tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.234.2026
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 16351 Pana Posła Marka Matuszewskiego, w sprawie
wpływu automatyzacji na rynek pracy, proszę przyjąć poniższe wyjaśnienia.
Do oceny wpływu automatyzacji i robotyzacji na rynek pracy, a konkretniej na sektory
i grupy zawodowe, posłużyć mogą raporty Międzynarodowej Organizacji Pracy (ILO) czy
Europejskiego Centrum Rozwoju Kształcenia Zawodowego (CEDEFOP) w kontekście
międzynarodowym, a w polskim raporty Naukowej i Akademickiej Sieci Komputerowej
(NASK) i Polskiego Instytutu Ekonomicznego (PIE) oraz Instytutu Badań Edukacyjnych (IBE).
Zgodnie z tymi źródłami najbardziej narażone na automatyzację opartą na generatywnej
sztucznej inteligencji (GenAI) są sektory, w których duża część pracy polega na
przetwarzaniu informacji, obsłudze dokumentów, raportowaniu, klasyfikowaniu
i wypełnianiu procedur. Według ILO1 największą wrażliwość na działanie generatywnej
sztucznej inteligencji wykazują przede wszystkim zawody biurowe i administracyjne,
a dopiero potem część zawodów technicznych i specjalistycznych. W skali globalnej około
1 na 4 pracowników wykonuje pracę z pewnym stopniem ekspozycji na generatywną
sztuczną inteligencję, ale tylko 3,3% zatrudnienia znajduje się w grupie najwyższej
ekspozycji.
Ze wspólnego raportu Ministerstwa Cyfryzacji, NASK oraz ILO2 wynika, że 30,3%
wszystkich miejsc pracy w Polsce (około 5,08 mln stanowisk) jest w jakimś stopniu
narażonych na oddziaływanie generatywnej sztucznej inteligencji, a 4,9% ogólnego
zatrudnienia w polskiej gospodarce, czyli blisko 815 tys. miejsc pracy należy do kategorii
stanowisk o bardzo wysokiej ekspozycji. Najbardziej narażona na wpływ sztucznej
inteligencji jest, tak jak w ujęciu globalnym, szeroko rozumiana gospodarka biurowo-
usługowa: administracja, centra usług wspólnych, księgowość, obsługa klienta, organizacja
obiegu dokumentów, rezerwacje, koordynacja i sprawozdawczość.
W samej grupie pracowników biurowych 71,2% wykonuje pracę narażoną na wpływ GenAI,
a 47,2% znajduje się w kategorii bardzo wysokiej ekspozycji. Z analiz wynika też, że pod
silnym wpływem generatywnej sztucznej inteligencji znajdą się zawody specjalistyczne
i techniczne, zwłaszcza w branżach, gdzie praca jest mocno zdigitalizowana i opiera się na
przetwarzaniu tekstu, danych, obrazów lub na standardowych analizach. Raport NASK
pokazuje, że w grupie specjalistów ekspozycja też jest wysoka: 42,42% z nich pracuje
w zawodach podlegających oddziaływaniu GenAI, z czego znaczna część w należących do
wysokich kategorii ekspozycji. Ze względu na wyższy udział kobiet w tym sektorze
zatrudnienia to one są w większym stopniu narażone na wpływ generatywnej sztucznej
1https://www.ilo.org/publications/generative-ai-and-jobs-refined-global-index-occupational-exposure
2https://www.nask.pl/media/2025/06/Generatywna-sztuczna-inteligencja-a-polski-rynek-pracy.pdf

-- 1 of 4 --

tel.222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
inteligencji (w Polsce odsetek zatrudnienia narażonego na wpływ GenAI wynosi według
NASK 39,1% wśród kobiet i 22,8% wśród mężczyzn).
Obserwowane tendencje wskazują, że skutki automatyzacji i wdrażania narzędzi AI nie
muszą prowadzić do wzrostu bezrobocia ogółem, lecz mogą ujawniać się
w segmencie stanowisk wejściowych i juniorskich, obsadzanych głównie przez
najmłodszych pracowników. Zdając sobie sprawę z wyzwań, z jakimi mierzą się w tym
obszarze ludzie młodzi, kierownictwo MRPiPS stale monitoruje ich sytuację na rynku pracy.
W Polsce poziom robotyzacji jest niższy niż w najbardziej zaawansowanych gospodarkach
europejskich, ale wyraźnie koncentruje się w określonych działach. Według PIE w 2023 r.
w skali kraju na 10 tys. pracowników przemysłu przypadało 61 robotów, co oznacza, że
Polska zajmowała pod tym względem 16 miejsce w UE. Warto w tym miejscu podkreślić,
że rozwijanie automatyzacji i robotyzacji oraz związane z tym inwestycje są w obliczu
utrzymujących się trendów demograficznych i notowanego od wielu lat spadku urodzeń
oraz starzenia się społeczeństwa niezbędne dla zachowania produktywności i rozwoju
gospodarki.
Informuję, że Krajowy Fundusz Szkoleniowy (KFS), stanowiący wydzieloną część Funduszu
Pracy przeznaczoną na finansowanie różnych form kształcenia ustawicznego pracodawców
i pracowników funkcjonuje od 2014 r. Rokrocznie korzysta z niego ok. 20-35 tys.
pracodawców, a 100-200 tys. pracowników bierze udział w kształceniu ustawicznym
finansowanym z jego środków. Wydatkowanie środków KFS odbywa się na podstawie
ustalanych na każdy rok priorytetów, wśród których od lat najczęściej pojawiają się wsparcie
zawodowego kształcenia ustawicznego w zidentyfikowanych w danym powiecie lub
województwie zawodach deficytowych oraz wsparcie kształcenia ustawicznego w związku
z rozwojem w firmach nowych technologii i narzędzi pracy. Jednym z priorytetów
centralnych na 2026 r. jest wsparcie kształcenia ustawicznego w związku z zastosowaniem
w firmach nowych procesów, technologii i narzędzi pracy, ze szczególnym uwzględnieniem
umiejętności cyfrowych, AI oraz tzw. umiejętności zielonych, zwłaszcza gdy czynniki te
stanowią zagrożenie utratą pracy.
Trzeba podkreślić, że ustawą z dnia 20 marca 2025 r. o rynku pracy i służbach zatrudnienia
(dalej jako: „ustawa o rynku pracy”) zwiększono dostępność środków KFS. Obecnie
w kształceniu ustawicznym finansowanym z funduszu mogą brać udział, oprócz
pracodawców i pracowników, także osoby samozatrudnione oraz wykonujące pracę na
podstawie umów cywilnoprawnych. Aktem tym wprowadzono też obowiązek utrzymania
zatrudnienia/prowadzenia działalności gospodarczej przez co najmniej 3 miesiące od
ukończenia kształcenia finansowanego z KFS, co pozwoli na dokładniejsze zbieranie
informacji o jego skuteczności.
Od stycznia 2026 r. środki KFS są wydatkowane zgodnie z priorytetami zgłaszanymi przez:
ministra właściwego ds. pracy (nie więcej niż cztery priorytety), każde
z województw do obowiązywania na jego obszarze (nie więcej niż trzy), każdy
z powiatów do obowiązywania na jego obszarze (nie więcej niż jeden). Pozwala to
wydatkować środki na precyzyjnie określone cele, z uwzględnieniem potrzeb konkretnych
regionów i powiatów.
Osoby pracujące mogą również wnioskować do powiatowego urzędu pracy
o wsparcie w zakresie przekwalifikowania w trybie indywidualnym, bez pośrednictwa
swojego pracodawcy. Ustawą o rynku pracy poszerzono grupę beneficjentów form pomocy

-- 2 of 4 --

tel.222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
wspierających rozwój umiejętności i kwalifikacji o osoby poszukujące pracy, w tym osoby
pracujące. Starosta może sfinansować osobie poszukującej pracy:
— szkolenie (do wysokości 300 % przeciętnego wynagrodzenia);
— koszty potwierdzenia nabycia wiedzy i umiejętności (egzaminu) lub uzyskania
dokumentu potwierdzającego nabycie wiedzy (do wysokości przeciętnego
wynagrodzenia);
— bon na kształcenie ustawiczne (w ramach którego sfinansowane mogą być koszty
szkolenia, studiów podyplomowych, potwierdzenia nabycia wiedzy i umiejętności lub
uzyskania dokumentów potwierdzających nabycie wiedzy i umiejętności) w wysokości
do 100% przeciętnego wynagrodzenia;
— opłatę pobieraną za postępowanie nostryfikacyjne albo postępowanie,
o którym mowa w art. 327 ust. 3 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. – Prawo
o szkolnictwie wyższym i nauce (do wysokości 50% pensji profesorskiej);
— opłatę za przeprowadzenie postępowania i wydanie decyzji w sprawie uznania
kwalifikacji zawodowych do wykonywania zawodu regulowanego albo do
podejmowania lub wykonywania działalności regulowanej, o której mowa w art. 14
ustawy z dnia 22 grudnia 2015 r. o zasadach uznawania kwalifikacji zawodowych
nabytych w państwach członkowskich Unii Europejskiej.
W celu wzmocnienia swojej pozycji na rynku pracy poprzez zdobycie nowych umiejętności
i kwalifikacji osoba poszukująca zatrudnienia może też skorzystać z pożyczki edukacyjnej na
sfinansowanie kosztów należnych instytucji prowadzącej kształcenie lub instytucji
szkoleniowej, instytucji potwierdzającej nabycie wiedzy i umiejętności lub instytucji
wydającej dokumenty potwierdzające nabycie wiedzy i umiejętności. Pożyczka jest
nieoprocentowana i udzielana do wysokości 400% przeciętnego wynagrodzenia
obowiązującego w dniu podpisania dotyczącej jej umowy.
System edukacji stara się przygotowywać młode pokolenie do pracy na dynamicznie
zmieniającym się rynku. W konsultacjach nad profilem absolwenta prowadzonych przez
IBE3 często zgłaszana jest potrzeba rozwijania kompetencji cyfrowych, ale też zwrócenia
uwagi na kompetencje społeczne i osobiste związane z krytycznym myśleniem. Edukacja
cyfrowa powinna obejmować tworzenie treści, analizę danych, odpowiedzialne użycie
technologii i naukę krytyki źródeł informacji.
Krajowy rynek pracy będzie się zmieniał przede wszystkim pod wpływem demografii. Część
wcześniejszego rozwoju Polski była wspierana przez tzw. rentę demograficzną, czyli
przejściowy okres, w którym wysoki udział osób w wieku produkcyjnym sprzyjał szybszemu
wzrostowi, większej aktywności zawodowej i większej przestrzeni dla inwestycji. W raporcie
PIE o skutkach zmian demograficznych oszacowano, że do 2035 r. liczba pracujących w
Polsce może zmniejszyć się o około 2,1 mln osób, czyli o 12,6% obecnego zatrudnienia4. To
oznacza, że w perspektywie dekady głównym problemem rynku pracy (i szerzej –
gospodarki) może być nie brak pracy, lecz brak pracowników — nawet przy postępującej
automatyzacji. PIE wskazuje przy tym, że największe problemy z dostępnością kadr będą
miały sektory o „starszej” strukturze wieku pracowników: przede wszystkim edukacja,
ochrona zdrowia, transport, budownictwo i przemysł.
Drugim wielkim trendem jest dalsze przesuwanie się gospodarki w stronę usług
i działalności, które wymagają wysokiego poziomu wiedzy i innowacyjności. PIE pokazuje,
3https://ibe.edu.pl/files/BIBLIOTEKA/IBE-PIB/raport-z-konsultacji-profilu-absolwenta-szkol-
ponadpodstawowych.pdf
4https://pie.net.pl/wp-content/uploads/2024/10/Podaz-pracy.pdf

-- 3 of 4 --

tel.222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
że udział usług w zatrudnieniu w Polsce osiągnął w 2024 r. 63,6%, podczas gdy udział
rolnictwa spadł do 6,9%, a przemysłu utrzymał się w pobliżu 30%.5 W ostatniej dekadzie
zatrudnienie w rolnictwie zmniejszyło się o 51%, a udział tzw. motorów wzrostu w
zatrudnieniu wzrósł z 20,9% w 2014 r. do 24,8% w 2024 r., czyli z około 2,5 mln do 3,2 mln
pracujących. W przyszłości struktura zatrudnienia będzie nadal odchodziła od sektorów
tradycyjnych ku bardziej produktywnym i opartym na wiedzy.
CEDEFOP przewiduje6, że do 2035 r. najwięcej wakatów i nowych stanowisk w Polsce
będzie dotyczyło specjalistów (około 35% wszystkich otwarć), następnie techników
i średniego personelu (19%) oraz robotników wykwalifikowanych (18%). Wśród
konkretnych grup szczególnie ważni mają być specjaliści ochrony zdrowia (12% ),
pracownicy budowlani i pokrewni (11%) oraz kierowcy i operatorzy pojazdów mobilnych
(8%). Przyszłość rynku pracy nie będzie wyłącznie „cyfrowa”. Będzie jednocześnie bardziej
technologiczna, ale też nadal bardzo zależna od zawodów praktycznych, infrastrukturalnych
i opiekuńczych.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
Aleksandra Gajewska
Sekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
5https://pie.net.pl/wp-content/uploads/2025/09/Raport-PIE_Transformacja-strukturalna-polskiej-gospodarki-
w-latach-2014-2024.pdf
6https://www.cedefop.europa.eu/files/8149_en.pdf

-- 4 of 4 --