Interpelacja w sprawie umieszczenia w paszporcie kodu QR z informacjami konsularnymi na wypadek zagrożenia za granicą
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 16295
do ministra spraw zagranicznych
w sprawie umieszczenia w paszporcie kodu QR z informacjami konsularnymi na wypadek zagrożenia za granicą
Zgłaszający: Janusz Cieszyński
Data wpływu: 31-03-2026
Szanowny Panie Premierze,
system Odyseusz umożliwia obywatelom polskim dobrowolną rejestrację podróży zagranicznych, dzięki czemu w sytuacjach kryzysowych MSZ może nawiązać z nimi kontakt za pośrednictwem właściwej placówki konsularnej. W praktyce świadomość istnienia systemu jest niska - gwałtowny wzrost rejestracji następuje dopiero w momencie kryzysu, gdy jest już za późno na skuteczną prewencję. Tymczasem paszport, który każdy podróżujący ma przy sobie, mógłby pełnić funkcję nośnika informacji konsularnych: umieszczony w nim kod QR z linkiem do systemu Odyseusz lub dedykowanej strony MSZ pozwoliłby zarówno posiadaczowi dokumentu, jak i osobom udzielającym mu pomocy, na szybki dostęp do informacji o rejestracji podróży, najbliższej placówce konsularnej i numerach alarmowych. Rozwiązanie takie stosują już Stany Zjednoczone, gdzie paszporty zawierają kod QR kierujący do strony Departamentu Stanu z informacjami dla podróżujących.
W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:
Ile podróży zarejestrowano w systemie Odyseusz w poszczególnych latach od momentu jego uruchomienia i jaki stanowi to szacunkowy odsetek wyjazdów zagranicznych Polaków?
Jakie działania podejmuje MSZ w celu zwiększenia świadomości obywateli o możliwości rejestracji podróży w systemie Odyseusz i czy ministerstwo uznaje dotychczasowy poziom korzystania z systemu za wystarczający?
Czy ministerstwo rozważało umieszczenie w paszporcie kodu QR zawierającego link do systemu Odyseusz lub dedykowanej strony z informacjami konsularnymi na wypadek zagrożenia za granicą? Jeśli tak, jakie są ustalenia? Jeśli nie, czy widzi zasadność takiego rozwiązania?
Czy MSZ analizowało rozwiązania stosowane w innych państwach - w szczególności kod QR w paszportach amerykańskich - pod kątem ich adaptacji w polskich dokumentach podróży?
Jaki jest harmonogram planowanych zmian technologicznych w polskich paszportach i czy istnieje możliwość uwzględnienia w nich elementów ułatwiających dostęp do pomocy konsularnej?
Z wyrazami szacunku
Janusz Cieszyński
Podsekretarz stanu Artur Harazim
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Podaje wskaźniki procentowe (1)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
3690 znaków00-580 Warszawa
BM.6001.64.2026 / 5
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 16295 Pana Posła Janusza Cieszyńskiego
w sprawie umieszczenia w paszporcie kodu QR z informacjami konsularnymi na
wypadek zagrożenia za granicą, uprzejmie informuję, co następuje.
Ad. 1. Kompletne statystyki dotyczące rejestracji podróży w systemie Odyseusz są
dostępne od czerwca 2015 roku. W okresie czerwiec 2015 – marzec 2026 (tj. 10
lat i 10 miesięcy) zarejestrowano w nim łącznie 1 119 170 podróży, w których
uczestniczyło 2 223 757 podróżnych. Notowana jest silna tendencja wzrostowa –
na ostatnie 12 miesięcy (tj. okres kwiecień 2025 – marzec 2026) przypada aż
¼ wszystkich rejestracji (280 037 podróży i 582 922 podróżnych). Ministerstwo
Spraw Zagranicznych nie posiada podstaw prawnych, a tym samym i narzędzi
technicznych, by gromadzić dane dotyczące łącznej liczby wyjazdów zagranicznych
obywateli polskich. Natomiast wedle ogólnodostępnych badań jest to obecnie
szacunkowo około kilkanaście milionów wyjazdów rocznie, zatem w systemie
Odyseusz rejestruje się do 5% podróżnych.
Ad. 2. MSZ prowadzi szereg działań mających na celu promowanie rejestracji
w systemie Odyseusz (i szerzej – tematyki bezpiecznej podróży). Placówki
zagraniczne publikują informacje na temat możliwości rejestracji podróży w sekcji
„Informacje dla Podróżujących” na swoich stronach. Dodatkowo, w przypadku
publikacji komunikatów dot. bezpieczeństwa podróży w mediach
społecznościowych, placówki są zobowiązane do zamieszczania również w ramach
tych komunikatów informacji o możliwości rejestracji podróży. Oprócz elementów
ciągłej promocji, komunikaty na temat systemu Odyseusz są zawsze częścią
kampanii informacyjnych dotyczących bezpiecznych podróży zagranicznych,
np. podczas zeszłorocznej kampanii #BezpieczneWakacje prowadzonej na
Instagramie i portalu X, a także w serii artykułów adresowanych do przedstawicieli
branży turystycznej w czasopiśmie branżowym „Wiadomości turystyczne”.
Przedstawiciele MSZ odwiedzają cyklicznie także media tradycyjne, zwłaszcza
w okresie poprzedzającym wakacje letnie, gdzie przypominają również o rejestracji
podróży. Mimo podejmowanych działań poziom rejestracji podróży nie jest
satysfakcjonujący, choć świadomość istnienia systemu i korzyści z niego płynących
wzrosła znacznie w ostatnim czasie – co widzimy poprzez wzrost liczby rejestracji,
zwłaszcza w trakcie kryzysów konsularnych. Należy przy tym zaznaczyć, że
podstawową funkcją systemu jest możliwość szybkiej, bezpośredniej
i jednostronnej komunikacji z obywatelami polskimi w kryzysie – i tę spełnia nawet
-- 1 of 2 --
w przypadku, gdy obywatele rejestrują się w nim również już w trakcie sytuacji
kryzysowej.
Ad. 3. Kwestie jakichkolwiek zmian w paszportach znajdują się w kompetencji
Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji. Należy jednak mieć na uwadze,
iż wszelkie zmiany dotyczące kształtu dokumentów paszportowych wiążą się
z potrzebą zmian legislacyjnych oraz infrastrukturalno-informatycznych, co
wywołuje konsekwencje finansowe dla budżetu państwa.
Ad. 4. MSZ analizuje działania innych państw w zakresie pomocy konsularnej
natomiast, jak wskazano wyżej, informacje i treści zawierane w paszportach leżą
w kompetencji MSWiA.
Ad. 5. Zmiany paszportów należą do wyłącznej kompetencji MSWiA. Nie wydaje
się jednak, że dokument paszportowy mógłby być kluczowym instrumentem
ułatwiającym zapewnienie pomocy konsularnej.
Z wyrazami szacunku
wz. Artur Harazim
Podsekretarz Stanu
/podpisano kwalifikowanym podpisem elektronicznym/
-- 2 of 2 --