Interpelacja w sprawie skuteczności i kosztów stacjonarnego leczenia uzależnień od narkotyków finansowanego przez NFZ
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 16294
do ministra zdrowia
w sprawie skuteczności i kosztów stacjonarnego leczenia uzależnień od narkotyków finansowanego przez NFZ
Zgłaszający: Janusz Cieszyński
Data wpływu: 31-03-2026
Szanowna Pani Minister,
do mojego biura poselskiego docierają sygnały od wyborców dotyczące funkcjonowania systemu leczenia uzależnień od substancji psychoaktywnych. Stacjonarna terapia uzależnień od narkotyków, refundowana przez NFZ, trwa nawet do 12-18 miesięcy, podczas gdy terapia uzależnień od alkoholu - przy zbliżonych mechanizmach uzależnienia - zamyka się w 6-8 tygodniach. Sygnały te wskazują również na niski odsetek pacjentów kończących pełen cykl terapii narkotykowej oraz na powroty do leczenia po 1-2 latach od zakończenia poprzedniej terapii.
Chciałbym poznać aktualne dane dotyczące funkcjonowania tego segmentu opieki zdrowotnej.
W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:
Ilu pacjentów podjęło stacjonarne leczenie uzależnień od substancji psychoaktywnych finansowane przez NFZ w latach 2024-2025? Jaki odsetek z nich ukończył pełen cykl terapii? Proszę o odpowiedź w podziale na województwa.
Jaki odsetek pacjentów, którzy ukończyli stacjonarną terapię uzależnień od narkotyków w latach 2024-2025, podjął ponowne leczenie w ciągu 24 miesięcy od zakończenia poprzedniej terapii?
Jaki jest średni koszt pełnego cyklu stacjonarnego leczenia uzależnienia od narkotyków w przeliczeniu na jednego pacjenta, w porównaniu z analogicznym kosztem leczenia uzależnienia od alkoholu?
Czy Ministerstwo Zdrowia dysponuje analizą porównawczą skuteczności stacjonarnego leczenia uzależnień od narkotyków i od alkoholu, uwzględniającą czas trwania terapii, odsetek ukończenia i wskaźnik nawrotów? Jeśli nie, czy planuje zlecenie takiej analizy?
Jakie kryteria stosuje NFZ przy określaniu maksymalnego czasu trwania refundowanej terapii uzależnień od narkotyków i czy kryteria te były weryfikowane w ostatnich 5 latach?
Z wyrazami szacunku
Janusz Cieszyński
Podsekretarz stanu Tomasz Maciejewski
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Podaje wskaźniki procentowe (1)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (4)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
6519 znakówadres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
DLG.050.35.2026.JS
Warszawa, 24 kwietnia 2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 16294 Posła Janusza Cieszyńskiego,
w sprawie
skuteczności i kosztów stacjonarnego leczenia uzależnień od narkotyków finansowanego
przez NFZ, uprzejmie proszę o przyjęcie poniższych wyjaśnień.
Dane dot. liczby pacjentów, którym udzielono świadczeń w ramach zakresów leczenia
uzależnień od substancji psychoaktywnych oraz liczby i odsetka pacjentów, którzy
zakończyli przynajmniej jedną hospitalizację w ramach tych zakresów, w trybie wypisu
"zakończenie procesu terapeutycznego lub diagnostycznego" bądź "skierowanie do
dalszego leczenia w lecznictwie ambulatoryjnym", w podziale na lata oraz województwa,
przedstawiono w arkuszu pn. „Dane 1” w załączeniu do niniejszej odpowiedzi.
Odsetek pacjentów, którzy ukończywszy stacjonarną terapię uzależnień od narkotyków
w latach 2024–2025, podjęli ponowne leczenie w ciągu 24 miesięcy od zakończenia
poprzedniej terapii przedstawia arkusz pn. „Dane 2”.
Średni koszt hospitalizacji zakończonej w trybie wypisu "zakończenie procesu
terapeutycznego lub diagnostycznego" bądź "skierowanie do dalszego leczenia
w lecznictwie ambulatoryjnym", przypadający na jednego pacjenta leczonego
z uzależnienia od substancji psychoaktywnych oraz pacjenta leczonego z uzależnienia od
alkoholu, w podziale na lata, przedstawiono w arkuszu pn. „Dane 3” załącznika.
Minister Zdrowia dysponuje analizami dotyczących skuteczności leczenia uzależnień,
zleconymi do realizacji przez jednostkę podległą - Krajowe Centrum Przeciwdziałania
Uzależnieniom (dawniej Krajowe Biuro do spraw Przeciwdziałania Uzależnieniom), tj.:
1) „Pomiar skuteczności czynników leczących w społecznościach terapeutycznych dla
uzależnionych osób dorosłych” – badanie przeprowadzone przez Polską Federację
Społeczności Terapeutycznych (2023 r.), raport dostępny na stronie internetowej:
https://kcpu.gov.pl/wpcontent/uploads/2026/04/Pomiar-skutecznosci-
czynnikow-leczacych-wspolecznosciach-terapeutycznych-dla-uzaleznionych-
osob-doroslych.pdf,
2) „Ocena bezpośrednich i odroczonych efektów terapii osób uzależnionych od
narkotyków” – badanie przeprowadzone przez Instytut Pedagogiki Uniwersytetu
Jagiellońskiego (2019 r.), raport dostępny na stronie:
https://kcpu.gov.pl/wpcontent/uploads/2022/11/raport-z-badania-pn.-ocena-
bezposrednich-iodroczonych-efektow-terapii-osobuzaleznionych-od-
narkotykow.pdf.
Jednocześnie wyjaśniam, że podstawą udzielania świadczeń opieki zdrowotnej
finansowanych ze środków publicznych przez Narodowy Fundusz Zdrowia jest umowa o
udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej zawarta pomiędzy świadczeniodawcą a
Funduszem, z zastrzeżeniem art. 19 ust. 4 i art. 132c (art. 132 ust. 1
-- 1 of 3 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
ustawy o świadczenia opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych1.
Przepis art. 15 ustawy określa wykaz świadczeń gwarantowanych przysługujących
świadczeniobiorcy – w pkt. 4 wymieniona jest opieka psychiatryczna i leczenie uzależnień.
Szczegółowe warunki realizacji świadczeń określają przepisy rozporządzenia Ministra
Zdrowia w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu opieki psychiatrycznej i leczenia
uzależnień2. Z kolei zasady dotyczące warunków zawierania i realizacji umów określają
przepisy Zarządzenia Nr 18/2025/DSOZ Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 17
marca 2025 r. w sprawie określenia warunków zawierania i realizacji umów o udzielanie
świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju opieka psychiatryczna i leczenie uzależnień. Na
podstawie ww. przepisów określono, podane poniżej, czasy trwania refundowanej terapii
uzależnień od narkotyków w poszczególnych rodzajach świadczeń gwarantowanych
realizowanych na rzecz osób szkodliwie używających substancji psychoaktywnych innych
niż alkohol, w warunkach stacjonarnych. Jednocześnie należy zaznaczyć, że w przypadku
przekroczenia wskazanego czasu leczenia, rozliczenie w części przekroczonej jest możliwe
z zastosowaniem wskaźnika korygującego o wartości 0,7.
Nazwa produktu kontraktowanego Czas terapii
finansowany
w wys. 100%
Wskazania opisane kodami wg ICD10
Świadczenia dla uzależnionych od substancji
psychoaktywnych udzielane w Hostelu
do 365 dni F11.2 - F19.2 (bez F17.2)
Leczenie uzależnień stacjonarne do 56 dni F11.2-19.2 (bez F17.2)
Krótkoterminowe świadczenia terapii uzależnień
od substancji psychoaktywnych
do 182 dni F11.1-F19.1 (bez F17.1), F11.2-F19.2 (bez
F17.2)
Leczenie zespołów abstynencyjnych po
substancjach psychoaktywnych (detoksykacja)
do 14 dni F11.0-F19.0 (bez F17.0), F11.3-F19.3 (bez
F17.3), F13.3 oraz F13.4), F11.4- F19.4
(bez F17.4, F13.3 oraz F13.4
Leczenie zespołów abstynencyjnych po
substancjach psychoaktywnych (detoksykacja)
do 56 dni F13.3, F13.4
Świadczenia rehabilitacyjne dla uzależnionych od
substancji psychoaktywnych
do 365 dni F11.2-F19.2 (bez F17.2)
Świadczenia rehabilitacyjne dla dzieci i młodzieży
uzależnionych od substancji psychoaktywnych
do 365 dni F11.2-F19.2 (bez F17.2)
Świadczenia terapii dla uzależnionych od
substancji psychoaktywnych z współistniejącymi
zaburzeniami psychotycznymi (podwójna diagn.)
do 70 dni F10-F19 (bez F17.0) ze współistniejącym
rozpoznaniem: F06, F07, F1x.5, F1x.7,
F20-F29, F30-F39, F40.x, F41.2, F42, F43,
F45, F50- F59, F60.0, F60.1, F60.2, F60.3,
F60.4, F70, F70.1, F71, F84.5, F90-98
Świadczenia rehabilitacji dla uzależnionych od
substancji psychoaktywnych z współistniejącymi
innymi zaburzeniami psychicznymi głównie
psychotycznymi (podwójna diagnoza)
do 365 dni F10-F19 (bez F17) ze współistniejącym
rozpoznaniem: F06, F07, F1x.5, F1x.7,
F20-F29, F30-F39, F40.x, F41.2, F42, F43,
F45, F50- F59, F60.0, F60.1, F60.2, F60.3,
F60.4, F70, F70.1, F71, F84.5, F90- F98
1 Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczenia opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz.
U. z 2025 r. poz. 1461, z późn. zm.).
2 Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 19 czerwca 2019 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu
opieki psychiatrycznej i leczenia uzależnień (Dz. U. poz. 1285, z późn. zm.).
-- 2 of 3 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Tomasz Maciejewski
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 3 of 3 --