Interpelacja w sprawie rosnącej popularności pojazdów niewymagających prawa jazdy oraz ich wpływu na bezpieczeństwo ruchu drogowego
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 16136
do ministra infrastruktury
w sprawie rosnącej popularności pojazdów niewymagających prawa jazdy oraz ich wpływu na bezpieczeństwo ruchu drogowego
Zgłaszający: Henryka Krzywonos-Strycharska, Anna Wojciechowska, Iwona Maria Kozłowska, Krystyna Skowrońska
Data wpływu: 23-03-2026
Szanowny Panie Ministrze,
w ostatnim czasie obserwuje się wyraźny wzrost zainteresowania oraz sprzedaży małych pojazdów trzy i czterokołowych lekkich (tzw. mikrosamochodów), do których prowadzenia – zgodnie z obowiązującymi przepisami – nie jest wymagane posiadanie prawa jazdy. Pojazdy te cieszą się coraz większą popularnością, szczególnie wśród osób, które nie posiadają uprawnień do kierowania pojazdami lub utraciły je w wyniku naruszeń przepisów ruchu drogowego.
Z dostępnych informacji oraz obserwacji społecznych wynika, że znaczną część użytkowników tych pojazdów stanowią osoby:
które utraciły prawo jazdy, np. na skutek prowadzenia pojazdu pod wpływem alkoholu lub przekroczenia limitu punktów karnych,
które nigdy nie uzyskały prawa jazdy,
wobec których istnieją przeciwwskazania zdrowotne do prowadzenia pojazdów wymagających pełnych uprawnień.
W związku z powyższym powstają istotne wątpliwości dotyczące bezpieczeństwa ruchu drogowego. Pojazdy te poruszają się bowiem w tej samej przestrzeni drogowej co inne samochody, a ich użytkownicy nie zawsze posiadają odpowiednie przygotowanie teoretyczne i praktyczne do bezpiecznego uczestnictwa w ruchu drogowym.
Wobec powyższego zwracam się z uprzejmą prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
Czy ministerstwo monitoruje skalę zjawiska rosnącej liczby pojazdów niewymagających prawa jazdy oraz profil ich użytkowników?
Czy prowadzone są analizy dotyczące udziału tych pojazdów w zdarzeniach drogowych oraz ich wpływu na ogólny poziom bezpieczeństwa na drogach?
Czy ministerstwo rozważa wprowadzenie zmian legislacyjnych w zakresie wymagań dla kierujących mikrosamochodami, w szczególności dotyczących obowiązkowego szkolenia, badań lekarskich lub weryfikacji kompetencji kierujących?
Z uwagi na potencjalne zagrożenia dla wszystkich uczestników ruchu drogowego, kwestia ta wymaga szczególnej uwagi oraz ewentualnych działań regulacyjnych.
Sekretarz stanu Stanisław Bukowiec
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (14)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
9373 znakówkancelaria@mi.gov.pl ul. Chałubińskiego 4/6
www.gov.pl/web/infrastruktura 00-928 Warszawa
Znak pisma: DTD-5-1.054.17.2026
Warszawa, 06 lipca 2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 16136 Posłanki na Sejm RP Henryki Krzywonos-Strycharskiej
oraz grupy posłów, uprzejmie przedstawiam następujące informacje.
Uprzejmie wyjaśniam, że założenie, jakoby kierowanie lekkimi pojazdami czterokołowymi nie
wymagało posiadania uprawnień do kierowania pojazdami, nie znajduje potwierdzenia w
obowiązujących przepisach. Z dniem 19 stycznia 2013 r. weszły w życie przepisy ustawy z dnia
5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami, wprowadzające kategorię prawa jazdy AM,
uprawniającą do kierowania motorowerem oraz czterokołowcem lekkim (kategoria L6e w
rozumieniu prawa unijnego) – tj. pojazdem o masie własnej do 350 kg, napędzanym silnikiem
spalinowym o pojemności do 50 cm³ lub silnikiem elektrycznym o mocy do 4 kW,
rozwijającym prędkość maksymalną do 45 km/h.
Na mocy art. 133 ust. 3 ww. ustawy za uprawnioną do kierowania motorowerem uznaje się
osobę, która przed dniem wejścia w życie ustawy (tj. przed 19 stycznia 2013 r.) ukończyła
18 lat, bez konieczności posiadania dokumentu potwierdzającego to uprawnienie. Przepis
ten nie obejmuje jednak czterokołowców lekkich – do ich prowadzenia niezbędne jest prawo
jazdy kategorii AM, niezależnie od daty urodzenia kierującego.
Istotne jest przy tym, że uprawnienie do kierowania czterokołowcem lekkim nie jest
zarezerwowane wyłącznie dla posiadaczy kategorii AM. Zgodnie z art. 6 ustawy z dnia 5
stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2025 r. poz. 1226, z późn. zm.), prawo jazdy
poszczególnych kategorii stwierdza posiadanie uprawnienia do kierowania:
-- 1 of 4 --
2
kategorii AM – motorowerem oraz czterokołowcem lekkim;
kategorii A1 – motocyklem o pojemności do 125 cm³ (moc do 11 kW, stosunek mocy
do masy do 0,1 kW/kg), motocyklem trójkołowym o mocy do 15 kW, a także
pojazdami określonymi dla kategorii AM;
kategorii A2 – motocyklem o mocy do 35 kW (stosunek mocy do masy do 0,2 kW/kg),
motocyklem trójkołowym o mocy do 15 kW, a także pojazdami określonymi dla
kategorii AM;
kategorii A – motocyklem oraz pojazdami określonymi dla kategorii AM;
kategorii B1 – czterokołowcem oraz pojazdami określonymi dla kategorii AM.
Oznacza to, że uprawnienie do kierowania czterokołowcem lekkim (L6e) posiadają nie tylko
osoby legitymujące się kategorią AM, lecz również osoby posiadające wyższe kategorie prawa
jazdy (A1, A2, A, B1, a w konsekwencji także kategorię B, w ramach której zdaje się egzamin
obejmujący uprawnienia kategorii AM). Krąg osób uprawnionych do kierowania tego rodzaju
pojazdami jest zatem szerszy niż wynikałoby to z samego faktu posiadania kategorii AM,
jednak w każdym przypadku jest to uprawnienie pochodne od ważnego prawa jazdy
określonej kategorii, a nie stan niewymagający żadnych uprawnień.
Wobec powyższego należy jednoznacznie stwierdzić, że nie jest możliwe, aby jakakolwiek
osoba mogła legalnie kierować czterokołowcem lekkim, jeżeli nie posiada żadnego prawa
jazdy, ani nie legitymowała się kartą motorowerową wydaną przed dniem 19 stycznia 2013 r.,
która została wymieniona na prawo jazdy kategorii AM.
Należy podkreślić, że sama karta motorowerowa (nawet ważna, wydana przed 19 stycznia
2013 r.) uprawniała i uprawnia wyłącznie do kierowania motorowerem – nigdy nie dawała
uprawnienia do kierowania czterokołowcem lekkim. Potwierdza to m.in. wyrok WSA w
Poznaniu z 13 lutego 2020 r. (II SA/Po 710/19), w którym sąd wprost stwierdził, że sama karta
motorowerowa nie obejmuje uprawnienia do prowadzenia czterokołowca lekkiego, a jej
wymiana na prawo jazdy AM dopiero rozszerza zakres uprawnień o tę kategorię pojazdów.
Dopiero formalna wymiana karty motorowerowej na prawo jazdy kategorii AM (na
podstawie art. 133 ust. 2 ustawy o kierujących pojazdami) skutkuje uzyskaniem
rzeczywistego dokumentu prawa jazdy, który zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 1 tej ustawy uprawnia
zarówno do kierowania motorowerem, jak i czterokołowcem lekkim.
Należy także podkreślić, że w przypadku orzeczenia środka karnego w postaci zakazu
prowadzenia pojazdów, zakres cofniętych uprawnień zależy od treści konkretnego wyroku
sądu. Zgodnie bowiem z art. 42 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (Dz. U. z
2025 r. poz. 383, z późn. zm.) sąd może orzec zakaz prowadzenia pojazdów określonego
rodzaju w razie skazania osoby uczestniczącej w ruchu za przestępstwo przeciwko
bezpieczeństwu w komunikacji, w szczególności jeżeli z okoliczności popełnionego
przestępstwa wynika, że prowadzenie pojazdu przez tę osobę zagraża bezpieczeństwu w
komunikacji. Z kolei § 1a przywołanego art. 42 stanowi, że sąd obligatoryjnie orzeka zakaz
-- 2 of 4 --
3
prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w razie skazania za przestępstwo określone
w art. 177 § 2a, art. 178b, art. 178c § 1 pkt 2, art. 178d lub art. 180a. Zatem utrzymanie
uprawnienia do kierowania określoną kategorią pojazdów – w tym czterokołowcem lekkim –
musi wynikać wprost i jednoznacznie z sentencji orzeczenia sądu.
W przypadku braku takiego wyraźnego ograniczenia zakazu do określonej kategorii,
orzeczony środek karny obejmuje wszystkie posiadane przez sprawcę uprawnienia, w tym
kategorię AM oraz kategorie wyższe, z których uprawnienie to się wywodzi. Co do zasady
zatem orzeczenie zakazu prowadzenia pojazdów nie skutkuje powstaniem odrębnego,
„resztkowego” uprawnienia do kierowania czterokołowcem lekkim, chyba że sąd wyraźnie
wyłączył tę kategorię z zakresu orzeczonego zakazu.
W konsekwencji przypadki kierowania takimi pojazdami przez osoby nieposiadające
wymaganych uprawnień stanowią naruszenie obowiązującego prawa, a nie lukę prawną
wymagającą interwencji legislacyjnej. Obowiązujące przepisy w sposób jednoznaczny i
wyczerpujący określają krąg osób uprawnionych do kierowania motorowerami oraz
czterokołowcami lekkimi, jak również konsekwencje kierowania tymi pojazdami bez
wymaganych uprawnień.
Niezależnie od powyższego, należy zauważyć, że pojazdy kategorii L (w tym L2e, L5e, L6e,
L7e) podlegają zharmonizowanej procedurze homologacji określonej w rozporządzeniu
Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 168/2013 z dnia 15 stycznia 2013 r., stosowanym
bezpośrednio w krajowym porządku prawnym od dnia 1 stycznia 2016 r., a producent
wprowadzający taki pojazd do obrotu jest obowiązany uzyskać unijne świadectwo
homologacji typu na podstawie art. 12–13 ustawy z dnia 14 kwietnia 2023 r. o systemach
homologacji pojazdów oraz ich wyposażenia. Ponadto każdy pojazd uczestniczący w ruchu
drogowym musi spełniać wymogi określone w art. 66 ust. 1 pkt 1–6 ustawy z dnia 20 czerwca
1997 r. – Prawo o ruchu drogowym, dotyczące m.in. bezpieczeństwa konstrukcji,
widoczności, hamowania i oświetlenia.
Uprzejmie wyjaśniam także, że zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 4 września 1997 r.
o działach administracji rządowej, sprawy ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego
pozostają w gestii ministra właściwego do spraw wewnętrznych, natomiast na podstawie art.
129 ust. 1 ustawy – Prawo o ruchu drogowym, czuwanie nad bezpieczeństwem i porządkiem
ruchu na drogach, w tym kierowanie ruchem i jego kontrolowanie, należy do zadań Policji.
Dane o wypadkach i kolizjach drogowych z udziałem pojazdów czterokołowych lekkich –
które uczestniczą w ruchu drogowym na zasadach ogólnych i podlegają tym samym
procedurom rejestracji zdarzeń co inne pojazdy – są gromadzone w policyjnym Systemie
Ewidencji Wypadków i Kolizji (SEWiK), co pozwala Policji na bieżące monitorowanie udziału
tych pojazdów w zdarzeniach drogowych oraz ustalanie profilu ich użytkowników, w tym
przypadków, w których kierującym była osoba nieposiadająca wymaganych uprawnień.
Wobec powyższego uprzejmie informuję, że resort infrastruktury nie prowadzi obecnie prac
legislacyjnych w opisanym w interpelacji obszarze, gdyż obowiązujący stan prawny w zakresie
-- 3 of 4 --
4
wymagań dla osób kierujących motorowerami i czterokołowcami lekkimi nie budzi
wątpliwości interpretacyjnych i nie wymaga zmian normatywnych. Kluczowe znaczenie dla
poprawy bezpieczeństwa ruchu drogowego ma w tym kontekście nie tworzenie nowych
regulacji, lecz skuteczne egzekwowanie już obowiązujących przepisów oraz rzetelna kontrola
przestrzegania wymogu posiadania odpowiednich uprawnień, prowadzona przez organy
ustawowo powołane do nadzoru nad ruchem drogowym – w szczególności Policję.
Ministerstwo Infrastruktury podziela wyrażoną w interpelacji troskę o bezpieczeństwo
uczestników ruchu drogowego, które pozostaje jednym z priorytetów działania resortu,
zgodnie z celami Narodowego Programu Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego 2021–2030.
Jednocześnie podkreślić należy, że obowiązujący stan prawny precyzyjnie określa krąg osób
uprawnionych do kierowania czterokołowcami lekkimi – są to posiadacze prawa jazdy
kategorii AM oraz kategorii pochodnych (A1, A2, A, B1 i B) – zaś kwestie monitorowania
zjawiska, analizy zdarzeń drogowych z udziałem tych pojazdów oraz nadzoru nad
przestrzeganiem przepisów pozostają we właściwości Ministra Spraw Wewnętrznych i
Administracji oraz Policji.
Łączę wyrazy szacunku
z upoważnienia Ministra Infrastruktury
Stanisław Bukowiec
Sekretarz Stanu
Dokument podpisany elektronicznie.
-- 4 of 4 --