Interpelacja w sprawie skutków nowelizacji ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym dla samorządów
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 16287
do ministra rozwoju i technologii
w sprawie skutków nowelizacji ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym dla samorządów
Zgłaszający: Jolanta Zięba-Gzik
Data wpływu: 30-03-2026
Szanowny Panie Ministrze,
do mojego biura poselskiego wpłynęło wystąpienie wójta gminy Zgierz dotyczące problemów związanych z realizacją przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym po jej ostatniej nowelizacji.
Z przedstawionych informacji wynika, że w wielu gminach nastąpił gwałtowny wzrost liczby wniosków o wydanie decyzji o warunkach zabudowy. W przypadku gminy Zgierz liczba takich wniosków wzrosła z 1415 w 2024 r. do niemal 2600 w 2025 r. Jednocześnie organa administracji samorządowej są obciążane karami administracyjnymi za przekroczenie ustawowych terminów wydania decyzji, mimo że opóźnienia wynikają przede wszystkim ze skali napływu spraw oraz skutków zmian legislacyjnych.
Z informacji przekazanych przez gminę wynika również, że w związku z tymi postępowaniami nałożono już kary finansowe na łączną kwotę przekraczającą 700 tys. zł, co w istotny sposób obciąża budżet jednostki samorządu terytorialnego.
W opinii samorządów ta sytuacja prowadzi do przenoszenia na gminy odpowiedzialności finansowej za skutki zmian legislacyjnych, na które nie miały one wpływu.
W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:
Czy Ministerstwo Rozwoju i Technologii analizowało skutki nowelizacji ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym dla obciążenia administracji samorządowej liczbą wniosków o wydanie decyzji o warunkach zabudowy?
Ile postępowań dotyczących nałożenia kar za przekroczenie terminów wydania decyzji o warunkach zabudowy wszczęto w Polsce od czasu wejścia w życie nowelizacji ustawy?
Jaka jest łączna wartość kar nałożonych w tym okresie na jednostki samorządu terytorialnego?
Czy ministerstwo planuje wprowadzenie zmian legislacyjnych lub przepisów przejściowych, które umożliwią odstąpienie od nakładania kar w sytuacjach, gdy opóźnienia wynikają ze skutków zmian prawnych oraz gwałtownego wzrostu liczby spraw?
Z poważaniem
Jolanta Zięba-Gzik
Podsekretarz stanu Tomasz Lewandowski
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (6)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
5173 znakówkancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Znak pisma: DPR-II.054.11.2026
Warszawa, 16 kwietnia 2026 r.
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: interpelacji nr 16287 w sprawie skutków nowelizacji ustawy o planowaniu i
zagospodarowaniu przestrzennym dla samorządów
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 16287 z 1 kwietnia 2026 r. Poseł na Sejm
Rzeczypospolitej Polskiej Pani Jolanty Zięby-Gzik, w sprawie skutków nowelizacji ustawy
o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym dla samorządów, przedstawiam poniższe
wyjaśnienia.
Ad 1.
Ministerstwo Rozwoju i Technologii od czasu wejścia w życie ustawy z dnia 7 lipca 2023 r.
o zmianie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz niektórych innych
ustaw (Dz. U. poz. 1688 z późn. zm.; dalej nowelizacja upzp) monitoruje działania
podejmowane w gminach w zakresie planowania przestrzennego, w szczególności postępy
prac nad nowym aktem prawa miejscowego tj. planem ogólnym gminy. Ministerstwo
dokłada wszelkich starań, aby gminy uchwaliły ww. plany m.in. prowadzi szkolenia dla
urzędników i urbanistów, przygotowuje materiały oraz publikuje filmy instruktażowe na
kanale YouTube ministerstwa.
Dodatkowo - we współpracy z Głównym Urzędem Statystycznym - Ministerstwo Rozwoju
Technologii prowadzi coroczne badanie statystyczne 1.02.04(017) Lokalne planowanie
i zagospodarowanie przestrzenne (Badanie statystyczne - Lokalne planowanie i
zagospodarowanie przestrzenne - Ministerstwo Rozwoju i Technologii - Portal Gov.pl),
którego celem jest dostarczenie informacji o sytuacji planistycznej gminy. Zakres badania
obejmuje m.in. informacje dot. złożonych wniosków o ustalenie lokalizacji inwestycji celu
publicznego albo warunków zabudowy, a także liczby wydanych decyzji.
Ad 2 i 3.
Ministerstwo Rozwoju i Technologii od 2022 r. prowadzi monitoring spraw należących
do właściwości wojewody w zakresie wymierzenia kary pieniężnej za niewydanie
w terminie decyzji o warunkach zabudowy oraz decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji
celu publicznego. Dane pozyskiwane z urzędów wojewódzkich są rejestrowane w podziale
na poszczególne województwa i lata.
Z analizy ww. monitoringu wynika, że liczba prowadzonych postępowań od roku 2022
do 2024 wynosiła odpowiednio 2, 6 i 15 postępowań rocznie, a łączne kwoty naliczonych
kar odpowiednio 43 000 zł, 235 000 zł i 687 500 zł. Liczba tych postępowań, jak i łączna
-- 1 of 2 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
kwota naliczonych kar w kolejnych latach rosła, jednak w skali całego kraju i liczby
wydawanych decyzji, występowały one sporadycznie.
Z uzyskanych danych za 2025 r. wynika, że w urzędach wojewódzkich przeprowadzono
kilka postępowań, a liczba dni i nałożone kary były niewielkie, np. należy wskazać, że
w województwie warmińsko-mazurskim prowadzono jedno postępowanie i nałożono karę
na kwotę 36 500 zł, w województwie świętokrzyskim prowadzono dwa postępowania
i nałożono karę na łączną kwotę 39 000 zł. Analizowane dane pokazują, że w 2025 r.
najwięcej, aż 8 postępowań dotyczących niewydania w terminie decyzji o warunkach
zabudowy oraz decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego zakończył
Wojewoda Łódzki, co spowodowało nałożenie kary na łączną kwotę 613 500 zł.
Natomiast dla tych postępowań liczba przekroczonych dni wynosiła odpowiednio: 140,
134, 235, 235, 235, 235, 10, 3.
Ad 4.
Ministerstwo Rozwoju i Technologii otrzymywało sygnały od gmin w zakresie znacznego
wzrostu składanych wniosków o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania
terenu po wejściu w życie nowelizacji upzp. Gminy wskazywały na problemy organizacyjne
i kadrowe z obsługą zwiększonej liczby wniosków. W przypadku niewydania decyzji
w określonym ustawowo terminie (co do zasady 90 dni), gminy narażone były na związane
z tym kary finansowe.
Ministerstwo Rozwoju i Technologii w II połowie 2025 r. przygotowało projekt ustawy
o zmianie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz niektórych innych
ustaw (nr UD316 w Wykazie prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów), który
odpowiadał na opisane ww. kwestie, poprzez zawieszenie do 31 grudnia 2026 r. kar
za nieterminowe wydanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.
Jednocześnie 30 września 2025 r. w Sejmie został złożony poselski projekt zmiany ustawy
o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, który powielał przepisy z projektu UD316
dot. zawieszenia kar za nieterminowe wydanie decyzji. Zmiana została uchwalona i zaczęła
obowiązywać od 9 grudnia 2025 r. Od tego terminu do końca 2026 r. gminy nie podlegają
karom za opóźnienia w przypadku niewydania decyzji w terminie.
Obecnie w ministerstwie nie są prowadzone prace legislacyjne dotyczące wprowadzenia
dodatkowych przepisów w ww. zakresie, natomiast sytuacja będzie w dalszym ciągu
monitorowana i analizowana.
Z upoważnienia, z wyrazami szacunku
Tomasz Lewandowski
Podsekretarz Stanu
/ kwalifikowany podpis elektroniczny /
w Ministerstwie Rozwoju i Technologii
-- 2 of 2 --