam zatem główne problemy praktyczne i prawne przy stosowaniu SENT do przewozów odzieży i obuwia na targowiskach:
1. Przewóz na targowisko nie jest typową dostawą towaru, tylko przemieszczeniem własnego towaru na własne stoisko.
W realiach handlu targowego przedsiębiorca nie przewozi towaru do z góry oznaczonego nabywcy, tylko na własne stoisko, gdzie dopiero później dochodzi do wielu drobnych sprzedaży detalicznych. To powoduje, że model ustawowy SENT, zbudowany wokół nadawcy, odbiorcy, miejsca dostarczenia i określonej partii towaru, nie pasuje do rzeczywistego charakteru tego przewozu. Z samej ustawy wynika też napięcie interpretacyjne, bo „podmiot wysyłający” jest powiązany z dostawą, WDT albo eksportem, a nie z każdym wewnętrznym przemieszczeniem towaru.
2. Oficjalna praktyka KAS nakazuje jednak zgłoszenie „na siebie”, choć rozwiązanie to nie wynika wprost z ustawy.
PUESC w FAQ 12.11 wskazuje, że przy przewozie na jarmarki, targi i bazary trzeba zgłosić całość towaru „na siebie”, a potem po powrocie zamknąć zgłoszenie z podaniem liczby pozostałych towarów. To pokazuje, że obowiązek jest obecnie wyprowadzany przede wszystkim z praktyki administracyjnej, a nie z jasnego, życiowego modelu ustawowego dla handlu targowego.
3. Wymóg podania ilości i masy towaru przed wyjazdem jest dla handlu targowego często niewykonalny albo skrajnie nieracjonalny.
Ustawa wymaga, aby w zgłoszeniu przed przewozem podać dane o towarze, w szczególności jego rodzaj, pozycję CN, ilość i masę brutto lub objętość. W handlu targowym towar jest pakowany w worki, kartony, na wieszakach, w pokrowcach, często w różnych konfiguracjach ekspozycyjnych. Przedsiębiorca musiałby każdorazowo rozładowywać cały samochód, ważyć lub przeliczać towar i z powrotem ładować wszystko do auta. To oznacza dodatkową pracę, koszty i ryzyko uszkodzenia towaru.
4. Po rozpoczęciu sprzedaży na targowisku dane o towarze przestają odpowiadać stanowi faktycznemu, a ustawa nie pozwala ich aktualizować.
W ciągu dnia sprzedaż detaliczna jest zmienna i nieprzewidywalna. Jedni sprzedadzą kilka sztuk, inni pół auta, inni wrócą prawie z całością towaru. Tymczasem ustawa wprost stanowi, że dane dotyczące towaru będącego przedmiotem przewozu nie podlegają aktualizacji. To oznacza, że mechanizm SENT nie jest dostosowany do przewozów, w których stan ilościowy zmienia się dynamicznie w toku dnia handlowego.
5. W praktyce handlu targowego nie da się rzetelnie ustalić masy towaru po zakończeniu sprzedaży i przed drogą powrotną.
Na targowiskach z reguły nie ma wag najazdowych ani infrastruktury do ważenia pozostałego towaru. Przedsiębiorca nie jest też w stanie na miejscu osobno ważyć odzieży bez wieszaków, opakowań, pudeł, folii ochronnych i elementów ekspozycyjnych. Przy złej pogodzie dochodzi dodatkowo wilgoć, która zwiększa ciężar opakowań, pokrowców, plandek czy samych tekstyliów. W efekcie wymóg dokładnego rozliczenia masy jest często czysto teoretyczny.
6. Ustawa przewiduje tylko 10% tolerancji, co przy tego typu obrocie jest za mało i tworzy ryzyko sankcji mimo działania w dobrej wierze.
Dane dotyczące ilości, masy lub objętości uznaje się za prawidłowe tylko wtedy, gdy rozbieżność nie przekracza 10%. W handlu targowym przy dużej liczbie drobnych sztuk, mieszanych opakowaniach i zmiennych warunkach przewozu taki margines może zostać łatwo przekroczony bez żadnego zamiaru obejścia prawa.
7. Sankcje są rażąco niewspółmierne do realiów drobnego handlu targowego.
Za brak zgłoszenia ustawa przewiduje karę pieniężną 46% wartości brutto towaru, nie mniej niż 20 000 zł. Za błędne dane po stronie przewoźnika grozi 10 000 zł albo 20 000 zł, a kierujący może dostać mandat od 5000 do 7500 zł. Przy małych działalnościach rodzinnych i jednoosobowych takie kwoty mogą oznaczać faktyczny koniec działalności.
8. Ryzyko nie kończy się na samej karze - możliwe jest także zatrzymanie towaru albo pojazdu.
Jeżeli podczas kontroli wyjdzie brak zgłoszenia albo kierujący nie ma wymaganych danych lub dokumentów, towar albo środek transportu wraz z towarem może zostać zatrzymany. Dla handlu targowego to oznacza nie tylko karę, ale też realne paraliżowanie sprzedaży i utratę dnia handlowego, a czasem nawet kilku dni.
9. Obowiązek geolokalizacji i rygory przy awarii lokalizatora są nieproporcjonalne dla drobnych przewozów na bazary i targowiska.
Przewoźnik musi przez całą trasę zapewnić przekazywanie aktualnych danych geolokalizacyjnych, a środek transportu ma być wyposażony w lokalizator. Gdy niesprawność trwa dłużej niż godzinę, kierowca musi zatrzymać się na najbliższym parkingu lub zatoce i czekać na przywrócenie sprawności albo przeładunek. Przy drobnym handlu lokalnym brzmi to jak rozwiązanie projektowane pod duże przewozy profesjonalne, a nie pod zwykły wyjazd busem na targ.
10. System opiera się na pełnej cyfryzacji, co uderza w osoby wykluczone cyfrowo.
Zgłoszenia, uzupełnienia i aktualizacje odbywają się przez PUESC. W branży targowej działa wiele osób starszych, przedemerytalnych albo prowadzących małe rodzinne działalności bez zaplecza biurowego czy księgowego „na miejscu”. Dla tej grupy codzienne, poprawne wykonywanie zgłoszeń elektronicznych jest nadmiernym obciążeniem administracyjnym.
11. Obecne wyłączenia nie rozwiązują problemu handlu targowego.
KAS sama wskazuje, że dla przewozów krajowych odzieży i obuwia wyłączenie dotyczy m.in. przewozów, którym towarzyszy faktura dokumentująca dostawę, WDT albo eksport. Tyle że w przewozie z domu lub magazynu na własne stoisko targowe nie ma jeszcze dostawy do konkretnego nabywcy. To właśnie dlatego targowiska wpadają w „lukę” między klasyczną fakturą a sprzedażą detaliczną dopiero na miejscu.
12. Problem ma charakter systemowy, a nie incydentalny, więc powinien być rozwiązany rozporządzeniem, nie doraźnymi interpretacjami.
Ustawa w art. 7b wprost pozwala ministrowi wyłączyć określone przewozy z obowiązku zgłoszenia albo z części obowiązków, gdy ich realizacja jest szczególnie utrudniona ze względu na specyfikę przewozu, warunki techniczne lub niski poziom ryzyka nadużyć. Dokładnie z taką sytuacją mamy do czynienia przy lokalnym handlu targowym własnym towarem przeznaczonym do sprzedaży detalicznej konsumentom.
Najbardziej racjonalne w moim przekonaniu rozwiązanie to wprowadzenie w rozporządzeniu wyłączenia z SENT dla przewozów odzieży i obuwia wykonywanych przez przedsiębiorcę własnym pojazdem na targowiska i z powrotem, gdy przewożony towar stanowi jego własność i jest przeznaczony do sprzedaży detalicznej osobom nieprowadzącym działalności gospodarczej. To da się oprzeć właśnie na art. 7b ustawy, bez ruszania całej ustawy.
W związku z powyższym uprzejmie proszę o weryfikację wydanego rozporządzenia oraz rozważenie wprowadzenia w rozporządzeniu wydanym na podstawie art. 7b ustawy SENT wyłączenia z obowiązku zgłoszenia przewozów odzieży i obuwia wykonywanych przez przedsiębiorców własnymi pojazdami na targowiska, bazary, jarmarki i w ramach handlu obwoźnego, jeżeli towary stanowią ich własność i są przeznaczone do sprzedaży detalicznej osobom fizycznym nieprowadzącym działalności gospodarczej. Obecne przepisy są w tej części nieadekwatne do realiów handlu targowego, generują obowiązki technicznie niewykonalne i narażają drobnych przedsiębiorców na nieproporcjonalne sankcje. Nawet przy przyjęciu stanowiska KAS obowiązki są w tej grupie przewozów technicznie niewykonalne i dlatego wymagają pilnego wyłączenia rozporządzeniem.
Uprzejmie proszę o odniesienie się do przedstawionej argumentacji i informację czy planowane są zmiany w funkcjonowaniu systemu, jeżeli tak to jakie i kiedy ministerstwo planuje je wprowadzić?
Z wyrazami szacunku
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Zbigniew Stawicki
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
5%
Konkretność
95%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
2 kwot, 2 %
Precyzyjne daty
16
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
3.8 / 1k zn.
- Zawiera 2 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (2)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (16)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
18333 znaków
tel.: +48 22 694 55 55 ul. Świętokrzyska 12
fax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/6
Warszawa, 18 maja 2026 roku
Sprawa: Interpelacja poselska nr 16414
Znak sprawy: DZP1.K43.16.2026
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 16414 z 27 kwietnia 2026 r. Posła na Sejm
Rzeczypospolitej Polskiej Pana Macieja Tomczykiewicza w sprawie katalogu
nowych grup towarów (odzież i obuwie), których przewóz jest monitorowany
w systemie SENT, przedstawiam następujące informacje.
Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Finansów i Gospodarki z dnia 10 września
2025 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie towarów, których przewóz jest objęty
systemem monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu
paliwami opałowymi (Dz. U. poz. 1244), przewóz odzieży i obuwia, od 17 marca
2026 r., został objęty systemem SENT1. W przedmiotowym rozporządzeniu
wprowadzony został sześciomiesięczny okres przejściowy, co stanowiło
uwzględnienie postulatów zgłoszonych przez podmioty gospodarcze oraz
Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców. Uwzględniono potrzebę dłuższego
niż 3 miesiące, okresu na przygotowanie się i dostosowanie do nowych regulacji.
Wprowadzenie przedmiotowych regulacji wynikało z konieczności
przeciwdziałania nieprawidłowościom w obrocie ww. towarami, jak również
zapobiegania ewolucji oszustw podatkowych w tym obszarze.
Branża odzieży i obuwia – zwłaszcza w kontekście importu,
wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów i redystrybucji tych towarów – należy
do obszarów o wysokiej podatności na zaniżanie wartości towarów, z dużym
udziałem podmiotów działających w sposób nierejestrowy lub częściowo poza
ewidencją, organizujących swoją działalność w sposób „rozdrobniony” w celu
uniknięcia obowiązków podatkowych. W takich branżach wprowadzenie
dodatkowych narzędzi kontrolnych jest uzasadnione ochroną uczciwej konkurencji
i dochodów budżetowych.
1 system, o którym mowa w ustawie z dnia 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego
przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 1218) – zwanej dalej „ustawą SENT”.
-- 1 of 6 --
2/6
Na problem z nieoficjalnym importem zwróciła uwagę Komisja Europejska, która
przyjęła Strategię UE na rzecz zrównoważonych wyrobów włókienniczych w obiegu
zamkniętym. Dokument ten, oprócz swojego głównego wątku dotyczącego
recyklingu, wskazuje również na aspekty związane z importem szeroko rozumianych
tekstyliów do UE. Problem ten przedstawiony został również w dokumentach:
„Study on undervaluation of imported goods” - Badanie dotyczące zaniżania
wartości towarów importowanych, „VAT in the Digital Age – Impact Assessment” -
Ocena skutków inicjatywy VAT w erze cyfrowej, „VAT Gap in the EU” - Luka
w podatku VAT w UE, „EU Strategy for Sustainable and Circular Textiles” - Strategia
UE na rzecz zrównoważonych i cyrkularnych wyrobów włókienniczych, „Circular
Economy Perspectives in the EU Textile Sector” - Perspektywy gospodarki o obiegu
zamkniętym w sektorze tekstyliów UE.
Organy podatkowe posługują się różnymi metodami wykrywania tych
nieprawidłowości, m.in. analizą danych zgromadzonych w jednolitym pliku
kontrolnym JPK i weryfikacją informacji o kontrahentach. Jak wskazane zostało
w uzasadnieniu wprowadzanych zmian w zakresie objęcia odzieży i obuwia
systemem SENT, w 2024 r. w toku kontroli celno-skarbowych prowadzonych
w zakresie podatku od towarów i usług - tylko w samym obszarze podmiotów
będących właścicielami lub głównymi udziałowcami pochodzenia azjatyckiego,
których przedmiotem działalności jest obrót tekstyliami, odzieżą i obuwiem
pochodzenia azjatyckiego - ujawniono ponad 125 tysięcy fikcyjnych faktur na łączną
kwotę podatku od towarów i usług 665 mln zł.
Informacje gromadzone przez KAS wskazują na znaczące straty dla Skarbu Państwa
wynikające z tego typu działalności. W 2024 r. funkcjonariusze SCS zabezpieczyli
ponad 296 tys. sztuk podrabianej odzieży, galanterii i obuwia, a w 2025 r. już ponad
766 tys. szt. takich towarów. Oznacza to wzrost o niemal 160%. Działania KAS
zapobiegły wielomilionowym stratom Skarbu Państwa z tytułu nieodprowadzonych
podatków. Straty z tego tytułu ponoszą również legalnie funkcjonujący
przedsiębiorcy/ importerzy/ producenci, bowiem oferowane przez nich towary nie
są konkurencyjne.
W czasie obowiązywania przepisów rozszerzających system SENT na branżę
odzieżową i obuwniczą, stwierdziliśmy istotne naruszenia wskazujące na
intencjonalne unikanie obowiązków w ogóle, albo deklarowanie mniejszej niż
faktyczna ilości przewożonych towarów, np. niezgłoszenie połowy z 50 752 szt.
obuwia, 10 600 kg tekstyliów z państwa trzeciego albo zgłoszenie 287,51 kg
odzieży, w miejsce faktycznie przewożonych 573,21 kg.
Ponadto miało miejsce wiele przypadków ujawnienia niebezpiecznych tekstyliów
i obuwia pochodzących z państw trzecich, zawierających m.in. szkodliwe substancje
chemiczne i metale ciężkie. W procesie produkcji tekstyliów stosuje się około 3,5
tysiąca różnych substancji chemicznych, z których 750 uznaje się za niebezpieczne
dla zdrowia ludzi, a 440 za szkodliwe dla środowiska. Przykładem jest formaldehyd,
używany do nadania tkaninom gładkości, który może powodować alergie,
a w większych stężeniach nawet nowotwory. Szczególnie niepokojące jest to
w kontekście ubrań importowanych z państw trzecich, gdzie normy bezpieczeństwa
mogą być mniej restrykcyjne. Substancje te mogą powodować poważne problemy
zdrowotne, zwłaszcza u dzieci, w tym reakcje alergiczne, podrażnienia skóry,
a nawet ryzyko nowotworów.
Obowiązki związane z System Elektronicznego Nadzoru Transportu SENT ciążą na
podmiotach gospodarczych, w tym mikro, małych i średnich przedsiębiorcach,
bowiem taka jest specyfika tego rynku. W systemie podmioty te pełnią rolę
podmiotów wysyłających, podmiotów odbierających lub przewoźników (polegają
-- 2 of 6 --
3/6
one przede wszystkim na zgłaszaniu przewozu towarów do rejestru SENT,
uzupełnianiu i aktualizacji danych w zgłoszeniu), a także na kierujących środkami
transportu (głównie włączenie lokalizatora pojazdu, jeżeli przewoźnik nie korzysta
z innych rozwiązań technicznych). Przewoźnik winien wyposażyć środek transportu
w lokalizator oraz jest obowiązany zapewnić, w trakcie całej trasy przewozu towaru
objętego zgłoszeniem, przekazywanie aktualnych danych geolokalizacyjnych
środka transportu objętego tym zgłoszeniem.
Na potrzeby przekazywania danych geolokalizacyjnych do systemu SENT,
przewoźnik może wykorzystać np. lokalizator w postaci aplikacji mobilnej
instalowanej na urządzeniach przenośnych (telefon, tablet) wyposażonych w dostęp
do sieci Internet. Aplikacja (e-TOLL PL) jest nieodpłatna i została udostępniona
w sklepie Google Play i App Store. Obsługa aplikacji nie wymaga specjalistycznego
szkolenia – jej uruchomienie oraz bieżące użytkowanie są intuicyjne i nie generują
żadnych dodatkowych trudności dla użytkowników. Co istotne, wdrożenie
przedmiotowego rozwiązania wiąże się (dla przewoźnika) z niskimi kosztami
uruchomienia – nie jest wymagane dedykowane urządzenie na potrzeby
przekazywania danych geolokalizacyjnych do SENT.
W zakresie obowiązku zgłaszania przewozu towarów do sytemu SENT wyjaśnienia
wymaga, że KAS zapewnia mikro, małym i średnim przedsiębiorcom nieodpłatnie
elektroniczne formularze do dokonywania zgłoszeń przewozu towarów oraz
uzupełniania tych zgłoszeń na stronie internetowej https://puesc.gov.pl, co
wskazane zostało również w ocenie skutków regulacji na etapie projektowania
rozporządzenia wprowadzającego objęcie systemem SENT odzieży i obuwia
(nr 947).
W OSR zostało wyjaśnione, że ewentualne koszty zakupu modułu oprogramowania
księgowego wyniesie w przypadku do 75 komunikatów miesięcznie – 1000 zł, do
400 komunikatów miesięcznie – 3000 zł, powyżej 400 komunikatów miesięcznie –
5000 złotych. W dokumencie tym przyjęto, że sama grupa podmiotów
odbierających, zgłaszających towary z działów 61-64 Wspólnej Taryfy Celnej do
odprawy importowej w kraju to 18 tys., bez podziału na wielkość tych podmiotów.
Odnosząc się do kwestii zawartych w interpelacji, informuję, że Ministerstwo
Finansów przeprowadziło szereg spotkań i konsultacji z przedstawicielami branży
odzieżowej i obuwniczej w celu wypracowania optymalnych rozwiązań
ułatwiających realizację nowych obowiązków, ale nierozszczelniających system
monitorowania przewozu.
Niemniej jednak do Ministerstwa Finansów wpływają kolejne propozycje zmian lub
doprecyzowania niektórych przepisów i propozycje te są na bieżąco analizowane.
Decyzja o wprowadzeniu ewentualnych kolejnych uproszczeń czy wyłączeń
w stosowaniu prawa w tym zakresie zostanie podjęta na podstawie analizy ryzyka
ewentualnego rozszczelnienia systemu monitorowania przewozu oraz skutków dla
naruszeń przepisów prawa podatkowego.
Z analizy specyfiki rynku oraz zidentyfikowanych mechanizmów nadużyć
i standardowych zachowań konsumentów indywidualnych (brak zachowania
jakichkolwiek reguł i zgodności z prawem) przyjęto niskie progi objęcia systemem
SENT. Sektor ten charakteryzuje się: wysoką rotacją towarów oraz stosunkowo
niską wartością jednostkową, łatwością transportu i magazynowania oraz dużym
udziałem towarów importowanych, w szczególności z państw trzecich. W praktyce
oznacza to, że nawet niewielkie ilości mogą mieć charakter handlowy, a jednocześnie
są trudne do odróżnienia od zakupów prywatnych bez odpowiednich narzędzi
kontrolnych.
-- 3 of 6 --
4/6
Analizy oraz wieloletnie doświadczenia wynikające ze stale podejmowanych
działań, w tym z wdrożenia systemów uszczelniających wskazują, że w tym sektorze
powszechne są działania polegające na dzieleniu transportów na mniejsze partie,
aby uniknąć obowiązków podatkowych i ewidencyjnych oraz rozpraszaniu dostaw
pomiędzy wielu odbiorców. Wprowadzenie wyższych progów sprzyjałoby takim
praktykom i de facto ograniczałoby skuteczność systemu SENT. Przyjęcie niskich
progów wpisuje się w szersze działania Państwa mające na celu przeciwdziałanie
zaniżaniu wartości importu, ograniczanie szarej strefy w handlu towarami
wysokiego ryzyka oraz zwiększanie transparentności obrotu gospodarczego.
W rejestrze SENT do 30 kwietnia 2026 r. zostało zarejestrowanych niemal 95 705
zgłoszeń przewozu odzieży i obuwia oraz przeprowadzono 1351 kontroli przewozu
tych towarów na drodze, podczas których ujawniono 194 przypadki różnych
nieprawidłowości.
Nieprawidłowości dotyczące naruszeń obowiązków wynikających z ustawy SENT
przez:
przewoźników, podmioty wysyłające i podmioty odbierające podlegają karze
pieniężnej w postępowaniu administracyjnym. Protokoły z kontroli w takich
przypadkach są przekazywane do właściwych – ze względu na miejsce
przeprowadzenia kontroli – naczelników urzędów celno-skarbowych. Decyzja
w sprawie nałożenia kary pieniężnej lub odstąpienia od nałożenia takiej kary
jest wydawana w indywidualnej sprawie przez naczelnika urzędu celno-
skarbowego, w wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego, na
podstawie zgromadzonego materiału dowodowego. Od tej decyzji, podmiotowi
który nie zgadza się z jej rozstrzygnięciem, przysługuje złożenie odwołania do
organu wyższej instancji - dyrektora izby administracji skarbowej. Decyzja
dyrektora izby administracji skarbowej jest ostateczna i w przypadku jej
zaskarżenia podlega kontroli sądu administracyjnego.
Dodatkowo wyjaśniam, że w rejestrze postępowań administracyjnych
w zakresie naruszeń obowiązków z ustawy SENT nie są gromadzone dane
dotyczące rodzaju przewożonego towaru – brak rozróżnienia czy postępowanie
dotyczy nieprawidłowości podczas przewozu dotychczasowych towarów
objętych systemem SENT, czy nowych towarów objętych tych systemem;
kierujących pojazdami podlegają karze grzywny w drodze mandatu karnego.
Do 30 kwietnia 2026 r. zostały wymierzone 82 kary grzywny na kierujących
środkiem transportu przewożących towary w postaci odzieży lub obuwia.
Ze względu na specyfikę sprzedaży odzieży i obuwia w tzw. handlu obwoźnym, gdy
przewóz rozpoczyna się w kraju i jest przewożony do co najmniej dwóch miejsc
dostarczenia towaru, wprowadzona została możliwość dokonywania zgłoszeń
w sposób zbiorczy2.
Jednocześnie odnosząc się do szczegółowych problemów, uprzejmie informuję,
że w opublikowanym 12 maja 2026 r. rozporządzeniu Ministra Finansów
i Gospodarki zmieniającym rozporządzenie w sprawie wyłączenia niektórych
obowiązków w zakresie zgłoszeń przewozu towarów (Dz. U. poz. 634) zawarliśmy, jak
się wydaje, gros zgłoszonych postulatów przewozu odzieży i obuwia przez
mikroprzedsiębiorców. Rozporządzenie to jest odpowiedzią na postulaty
wprowadzenia ułatwień dla podmiotów, dla których handel ma charakter
działalności osobistej, bez zaplecza administracyjnego, handlowego czy
logistycznego, a przedsiębiorca jednoosobowo pełni jednocześnie funkcję kierowcy,
2 Rozporządzenie Ministra Finansów i Gospodarki z dnia 5 marca 2026 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie
zgłoszeń przewozu towarów oraz zgłoszeń obrotu paliwami opałowymi (Dz. U. poz. 293).
-- 4 of 6 --
5/6
magazyniera, logistyka i sprzedawcy. W rozporządzeniu, zgodnie ze zgłoszonymi
uwagami, zaproponowane zostały ułatwienia dla mikroprzedsiębiorców:
przedsiębiorców będących osobami fizycznymi, spółek cywilnych oraz spółek
jawnych, której wspólnikami są wyłącznie osoby fizyczne, przewożących odzież
i obuwie od stałego miejsca wykonywania działalności gospodarczej lub miejsca jego
zamieszkania albo siedziby, na targowisko i z targowiska się przemieszczających lub
powracających. Przyjęto również, że przewóz taki nie będzie podlegał zgłoszeniu do
rejestru SENT, jeśli łączna waga odzieży nie przekroczy 500 kg brutto lub 700 szt.
obuwia, a przewożonym towarom będzie towarzyszył dokument zawierający dane
tego mikroprzedsiębiorcy, rodzaj towaru będącego przedmiotem przewozu, numer
rejestracyjny środka transportu, którym są przewożone te towary, datę ich
przewozu oraz dane adresowe stałego miejsca wykonywania przez ten podmiot
działalności gospodarczej lub miejsca jego zamieszkania albo siedziby i dane
adresowe targowiska lub targowisk, na które udaje się przedsiębiorca.
Rozporządzenie to weszło w życie 13 maja 2026 roku. Skrócenie okresu vacatio legis
rozporządzenia wynikało z potrzeby i oczekiwań wprowadzenia zmian przez
środowiska gospodarcze, w szczególności mikroprzedsiębiorców, bowiem regulacje
te uproszczają przewóz odzieży i obuwia z uwzględnieniem przewidzianych
w projekcie wyłączeń. Uwzględniając prostotę regulacji, oczekiwania strony
społecznej i łatwe wdrożenie przepisów rozporządzenia, uzasadnienie miało
skrócenie okresu vacatio legis, co nie narusza zasady zaufania obywateli do państwa
i stanowionego przez nie prawa, o której mowa w art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej
Polskiej i jest w interesie społecznym.
Podkreślenia wymaga, że przewóz wyłączony z obowiązku zgłoszenia do rejestru,
nie podlega również przekazywaniu do tego rejestru danych geolokalizacyjnych
środka transportu.
Odnosząc się do zmian w zakresie kar za naruszenia obowiązków wynikających
z ustawy SENT uprzejmie informuję, że przypadki zatrzymania towaru albo środka
transportu, nakładania kar administracyjnych, jak również odstępowania od ich
nakładania zostały określone we wspomnianej ustawie. Wprowadzenie okresu
przejściowego w nakładaniu kar za brak realizacji obowiązków nałożonych ustawą
SENT, związanych z przewozem nowych towarów (tj. odzieży i obuwia), wymaga
zmiany tej ustawy. Podobnie jak ewentualne wprowadzenie innej niż 10% tolerancji
w rozbieżności pomiędzy danymi wskazanymi w zgłoszeniu przewozu, a stanem
faktycznym (art. 23 ustawy SENT).
Ponownie podkreślam, że celem naszych działań nie jest nakładanie sankcji
administracyjnoprawnych na legalnie działające podmioty, lecz zwalczanie
zdiagnozowanej zorganizowanej przestępczości ekonomicznej osłabiającej
podstawy funkcjonowania państwa i wszystkich, w tym mikro, małych i średnich,
legalnie funkcjonujących przedsiębiorców.
Informuję przy tym, że 13 lutego 2026 r. do Sejmu RP został przekazany rządowy
projekt ustawy o zmianie ustawy o systemie monitorowania drogowego
i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi oraz niektórych
innych ustaw (druk sejmowy nr 2272). Projekt przewiduje nowe, niestosowane
dotychczas rozwiązanie polegające na poprzestaniu na pouczeniu, w sytuacji, gdy
ujawnione naruszenia powstały w wyniku oczywistej omyłki.
Ustawa została uchwalona 17 kwietnia 2026 r. na 55. posiedzeniu Sejmu RP. 7 maja
2026 r. Senat RP wniósł poprawki do przedmiotowej ustawy. 15 maja 2026 r. - na
57. posiedzeniu Sejmu RP - zaplanowane zostało przedstawienie sprawozdania
Komisji Finansów Publicznych oraz Komisji Infrastruktury o uchwale Senatu (druk
nr 2523), w sprawie przedmiotowej ustawy.
-- 5 of 6 --
6/6
W celu łatwiejszego przyswojenia przepisów prawa dotyczących objęcia przewozu
odzieży i obuwia systemem SENT oraz zapewnienia wszystkim przedsiębiorcom
równego dostępu do stanowisk Ministerstwa Finansów w tym zakresie, na
Platformie Usług Elektronicznych Skarbowo-Celnych publikowane są pytania
i odpowiedzi, które są sukcesywnie uzupełniane – w części Pomoc - Help Desk i FAQ:
12. Objęcie odzieży i obuwia systemem SENT od 17 marca 2026 r. Stanowią one
swoistą bazę wiedzy w formie pytań i merytorycznych odpowiedzi.
W związku z licznymi zapytaniami w zakresie SENT, KAS od 6 maja 2026 r.
uruchomiła dodatkowe wsparcie merytoryczne dla zainteresowanych podmiotów –
szczegóły w komunikacie pod adresem https://www.gov.pl/web/kas/odziez-i-
obuwie-w-systemie-sent--wsparcie-merytoryczne.
Końcowo pragnę podkreślić, że celem przyjętej regulacji jest walka z szarą i czarną
strefą. Realizując swoje zadania organy KAS opierają się na analizie ryzyka, kierując
swe działania wobec podmiotów naruszających prawo. Dotychczasowe wyniki
działań w ograniczaniu szarej i czarnej strefy przy wykorzystaniu systemu SENT
pozytywnie wpłynęły na konkurencyjność krajowych przedsiębiorców.
Przedstawiając powyższe mam nadzieję, że zaprezentowane informacje stanowią
wyczerpującą odpowiedź na złożoną interpelację i spotkają się z uprzejmą
akceptacją Pana Marszałka.
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Finansów i Gospodarki
Zbigniew Stawicki
Podsekretarz Stanu Zastępca Szefa Krajowej Administracji Skarbowej
w Ministerstwie Finansów
-- 6 of 6 --
fax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/6
Warszawa, 18 maja 2026 roku
Sprawa: Interpelacja poselska nr 16414
Znak sprawy: DZP1.K43.16.2026
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 16414 z 27 kwietnia 2026 r. Posła na Sejm
Rzeczypospolitej Polskiej Pana Macieja Tomczykiewicza w sprawie katalogu
nowych grup towarów (odzież i obuwie), których przewóz jest monitorowany
w systemie SENT, przedstawiam następujące informacje.
Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Finansów i Gospodarki z dnia 10 września
2025 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie towarów, których przewóz jest objęty
systemem monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu
paliwami opałowymi (Dz. U. poz. 1244), przewóz odzieży i obuwia, od 17 marca
2026 r., został objęty systemem SENT1. W przedmiotowym rozporządzeniu
wprowadzony został sześciomiesięczny okres przejściowy, co stanowiło
uwzględnienie postulatów zgłoszonych przez podmioty gospodarcze oraz
Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców. Uwzględniono potrzebę dłuższego
niż 3 miesiące, okresu na przygotowanie się i dostosowanie do nowych regulacji.
Wprowadzenie przedmiotowych regulacji wynikało z konieczności
przeciwdziałania nieprawidłowościom w obrocie ww. towarami, jak również
zapobiegania ewolucji oszustw podatkowych w tym obszarze.
Branża odzieży i obuwia – zwłaszcza w kontekście importu,
wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów i redystrybucji tych towarów – należy
do obszarów o wysokiej podatności na zaniżanie wartości towarów, z dużym
udziałem podmiotów działających w sposób nierejestrowy lub częściowo poza
ewidencją, organizujących swoją działalność w sposób „rozdrobniony” w celu
uniknięcia obowiązków podatkowych. W takich branżach wprowadzenie
dodatkowych narzędzi kontrolnych jest uzasadnione ochroną uczciwej konkurencji
i dochodów budżetowych.
1 system, o którym mowa w ustawie z dnia 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego
przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 1218) – zwanej dalej „ustawą SENT”.
-- 1 of 6 --
2/6
Na problem z nieoficjalnym importem zwróciła uwagę Komisja Europejska, która
przyjęła Strategię UE na rzecz zrównoważonych wyrobów włókienniczych w obiegu
zamkniętym. Dokument ten, oprócz swojego głównego wątku dotyczącego
recyklingu, wskazuje również na aspekty związane z importem szeroko rozumianych
tekstyliów do UE. Problem ten przedstawiony został również w dokumentach:
„Study on undervaluation of imported goods” - Badanie dotyczące zaniżania
wartości towarów importowanych, „VAT in the Digital Age – Impact Assessment” -
Ocena skutków inicjatywy VAT w erze cyfrowej, „VAT Gap in the EU” - Luka
w podatku VAT w UE, „EU Strategy for Sustainable and Circular Textiles” - Strategia
UE na rzecz zrównoważonych i cyrkularnych wyrobów włókienniczych, „Circular
Economy Perspectives in the EU Textile Sector” - Perspektywy gospodarki o obiegu
zamkniętym w sektorze tekstyliów UE.
Organy podatkowe posługują się różnymi metodami wykrywania tych
nieprawidłowości, m.in. analizą danych zgromadzonych w jednolitym pliku
kontrolnym JPK i weryfikacją informacji o kontrahentach. Jak wskazane zostało
w uzasadnieniu wprowadzanych zmian w zakresie objęcia odzieży i obuwia
systemem SENT, w 2024 r. w toku kontroli celno-skarbowych prowadzonych
w zakresie podatku od towarów i usług - tylko w samym obszarze podmiotów
będących właścicielami lub głównymi udziałowcami pochodzenia azjatyckiego,
których przedmiotem działalności jest obrót tekstyliami, odzieżą i obuwiem
pochodzenia azjatyckiego - ujawniono ponad 125 tysięcy fikcyjnych faktur na łączną
kwotę podatku od towarów i usług 665 mln zł.
Informacje gromadzone przez KAS wskazują na znaczące straty dla Skarbu Państwa
wynikające z tego typu działalności. W 2024 r. funkcjonariusze SCS zabezpieczyli
ponad 296 tys. sztuk podrabianej odzieży, galanterii i obuwia, a w 2025 r. już ponad
766 tys. szt. takich towarów. Oznacza to wzrost o niemal 160%. Działania KAS
zapobiegły wielomilionowym stratom Skarbu Państwa z tytułu nieodprowadzonych
podatków. Straty z tego tytułu ponoszą również legalnie funkcjonujący
przedsiębiorcy/ importerzy/ producenci, bowiem oferowane przez nich towary nie
są konkurencyjne.
W czasie obowiązywania przepisów rozszerzających system SENT na branżę
odzieżową i obuwniczą, stwierdziliśmy istotne naruszenia wskazujące na
intencjonalne unikanie obowiązków w ogóle, albo deklarowanie mniejszej niż
faktyczna ilości przewożonych towarów, np. niezgłoszenie połowy z 50 752 szt.
obuwia, 10 600 kg tekstyliów z państwa trzeciego albo zgłoszenie 287,51 kg
odzieży, w miejsce faktycznie przewożonych 573,21 kg.
Ponadto miało miejsce wiele przypadków ujawnienia niebezpiecznych tekstyliów
i obuwia pochodzących z państw trzecich, zawierających m.in. szkodliwe substancje
chemiczne i metale ciężkie. W procesie produkcji tekstyliów stosuje się około 3,5
tysiąca różnych substancji chemicznych, z których 750 uznaje się za niebezpieczne
dla zdrowia ludzi, a 440 za szkodliwe dla środowiska. Przykładem jest formaldehyd,
używany do nadania tkaninom gładkości, który może powodować alergie,
a w większych stężeniach nawet nowotwory. Szczególnie niepokojące jest to
w kontekście ubrań importowanych z państw trzecich, gdzie normy bezpieczeństwa
mogą być mniej restrykcyjne. Substancje te mogą powodować poważne problemy
zdrowotne, zwłaszcza u dzieci, w tym reakcje alergiczne, podrażnienia skóry,
a nawet ryzyko nowotworów.
Obowiązki związane z System Elektronicznego Nadzoru Transportu SENT ciążą na
podmiotach gospodarczych, w tym mikro, małych i średnich przedsiębiorcach,
bowiem taka jest specyfika tego rynku. W systemie podmioty te pełnią rolę
podmiotów wysyłających, podmiotów odbierających lub przewoźników (polegają
-- 2 of 6 --
3/6
one przede wszystkim na zgłaszaniu przewozu towarów do rejestru SENT,
uzupełnianiu i aktualizacji danych w zgłoszeniu), a także na kierujących środkami
transportu (głównie włączenie lokalizatora pojazdu, jeżeli przewoźnik nie korzysta
z innych rozwiązań technicznych). Przewoźnik winien wyposażyć środek transportu
w lokalizator oraz jest obowiązany zapewnić, w trakcie całej trasy przewozu towaru
objętego zgłoszeniem, przekazywanie aktualnych danych geolokalizacyjnych
środka transportu objętego tym zgłoszeniem.
Na potrzeby przekazywania danych geolokalizacyjnych do systemu SENT,
przewoźnik może wykorzystać np. lokalizator w postaci aplikacji mobilnej
instalowanej na urządzeniach przenośnych (telefon, tablet) wyposażonych w dostęp
do sieci Internet. Aplikacja (e-TOLL PL) jest nieodpłatna i została udostępniona
w sklepie Google Play i App Store. Obsługa aplikacji nie wymaga specjalistycznego
szkolenia – jej uruchomienie oraz bieżące użytkowanie są intuicyjne i nie generują
żadnych dodatkowych trudności dla użytkowników. Co istotne, wdrożenie
przedmiotowego rozwiązania wiąże się (dla przewoźnika) z niskimi kosztami
uruchomienia – nie jest wymagane dedykowane urządzenie na potrzeby
przekazywania danych geolokalizacyjnych do SENT.
W zakresie obowiązku zgłaszania przewozu towarów do sytemu SENT wyjaśnienia
wymaga, że KAS zapewnia mikro, małym i średnim przedsiębiorcom nieodpłatnie
elektroniczne formularze do dokonywania zgłoszeń przewozu towarów oraz
uzupełniania tych zgłoszeń na stronie internetowej https://puesc.gov.pl, co
wskazane zostało również w ocenie skutków regulacji na etapie projektowania
rozporządzenia wprowadzającego objęcie systemem SENT odzieży i obuwia
(nr 947).
W OSR zostało wyjaśnione, że ewentualne koszty zakupu modułu oprogramowania
księgowego wyniesie w przypadku do 75 komunikatów miesięcznie – 1000 zł, do
400 komunikatów miesięcznie – 3000 zł, powyżej 400 komunikatów miesięcznie –
5000 złotych. W dokumencie tym przyjęto, że sama grupa podmiotów
odbierających, zgłaszających towary z działów 61-64 Wspólnej Taryfy Celnej do
odprawy importowej w kraju to 18 tys., bez podziału na wielkość tych podmiotów.
Odnosząc się do kwestii zawartych w interpelacji, informuję, że Ministerstwo
Finansów przeprowadziło szereg spotkań i konsultacji z przedstawicielami branży
odzieżowej i obuwniczej w celu wypracowania optymalnych rozwiązań
ułatwiających realizację nowych obowiązków, ale nierozszczelniających system
monitorowania przewozu.
Niemniej jednak do Ministerstwa Finansów wpływają kolejne propozycje zmian lub
doprecyzowania niektórych przepisów i propozycje te są na bieżąco analizowane.
Decyzja o wprowadzeniu ewentualnych kolejnych uproszczeń czy wyłączeń
w stosowaniu prawa w tym zakresie zostanie podjęta na podstawie analizy ryzyka
ewentualnego rozszczelnienia systemu monitorowania przewozu oraz skutków dla
naruszeń przepisów prawa podatkowego.
Z analizy specyfiki rynku oraz zidentyfikowanych mechanizmów nadużyć
i standardowych zachowań konsumentów indywidualnych (brak zachowania
jakichkolwiek reguł i zgodności z prawem) przyjęto niskie progi objęcia systemem
SENT. Sektor ten charakteryzuje się: wysoką rotacją towarów oraz stosunkowo
niską wartością jednostkową, łatwością transportu i magazynowania oraz dużym
udziałem towarów importowanych, w szczególności z państw trzecich. W praktyce
oznacza to, że nawet niewielkie ilości mogą mieć charakter handlowy, a jednocześnie
są trudne do odróżnienia od zakupów prywatnych bez odpowiednich narzędzi
kontrolnych.
-- 3 of 6 --
4/6
Analizy oraz wieloletnie doświadczenia wynikające ze stale podejmowanych
działań, w tym z wdrożenia systemów uszczelniających wskazują, że w tym sektorze
powszechne są działania polegające na dzieleniu transportów na mniejsze partie,
aby uniknąć obowiązków podatkowych i ewidencyjnych oraz rozpraszaniu dostaw
pomiędzy wielu odbiorców. Wprowadzenie wyższych progów sprzyjałoby takim
praktykom i de facto ograniczałoby skuteczność systemu SENT. Przyjęcie niskich
progów wpisuje się w szersze działania Państwa mające na celu przeciwdziałanie
zaniżaniu wartości importu, ograniczanie szarej strefy w handlu towarami
wysokiego ryzyka oraz zwiększanie transparentności obrotu gospodarczego.
W rejestrze SENT do 30 kwietnia 2026 r. zostało zarejestrowanych niemal 95 705
zgłoszeń przewozu odzieży i obuwia oraz przeprowadzono 1351 kontroli przewozu
tych towarów na drodze, podczas których ujawniono 194 przypadki różnych
nieprawidłowości.
Nieprawidłowości dotyczące naruszeń obowiązków wynikających z ustawy SENT
przez:
przewoźników, podmioty wysyłające i podmioty odbierające podlegają karze
pieniężnej w postępowaniu administracyjnym. Protokoły z kontroli w takich
przypadkach są przekazywane do właściwych – ze względu na miejsce
przeprowadzenia kontroli – naczelników urzędów celno-skarbowych. Decyzja
w sprawie nałożenia kary pieniężnej lub odstąpienia od nałożenia takiej kary
jest wydawana w indywidualnej sprawie przez naczelnika urzędu celno-
skarbowego, w wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego, na
podstawie zgromadzonego materiału dowodowego. Od tej decyzji, podmiotowi
który nie zgadza się z jej rozstrzygnięciem, przysługuje złożenie odwołania do
organu wyższej instancji - dyrektora izby administracji skarbowej. Decyzja
dyrektora izby administracji skarbowej jest ostateczna i w przypadku jej
zaskarżenia podlega kontroli sądu administracyjnego.
Dodatkowo wyjaśniam, że w rejestrze postępowań administracyjnych
w zakresie naruszeń obowiązków z ustawy SENT nie są gromadzone dane
dotyczące rodzaju przewożonego towaru – brak rozróżnienia czy postępowanie
dotyczy nieprawidłowości podczas przewozu dotychczasowych towarów
objętych systemem SENT, czy nowych towarów objętych tych systemem;
kierujących pojazdami podlegają karze grzywny w drodze mandatu karnego.
Do 30 kwietnia 2026 r. zostały wymierzone 82 kary grzywny na kierujących
środkiem transportu przewożących towary w postaci odzieży lub obuwia.
Ze względu na specyfikę sprzedaży odzieży i obuwia w tzw. handlu obwoźnym, gdy
przewóz rozpoczyna się w kraju i jest przewożony do co najmniej dwóch miejsc
dostarczenia towaru, wprowadzona została możliwość dokonywania zgłoszeń
w sposób zbiorczy2.
Jednocześnie odnosząc się do szczegółowych problemów, uprzejmie informuję,
że w opublikowanym 12 maja 2026 r. rozporządzeniu Ministra Finansów
i Gospodarki zmieniającym rozporządzenie w sprawie wyłączenia niektórych
obowiązków w zakresie zgłoszeń przewozu towarów (Dz. U. poz. 634) zawarliśmy, jak
się wydaje, gros zgłoszonych postulatów przewozu odzieży i obuwia przez
mikroprzedsiębiorców. Rozporządzenie to jest odpowiedzią na postulaty
wprowadzenia ułatwień dla podmiotów, dla których handel ma charakter
działalności osobistej, bez zaplecza administracyjnego, handlowego czy
logistycznego, a przedsiębiorca jednoosobowo pełni jednocześnie funkcję kierowcy,
2 Rozporządzenie Ministra Finansów i Gospodarki z dnia 5 marca 2026 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie
zgłoszeń przewozu towarów oraz zgłoszeń obrotu paliwami opałowymi (Dz. U. poz. 293).
-- 4 of 6 --
5/6
magazyniera, logistyka i sprzedawcy. W rozporządzeniu, zgodnie ze zgłoszonymi
uwagami, zaproponowane zostały ułatwienia dla mikroprzedsiębiorców:
przedsiębiorców będących osobami fizycznymi, spółek cywilnych oraz spółek
jawnych, której wspólnikami są wyłącznie osoby fizyczne, przewożących odzież
i obuwie od stałego miejsca wykonywania działalności gospodarczej lub miejsca jego
zamieszkania albo siedziby, na targowisko i z targowiska się przemieszczających lub
powracających. Przyjęto również, że przewóz taki nie będzie podlegał zgłoszeniu do
rejestru SENT, jeśli łączna waga odzieży nie przekroczy 500 kg brutto lub 700 szt.
obuwia, a przewożonym towarom będzie towarzyszył dokument zawierający dane
tego mikroprzedsiębiorcy, rodzaj towaru będącego przedmiotem przewozu, numer
rejestracyjny środka transportu, którym są przewożone te towary, datę ich
przewozu oraz dane adresowe stałego miejsca wykonywania przez ten podmiot
działalności gospodarczej lub miejsca jego zamieszkania albo siedziby i dane
adresowe targowiska lub targowisk, na które udaje się przedsiębiorca.
Rozporządzenie to weszło w życie 13 maja 2026 roku. Skrócenie okresu vacatio legis
rozporządzenia wynikało z potrzeby i oczekiwań wprowadzenia zmian przez
środowiska gospodarcze, w szczególności mikroprzedsiębiorców, bowiem regulacje
te uproszczają przewóz odzieży i obuwia z uwzględnieniem przewidzianych
w projekcie wyłączeń. Uwzględniając prostotę regulacji, oczekiwania strony
społecznej i łatwe wdrożenie przepisów rozporządzenia, uzasadnienie miało
skrócenie okresu vacatio legis, co nie narusza zasady zaufania obywateli do państwa
i stanowionego przez nie prawa, o której mowa w art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej
Polskiej i jest w interesie społecznym.
Podkreślenia wymaga, że przewóz wyłączony z obowiązku zgłoszenia do rejestru,
nie podlega również przekazywaniu do tego rejestru danych geolokalizacyjnych
środka transportu.
Odnosząc się do zmian w zakresie kar za naruszenia obowiązków wynikających
z ustawy SENT uprzejmie informuję, że przypadki zatrzymania towaru albo środka
transportu, nakładania kar administracyjnych, jak również odstępowania od ich
nakładania zostały określone we wspomnianej ustawie. Wprowadzenie okresu
przejściowego w nakładaniu kar za brak realizacji obowiązków nałożonych ustawą
SENT, związanych z przewozem nowych towarów (tj. odzieży i obuwia), wymaga
zmiany tej ustawy. Podobnie jak ewentualne wprowadzenie innej niż 10% tolerancji
w rozbieżności pomiędzy danymi wskazanymi w zgłoszeniu przewozu, a stanem
faktycznym (art. 23 ustawy SENT).
Ponownie podkreślam, że celem naszych działań nie jest nakładanie sankcji
administracyjnoprawnych na legalnie działające podmioty, lecz zwalczanie
zdiagnozowanej zorganizowanej przestępczości ekonomicznej osłabiającej
podstawy funkcjonowania państwa i wszystkich, w tym mikro, małych i średnich,
legalnie funkcjonujących przedsiębiorców.
Informuję przy tym, że 13 lutego 2026 r. do Sejmu RP został przekazany rządowy
projekt ustawy o zmianie ustawy o systemie monitorowania drogowego
i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi oraz niektórych
innych ustaw (druk sejmowy nr 2272). Projekt przewiduje nowe, niestosowane
dotychczas rozwiązanie polegające na poprzestaniu na pouczeniu, w sytuacji, gdy
ujawnione naruszenia powstały w wyniku oczywistej omyłki.
Ustawa została uchwalona 17 kwietnia 2026 r. na 55. posiedzeniu Sejmu RP. 7 maja
2026 r. Senat RP wniósł poprawki do przedmiotowej ustawy. 15 maja 2026 r. - na
57. posiedzeniu Sejmu RP - zaplanowane zostało przedstawienie sprawozdania
Komisji Finansów Publicznych oraz Komisji Infrastruktury o uchwale Senatu (druk
nr 2523), w sprawie przedmiotowej ustawy.
-- 5 of 6 --
6/6
W celu łatwiejszego przyswojenia przepisów prawa dotyczących objęcia przewozu
odzieży i obuwia systemem SENT oraz zapewnienia wszystkim przedsiębiorcom
równego dostępu do stanowisk Ministerstwa Finansów w tym zakresie, na
Platformie Usług Elektronicznych Skarbowo-Celnych publikowane są pytania
i odpowiedzi, które są sukcesywnie uzupełniane – w części Pomoc - Help Desk i FAQ:
12. Objęcie odzieży i obuwia systemem SENT od 17 marca 2026 r. Stanowią one
swoistą bazę wiedzy w formie pytań i merytorycznych odpowiedzi.
W związku z licznymi zapytaniami w zakresie SENT, KAS od 6 maja 2026 r.
uruchomiła dodatkowe wsparcie merytoryczne dla zainteresowanych podmiotów –
szczegóły w komunikacie pod adresem https://www.gov.pl/web/kas/odziez-i-
obuwie-w-systemie-sent--wsparcie-merytoryczne.
Końcowo pragnę podkreślić, że celem przyjętej regulacji jest walka z szarą i czarną
strefą. Realizując swoje zadania organy KAS opierają się na analizie ryzyka, kierując
swe działania wobec podmiotów naruszających prawo. Dotychczasowe wyniki
działań w ograniczaniu szarej i czarnej strefy przy wykorzystaniu systemu SENT
pozytywnie wpłynęły na konkurencyjność krajowych przedsiębiorców.
Przedstawiając powyższe mam nadzieję, że zaprezentowane informacje stanowią
wyczerpującą odpowiedź na złożoną interpelację i spotkają się z uprzejmą
akceptacją Pana Marszałka.
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Finansów i Gospodarki
Zbigniew Stawicki
Podsekretarz Stanu Zastępca Szefa Krajowej Administracji Skarbowej
w Ministerstwie Finansów
-- 6 of 6 --