Interpelacja w sprawie udziału polskich przedsiębiorstw w zamówieniach publicznych
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 16409
do ministra finansów i gospodarki
w sprawie udziału polskich przedsiębiorstw w zamówieniach publicznych
Zgłaszający: Robert Warwas, Wioletta Maria Kulpa, Agnieszka Ścigaj
Data wpływu: 06-04-2026
Szanowny Panie Ministrze,
docierają do nas liczne sygnały wskazujące, że w przetargach publicznych w Polsce coraz częściej wygrywają duże zagraniczne koncerny, natomiast polskie firmy występują jedynie w roli podwykonawców, mimo że realizują znaczną część prac na terenie kraju.
Mając na uwadze powyższe, proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
1. Jaki udział w zamówieniach publicznych w Polsce miały polskie małe i średnie firmy w latach 2020-2025?
2. Jaki udział w zamówieniach publicznych w Polsce miały firmy zagraniczne w latach 2020–2025?
3. Czy rząd planuje zmiany w Prawie zamówień publicznych mające na celu zwiększenie udziału polskich firm jako głównych wykonawców, a nie wyłącznie podwykonawców w zamówieniach publicznych?
Z poważaniem
Robert Warwas
Sekretarz stanu Michał Jaros
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Podaje wskaźniki procentowe (37)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (4)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
12831 znakówkancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Znak pisma: DPG-V.054.7.2026
Warszawa, 27 kwietnia 2026 r.
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: interpelacji nr 16409 w sprawie udziału polskich przedsiębiorstw
w zamówieniach publicznych
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 16409 posłów Roberta Warwasa, Wioletty Marii Kulpy
i Agnieszki Ścigaj w sprawie udziału polskich przedsiębiorstw w zamówieniach
publicznych, przedstawiam następujące informacje.
Przy sporządzaniu odpowiedzi wykorzystano informacje zawarte w Sprawozdaniach
Prezesa Urzędu zamówień publicznych z funkcjonowania systemu zamówień publicznych
z lat 2020-2024. Sprawozdania dostępne są na stronie internetowej Urzędu Zamówień
Publicznych pod linkiem: https://www.gov.pl/web/uzp/sprawozdania-o-funkcjonowaniu-
systemu-zamowien-publicznych.
Na ten moment nie jest możliwe wskazanie danych z roku 2025. Nie zostało bowiem
jeszcze opublikowane Sprawozdanie Prezesa Urzędu Zamówień Publicznych za rok 2025
r. Do dnia 2 marca br. zbierane były dane sprawozdawcze od podmiotów udzielających
zamówień. Obecnie trwa analiza danych, a sprawozdanie za poprzedni rok zawierające
stosowne dane, spodziewane jest około połowy bieżącego roku.
Ad 1.
Udział przedsiębiorstw z sektora małych i średnich przedsiębiorstw (MŚP) w systemie
zamówień publicznych w Polsce pozostaje istotny i stabilny, przy czym jego poziom
różni się w zależności od wartości zamówień.
Szczegółowe dane w ujęciu rocznym przedstawiono w tabeli poniżej.
Rok Odsetek
liczby ofert
składanych
przez MŚP
poniżej
progów UE
(BZP)
Odsetek
liczby ofert
składanych
przez MŚP
≥ progów
UE (TED)
Odsetek
najkorzystniejszych
ofert MŚP w
postępowaniach
(BZP)
Odsetek
najkorzystniejszych
ofert MŚP w
postępowaniach
≥ progów UE (TED)
Odsetek
wartości
zamówień
udzielonych
MŚP do
ogólnej
wartości
2020 82% 65–66% 91% zamówień
roboty budowlane,
ok. 60–62% 48%
-- 1 of 5 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
79% postępowań
na dostawy i usługi
1
2021 88% 58% Brak danych2 69% 49%
2022 81% 56% 71% 73% 53%
2023 88% 58% 70% 67% 49%
2024 88% 56% 67% 70% 44%
Powyższe dane wskazują, że przedsiębiorstwa z sektora MŚP odgrywają istotną rolę
w polskim systemie zamówień publicznych, szczególnie w postępowaniach o wartości
poniżej progów unijnych, gdzie ich udział w liczbie składanych ofert utrzymuje się na
bardzo wysokim poziomie (ok. 80–88%). Jednocześnie udział MŚP w zamówieniach
o wyższej wartości (powyżej progów UE) jest wyraźnie niższy, co wynika m.in. ze skali
i stopnia złożoności tych zamówień.
Pomimo tych różnic, MŚP pozostają aktywnym uczestnikiem rynku, a ich udział
w wartości udzielanych zamówień utrzymuje się na stabilnym poziomie. Potwierdza
to znaczenie tego sektora w realizacji zamówień publicznych w Polsce.
Ad 2.
Na podstawie danych zawartych w ogłoszeniach o udzieleniu zamówienia
publikowanych w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej (TED), dotyczących
postępowań o wartości równej lub przekraczającej progi unijne, można określić udział
przedsiębiorstw zagranicznych w polskim rynku zamówień publicznych.
Z dostępnych danych wynika, że udział firm zagranicznych w liczbie udzielanych
zamówień pozostaje relatywnie niski i stabilny w analizowanym okresie, kształtując się
na poziomie ok. 2–3% wszystkich postępowań.
Poniżej przedstawiono zestawienie danych w tym zakresie:
Rok Liczba
zamówień
udzielonych
podmiotom
zagranicznym
Udział w
liczbie
postępowań
Wartość
zamówień
(mld zł)
Udział w
wartości
zamówień
2020 874 3,07% ok. 17,2 ok. 13%
2021 831 2,72% ok. 10,0 ok. 7%
2022 806 2,14% ok. 23,8 ok. 12%
2023 976 2,36% ok. 11,6 ok. 6%
2024 1 038 2,49% ok. 28,4 ok. 11%
Ad 3.
1 Sprawozdanie Prezesa UZP z funkcjonowania systemu zamówień publicznych w roku 2020 nie zawiera
ogólnych danych w zakresie odsetka najkorzystniejszych ofert składanych przez przedsiębiorców z sektora MŚP.
W tym zakresie dane są przedstawione w odniesieniu do rodzaju zamówień publicznych.
2 Sprawozdanie Prezesa UZP z funkcjonowania systemu zamówień publicznych w roku 2021 nie zawiera takich
danych.
-- 2 of 5 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
W najbliższym czasie nie jest planowana zmiana ustawy Pzp bezpośrednio
ukierunkowana na zwiększenie udziału polskich przedsiębiorstw jako głównych
wykonawców w zamówieniach publicznych. Należy wskazać, że obowiązujące
przepisy ustawy Pzp oraz stosowane rozwiązania systemowe w sposób efektywny
wspierają udział przedsiębiorców z sektora MŚP w rynku zamówień publicznych,
zarówno w charakterze wykonawców, jak i podwykonawców. Ustawa Pzp oferuje
szeroki katalog narzędzi ułatwiających udział MŚP, w tym podział zamówień na części,
zaliczki, płatności częściowe, ochronę podwykonawców, waloryzację wynagrodzeń
oraz zapewnienie przejrzystości postępowań.
Jak wynika ze Sprawozdania Prezesa Urzędu Zamówień Publicznych z funkcjonowania
systemu zamówień publicznych w 2024 r., w szczególności w sekcji „Udział
w zamówieniach publicznych wykonawców z sektora MŚP”, podmioty te są
aktywnymi uczestnikami rynku zamówień publicznych. Pomimo tego resort
gospodarki dostrzega olbrzymi potencjał wzrostu w tym zakresie. W tym kierunku
były i nadal będą podejmowane określone działania, których celem jest zachęcenie
przedsiębiorców z sektora MŚP do udziału w rynku zamówień publicznych. Są to
działania nakierowane na zmianę praktyk zamawiających, aby w większym stopniu
uwzględniali sektor MŚP na etapie przygotowania postępowania o udzielenie
zamówień publicznych, w tym przy sporządzaniu projektów umów i opisu przedmiotu
zamówienia.
Ponadto, należy wskazać, że z myślą o przedsiębiorcach należących do sektora MŚP,
Ministerstwo Rozwoju i Technologii w latach 2023-2025 zorganizowało cykl
jednodniowych bezpłatnych szkoleń pn. „Jak pozyskać zamówienie i podpisać umowę
– procedura uzyskania zamówienia krok po kroku. Szkolenie praktyczne dla
wykonawców”. W jego ramach przeprowadzono łącznie 48 szkoleń w całej Polsce, we
wszystkich województwach, w tym 32 spotkania odbyły się w ramach zamówienia
podstawowego, po dwa w każdym województwie. Z uwagi na duże zainteresowanie
przedsiębiorców tego typu ofertą edukacyjną, zostało zorganizowanych dodatkowych
16 szkoleń.
Był to nowatorski projekt, jakiego dotąd nie było na rynku szkoleniowym, gdyż
skierowany był do przedsiębiorców i osób zatrudnionych w sektorze MŚP
i uwzględniał ich punkt widzenia. Szkolenia były prowadzone przez doświadczonych
trenerów, którzy w przystępny sposób wskazywali na praktyczne aspekty związane
z udziałem w zamówieniach publicznych, począwszy od umiejętności znajdowania
ogłoszeń o zamówieniach, poprzez praktyczne zagadnienia przygotowania i złożenia
oferty, po warunki udziału i kryteria oceny ofert. Dodatkowo uczestnicy mieli
zagwarantowane wsparcie i pomoc przy składaniu realnych ofert. W ramach
wszystkich spotkań przeszkolono około 1500 osób. Celem tego projektu było
zachęcenie sektora MŚP do samodzielnego wyszukiwania pojawiających się ogłoszeń
o zamówieniach, ich analiza oraz wsparcie ekspertów przy składaniu pierwszych ofert
w zamówieniach publicznych.
Na uwagę zasługują również działania Prezesa Urzędu Zamówień Publicznych, który
aktywnie kształtuje standardy funkcjonowania systemu poprzez działania edukacyjne,
doradcze oraz upowszechniając dobre praktyki. Szczególne znaczenie mają inicjatywy
edukacyjne, w tym „Akademia Zamówień Publicznych”, a także szeroki wachlarz
szkoleń, materiałów instruktażowych i wytycznych kierowanych zarówno do
zamawiających, jak i wykonawców. Działania te przyczyniają się do podnoszenia
-- 3 of 5 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
jakości przygotowania postępowań oraz zwiększania dostępności rynku dla
przedsiębiorstw z sektora MŚP.
Innym istotnym działaniem nakierowanym na to by polscy przedsiębiorcy starali się
o uzyskiwanie zamówień publicznych jako wykonawcy, a nie podwykonawcy, jest
budowa platformy internetowej Pzp.gov.pl. Będzie to centralne narzędzie cyfrowe
wspierające funkcjonowanie systemu zamówień publicznych. Platforma ma w swym
założeniu stanowić nowoczesne repozytorium wiedzy na temat zamówień
publicznych, oferując m.in. szeroki dostęp do materiałów edukacyjnych, wytycznych,
szkoleń online, czy też dedykowane forum do wymiany wiedzy i doświadczeń.
Istotnym elementem platformy będzie Moduł Konsorcjum, który umożliwi
wykonawcom z sektora MŚP wyszukiwanie ogłoszeń o zamówieniu oraz szukanie
partnera biznesowego, z którym będą mogli wspólnie złożyć ofertę, jeśli samodzielnie
nie będą spełniać warunków udziału w postępowaniu.
Istotnym elementem w tym zakresie były też zmiany wprowadzone do ustawy Pzp
poprzez przyjęcie ustawy z dnia 9 lipca 2025 r. o zmianie ustawy – Prawo zamówień
publicznych oraz ustawy o umowie koncesji na roboty budowlane lub usługi (Dz. U.
poz. 1165). Przyjęcie tej ustawy było efektem wyroków TSUE z dnia 22 października
2024 r. w sprawie C-652/22 Kolin Inşaat oraz z dnia 13 marca 2025 r. w sprawie C-
266/22 CRRC Qingdao Sifang e.a.. W trosce o interesy polskich przedsiębiorców
wprowadzono możliwość ograniczenia udziału w zamówieniach publicznych firmom
z państw trzecich oraz możliwość określenia dla takich wykonawców mniej
korzystnych warunków udziału w postępowaniach niż dla wykonawców z państw
członkowskich UE oraz będących stroną umów zapewniających dostęp do rynku
zamówień na zasadzie wzajemności (zwłaszcza WTO-GPA). Należy podkreślić, że to
właśnie wykonawcy z państw trzecich stanowili najgroźniejszą cenowo konkurencję
dla polskich przedsiębiorców, ubiegających się o zamówienia infrastrukturalne
w Polsce.
Dodatkowo należy zwrócić uwagę na uchwaloną przez Radę Ministrów w dniu
31 marca br. Politykę zakupową państwa na lata 2026-2029. Wyznacza ona cele
strategiczne dla zamówień, wpisujące się w priorytety gospodarcze rządu i wskazuje,
że zamówienia publiczne są ważnym instrumentem realizacji polityki państwa, w tym
budowy potencjału polskich przedsiębiorców i kreowania warunków, które sprzyjają
prowadzeniu działalności gospodarczej, w szczególności podmiotom z grupy MŚP.
Kluczowymi planowanymi narzędziami realizacji celów Polityki są:
a) zaangażowanie zamawiających w lepsze przygotowanie postępowań o udzielenie
zamówienia publicznego – zachęcenie ich, w trakcie planowania
i przygotowywania postępowań, do dokładnego zbadania i analizowania ofert
lokalnych przedsiębiorców, a także podjęcia z nimi dialogu, na co pozwalają
przepisy ustawy Pzp,
b) promowanie rozwiązań uwzględniających interesy wykonawców, takie jak podział
zamówień na części, stosowanie częściowych płatności, udzielanie zaliczek oraz
częstsze stosowanie umów ramowych – rozwiązania te posłużą zwiększeniu
zainteresowania przedsiębiorców z sektora MŚP udziałem w rynku zamówień
publicznych,
c) zalecenie dla zamawiających do przeprowadzania Testu MŚP w celu zwiększenia
obecności przedsiębiorców z sektora MŚP w zamówieniach publicznych. Test
MŚP to praktyczne narzędzie dla zamawiających, zawierające kluczowe kroki
wspierające małe i średnie przedsiębiorstwa w ubieganiu się o zamówienia
-- 4 of 5 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
publiczne. Dzięki tej liście, zamawiający mogą w sposób usystematyzowany
sprawdzać, czy projektowane, a później prowadzone postępowanie nie eliminuje
wykonawców z sektora MŚP oraz czy tworzy dla nich realne szanse na udział
w zamówieniu,
d) zapewnienie kontynuacji wsparcia MŚP w formie cyklu bezpłatnych szkoleń
dotyczących udziału w postępowaniach o udzielenie zamówienia przez Ministra
właściwego do spraw gospodarki – celem szkoleń jest wzmocnienie kompetencji
dla MŚP oraz zapewnienie dostępu do wiedzy niezbędnej do efektywnego udziału
w postępowaniach o udzielenie zamówienia publicznego,
e) uproszczenia w komunikacji: zamawiający powinni posługiwać się możliwie
prostym i przyjaznym językiem, w taki sposób, aby adresaci mogli zrozumieć ich
sens niezależnie od wykształcenia i profilu działalności, już po pierwszym
zapoznaniu się z ich treścią. Zostaną podjęte działania służące wdrożeniu prostego
języka w komunikacji pomiędzy zamawiającym a wykonawcą.
W efekcie wskazane instrumenty oraz działania instytucjonalne mają sprzyjać
systematycznemu wzmacnianiu udziału MŚP w zamówieniach publicznych oraz
zwiększaniu konkurencyjności całego systemu.
Z upoważnienia, z wyrazami szacunku
Michał Jaros
Sekretarz Stanu
/ kwalifikowany podpis elektroniczny /
w Ministerstwie Rozwoju i Technologii
-- 5 of 5 --