tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.233.2026
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 16355 Pana Posła Marka Matuszewskiego, w sprawie
jakości opieki nad osobami starszymi, proszę przyjąć wyjaśnienia pozostające we
właściwości Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej.
Informuję, że szeroko rozumiana polityka senioralna leży w kompetencji Pełnomocnika
Rządu do spraw Polityki Senioralnej w Kancelarii Prezesa Rady Ministrów.
Ustawa o pomocy społecznej wraz z jej aktami wykonawczymi traktuje seniorów jako jedną
z grup beneficjentów wsparcia.
W odpowiedzi na pytanie dotyczące wskaźnika dostępności usług opiekuńczych
w poszczególnych regionach kraju przesyłam tabelę sporządzoną na podstawie
sprawozdania resortowego MRiPS-03 za 2024 r., przedstawiającą dane o:
— gminach, które realizują usługi opiekuńcze (UO) lub specjalistyczne usługi opiekuńcze
(SUO);
— gminach, które realizują UO, SUO w podziale na województwa ze wskaźnikiem [%] – tj.
jaki procent jednostek realizuje UO, SUO, na tle ogółu jednostek w danym
województwie.
Dane te pokazują ile jednostek realizowało UO lub SUO w roku 2024, a tym samym ich
dostępność.
REALIZUJĄ_UO_SUO
1 2 3
dolnośląskie 169 152 89,9%
kujawsko - pomorskie 144 134 93,1%
lubelskie 213 169 79,3%
lubuskie 82 80 97,6%
łódzkie 177 138 78,0%
małopolskie 182 166 91,2%
mazowieckie 332 277 83,4%
opolskie 71 65 91,5%
podkarpackie 160 133 83,1%
podlaskie 118 75 63,6%
pomorskie 123 117 95,1%
śląskie 167 152 91,0%
świętokrzyskie 102 87 85,3%
warmińsko-mazurskie 116 111 95,7%
wielkopolskie 226 213 94,2%
zachodniopomorskie 113 108 95,6%
Suma końcowa 2 495 2 177 87,3%
Województwo
Udział [%] jednostek z kol. 2
w liczbie jednostek ogółem
[kol. 1]
Liczba jednostek
realizujących UO, SUO
Liczba jednostek
ogółem

-- 1 of 3 --

tel.222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
W MRPiPS podjęto działania legislacyjne zmierzające do wydania aktu wykonawczego,
który ujednolici zasady świadczenia usług opiekuńczych w skali kraju i wprowadzi minimalny
standard tych usług.
W tym celu do wykazu prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów włączono
projekt ustawy o zmianie ustawy o pomocy społecznej (nr UD340). Obecnie trwają prace
nad projektem rozporządzenia w sprawie usług opiekuńczych.
Dotychczasowe przepisy ustawowe określają jedynie ogólne ramy tych usług, natomiast
brakuje regulacji szczegółowych dotyczących ich minimalnego zakresu, warunków realizacji,
wymogów wobec osób je świadczących oraz sposobu monitorowania jakości świadczeń.
Przyjęcie rozporządzenia zapewni przejrzystość prawa, podniesie standardu usług i pozwoli
na ich lepsze dostosowanie do potrzeb osób korzystających z pomocy społecznej. Przyjęcie
rozporządzenia umożliwi:
— zapewnienie jednolitych standardów w skali kraju;
— lepsze dopasowanie usług do realnych potrzeb osób korzystających z pomocy
społecznej;
— zwiększenie jakości usług poprzez wprowadzenie wymogów wobec osób świadczących
usługi;
— zagwarantowanie przejrzystych mechanizmów monitorowania i oceny usług;
— zapewnienie ochrony praw zarówno odbiorców usług, jak i osób je świadczących.
Przyjęcie standardu usług opiekuńczych stanowi realizację jednego z priorytetów reformy
opieki długoterminowej, realizowanej w ramach kamienia milowego A70G szerszej reformy
A4.6 pn. „Wzrost współczynnika aktywności zawodowej określonych grup poprzez rozwój
opieki długoterminowej” Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności (KPO).
Wejście w życie rozporządzenia w sprawie usług opiekuńczych przyczyni się do poprawy
dostępności do tej formy wsparcia, poprawi ich jakość i umożliwi dokonywanie oceny oraz
ewaluację.
Odnośnie do zwiększania liczby pracowników w sektorze opieki nad seniorami pragnę
wskazać, że świadczenie usług opiekuńczych jest zadaniem własnym samorządu gminnego
i ma charakter obowiązkowy. Oznacza to, że pozyskiwanie kadry w tym zakresie
i kształtowanie sytuacji płacowej jest również jego zadaniem.
Należy wskazać, że Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej wprowadził rozwiązania
systemowe w zakresie możliwości wsparcia finansowego wynagrodzeń pracowników służb
społecznych ze środków budżetu państwa. W celu zwiększania liczby wykwalifikowanych
opiekunów minister objął też grupę osób świadczących usługi opiekuńcze dodatkiem
motywacyjnym w wysokości 1000 zł miesięcznie, wypłacanym na podstawie rządowego
programu „Dofinansowanie wynagrodzeń pracowników jednostek organizacyjnych pomocy
społecznej w postaci dodatku motywacyjnego na lata 2024-2027".
Jednym z najważniejszych działań mających na celu poprawę jakości usług opiekuńczych
jest wspomniana w odpowiedzi na pytanie 2 nowelizacja ustawy o pomocy społecznej oraz
wydanie stosownego aktu wykonawczego.
Odnosząc się natomiast do innych planowanych działań w tym zakresie wspomnę o
realizacji Programów Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej „OPIEKA 75+” na
rok 2025 i Korpus Wsparcia Seniorów.
Szczegółowe informacje na ten temat przedstawiono Panu Posłowi w odpowiedzi na
interpelację nr 12251 z 12 września 2025 r. w sprawie wsparcia dla seniorów w Polsce
w zakresie opieki, aktywizacji społecznej i zapewnienia godnego życia na emeryturze.

-- 2 of 3 --

tel.222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Jedną z form wsparcia opiekunów, która może stanowić pomoc dla opiekunów osób
starszych wymagającymi wzmożonej opieki, jest przyznawana na podstawie ustawy z dnia
12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (art. 55) usługa wsparcia krótkoterminowego. Jest
to stosunkowo nowa i stale rozwijana forma wsparcia, świadczona od listopada 2023 r. Dom
pomocy społecznej może świadczyć tę usługę w formie pobytu całodobowego lub w formie
dziennej osobom pełnoletnim, wymagającym wsparcia z powodu wieku, choroby lub
niepełnosprawności, niebędącym mieszkańcami placówki. Usługa może być przyznana na
czas określony nie dłuższy niż 30 dni w roku, z możliwością przedłużenia, w szczególnie
uzasadnionych przypadkach, nie dłużej niż o kolejne 30 dni.
Ustawa zakłada też ograniczenie do minimum formalności związanych z przyznaniem usługi,
a jeśli korzystająca z niej osoba deklaruje ponoszenie za nią pełnej odpłatności, odstępuje
się również od ustalenia sytuacji dochodowej i majątkowej beneficjentki/beneficjenta. Inną
formą wsparcia - świadczonego na bieżąco i ciągle rozwijanego – oferowanego osobom
starszym jest uczestnictwo w zajęciach środowiskowych domów samopomocy
i mieszkaniach wspieranych.
Informuję ponadto, że Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej uczestniczył
w opracowaniu projektu ustawy o koordynacji opieki długoterminowej i osobach starszych
(UD326 – poprzedni tytuł: „Projekt ustawy o opiece długoterminowej”). Ustawa odpowiada
na rosnące potrzeby starzejącego się społeczeństwa - wzrost liczby osób z trudnościami
w zabezpieczeniu podstawowych czynności dnia codziennego, ograniczone zasoby
kadrowe w opiece formalnej, a także konieczność odciążenia nieformalnych opiekunów.
Niezbędne jest stworzenie ram prawnych, które umożliwią skoordynowanie i usprawnienie
działań w obszarze opieki długoterminowej. Projektowana ustawa:
— zdefiniuje pojęcie „opieki długoterminowej” w spójny sposób w ramach całego systemu
opiekuńczego w Polsce (tzn. zarówno w systemie opieki zdrowotnej, jak i pomocy
społecznej);
— zdefiniuje pojęcie „opiekuna nieformalnego” oraz „opieki nieformalnej”;
— wskaże organy odpowiedzialne za koordynację systemu opieki długoterminowej, a
także za ogół działań w zakresie monitorowania i ewaluacji jakości opieki
długoterminowej oraz działalność informacyjną.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
Katarzyna Nowakowska
Podsekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/

-- 3 of 3 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
RZS.050.3.2026.AK
Warszawa, 29 maja 2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją nr 16355 Posła Marka Matuszewskiego, w sprawie jakości opieki
nad osobami starszymi, zwracam się z uprzejmą prośbą o przyjęcie poniższych informacji.
Należy wskazać, iż opiekę nad osobami starszymi sprawują lekarze różnych specjalności, co
wynika z częstego współwystępowania wielu schorzeń oraz złożonych potrzeb
zdrowotnych tej grupy pacjentów. W proces leczenia zaangażowani są m.in. interniści,
geriatrzy, kardiolodzy oraz przedstawiciele innych zawodów medycznych, w szczególności
pielęgniarki.
Dane oraz analizy dotyczące liczby i struktury kadr medycznych, obejmujące lekarzy,
pielęgniarki, położne, fizjoterapeutów, diagnostów laboratoryjnych oraz farmaceutów,
zarówno w ujęciu ogólnokrajowym, jak i regionalnym, dostępne są w aplikacji dotyczącej
kadr medycznych pod linkiem: https://basiw.mz.gov.pl/mapy-informacje/mapa-2022-
2026/analizy/kadry-medyczne/kadry-medyczne/. Dodatkowo w zakładce „Kadra NFZ” w
ww. aplikacji udostępnione są informacje dotyczące personelu medycznego w podziale na
rodzaj udzielanych świadczeń oraz typ komórki organizacyjnej, w której świadczenia są
realizowane w ramach podpisanej umowy z Narodowym Funduszem Zdrowia.
Ministerstwo Zdrowia prowadzi analizy na platformie BASiW w zakresie m.in. dostępności
(liczba łóżek, obłożenie) miejsc w zakładach opiekuńczo-leczniczych oraz pielęgnacyjno-
opiekuńczych (https://basiw.mz.gov.pl/mapy-informacje/mapa-2022-2026/analizy/lozka-i-
oblozenie/). Można tam znaleźć informacje na temat przestrzennego i czasowego
zróżnicowania wartości tych wskaźników, tj. liczby łóżek i obłożenia - po odpowiednim
filtrowaniu (rodzaj świadczeń: Zakłady Opiekuńczo-Lecznicze i Pielęgnacyjno-Opiekuńcze,
rodzaj działalności: opieka długoterminowa (MZ-29A, MSWiA-33) oraz wybierając
odpowiednie specjalności oddziałów (np. usuwając te dedykowane dzieciom). Źródłem
danych są dane ze sprawozdań MZ-29A oraz MSWiA-33 za dany rok.
Równocześnie wskazuję, że ustawa z dnia 16 czerwca 2023 r. o jakości w opiece zdrowotnej
i bezpieczeństwie pacjenta nakłada na podmioty wykonujące działalność leczniczą, w
ramach wewnętrznego systemu zarządzania jakością i bezpieczeństwem, obowiązek
prowadzenia badań opinii i doświadczeń pacjentów na podstawie ankiety udostępnionej w
Biuletynie Informacji Publicznej na stronie Ministerstwa Zdrowia. Ustawa nie przewiduje
jednak odrębnych wskaźników jakości dedykowanych wyłącznie świadczeniom udzielanym
osobom starszym.

-- 1 of 8 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
Jednocześnie należy wskazać, że Centrum Monitorowania Jakości w Ochronie Zdrowia,
będące jednostką podległą Ministrowi Zdrowia, prowadzi szeroko zakrojone badania
satysfakcji i doświadczeń pacjentów w ramach systemu PASAT (Pakiet Satysfakcja). Wśród
stosowanych ankiet znajduje się odrębna ankieta dotycząca opieki długoterminowej, czyli
obszaru szczególnie istotnego z perspektywy osób starszych, przewlekle chorych i
niesamodzielnych. Ponadto ankiety zawierają metryczkę pacjenta, obejmującą m.in. wiek, w
tym kategorie: 60–79 lat oraz 80 lat i więcej. Rozwiązanie to umożliwia analizowanie
wyników badań z uwzględnieniem doświadczeń pacjentów starszych, mimo że ustawa nie
ustanawia osobnego zestawu wskaźników jakości przeznaczonych wyłącznie dla tej grupy
pacjentów.
W latach 2019-2024 liczba pracujących lekarzy wzrosła w Polsce o ok. 13%. W 2024 r. w
przeliczeniu na 100 tys. ludności wynosiła 395,7. Liczba lekarzy jest jednak silnie
zróżnicowana regionalnie, w tym ze względu na specjalizacje.
Należy podkreślić, iż w ciągu ostatniej dekady znacząco poprawiono dostępność kształcenia
medycznego dzięki zwiększeniu liczby miejsc na studiach lekarskich, co przyczyniło się do
znacznego wzrostu liczby lekarzy. Na przestrzeni lat 2005-2025 zwiększono limity na I rok
studiów kierunku lekarskiego dla obywateli Polski, prowadzonych w języku polskim o
211%. W latach akademickich 2015/2016-2024/2025 odnotowano również dynamiczny
wzrost absolwentów narodowości polskiej – o 48%. Departament Analiz i Strategii
opracował model popytowy dla kadry lekarskiej ogółem. Z modelu tego wynika, że w Polsce
nastąpi dalszy wzrost liczby lekarzy, co jest głównie efektem wzrostu kształcenia. Zgodnie z
tym modelem możliwe jest, że w najbliższych latach podaż przewyższy popyt na kadrę
lekarską.
Bardzo istotne jest dostosowanie kształcenia specjalizacyjnego do potrzeb i różnic
regionalnych – kluczowa jest odpowiednia dystrybucja kadry oraz strategia przyznawania
miejsc na szkolenia specjalizacyjne lekarzy. Dla przykładu: w specjalizacjach z zakresu
chorób wewnętrznych, rehabilitacji medycznej i chirurgii ogólnej – liczba lekarzy
osiągających wiek emerytalny przewyższa liczbę lekarzy w trakcie szkolenia
specjalistycznego. Z drugiej strony dla specjalizacji takich jak m.in. medycyna rodzinna,
kardiologia, anestezjologia i intensywna terapia prognozowane jest zapewnienie
zastępowalności pokoleniowej i znaczny wzrost liczby specjalistów.
W kontekście innych zawodów medycznych istotne jest również zapewnienie kształcenia,
które zniweluje różnice regionalne i odpowie na potrzeby pacjentów. Zróżnicowanie jest
widoczne m.in. w liczbie pielęgniarek. Dodatkowo Polska ma jeden z niższych wskaźników
liczby pielęgniarek na 1000 ludności według danych OECD (liczba pielęgniarek w Polsce w
2023 r. na 1000 ludności wynosiła 5,9, a średnia OECD to 9,2). Należy podkreślić, że liczba
studentów narodowości polskiej rozpoczynających pierwszy semestr studiów licencjackich
na kierunku pielęgniarstwo w latach akademickich 2015/2016 do 2024/2025 wzrosła o
134% (z 5,8 tys. do 13,6 tys.). Aktualny wzrost liczby kształcących się osób na kierunku
pielęgniarstwo pozwala na zapewnienie zastępowalności pokoleniowej, lecz nie gwarantuje
znacznego wzrostu liczby pielęgniarek w Polsce ogółem.
Minister Zdrowia podejmuje działania mające na celu wykształcenie odpowiedniej liczby
specjalistów posiadających kompetencje niezbędne do zagwarantowania właściwej opieki
medycznej, zarówno w dziedzinie geriatrii, jak i w innych dziedzinach.
Zgodnie z obowiązującymi przepisami1 wynagrodzenie lekarzy rezydentów odbywających
szkolenie specjalizacyjne w dziedzinach priorytetowych podlega corocznej waloryzacji,
skutkującej jego wzrostem od dnia 1 lipca każdego roku. Geriatria posiada status dziedziny
priorytetowej od 20 grudnia 2012 r. Nadanie danej dziedzinie statusu priorytetowej wiąże
1 Ustawa z dnia 26 maja 2022 r. o zmianie ustawy o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego
niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych oraz rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia
18 czerwca 2025 r. w sprawie wysokości zasadniczego wynagrodzenia miesięcznego lekarzy i lekarzy dentystów
odbywających specjalizacje w ramach rezydentury (Dz.U. 2025 poz. 812).

-- 2 of 8 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
się z przyznaniem lekarzom odbywającym szkolenie specjalizacyjne w tej dziedzinie
wyższego wynagrodzenia zasadniczego niż lekarzom realizującym specjalizację w
dziedzinach niepriorytetowych.
Od dnia 1 lipca 2025 r. wynagrodzenie zasadnicze brutto lekarza odbywającego szkolenie
specjalizacyjne w dziedzinie priorytetowej wynosi:
 10 711 zł – w pierwszych dwóch latach zatrudnienia w ramach rezydentury, co oznacza
wzrost o 7 109 zł w porównaniu do stanu z lipca 2016 r. (3 602 zł),
 11 685 zł – po upływie dwóch lat zatrudnienia w trybie rezydentury, co stanowi wzrost
o 7 795 zł względem lipca 2016 r. (3 890 zł).
Nowelizacja ustawy z dnia 5 grudnia 1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty (Dz.U. z
2026 r. poz. 37) wprowadziła ponadto rozwiązanie umożliwiające lekarzom odbywającym
szkolenie specjalizacyjne w ramach rezydentury uzyskanie dodatkowego zwiększenia
wynagrodzenia zasadniczego:
 600 zł miesięcznie – w przypadku specjalizacji w dziedzinie niepriorytetowej,
 700 zł miesięcznie – w przypadku specjalizacji w dziedzinie priorytetowej.
Warunkiem otrzymania tego dodatkowego wynagrodzenia jest zobowiązanie się lekarza do
przepracowania łącznie dwóch lat, w okresie pięciu kolejnych lat po zakończeniu szkolenia
specjalizacyjnego, w podmiocie leczniczym finansowanym ze środków publicznych.
Dodatkowo wprowadzono możliwość prowadzenia postępowania kwalifikacyjnego na
wolne miejsca specjalizacyjne w skali całego kraju, podczas gdy wcześniej nabór odbywał
się wyłącznie w ramach jednego województwa. Lekarzom i lekarzom dentystom
umożliwiono wskazanie – według kolejności preferencji – do 15 wariantów wyboru
obejmujących dziedzinę, tryb oraz miejsce odbywania szkolenia specjalizacyjnego.
W przypadku niewykorzystania miejsc specjalizacyjnych w danym postępowaniu
kwalifikacyjnym istnieje również możliwość przeprowadzenia dodatkowego naboru
wyłącznie dla dziedzin priorytetowych, w tym m.in. geriatrii i medycyny paliatywnej.
Powyższe rozwiązania mają na celu zwiększenie liczby lekarzy podejmujących szkolenie
specjalizacyjne w dziedzinach cieszących się mniejszym zainteresowaniem.
Obowiązujące przepisy umożliwiają także przystąpienie o rok wcześniej niż dotychczas do
Państwowego Egzaminu Specjalizacyjnego lekarzom, którzy ukończyli przedostatni rok
szkolenia specjalizacyjnego.
Zatem ze strony Ministra Zdrowia wprowadzone zostały mechanizmy prawne i finansowe
zwiększające możliwość uzyskania większej liczb specjalistów w dziedzinach
priorytetowych, w tym z geriatrii.
Należy jednak podkreślić, że istotną rolę w kształtowaniu kadry lekarzy specjalistów
odgrywają kierownicy podmiotów leczniczych, którzy dysponują niezależnymi narzędziami
motywacyjnymi służącymi zachęcaniu lekarzy do podejmowania szkolenia
specjalizacyjnego w określonych dziedzinach medycyny, zarówno w trybie rezydenckim, jak
i pozarezydenckim.
Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 22 listopada 2013 r. w sprawie świadczeń
gwarantowanych z zakresu leczenia szpitalnego (Dz.U. z 2023 r. poz. 870, z późn. zm.) w §
6a nakłada na świadczeniodawców udzielających świadczeń w trybie hospitalizacji oraz
hospitalizacji planowej obowiązek opracowania i wdrożenia procedury oceny geriatrycznej
pacjenta (nie dotyczy on oddziałów o profilu pediatrycznym, neonatologicznym oraz
położniczo-ginekologicznym).
Jednocześnie załącznik nr 3 do ww. rozporządzenia określa szczegółowe warunki realizacji
świadczeń gwarantowanych z zakresu geriatrii. W przypadku oddziału geriatrycznego
wymagane jest zapewnienie co najmniej równoważnika jednego etatu specjalisty w
dziedzinie geriatrii lub gerontologii (z wyłączeniem dyżuru medycznego). Oznacza to, że

-- 3 of 8 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
4
świadczeniodawca może zatrudniać na oddziale geriatrycznym również lekarzy
posiadających specjalizacje w innych dziedzinach medycyny.
W związku ze zmieniającymi się potrzebami zdrowotnymi społeczeństwa oraz
koniecznością zapewnienia odpowiedniej dostępności świadczeń zdrowotnych
realizowanych przez pielęgniarki, Ministerstwo Zdrowia podejmuje działania mające na
celu zwiększenie liczby aktywnych zawodowo pielęgniarek oraz zachęca do podejmowania
kształcenia przygotowującego do wykonywania tego zawodu.
W tym celu wdrażane są rozwiązania systemowe służące rozwojowi kompetencji oraz
rozszerzaniu uprawnień zawodowych pielęgniarek, niezbędnych do realizacji świadczeń
odpowiadających bieżącym potrzebom zdrowotnym społeczeństwa, a jednocześnie
zwiększających ich samodzielność zawodową.
Programy studiów pierwszego i drugiego stopnia na kierunku pielęgniarstwo obejmują
również treści dotyczące opieki nad osobami starszymi i osobami z niepełnosprawnościami.
Ministerstwo Zdrowia wspiera ponadto rozwój kompetencji zawodowych pielęgniarek
poprzez coroczne dofinansowywanie szkoleń specjalizacyjnych, w tym także w dziedzinach
związanych z opieką nad osobami starszymi oraz osobami z niepełnosprawnościami.
Podejmowane działania przyczyniają się do wzrostu zainteresowania młodych osób
kształceniem na kierunku pielęgniarstwo, a w konsekwencji do stopniowego zwiększania
liczby pielęgniarek zatrudnionych w systemie ochrony zdrowia.
Jednocześnie należy podkreślić, że istotną rolę w opiece nad osobami starszymi odgrywają
również fizjoterapeuci. Wykonywanie zawodu fizjoterapeuty ma szczególne znaczenie w
kontekście starzenia się społeczeństwa oraz potrzeby zapewnienia osobom starszym
możliwości jak najdłuższego samodzielnego funkcjonowania w środowisku domowym.
Fizjoterapeuci stanowią ważny element kompleksowej, profesjonalnej i zespołowej opieki
nad seniorami.
Fizjoterapeuci uczestniczą w realizacji świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze
środków publicznych na podstawie rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 6 listopada
2013 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu rehabilitacji leczniczej (Dz.U. z
2021 r. poz. 265).
Kształcenie przygotowujące do wykonywania zawodu fizjoterapeuty prowadzone jest w
formie jednolitych studiów magisterskich na kierunku fizjoterapia, zgodnie ze standardami
określonymi w rozporządzeniu Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 26 lipca 2019
r. w sprawie standardów kształcenia przygotowującego do wykonywania zawodów
medycznych.
Standard kształcenia obejmuje efekty uczenia się pozwalające absolwentom zdobyć wiedzę
m.in. w zakresie:
 oddziaływania sił mechanicznych na organizm człowieka zdrowego i chorego, w tym
osoby starszej;
 działania czynników fizykalnych oraz zabiegów fizykoterapeutycznych stosowanych u
osób starszych;
 zasad stosowania wyrobów medycznych w terapii osób starszych;
 kształtowania, podtrzymywania i przywracania sprawności osób w różnym wieku, w
tym osób starszych.
Dodatkowo fizjoterapeuci mogą uzyskać tytuł specjalisty po ukończeniu szkolenia
specjalizacyjnego oraz zdaniu Państwowego Egzaminu Specjalizacyjnego Fizjoterapeutów.
W ramach szkolenia realizowany jest m.in. kurs „Diagnostyka i fizjoterapia w geriatrii i
medycynie paliatywnej” obejmujący 24 godziny dydaktyczne.
Kurs ten obejmuje zagadnienia dotyczące m.in. podstaw geriatrii i opieki paliatywnej,
fizjologii i patologii procesu starzenia się, najczęściej występujących chorób wieku
podeszłego, zasad leczenia, pielęgnacji i usprawniania osób starszych oraz wybranych

-- 4 of 8 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
5
problemów neurologicznych związanych z wiekiem, takich jak choroba Alzheimera czy
choroba Parkinsona.
Należy podkreślić, że celem kształcenia w zawodach medycznych jest przygotowanie kadr
do funkcjonowania w dynamicznie zmieniającym się systemie ochrony zdrowia, w tym do
odpowiadania na wyzwania wynikające ze starzenia się społeczeństwa oraz rosnącego
zapotrzebowania na świadczenia kierowane do osób starszych.
Dodatkowo, Ministerstwo Zdrowia (Departament Rozwoju Kadr Medycznych) jest
Beneficjentem projektu FERS.01.13-IP.07- 0002/24, pn. „Szkolenie specjalizacyjne dla osób
wykonujących zawód fizjoterapeuty i farmaceuty”.
Projekt został uruchomiony w celu podniesienia kompetencji m.in. fizjoterapeutów i
fizjoterapeutek uczestniczących w szkoleniu specjalizacyjnym w dziedzinie fizjoterapii,
umożliwiając im uzyskanie tytułu specjalisty. W ramach projektu uczestnicy otrzymują
dofinansowanie do realizacji szkolenia specjalizacyjnego obejmującego poszczególne
moduły określone programem specjalizacji.
Projekt jest współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego
Funduszu Społecznego Plus, programu Fundusze Europejskie dla Rozwoju Społecznego
2021–2027, Działanie 1.13 „Umiejętności w sektorze zdrowia”.
Dotychczas wsparciem objęto około 230 fizjoterapeutów realizujących szkolenie
specjalizacyjne w dziedzinie fizjoterapii.
Odnosząc się natomiast do kompetencji opiekuna medycznego, należy wskazać, że zostały
one rozszerzone o nowe czynności pielęgnacyjno-medyczne, obejmujące m.in. pobieranie
krwi żylnej i włośniczkowej oraz innych materiałów do badań laboratoryjnych,
wykonywanie iniekcji podskórnych, a także podawanie leków osobie chorej i
niesamodzielnej na zlecenie lekarza, pielęgniarki lub położnej.
Ponadto ustawa z dnia 17 sierpnia 2023 r. o niektórych zawodach medycznych (Dz.U. poz.
1972), regulująca wykonywanie 15 zawodów medycznych, w tym zawodu opiekuna
medycznego, wprowadziła rozwiązania dotyczące ustawicznego rozwoju zawodowego.
Rozwój ten może być realizowany zarówno poprzez kształcenie podyplomowe, jak i
obowiązkowe doskonalenie zawodowe, obejmujące kursy doskonalące służące pogłębianiu
i aktualizacji wiedzy oraz umiejętności zawodowych, a także samokształcenie.
Obecnie Centrum Medyczne Kształcenia Podyplomowego realizuje kurs kwalifikacyjny dla
opiekunów medycznych zainteresowanych uzupełnieniem kompetencji zawodowych w
zakresie kwalifikacji MED.14 „Świadczenie usług medyczno-pielęgnacyjnych i
opiekuńczych osobie chorej i niesamodzielnej”.
Mając na uwadze powyższe, należy podkreślić, że działania podejmowane w zakresie
uregulowania zawodu opiekuna medycznego oraz rozszerzania jego kompetencji
zawodowych mogą przyczynić się zarówno do wzrostu prestiżu tego zawodu, jak i
zwiększenia zainteresowania uzyskaniem kwalifikacji niezbędnych do jego wykonywania.
W ostatnich latach znacząco zwiększamy nakłady na system ochrony zdrowia, realizując
szeroko zakrojone programy inwestycyjne finansowane m.in. z Krajowego Planu
Odbudowy (KPO) czy Funduszu Medycznego. Są to inwestycje o dużej skali, które obejmują
modernizację i rozbudowę infrastruktury medycznej, rozwój cyfryzacji, zakup
nowoczesnego sprzętu diagnostycznego i terapeutycznego, a także wzmocnienie
kluczowych obszarów systemu, takich jak onkologia, kardiologia czy opieka
długoterminowa. Celem tych działań jest nie tylko poprawa jakości i dostępności świadczeń
dla pacjentów, ale także zwiększenie odporności całego systemu ochrony zdrowia na
przyszłe wyzwania.
Rezultatem przemian demograficznych w Polsce jest zwiększająca się liczba osób starszych,
a w konsekwencji osób potrzebujących opieki. Mimo znaczącego rozwoju zarówno

-- 5 of 8 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
6
publicznych, jak i prywatnych usług opiekuńczych, kluczowe znaczenie ma opieka
zapewniana przez rodzinę i bliskich osób chorych.
Opieka domowa nad osobami przewlekle chorymi i z ograniczoną sprawnością to
wymagające i często wyczerpujące zadanie, które z biegiem czasu może prowadzić do
przeciążenia fizycznego i psychicznego opiekunów, zwiększając ryzyko wyczerpania,
depresji oraz poczucia osamotnienia. Aby temu zapobiec kluczowe jest wdrażanie
skutecznych form wsparcia, które pomogą odnaleźć równowagę i siłę w tej trudnej roli.
Wychodząc naprzeciw tym potrzebom, w ramach Programu Fundusze Europejskie dla
Rozwoju Społecznego 2021-2027 (FERS), w ramach działania 04.14 Deinstytucjonalizacja
długoterminowej opieki medycznej, zaplanowano realizację projektu w trybie
konkurencyjnym pn.” Wsparcie psychologiczne dla opiekunów i opiekunek nieformalnych
osób starszych.”
Celem projektu jest zapewnienie wsparcia psychologicznego opiekunom nieformalnym
osób starszych, w tym osobom sprawującym opiekę nad osobami z chorobami otępiennymi,
w szczególności chorobą Alzheimera, w formie grupowych sesji wsparcia
psychospołecznego oraz indywidualnych sesji psychologicznych.
Jednocześnie w
Krajowym Programie Działań wobec Chorób Otępiennych, polityce
publicznej do roku 2030, przyjętym uchwałą Rady Ministrów w grudniu 2025 r.
zaplanowano priorytet obejmujący wsparcie dla opiekunów osób z chorobami otępiennymi,
w zakresie edukacyjnym, informacyjnym oraz psychologicznym.
Należy wspomnieć, że już od października 2025 r. funkcjonuje infolinia „Helpline”,
prowadzona przez Rzecznika Praw Pacjenta we współpracy z Alzheimer Polska. Projekt
współfinansowany jest z Europejskiego Funduszu Społecznego PLUS 2021-2027 w ramach
programu Fundusze Europejskie dla Rozwoju Społecznego.
Z usługi mogą korzystać w szczególności: opiekunowie nieformalni i bliscy osób chorych,
opiekunowie formalni, osoby zaniepokojone pogorszeniem funkcji poznawczych, osoby z
łagodnymi zaburzeniami poznawczymi (MCI), pacjenci we wczesnych stadiach chorób
otępiennych, a także pracownicy podmiotów leczniczych i instytucji pomocy społecznej.
Kontakt z infolinią umożliwia poufną rozmowę z konsultantami, w tym psychologiem oraz
innymi specjalistami (np. terapeutą zajęciowym czy prawnikiem), i uzyskanie:
• informacji dotyczących ścieżki diagnostycznej, przebiegu choroby i jej
objawów, dostępnych form wsparcia oraz organizacji opieki nad chorym;
• wsparcia w podejmowaniu istotnych decyzji, m.in. w zakresie reprezentacji
prawnej, spraw finansowo-majątkowych czy udzielania pełnomocnictw;
• pomocy w sytuacjach kryzysowych, z którymi mierzą się opiekunowie na co
dzień.
Wskazać należy, że Polska ma bardzo szeroki koszyk świadczeń gwarantowanych (czyli - z
perspektywy świadczeniodawcy - bezpłatnych), definiujący czego pacjent może oczekiwać
w ramach ochrony ubezpieczeniowej (w niektórych krajach finansowane są wyłącznie
procedury „uzasadnione medycznie”, czyli te wskazane przez lekarza). W dodatku Polska
jest krajem, w którym praktycznie nie występują dopłaty pacjenta do świadczeń, a mimo to
katastrofalne wydatki na zdrowie2 są tylko nieznacznie wyższe niż średnia europejska.
Jednocześnie, skoro mamy ograniczone zasoby (finansowe czy kadrowe) oraz bardzo
szeroki zakres procedur, nie może nie występować utrudnienie w dostępności do świadczeń
w postaci czasu oczekiwania (kolejki). Ministerstwo identyfikuje te trudności i wdraża
2 Katastrofalne wydatki na zdrowie określone zostały jako wydatki powyżej 40% całkowitej rocznej
konsumpcji gospodarstwa domowego po odliczeniu podstawowych potrzeb (standardowych kosztów
żywności, czynszu i mediów), skorygowanych o wielkość i skład gospodarstwa domowego.

-- 6 of 8 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
7
rozwiązania ukierunkowane na zwiększenie liczby kadr medycznych i optymalizację
organizacji udzielania świadczeń, by możliwe było utrzymanie niezmniejszonego koszyka.
Ministerstwo Zdrowia aktualnie pracuje nad schematem zabezpieczenia opieki szpitalnej,
który będzie elementem mapy potrzeb zdrowotnych (MPZ), udostępnianej na dedykowanej
stronie internetowej w formie zaawansowanego narzędzia analitycznego (platforma
BASiW).
Prace nad MPZ w części dotyczącej ww. schematu wskazane zostały w
Krajowym Planie
Transformacji na lata 2027-2031, jako jedno z działań horyzontalnych, a zatem działań,
które stanowią strategiczne zaplecze dla kształtowania i wzmacniania oraz reformowania
systemu ochrony zdrowia. Prace obejmują świadczenia w różnych obszarach
W ramach prac nad schematem zabezpieczenia opieki szpitalnej przeprowadzanych jest
szereg analiz, w tym z zakresie danych przestrzennych, demograficznych oraz
rozliczeniowych. Dane są opracowywane przez Ministerstwo Zdrowia wspólnie z NFZ i
AOTMiT oraz analizowane we współpracy z krajowymi i wojewódzkimi konsultantami w
ochronie zdrowia właściwymi dla danej dziedziny i będą umożliwiały wydanie rekomendacji
mogących stanowić podstawę kryteriów decyzji dotyczących przyszłej organizacji
udzielania świadczeń szpitalnych.
Dzięki przeprowadzonym analizom rozwiązania projektowane w skali całego systemu
ochrony zdrowia przełożą się również na nowocześniejsze, lepiej zorganizowane i stabilnie
funkcjonujące podmioty lecznicze. To z kolei przełoży się na realną korzyść dla pacjentów,
w postaci zabezpieczenia dostępu do m.in. wysokiej jakości świadczeń opieki zdrowotnej.
Należy również wspomnieć o prowadzonej obecnie reformie opieki długoterminowej w
Polsce w zakresie szerszej reformy A4.6 pn.
Wzrost współczynnika aktywności zawodowej
określonych grup poprzez rozwój opieki długoterminowej w ramach Krajowego Planu
Odbudowy i Zwiększania Odporności (KPO).
Reforma ta jest realizowana wspólnie – przez Ministerstwo Zdrowia i Ministerstwo
Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, przy koordynacyjnej roli Kancelarii Prezesa Rady
Ministrów, a konkretnie Pełnomocnika Rządu do spraw Polityki Senioralnej.
W 2024 r. zakończono przegląd strategiczny systemu opieki długoterminowej w Polsce. Na
podstawie wniosków i rekomendacji zawartych w raporcie z tego przeglądu finalizowane są
obecnie prace międzyresortowe mające na celu wdrożenie priorytetów reformy opieki
długoterminowej w Polsce.
W ramach priorytetów reformy międzyresortowe prace legislacyjne ukierunkowane są na
opracowanie i publikację przepisów:
a) definiujących „
opiekę długoterminową” w spójny sposób w całości systemu
opiekuńczego kraju, tj. zarówno w systemie opieki zdrowotnej, jak i pomocy
społecznej;
b) definiujących pojęcia „
opiekuna nieformalnego” oraz „
opieki nieformalnej”;
c) wskazujących organy odpowiedzialne za koordynację systemu opieki
długoterminowej;
d) dotyczących standardów jakości opieki długoterminowej w ramach systemów
pomocy społecznej i opieki zdrowotnej;
e) zwiększających stabilność finansowania systemu opieki długoterminowej.
Mając na uwadze powyższe obecnie procedowany jest projekt ustawy o koordynacji opieki
długoterminowej i osobach starszych. Projekt ustawy stanowi kluczowy krok w kierunku
integracji opieki zdrowotnej i społecznej w obszarze opieki długoterminowej.
Najważniejsze efekty systemowe to:
 stworzenie mechanizmu pewnej koordynacji ścieżki osoby wymagającej opieki
długoterminowej, w tym wprowadzenie koordynatora na poziomie powiatu,

-- 7 of 8 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
8
 wzmocnienie opieki środowiskowej,
 poprawa dostępności i informacji o świadczeniach,
 rozwój monitorowania jakości usług.
W ramach systemów ochrony zdrowia i pomocy społecznej opracowywane są także
przepisy dotyczące standardów jakości opieki długoterminowej.
Oprócz zmian ram prawnych w ramach priorytetów reformy prowadzone są także inne
działania, obejmujące:
a) przegląd wydatków publicznych w celu oceny efektywności finansowania opieki
długoterminowej ze środków publicznych – realizowany przez Ministerstwo
Finansów we współpracy z KPRM i ministerstwami zaangażowanymi w realizację
reformy;
b) wypracowanie założeń zintegrowanego systemu monitorowania i ewaluacji jakości
tej opieki – prowadzone we współpracy z Organizacją Współpracy Gospodarczej i
Rozwoju (OECD), Komisją Europejską (KE) i podmiotami publicznymi
zaangażowanymi w realizację reformy.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Katarzyna Kęcka
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/

-- 8 of 8 --