Interpelacja w sprawie sytuacji osób powyżej 50. roku życia na rynku pracy oraz działań na rzecz ich aktywizacji zawodowej
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 16266
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie sytuacji osób powyżej 50. roku życia na rynku pracy oraz działań na rzecz ich aktywizacji zawodowej
Zgłaszający: Wojciech Król
Data wpływu: 30-03-2026
Szanowna Pani Ministro,
zwracam się z interpelacją w sprawie pogarszającej się sytuacji osób powyżej 50. roku życia na rynku pracy, które mimo chęci, doświadczenia oraz gotowości do podjęcia zatrudnienia, pozostają bez pracy.
Zjawisko to stanowi poważne wyzwanie społeczne i gospodarcze. Osoby w tej grupie wiekowej często dysponują wieloletnim doświadczeniem zawodowym oraz kompetencjami, które mogłyby być istotnym wsparciem dla rynku pracy. Pomimo tego napotykają one liczne bariery w znalezieniu zatrudnienia, w tym uprzedzenia związane z wiekiem, brak dostosowanych ofert czy niewystarczające mechanizmy wsparcia.
Wiele osób po 50. roku życia deklaruje chęć pozostawania aktywnymi zawodowo, jednak w praktyce nie mają one realnych możliwości powrotu na rynek pracy lub utrzymania zatrudnienia. Sytuacja ta prowadzi do ich wykluczenia zawodowego, a w konsekwencji również społecznego i ekonomicznego.
W związku z powyższym zwracam się z uprzejmą prośbą o odpowiedź na następujące pytania:
1. Jakie działania podejmuje obecnie ministerstwo w celu poprawy sytuacji osób powyżej 50. roku życia na rynku pracy?
2. Czy planowane są nowe programy lub instrumenty wsparcia dedykowane tej grupie wiekowej, w szczególności w zakresie aktywizacji zawodowej i powrotu do zatrudnienia?
3. Czy ministerstwo rozważa wprowadzenie mechanizmów zachęcających pracodawców do zatrudniania osób 50+, takich jak ulgi, dopłaty czy preferencje w zamówieniach publicznych?
4. Jakie działania są podejmowane lub planowane w celu przeciwdziałania dyskryminacji ze względu na wiek w procesach rekrutacyjnych?
5. Czy przewidywane są programy przekwalifikowania lub podnoszenia kwalifikacji zawodowych dostosowane do potrzeb osób po 50. roku życia?
6. W jaki sposób ministerstwo monitoruje skalę wykluczenia zawodowego tej grupy oraz efektywność dotychczasowych działań?
7. Czy planowane są działania zwiększające odpowiedzialność pracodawców w zakresie równego traktowania kandydatów na rynku pracy?
Z wyrazami szacunku
Wojciech Król
Poseł na Sejm RP
Minister Agnieszka Dziemianowicz-Bąk
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Podaje wskaźniki procentowe (10)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (6)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
10519 znakówinfo@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Agnieszka Dziemianowicz-Bąk
BM-II.059.1.222.2026
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 16266 Pana Posła Wojciecha Króla, w sprawie w sprawie
sytuacji osób powyżej 50 roku życia na rynku pracy oraz działań na rzecz ich aktywizacji
zawodowej, proszę przyjąć poniższe wyjaśnienia.
Działania na rzecz poprawy sytuacji osób powyżej 50 roku życia na rynku pracy określa
ustawa z dnia 20 marca 2025 r. o rynku pracy i służbach zatrudnienia (Dz. U. z 2025 r. poz.
620. Na gruncie tego aktu osoby powyżej 50 roku życia, rejestrując się w powiatowym
urzędzie pracy jako osoby bezrobotne, mogą uzyskać wsparcie w powrocie na rynek pracy
i skorzystać z dostępnych form pomocy, w tym z:
— bonu na zasiedlenie;
— stażu;
— pakietu aktywizacyjnego, umożliwiającego łączenie kilku form pomocy oferowanej
w urzędzie pracy, kierowanych do jednego bezrobotnego, wobec którego niezbędne
jest zastosowanie kompleksowego wsparcia;
— sfinansowania wybranego szkolenia;
— bonu na kształcenie ustawiczne - w jego ramach powiatowy urząd pracy pokryje
należność dla instytucji szkoleniowej za realizację jednego lub kilku szkoleń, lub
należność dla instytucji realizującej studia podyplomowe, a także koszty potwierdzenia
nabycia wiedzy i umiejętności bądź koszty uzyskania dokumentów potwierdzających
nabycie wiedzy i umiejętności.
W powiatowych urzędach pracy dostępne są ponadto formy pomocy dedykowane
wyłącznie osobom po 50 roku życia lub wspierające ich zatrudnienie, wśród których
wymienić można:
— dłuższy okres wypłacania zasiłku dla bezrobotnych - 365 dni w przypadku
bezrobotnych w wieku powyżej 50 lat oraz posiadających co najmniej 20 letni okres
uprawniający do zasiłku;
— pierwszeństwo w skierowaniu do udziału w formach pomocy;
— dofinansowanie dla pracodawcy za zatrudnienie skierowanego bezrobotnego, który
ukończył 50 rok życia, przez okres 12 miesięcy (jeżeli bezrobotny ukończył 50 lat, a nie
ukończył 60 lat); dofinansowanie ze środków Funduszu Pracy wynosi maksymalnie 50%
minimalnego wynagrodzenia za pracę miesięcznie;
— zwolnienie pracodawców z obowiązku opłacania składek na Fundusz Pracy i Fundusz
Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych przez 12 miesięcy, począwszy od
pierwszego miesiąca po zawarciu umowy o pracę, za osoby zatrudnione, które
ukończyły 50 rok życia i w okresie 30 dni przed zatrudnieniem pozostawały w ewidencji
bezrobotnych. Pracodawcy zatrudniający osoby w wieku powyżej 55 lat (kobiety) i 60
-- 1 of 4 --
tel.222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
lat (mężczyźni) są całkowicie zwolnieni z obowiązku odprowadzania za nie składek na
te fundusze.
Przedsiębiorca może ponadto otrzymać dofinansowanie za zatrudnienie - zarejestrowanej
jako poszukująca pracy – osoby, która osiągnęła wiek emerytalny.
Specjalistyczne wsparcie dla osób w grupie wiekowej 50+ świadczą w urzędach pracy m.in.
doradcy zawodowi, udzielający pomocy w ramach poradnictwa indywidualnego lub
grupowego, m.in. w zakresie: wyboru lub zmiany zawodu, planowania kariery zawodowej,
uzupełniania kwalifikacji zawodowych, określenia swoich kompetencji i zainteresowań,
planowania rozwoju zawodowego czy przygotowania dokumentów aplikacyjnych.
Osoby bezrobotne powyżej 50 roku życia mogą też skorzystać z pośrednictwa pracy
świadczonego przez urzędy pracy. Wśród przyjaznych użytkownikowi instrumentów
pośrednictwa pracy wymienić należy ePracę (Bazę Ofert Pracy i aplikację mobilną),
prowadzoną i udostępnianą przez ministra właściwego do spraw pracy. W ePracy dostępne
są wszystkie aktualne oferty pracy i staży, a także aktualne informacje o szkoleniach, targach
i giełdach pracy. Za jej pośrednictwem osoby szukające zatrudnienia mają każdego dnia
dostęp do kilkudziesięciu tysięcy rzetelnych i sprawdzonych ofert pracy.
Aktualnie nie przewiduje się wprowadzenia dodatkowych, odrębnych instrumentów
zachęcających pracodawców do zatrudniania osób powyżej 50 roku życia, takich jak ulgi czy
preferencje w zamówieniach publicznych. Jednocześnie nie wyklucza się podjęcia takich
działań w przyszłości, w zależności od wyników prowadzonych analiz oraz sytuacji na rynku
pracy.
Trzeba podkreślić, że zgodnie z art. 183a § 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks Pracy
(t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 277 z późn. zm.) pracownicy powinni być równo traktowani
w zakresie m.in. nawiązania i rozwiązania stosunku pracy. Art. 183ca § 3 stanowi, że
pracodawca zapewnia, aby proces rekrutacyjny przebiegał w sposób niedyskryminujący –
także ze względu na wiek.
Ustawa o rynku pracy i służbach zatrudnienia wprowadziła mechanizmy ułatwiające
osobom z grupy wiekowej 50+ aktualizację oraz nabywanie nowych umiejętności
i kwalifikacji. Aktualnie, nie tylko osoby bezrobotne, ale też te, które zarejestrują się
w powiatowym urzędzie pracy jako poszukujący pracy (w tym osoby pracujące oraz
emeryci), mogą wnioskować o sfinansowanie:
1) szkolenia – do wysokości 300% przeciętnego wynagrodzenia;
2) potwierdzenia nabycia wiedzy i umiejętności (np. egzaminu) lub uzyskania dokumentu
potwierdzającego nabycie wiedzy i umiejętności – do wysokości 100% przeciętnego
wynagrodzenia;
3) bonu na kształcenie ustawiczne - w ramach którego finansowane mogą być koszty
szkolenia, studiów podyplomowych, potwierdzenia nabycia wiedzy i umiejętności lub
uzyskania dokumentów potwierdzających nabycie wiedzy i umiejętności - w wysokości
do 100% przeciętnego wynagrodzenia;
4) pożyczki edukacyjnej na sfinansowanie form kształcenia lub szkolenia, potwierdzenia
nabycia wiedzy i umiejętności lub uzyskania dokumentu potwierdzającego nabycie
wiedzy i umiejętności – do wysokości 400% przeciętnego wynagrodzenia; jeśli
uczestnik ukończy kształcenie/szkolenie objęte pożyczką, umarzane jest 20% kwoty
do zwrotu;
5) opłaty za postępowanie nostryfikacyjne albo postępowanie, o którym mowa w art. 327
ust. 3 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce;
-- 2 of 4 --
tel.222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
6) opłaty za przeprowadzenie postępowania i wydanie decyzji w sprawie uznania
kwalifikacji zawodowych do wykonywania zawodu regulowanego albo do
podejmowania lub wykonywania działalności regulowanej, o której mowa w art. 14
ustawy z dnia 22 grudnia 2015 r. o zasadach uznawania kwalifikacji zawodowych
nabytych w państwach członkowskich Unii Europejskiej.
Podnoszenie kwalifikacji zawodowych osób w wieku 50+ odbywa się przy wsparciu
środków z Krajowego Funduszu Szkoleniowego (KFS). KFS stanowi wydzieloną cześć
Funduszu Pracy przeznaczoną na dofinansowanie kształcenia ustawicznego osób
pracujących (pracowników, pracodawców, osób fizycznych prowadzących jednoosobową
działalność gospodarczą oraz osób świadczących pracę na podstawie umów
cywilnoprawnych, takich jak umowa o dzieło czy umowa zlecenia). Celem wsparcia
środkami KFS jest zapobieganie utracie zatrudnienia spowodowanej nieadekwatnością
kompetencji zatrudnionych do wymagań zmieniającej się gospodarki. Budżet ustalany jest
rokrocznie w wysokości 4-6% przychodów Funduszu Pracy uzyskanych z obowiązkowych
składek na Fundusz Pracy w roku poprzedzającym rok, dla którego sporządza się plan
finansowy. W br. budżet KFS to 419 591 000 zł. Środki KFS mogą zostać przeznaczone na
pokrycie kosztów szkoleń, egzaminów, studiów podyplomowych, a także badań lekarskich i
psychologicznych wymaganych do podjęcia kształcenia lub pracy zawodowej po
ukończonym kształceniu oraz kosztów ubezpieczenia od następstw nieszczęśliwych
wypadków w związku z podjętym kształceniem. Zgodnie z danymi pobranymi z systemu
analityczno-raportowego CeSAR w 2025 r. pracodawcy otrzymali z KFS środki, które
pozwoliły na zapewnienie udziału w kształceniu ustawicznym 77 563 osobom powyżej 45
roku życia.
Sytuacja tej grupy na rynku pracy jest stale monitorowana. W prowadzonych analizach
wykorzystuje się dane1 pochodzących z Badania Aktywności Ekonomicznej Ludności
(BAEL), publikowane przez Główny Urząd Statystyczny (GUS).
Współczynnik aktywności zawodowej osób w wieku 55-64 lata w IV kwartale 2025 r.
wyniósł 62,6% i wzrósł o 0,8 punktu procentowego (p.p.) względem poprzedniego kwartału
oraz o 1,4 p.p. względem IV kw. 2024 r. Dla porównania współczynnik aktywności
zawodowej ogółem w IV kw. 2025 r. nie zmienił się w zestawieniu z poprzednim kwartałem,
natomiast w porównaniu do IV kw. 2024 wzrósł o 0,5 p.p. Liczba biernych zawodowo w tej
grupie wiekowej w IV kw. 2025 wyniosła 1582 tys. i zmniejszyła się o 37 tys. względem
poprzedniego kwartału i o 78 tys. względem IV kw. 2024. Stopa bezrobocia wśród osób
w wieku 55-64 lata wyniosła 2,2% w IV kw. 2025 (3,2% ogółem).
Od II kw. 2023 współczynnik aktywności zawodowej wśród osób w wieku 55-64 lata
pozostaje wyższy niż współczynnik aktywności zawodowej ogółem. Jednocześnie
w ostatnich kwartałach następuje spadek liczby osób biernych zawodowo w tej grupie
wiekowej. Pomimo niewielkiego wzrostu stopy bezrobocia w IV kw. 2025 sytuacja wskazuje
na przechodzenie z bierności do aktywności zawodowej i tym samym poprawę sytuacji na
rynku pracy wśród osób powyżej 50 roku życia, co świadczy o efektywności działań
podejmowanych na rzecz przeciwdziałania wykluczeniu zawodowemu w tej grupie
wiekowej.
Informuję, że obecnie w Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej prowadzone są
prace nad wdrożeniem do polskiego porządku prawnego dyrektywy Parlamentu
Europejskiego i Rady (UE) 2023/970 z dnia 10 maja 2023 r. w sprawie wzmocnienia
1 https://stat.gov.pl/obszary-tematyczne/rynek-pracy/pracujacy-bezrobotni-bierni-zawodowo-wg-
bael/pracujacy-bezrobotni-i-bierni-zawodowo-2026-wyniki-wstepne-badania-aktywnosci-ekonomicznej-
ludnosci-w-4-kwartale-2025-r-,12,67.html
-- 3 of 4 --
tel.222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
stosowania zasady równości wynagrodzeń dla mężczyzn i kobiet za taką samą pracę lub
pracę o takiej samej wartości za pośrednictwem mechanizmów przejrzystości wynagrodzeń
oraz mechanizmów egzekwowania. Informacja o stanie prac jest dostępna na stronie
internetowej Rządowego Centrum Legislacji pod adresem:
https://legislacja.rcl.gov.pl/projekt/12405300 .
Z wyrazami szacunku
Agnieszka Dziemianowicz-Bąk
Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 4 of 4 --