Interpelacja w sprawie wprowadzenia zmian umożliwiających pobieranie dwóch świadczeń emerytalnych przez byłych funkcjonariuszy służb mundurowych, którzy po zakończeniu służby, rozpoczętej przed 2 stycznia 1999 r., odprowadzali składki do powszechnego systemu emerytalnego
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 16385
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie wprowadzenia zmian umożliwiających pobieranie dwóch świadczeń emerytalnych przez byłych funkcjonariuszy służb mundurowych, którzy po zakończeniu służby, rozpoczętej przed 2 stycznia 1999 r., odprowadzali składki do powszechnego systemu emerytalnego
Zgłaszający: Katarzyna Osos
Data wpływu: 03-04-2026
Szanowna Pani Minister!
Temat wprowadzenia zmian umożliwiających pobieranie dwóch świadczeń emerytalnych przez byłych funkcjonariuszy służb mundurowych, którzy po zakończeniu służby, rozpoczętej przed 2 stycznia 1999 r., odprowadzali składki do powszechnego systemu emerytalnego, powraca co chwilę w debacie publicznej. Również do mojego biura poselskiego zwracają się byli funkcjonariusze służb mundurowych, wskazując istotę tego problemu i prosząc o interwencję.
Z dostępnych mi informacji wynika, że aktualnie trwają międzyresortowe analizy dotyczące zmiany zasad zbiegu emerytury z systemu zaopatrzeniowego służb mundurowych i powszechnego systemu emerytalnego w odniesieniu do osób, które wstąpiły do służby przed 2 stycznia 1999 r. Według szacunków służb mundurowych, sprawa może dotyczyć nawet 200 tys. byłych funkcjonariuszy, którzy po odejściu ze służby i podjęciu pracy „w cywilu” odprowadzali składki emerytalne do ZUS, a zgromadzone w ten sposób kwoty sięgają od 250 tysięcy złotych na jedną osobę, do, w skrajnym przypadku, nawet 700 tysięcy złotych.
Byli funkcjonariusze czują się poszkodowani, bowiem zgodnie z art. 95 ust. 1 i 2 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, w sytuacji zbiegu prawa do kilku świadczeń, wypłata emerytury powszechnej zostaje zawieszona, jeśli jest ona niższa od mundurowej, tym samym państwo wypłaca tylko jedno świadczenie. Okresy pracy cywilnej są u nich doliczane do emerytury mundurowej tylko do określonego limitu – 75 proc. ostatniego uposażenia w służbie.
Pokrótce wspomnę, że wskutek wprowadzonej w 1999 roku dużej reformy emerytalnej, która zmieniła zasady naliczania świadczeń dla funkcjonariuszy służb mundurowych, inaczej sprawa ma się z funkcjonariuszami zatrudnionymi po 1 stycznia 1999 r. – te osoby obowiązuje zasada pełnej odrębności systemów. Funkcjonariusze mogą nabyć i pobierać emeryturę zarówno mundurową, jak i powszechną, ponieważ okresy pracy cywilnej nie budują podstawy wymiaru emerytury mundurowej.
Sprawę dodatkowo komplikują dwa różne orzeczenia Sądu Najwyższego – z 2019 i 2021 roku – wyznaczające zupełnie odmienne kierunki interpretacyjne. Spór dotyczy jednak nie tylko samych kwot świadczeń, ale poczucia zaufania do państwa.
Mając na uwadze powyższe uprzejmie proszę Panią Minister o ustosunkowanie się do przedstawionej sprawy i udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
Na jakim etapie znajdują się obecnie prace analityczne i legislacyjne dotyczące wspomnianej zmiany zasad zbiegu świadczeń emerytalnych dla byłych funkcjonariuszy służb mundurowych?
Czy faktycznie rozważane jest wprowadzenie możliwości równoczesnego pobierania dwóch świadczeń emerytalnych (z systemu zaopatrzeniowego oraz z FUS) dla osób, które po zakończeniu służby, rozpoczętej przed 2 stycznia 1999 r., odprowadzały składki do powszechnego systemu emerytalnego?
Jakie warianty rozwiązań są obecnie analizowane (np. pełne prawo do dwóch świadczeń, częściowa wypłata świadczenia z FUS, rekompensata za odprowadzone składki)?
Czy przewidywane jest objęcie przedmiotową zmianą wszystkich funkcjonariuszy, którzy rozpoczęli służbę przed 2 stycznia 1999 r., czy tylko wybranych grup, a jeśli tak, to jakich?
Czy w toku prac uwzględniane są postulaty środowisk emerytów służb mundurowych oraz organizacji reprezentujących tę grupę?
Czy zostały przeprowadzone analizy skutków finansowych proponowanych rozwiązań dla budżetu państwa oraz Funduszu Ubezpieczeń Społecznych? Jeśli tak, jakie są ich główne wnioski?
Czy ministerstwo posiada szczegółowe dane dotyczące kapitału zgromadzonego przez byłych funkcjonariuszy służb mundurowych za okres pracy „w cywilu” oraz wskazujące średnią miesięczną wysokość wyliczonej, a następnie zawieszonej, emerytury z FUS?
Jaki jest przewidywany harmonogram przedstawienia projektu ustawy oraz jego procedowania?
Z wyrazami szacunku
Posłanka Katarzyna Osos
Podsekretarz stanu Sebastian Gajewski
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (3)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
3931 znakówinfo@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.232.2026
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 16385 Pani Posłanki Katarzyny Osos, w sprawie
wprowadzenia zmian umożliwiających pobieranie dwóch świadczeń emerytalnych przez
byłych funkcjonariuszy służb mundurowych, którzy po zakończeniu służby, rozpoczętej
przed 2 stycznia 1999 r., odprowadzali składki do powszechnego systemu emerytalnego,
proszę przyjąć poniższe wyjaśnienia.
Informuję, że na początku minionego roku rozpoczęto współpracę międzyresortową,
w której biorą udział członkinie i członkowie kierownictwa Ministerstwa Rodziny, Pracy
i Polityki Społecznej, Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Ministerstwa
Obrony Narodowej. Jej celem jest rozwiązanie problemu zbiegu emerytur powszechnych
i tzw. emerytur mundurowych przysługujących żołnierzom zawodowym i funkcjonariuszom
służb mundurowych, którzy byli lub wciąż pozostają czynni zawodowo. W trakcie prac, na
przestrzeni 2025 r., odbyło się kilka roboczych spotkań przedstawicieli kierownictwa
przywołanych resortów w randze podsekretarzy i sekretarzy stanu.
Do dalszych analiz przygotowano wariant zmian reguły zbiegu emerytury z systemu
zaopatrzenia emerytalnego służb mundurowych i świadczenia z powszechnego systemu
emerytalnego dotyczący osób, które wstąpiły do służby przed 2 stycznia 1999 r.
Proponowane rozwiązanie zakładałoby modyfikację podstawowej regulacji dot. zbiegu,
określonej w art. 95 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
oraz regulacji w tym samym przedmiocie zawartych w systemie zaopatrzeniowym, dla
wszystkich osób, które wstąpiły do służby przed 2 stycznia 1999 r.
Prace w ww. zakresie są nadal prowadzone. Specyfika zmian w ustawie o emeryturach
i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oznacza, że przekładają się one wprost na
regulacje ustawowe z zakresu zaopatrzenia emerytalno-rentowego żołnierzy zawodowych
oraz funkcjonariuszy służb mundurowych i członków ich rodzin. Proponowane rozwiązania
wymagają w związku z tym uzgodnienia z Ministrem Obrony Narodowej oraz Ministrem
Spraw Wewnętrznych i Administracji, a także - ze względu na ich ewentualne koszty –
z Ministrem Finansów i Gospodarki. Stąd też, na obecnym etapie, nie jest możliwe podanie
terminu zakończenia prac, ani tym bardziej terminu publikacji rządowego projektu ustawy.
Jednocześnie o stanie prac na bieżąco informowana jest Kancelaria Prezesa Rady Ministrów.
Obecnie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych trwają prace dotyczące określenia
szacunkowych kosztów ww. rozwiązań i liczby osób, których będą one dotyczyć.
O zakończeniu prac i ich rezultatach Pani Posłanka zostanie poinformowana odrębnym
pismem.
Informuję, że kierownictwo Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej nie dysponuje
danymi dotyczącymi wysokości składek zewidencjonowanych na indywidulanych kontach
emerytalnych w ZUS w związku z pracą wykonywaną przez funkcjonariuszy służb
-- 1 of 2 --
tel.222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
mundurowych w sektorze cywilnym, ani danymi wskazującymi „średnią miesięczną
wysokość wyliczonej, a następnie zawieszonej, emerytury z FUS”.
Pragnę podkreślić, że chociaż prace nad rozwiązaniem kwestii zbiegu emerytur
powszechnych i tzw. emerytur mundurowych mają charakter wewnętrzny, to propozycje
rozwiązań składane przez organizacje reprezentujące emerytów służb mundurowych i przez
samych świadczeniobiorców w formie indywidualnych wystąpień czy petycji traktowane są
z należytą powagą i rzetelnie analizowane.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
dr hab. Sebastian Gajewski, prof. uczelni
Podsekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 2 of 2 --