Interpelacja w sprawie bezpieczeństwa żywności oraz importu wołowiny z krajów Mercosur do Polski
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 16245
do ministra rolnictwa i rozwoju wsi
w sprawie bezpieczeństwa żywności oraz importu wołowiny z krajów Mercosur do Polski
Zgłaszający: Robert Warwas, Lidia Czechak, Wioletta Maria Kulpa, Bogumiła Olbryś, Janusz Kowalski, Michał Kowalski, Magdalena Filipek-Sobczak, Piotr Uruski, Piotr Król, Marek Wesoły, Jerzy Polaczek, Grzegorz Gaża
Data wpływu: 27-03-2026
Szanowny Panie Ministrze,
w ostatnich dniach media informują o wykryciu na rynku Unii Europejskiej partii brazylijskiej wołowiny zawierającej estradiol – hormon wzrostu zakazany w produkcji zwierzęcej na terenie UE. Zanieczyszczone mięso zostało wykryte przez holenderski urząd ds. bezpieczeństwa żywności, a jego dystrybucja objęła kilka państw europejskich.
Sprawa ta wywołuje poważne obawy dotyczące:
- bezpieczeństwa żywności i ochrony zdrowia konsumentów,
- skuteczności systemu kontroli importu żywności do UE i Polski,
- uczciwej konkurencji wobec polskich producentów bydła,
- potencjalnych skutków umowy handlowej UE–Mercosur dla rolnictwa i bezpieczeństwa sanitarnego.
Z tych względów konieczne jest przedstawienie przez rząd szczegółowych informacji oraz planowanych działań mających na celu zapewnienie bezpieczeństwa konsumentów oraz ochronę krajowego rynku rolnego.
Mając na uwadze powyższe, proszę o odpowiedź na następujące pytania:
1. Czy do Polski trafiły jakiekolwiek partie wołowiny z Brazylii lub krajów Mercosur objęte alertem dotyczącym skażenia estradiolem?
2. Jakie konkretne działania kontrolne zostały podjęte przez służby weterynaryjne i sanitarne w Polsce po otrzymaniu informacji z Komisji Europejskiej?
3. Jakie działania podejmie rząd w celu ochrony polskich producentów bydła przed nieuczciwą konkurencją wynikającą z niższych standardów produkcji poza UE?
4. Czy w kontekście negocjacji i wdrażania umowy UE–Mercosur rząd RP rozważa dodatkowe zabezpieczenia sanitarne lub ograniczenia importu produktów rolnych niespełniających standardów UE?
Z poważaniem
Robert Warwas
Sekretarz stanu Jacek Czerniak
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 1 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (1)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (9)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
8080 znakówul. Wspólna 30, 00-930 Warszawa www.gov.pl/rolnictwo
+48 22 250 01 18
Warszawa, 16 kwietnia 2026 r.
Znak sprawy: DŻW.bhż.058.7.2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: interpelacji nr 16245 w sprawie bezpieczeństwa żywności oraz importu
wołowiny z krajów Mercosur do Polski
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 16245 złożoną przez Posła na Sejm Rzeczypospolitej
Polskiej Pana Roberta Warwasa oraz grupę posłów, przekazuję poniższe wyjaśnienia.
1. Czy do Polski trafiły jakiekolwiek partie wołowiny z Brazylii lub krajów Mercosur objęte
alertem dotyczącym skażenia estradiolem?
Powiadomienie przekazane w dniu 11 listopada 2025 r. przez Komisję Europejską do
punktów kontaktowych Systemu Wczesnego Ostrzegania o Niebezpiecznej Żywności
i Paszach (ang. Rapid Alert System for Food and Feed, w skrócie RASFF) odnoszące się
do kwestionowanej wołowiny z Brazylii dotyczyło innych niż Polska państw
członkowskich UE. W toku działań prowadzonych na terytorium UE wygenerowane
zostały trzy powiadomienia RASFF przez kraje UE, do których trafiły podejrzane partie
wołowiny z Brazylii, tj. 14 listopada 2025 r. przez Holandię i Włochy oraz 19 listopada
2025 r. przez Hiszpanię.
Działania prowadzone na terytoriach państw odbiorców mięsa, prowadzone w związku
z informacją przekazaną przez punkt kontaktowy RASFF w Komisji Europejskiej,
doprowadziły ostatecznie do identyfikacji i zatrzymania konkretnych partii mięsa
wprowadzonych na terytorium UE oraz wskazały kolejne listy dystrybucyjne – na
kolejne kraje UE, wśród których nie było Polski.
-- 1 of 4 --
Podsumowując, przedmiotowe przesyłki mięsa z Brazylii nie były przeznaczone ani nie
trafiły do odbiorców na terytorium Polski i tym samym nie stanowiły ryzyka dla polskich
konsumentów.
2. Jakie konkretne działania kontrolne zostały podjęte przez służby weterynaryjne i sanitarne
w Polsce po otrzymaniu informacji z Komisji Europejskiej?
Informacje przekazane przez Komisję Europejską, Główny Lekarz Weterynarii
niezwłocznie, bo w dniu 12 listopada 2025 r. przesłał do granicznych lekarzy
weterynarii z poleceniem informowania o przesyłkach wołowiny z Brazylii zgłaszanych
do kontroli urzędowej w polskich punktach kontroli granicznej.
Jak wskazano powyżej, przedmiotowe przesyłki nie były przeznaczone i nie trafiły na
rynek Polski, tym samym nie stanowiły ryzyka dla rynku polskiego. Z tego względu nie
było konieczności przeprowadzania dodatkowych działań kontrolnych, bowiem zdrowie
polskich konsumentów nie było zagrożone. Działania organów urzędowej kontroli
właściwych w tym zakresie prowadzone były w sposób standardowy dla tego rodzaju
powiadomień i bez zbędnej zwłoki, w sposób gwarantujący bezpieczeństwo zdrowotne
żywności wprowadzanej na rynek polski.
3. Jakie działania podejmie rząd w celu ochrony polskich producentów bydła przed
nieuczciwą konkurencją wynikającą z niższych standardów produkcji poza UE?
Przywóz do UE z krajów trzecich towarów takich jak żywność pochodzenia zwierzęcego
jest dopuszczalny wyłącznie pod warunkiem spełnienia przez te produkty unijnych
wymogów bezpieczeństwa zdrowotnego. Zgodnie z przepisami UE, których umowa UE-
Mercosur nie wyłącza, żywność przywożona na terytorium UE (w tym na terytorium
Polski) w celu wprowadzenia na rynek musi być zgodna z wymogami unijnego prawa
żywnościowego lub warunkami uznanymi przez Unię Europejską za przynajmniej im
odpowiadające. Przywóz żywności pochodzenia zwierzęcego do UE możliwy jest przy
tym wyłącznie z tych krajów trzecich lub ich regionów, lub z zakładów w takich krajach,
znajdujących się w wykazach ogłaszanych przez Komisję Europejską. Kraj trzeci może
zostać umieszczony w ww. wykazach wyłącznie, gdy Komisja zatwierdzi przekazany jej
przez dany kraj wniosek, któremu towarzyszą stosowne dowody i gwarancje, że dane
zwierzęta i towary pochodzące z takiego kraju spełniają odpowiednie wymogi z zakresu
przepisów dotyczących bezpieczeństwa żywności. Eksperci Komisji przeprowadzają
-- 2 of 4 --
kontrole w krajach trzecich w celu m.in. weryfikacji zgodności prawodawstwa oraz
systemów kontroli w tych krajach. Komisja usuwa kraj trzeci lub region, lub zakład z
wykazu, gdy przestają być spełniane warunki uprawniające do ich umieszczenia w takim
wykazie.
Podsumowując, żywność pochodzenia zwierzęcego przywożona z krajów trzecich, musi
spełniać analogiczne wymagania pod kątem bezpieczeństwa zdrowotnego, jak ta
produkowana na terytorium Polski i całej UE.
Dodatkowo, niezależnie od środków ochronnych przewidzianych w rozporządzeniu
Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2026/687 z dnia 11 marca 2026 r. wprowadzającym
dwustronne klauzule ochronne przewidziane w Umowie o partnerstwie UE-Mercosur oraz
w Umowie przejściowej w sprawie handlu UE Mercosur w odniesieniu do produktów rolnych
(Dz. Urz. UE L 2026/687, 19.3.2026), w przypadku zakłóceń na rynkach rolnych,
skutkujących np. gwałtownym spadkiem cen, Polska będzie wnioskować w takich
sytuacjach o wdrażanie przez KE również środków wyjątkowych przewidzianych
w rozporządzeniu PE i Rady (UE) 1308/2023 r. ustanawiającym wspólną organizację rynków
produktów rolnych (Dz. Urz. UE L 347 z 20.12.2013, s. 671, z późn. zm.).
4. Czy w kontekście negocjacji i wdrażania umowy UE–Mercosur rząd RP rozważa
dodatkowe zabezpieczenia sanitarne lub ograniczenia importu produktów rolnych
niespełniających standardów UE?
Jak wskazano powyżej, umowa UE-Mercosur nie modyfikuje zasady, że produkty
importowane z tego kierunku muszą spełniać unijne wymogi bezpieczeństwa żywności
(lub równoważne). W tym zakresie funkcjonuje system kontroli urzędowych
pozwalający na weryfikację spełniania tych wymagań. Poza kontrolami z zakresu
bezpieczeństwa zdrowotnego takich towarów, działania kontrolne realizowane są
zarówno przez organy celne, jak i przez inne służby/inspekcje graniczne, np. oddziały
graniczne wojewódzkich inspektoratów ochrony roślin i nasiennictwa oraz
wojewódzkich inspektoratów jakości handlowej artykułów rolno -spożywczych.
Każda z ww. służb ma określony zakres kompetencji i sposób funkcjonowania,
wynikający z obowiązujących przepisów. Towar niespełniający unijnych standardów
jakościowych i bezpieczeństwa żywności nie jest dopuszczany do obrotu.
-- 3 of 4 --
Niezależnie od powyższego, zgodnie z zapowiedzią Komisji Europejskiej (KE) z grudnia
2026 r., planowane jest zaostrzenie przez KE kontroli nad żywnością oraz nad innymi
produktami pochodzenia zwierzęcego i roślinnego importowanymi do UE. Przewiduje
się zwiększenie liczby audytów w krajach spoza UE o 50% w ciągu najbliższych dwóch
lat. Zwiększona zostanie również liczba audytów KE w europejskich punktach kontroli
granicznej. KE planuje również dokładniej monitorować niezgodne towary i kraje,
wprowadzając niezbędne korekty częstotliwości kontroli oraz wspierać państwa
członkowskie UE we wdrażaniu dodatkowych środków kontroli. Rozważane są także
skoordynowane działania UE w celu monitorowania wybranych importowanych
produktów.
Polska wraz z innymi państwami członkowskimi UE współpracuje z KE w ramach
dedykowanej grupy Task Force utworzonej w styczniu 2026 r., której zadaniem jest
bieżąca ocena zarówno systemu nadzoru w krajach trzecich, jak i analiza obecnego
systemu kontroli urzędowych w UE pod kątem ewentualnych możliwości usprawnień i
poprawy efektywności.
Ponadto, we współpracy z Krajową Administracją Skarbową oraz innymi inspekcjami
odpowiedzialnymi za bezpieczeństwo żywności, Inspekcja Weterynaryjna podległa
ministrowi właściwemu do spraw rolnictwa i odpowiedzialna za nadzór nad produktami
pochodzenia zwierzęcego będzie monitorować przepływ towarów z krajów Mercosuru
w ramach akcji „Priority Control Action”, gdzie podczas wspólnych działań będą
identyfikowane zarówno ryzyka fiskalne, jak i zdrowotne takiego importu.
Przedmiotowa akcja w pierwszym etapie potrwa od dnia 1 maja do dnia 1 września
2026 r.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Jacek Czerniak
Sekretarz Stanu
/podpisano elektronicznie/
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 4 of 4 --