Interpelacja w sprawie niedoboru kadr w sektorze publicznym
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 16345
do prezesa Rady Ministrów
w sprawie niedoboru kadr w sektorze publicznym
Zgłaszający: Marek Matuszewski
Data wpływu: 02-04-2026
Niedobory kadrowe w sektorze publicznym stanowią coraz większe zagrożenie dla jakości usług publicznych. Brak nowych pracowników i odpływ doświadczonych kadr prowadzą do utraty wiedzy instytucjonalnej, spadku efektywności oraz wydłużenia czasu realizacji zadań.
Przyczyną jest m.in. niższe wynagrodzenie w porównaniu z sektorem prywatnym, ograniczone możliwości rozwoju zawodowego oraz rosnące obciążenia administracyjne. W dłuższym okresie problem ten może wpłynąć na pogorszenie jakości usług, ograniczenie zdolności państwa do realizacji polityk publicznych oraz wzrost kosztów funkcjonowania instytucji.
Pytania:
Jaki jest aktualny poziom wakatów w sektorze publicznym?
Które grupy zawodowe są najbardziej dotknięte niedoborem kadrowym?
Jak kształtują się wynagrodzenia w sektorze publicznym w porównaniu do sektora prywatnego?
Jakie działania podejmowane są w celu zatrzymania doświadczonych pracowników?
Czy istnieją programy przyciągania nowych kadr do administracji?
Jakie są prognozy niedoboru kadr w perspektywie najbliższych 5-10 lat?
szef Służby Cywilnej Anita Noskowska-Piątkowska
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Podaje wskaźniki procentowe (6)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (1)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
15291 znakówadres email: sekretariat.ssc@kprm.gov.pl 00-583 Warszawa
strona www: gov.pl/premier
gov.pl/sluzbacywilna
Anita Noskowska-Piątkowska
DSC.WKO.4510.1.2026
Warszawa, 29 kwietnia 2026 r.
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
przekazuję odpowiedź na interpelację Pana Posła Marka Matuszewskiego (numer 16345)
w sprawie niedoboru kadr w sektorze publicznym.
Na wstępie zaznaczam, że informacje – chyba, że wskazano inaczej – dotyczą administracji
rządowej (służby cywilnej), czyli części sektora publicznego, dla którego dane gromadzi Szef
Służby Cywilnej. Przywołane przeze mnie dane pochodzą przede wszystkim ze
sprawozdania o stanie służby cywilnej i o realizacji zadań tej służby za rok 20251.
1. Jaki jest aktualny poziom wakatów w sektorze publicznym?
Nie mam informacji o aktualnej liczbie wakatów w urzędach administracji
rządowej. Natomiast w momencie przygotowywania tej odpowiedzi (27 kwietnia
br.) w bazie naborowej2 znajduje się 400 ogłoszeń o naborze na wolne stanowiska w służbie
cywilnej.
2. Które grupy zawodowe są najbardziej dotknięte niedoborem kadrowym?
Z moich analiz wynika, że największe trudności w zatrudnianiu w służbie cywilnej
występują na stanowiskach wymagających specjalistycznej wiedzy lub uprawnień. Dotyczy
to w szczególności takich obszarów jak: weterynaria, budownictwo, geodezja, ochrona
zdrowia, finanse, księgowość, kontrola, audyt, IT oraz prawo.
3. Jak kształtują się wynagrodzenia w sektorze publicznym w porównaniu do
sektora prywatnego?
Przeciętne wynagrodzenie całkowite w służbie cywilnej w 2025 r. wyniosło 12 347 zł
brutto. Przeciętne miesięczne wynagrodzenie w służbie cywilnej w 2025 r. było wyższe
1 https://www.gov.pl/web/sluzbacywilna/sprawozdaniessc
2 https://nabory.kprm.gov.pl
-- 1 of 7 --
2
telefon: +48 22 694 75 66 adres: Al. Ujazdowskie 1/3
adres email: sekretariat.ssc@kprm.gov.pl 00-583 Warszawa
strona www: gov.pl/premier
gov.pl/sluzbacywilna
zarówno w porównaniu do gospodarki narodowej (8 904 zł brutto) jak i do sektora
przedsiębiorstw (8 935 zł brutto).
Nominalny wzrost wynagrodzeń w służbie cywilnej w stosunku do 2024 r. wyniósł 8,9%
i był nieco niższy niż w gospodarce narodowej (9,1%). Z kolei po uwzględnieniu wskaźnika
inflacji dla gospodarstw domowych pracowników w 2025 r., realny wzrost wynagrodzeń
wyniósł 5,3%.
W służbie cywilnej, mimo wskazanej wysokości przeciętnego wynagrodzenia, sytuacja
w grupach urzędów jest jednak bardzo zróżnicowana. Znaczna część urzędów (757
urzędów tj. 43,5% wszystkich urzędów) ma przeciętne miesięczne wynagrodzenie
całkowite poniżej gospodarki narodowej. Problem niskich wynagrodzeń w największym
stopniu dotyczył powiatowej administracji zespolonej, w szczególności jednostek Policji,
Państwowej Straży Pożarnej i nadzoru budowlanego.
4. Jakie działania podejmowane są w celu zatrzymania doświadczonych
pracowników?
Działania w tym obszarze wyznaczają dokumenty:
Strategia zarządzania zasobami ludzkimi w służbie cywilnej (SZZL), która wyznacza
kierunki polityki kadrowej w służbie cywilnej. Jednym z głównych celów tej polityki
jest pozyskiwanie i utrzymywanie najlepszych pracowników poprzez
tworzenie atrakcyjnych warunków pracy, umożliwianie rozwoju zawodowego
i kształtowanie pożądanych postaw. Szczególne znaczenie ma kierunek 8, który
dotyczy dostosowania rozwiązań kadrowych i płacowych do potrzeb, możliwości
budżetu oraz sytuacji na rynku pracy oraz kierunek 4 “Rozwój zawodowy w służbie
cywilnej”,3
Standardy zarządzania zasobami ludzkimi, które ustanawiają wspólne ramy
zarządzania ludźmi w służbie cywilnej i promują nowoczesne rozwiązania
zwiększające atrakcyjność urzędów jako pracodawców,
projekt nowelizacji ustawy o służbie cywilnej - w ramach tej zmiany proponujemy
m.in.:
uregulować działania podejmowane w urzędach w zakresie zapewniania
równowagi między życiem zawodowym a prywatnym (np. możliwość
przyznawania dodatkowego czasu wolnego bez obowiązku jego
odpracowania, przeznaczonego np. na badania profilaktyczne),
3 https://www.gov.pl/web/sluzbacywilna/strategia-zarzadzania-zasobami-ludzkimi-w-
sluzbie-cywilnej2
-- 2 of 7 --
3
telefon: +48 22 694 75 66 adres: Al. Ujazdowskie 1/3
adres email: sekretariat.ssc@kprm.gov.pl 00-583 Warszawa
strona www: gov.pl/premier
gov.pl/sluzbacywilna
uelastycznić zasady nawiązywania pierwszej umowy o pracę w służbie
cywilnej, co, w kontekście Pańskiego pytania nr 4, ułatwi osobom młodym
podejmowanie pierwszej pracy w służbie cywilnej,
umożliwić transfery pracownicze pomiędzy różnymi rodzajami
administracji, w tym zatrudniać osoby spoza korpusu służby cywilnej,
rozwijać mobilność pracowniczą – zarówno w sytuacjach kryzysowych, jak
i rozwojowych – w tym poprzez czasowe oddelegowania do innych
urzędów,
zmienić system ocen pracowniczych, w tym m.in. wzmocnić jego funkcję
motywacyjną.
Podejmujemy szereg działań, aby służba cywilna była nowoczesnym, przyjaznym
i atrakcyjnym miejscem pracy – takim, w którym pracownicy czują się dobrze, mają realne
możliwości rozwoju oraz widzą sens wykonywanej pracy. Tworzenie takich warunków
sprzyja zarówno zatrzymywaniu doświadczonych pracowników, jak i przyciąganiu nowych
kadr.
a. Wynagrodzenia
Istotnym elementem tych działań są rozwiązania w obszarze wynagrodzeń, aby wzmacniać
konkurencyjność służby cywilnej jako pracodawcy. Poziom płac powinien
odpowiadać kwalifikacjom wymaganym od jej pracowników oraz złożoności powierzonych
zadań. System wynagradzania powinien umożliwiać różnicowanie wynagrodzeń oraz
przeciwdziałać ich spłaszczeniu. Dlatego w toku rządowych prac budżetowych kilkukrotnie
przedstawiałam swoje stanowisko, aby wskaźnik wzrostu wynagrodzeń był wyższy niż
prognozowana inflacja i aby odpowiadał prognozowanemu wzrostowi wynagrodzenia
w gospodarce narodowej. Zabiegam o to, aby zwiększyć finansowanie wynagrodzeń
członków korpusu służby cywilnej zatrudnionych w najniżej wynagradzanych jednostkach
i urzędach o dodatkowe środki tj. o część różnicy pomiędzy wskaźnikiem wzrostu
wynagrodzeń w gospodarce narodowej a wskaźnikiem wzrostu wynagrodzeń
w państwowej sferze budżetowej.
b. Działania propracownicze
Promuję rozwiązania, które wspierają równowagę między życiem zawodowym
a prywatnym (work-life balance, WLB), w tym elastyczne form organizacji pracy. W tym
zakresie m.in.:
udostępniam dla urzędów katalog narzędzi work-life balance, dostępny w Serwisie
Służby Cywilnej4,
4 https://www.gov.pl/web/sluzbacywilna/narzedzia-wlb-w-sluzbie-cywilnej
-- 3 of 7 --
4
telefon: +48 22 694 75 66 adres: Al. Ujazdowskie 1/3
adres email: sekretariat.ssc@kprm.gov.pl 00-583 Warszawa
strona www: gov.pl/premier
gov.pl/sluzbacywilna
co dwa lata organizuję konkurs na najlepsze praktyki WLB w służbie cywilnej,
którego celem jest upowszechnianie skutecznych rozwiązań oraz inspirowanie
urzędów do ich wdrażania i doskonalenia. Jesteśmy przekonani, że działania te
przyczynią się do zwiększenia motywacji, efektywności i satysfakcji pracowników
oraz wzmocnienia wizerunku służby cywilnej jako atrakcyjnego pracodawcy5.
c. Rozwój zawodowy
Istotnym obszarem działań jest również rozwój zawodowy członkiń i członków korpusu
służby cywilnej. Oprócz szkoleń centralnych realizowanych we współpracy z Krajową
Szkołą Administracji Publicznej wdrażamy również inne, nowoczesne formy kształcenia,
takie jak webinary czy kursy e-learningowe. W ramach Programu dzielenia się wiedzą
w służbie cywilnej kilka razy w miesiącu Departament Służby Cywilnej KPRM organizuje
dla wszystkich członków i członkiń służby cywilnej bezpłatne i dostępne
zdalnie webinary dotyczące zakresów tematycznych, wskazanych w potrzebach
szkoleniowych urzędów. W 2025 roku skorzystało z nich ponad 120 tys. osób. Dla całego
korpusu udostępniamy 90 kursów w Systemie elearningowym służby cywilnej. Korzysta
z niego prawie 100 tys. użytkowników i użytkowniczek. Dbamy o rozwój tego systemu
zarówno od strony technicznej, jak i merytorycznej, na bieżąco aktualizując zasób
kursów oraz podnosząc bezpieczeństwo i poziom dostępności cyfrowej
systemu. Wspieramy również jednostki w organizowaniu szkoleń między urzędami,
zapewniając informacje o szkoleniach prowadzonych przez trenerów wewnętrznych
w poszczególnych urzędach. Dla trenerów organizujemy szkolenia dydaktyczne,
podnoszące ich kompetencje trenerskie i interpersonalne.
W ramach działań rozwojowych w urzędach wprowadzamy również program
mentoringowy w służbie cywilnej, który wspiera rozwój pracowników i zwiększa
atrakcyjność organizacji jako miejsca pracy. Program pomaga zatrzymać wiedzę
w organizacji oraz skutecznie przekazywać ją kolejnym pracownikom, jednocześnie
wzmacniając współpracę i budując dobre relacje. Rozwija również świadomość kompetencji
– zarówno u mentorów, jak i u osób mentorowanych.
5. Czy istnieją programy przyciągania nowych kadr do administracji?
Aby zwiększyć zainteresowanie pracą w korpusie służby cywilnej nowe – w szczególności
młode – osoby, od momentu objęcia stanowiska, podejmuję działania informacyjne,
edukacyjne i promocyjne.
a. Projekt ambasadorski
5 https://www.gov.pl/web/sluzbacywilna/konkurs-na-najlepsze-praktyki-wlb
-- 4 of 7 --
5
telefon: +48 22 694 75 66 adres: Al. Ujazdowskie 1/3
adres email: sekretariat.ssc@kprm.gov.pl 00-583 Warszawa
strona www: gov.pl/premier
gov.pl/sluzbacywilna
W maju 2025 r. zainicjowałam „Projekt ambasadorski”, którego głównym założeniem jest
dotarcie z rzetelną informacją o służbie cywilnej do uczniów szkół ponadpodstawowych.
W jego ramach pracownicy i pracowniczki administracji rządowej spotykają się
w szkołach, gdzie opowiadają o swojej pracy oraz o ogólnych zadaniach, które wykonuje
służba cywilna. Projekt sprzyja budowaniu dialogu międzypokoleniowego oraz
upowszechnianiu wiedzy na temat możliwości rozwoju zawodowego w służbie cywilnej.
b. Bezpośrednie spotkania
W celu zwiększenia rozpoznawalności służby cywilnej wśród młodego pokolenia, we
współpracy z przedstawicielami Departamentu Służby Cywilnej KPRM uczestniczę
w spotkaniach kierowanych do studentów, absolwentów oraz uczniów szkół. Inicjatywy te
realizowane są zarówno na terenie Warszawy, jak i poza nią – w 2025 roku odwiedziłam
ośrodki naukowe we wszystkich miastach wojewódzkich. W Kancelarii Prezesa Rady
Ministrów również gościmy studentki i studentów z różnych ośrodków kształcenia.
Podczas spotkań przedstawiamy specyfikę funkcjonowania administracji rządowej oraz
korzyści wynikające z zatrudnienia w służbie cywilnej.
c. Targi Pracy
Moi przedstawiciele i przedstawicielki biorą udział targach pracy – zarówno tych
organizowanych przez uczelnie jak i lokalne urzędy pracy. Dzięki tego typu wydarzeniom
mamy szansę dotrzeć bezpośrednio do osób zainteresowanych pracą w administracji
rządowej. Z mojej inicjatywy w maju 2025 r. w KPRM odbyły się pierwsze Targi Pracy
sektora publicznego. Wydarzenie cieszyło się dużym zainteresowaniem ze strony
kandydatów do pracy w administracji. W ramach targów wygłosiłam również wystąpienie
poświęcone idei pracy na rzecz dobra wspólnego oraz atutom zatrudnienia w administracji
rządowej.
d. Aktywność informacyjna w mediach lokalnych
W trakcie wizyt w miastach wojewódzkich prowadziłam również spotkania
z przedstawicielami mediów regionalnych. Obejmowały one zarówno briefingi prasowe, jak
i rozmowy oraz wywiady w lokalnych rozgłośniach radiowych i stacjach telewizyjnych.
Działania te służą promocji zatrudnienia w służbie cywilnej i umożliwiają dotarcie z tym
przekazem do lokalnych społeczności, dla których media regionalne często stanowią
kluczowe źródło informacji.
e. Obchody Dnia Służby Cywilnej
W lutym 2025 r. oraz 2026 r. w Kancelarii Prezesa Rady Ministrów zorganizowałam
uroczystości z okazji Dnia Służby Cywilnej. Podczas wydarzeń wspólnie z kierownictwem
KPRM wręczyłam Odznaki Honorowe za Zasługi dla Służby Cywilnej. Celem obchodów
-- 5 of 7 --
6
telefon: +48 22 694 75 66 adres: Al. Ujazdowskie 1/3
adres email: sekretariat.ssc@kprm.gov.pl 00-583 Warszawa
strona www: gov.pl/premier
gov.pl/sluzbacywilna
było uhonorowanie wyróżniających się pracowników administracji oraz podkreślenie
znaczenia i prestiżu pracy w służbie cywilnej.
f. Wdrażanie rozwiązań, które pomagają godzić życie zawodowe z prywatnym
Aby zachęcić nowe osoby do pracy w służbie cywilnej wdrażamy wspomniane wcześniej
rozwiązania, które wspierają równowagę między życiem zawodowym a prywatnym.
Kluczowe są tutaj elastyczne formy pracy, które zwiększają atrakcyjność administracji jako
pracodawcy – szczególnie dla młodszych pokoleń pracowników.
Istotne znaczenie mają również planowane zmiany legislacyjne, w tym nowelizacja ustawy
o służbie cywilnej. Przewiduje ona m.in. uelastycznienie zasad nawiązywania pierwszej
umowy o pracę, co może ułatwić dostęp do zatrudnienia w administracji osobom, które
rozpoczynają karierę zawodową.
g. Promocja w mediach społecznościowych
Departament Służby Cywilnej KPRM prowadzi aktywną komunikację w mediach
społecznościowych na trzech platformach: LinkedIn, Instagram oraz YouTube. Szczególną
rolę odgrywa LinkedIn, gdzie publikowane są kluczowe informacje dotyczące służby
cywilnej, ze szczególnym uwzględnieniem inicjatyw propracowniczych realizowanych
w urzędach.
h. Działania Krajowej Szkoły Administracji Publicznej im. Prezydenta
Rzeczypospolitej Polskiej Lecha Kaczyńskiego
W związku z rekrutacją do kształcenia stacjonarnego Krajowa Szkoła spotyka się i zaprasza
do siebie studentki i studentów z różnych regionów Polski. Przedstawia im ofertę szkoły,
a zarazem możliwość rozpoczęcia kariery zawodowej w administracji rządowej.
i. Kultura uczciwości w służbie cywilnej
Budowa kultury opartej na wartościach jest jednym z najważniejszych kierunków moich
działań. Systematycznie wzmacniam jednak wizerunek służby cywilnej jako rzetelnego,
odpowiedzialnego i godnego zaufania pracodawcy. Ma to znaczenie zarówno dla
utrzymania obecnych pracowników, jak i dla przyciągania nowych osób, w tym młodego
pokolenia, dla którego istotne jest nie tylko miejsce pracy, ale także sens wykonywanych
zadań, jasne zasady i uczciwe środowisko organizacyjne.
j. Nowy system informatyczny do rekrutacji
Przygotowujemy wdrożenie systemu informatycznego, który pozwoli kandydatom szybko
i wygodnie aplikować na wolne stanowiska w służbie cywilnej. Chcemy tym
samym zwiększyć konkurencyjność rekrutacji w stosunku do pracodawców prywatnych,
którzy korzystają ze wsparcia zaawansowanymi systemami rekrutacyjnymi.
-- 6 of 7 --
7
telefon: +48 22 694 75 66 adres: Al. Ujazdowskie 1/3
adres email: sekretariat.ssc@kprm.gov.pl 00-583 Warszawa
strona www: gov.pl/premier
gov.pl/sluzbacywilna
6. Jakie są prognozy niedoboru kadr w perspektywie najbliższych 5–10 lat?
Korpus służby cywilnej, tak jak i inne segmenty rynku pracy, dotykają zmiany
demograficzne. W 2025 r. osoby powyżej 50 roku życia stanowiły 37,4% korpusu, a poniżej
30 roku – 5,7%. W związku z tym należy spodziewać się stopniowego odchodzenia
najbardziej doświadczonych pracowników i pracowniczek na emeryturę. Dlatego Strategia
zarządzania zasobami ludzkimi zakłada promocję służby cywilnej jako nowoczesnego,
odpowiadającego na potrzeby pracowników i pracowniczek pracodawcy, w tym działania
skierowane przede wszystkim do osób młodych.
Z wyrazami szacunku
Anita Noskowska-Piątkowska
Szefowa Służby Cywilnej
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 7 of 7 --