Interpelacja w sprawie bezpieczeństwa paliwowego Polski oraz działań osłonowych wobec wzrostu cen paliw i energii
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 16089
do ministra finansów i gospodarki, ministra energii
w sprawie bezpieczeństwa paliwowego Polski oraz działań osłonowych wobec wzrostu cen paliw i energii
Zgłaszający: Mateusz Morawiecki
Data wpływu: 19-03-2026
Szanowny Panie Ministrze,
w ostatnich tygodniach obserwujemy narastający konflikt zbrojny na Bliskim Wschodzie, którego skutkiem są silne wahania na światowych rynkach surowcowych. Szczególne znaczenie ma sytuacja w rejonie Cieśniny Ormuz, przez którą przed obecnym kryzysem przepływało średnio około 20 mln baryłek ropy i produktów naftowych dziennie, co odpowiadało około 25% światowego handlu ropą drogą morską. Według Międzynarodowej Agencji Energetycznej obecnie te przepływy spadły do poziomu niższego niż 10% poziomu sprzed konfliktu, co doprowadziło do znacznego wzrostu cen ropy naftowej, ale również gazu ziemnego oraz innych produktów (stal, nawozy, aluminium).
Rodzi to poważne obawy o ponowny wzrost presji inflacyjnej ze względu na fakt, że wysokie ceny paliw oraz energii bardzo szybko przekładają się na wzrost kosztów transportu, produkcji rolnej, logistyki, usług oraz finalnie cen żywności i innych podstawowych dóbr.
Szczególnie niepokojąca jest sytuacja przedsiębiorców, rolników, przewoźników oraz rodzin mieszkających poza dużymi ośrodkami miejskimi, dla których paliwo jest podstawowym warunkiem codziennego funkcjonowania i prowadzenia działalności. W takiej sytuacji państwo nie może ograniczać się wyłącznie do uspokajających komunikatów, lecz powinno przedstawić konkretny plan działania zarówno w obszarze bezpieczeństwa dostaw, jak i ochrony obywateli przed skutkami gwałtownych wzrostów cen.
W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:
1. Jakie konkretne działania podjął i podejmuje rząd w celu zabezpieczenia Polski na wypadek dalszych zakłóceń dostaw ropy i paliw wynikających z kryzysu na Bliskim Wschodzie oraz ograniczenia przepływu przez Cieśninę Ormuz?
2. Czy rząd ma gotowy, operacyjny scenariusz kryzysowy na wypadek dalszej eskalacji konfliktu i długotrwałego ograniczenia światowych dostaw ropy? Jeśli tak, jakie są jego główne założenia?
3. Jaki jest aktualny poziom polskich zapasów interwencyjnych ropy naftowej i paliw gotowych oraz na jak długo – według obecnych szacunków – wystarczyłyby one przy utrzymaniu obecnego poziomu zużycia?
4. Czy rząd rozważa uruchomienie części krajowych rezerw lub udział Polski w szerszych europejskich lub międzynarodowych mechanizmach stabilizujących rynek paliw? Jeśli nie, to dlaczego?
5. Jak rząd zamierza chronić polskich przedsiębiorców przed skutkami gwałtownego wzrostu cen paliw i energii oraz gazu ziemnego? Jaka kwota zostanie przeznaczona na wsparcie przedsiębiorców w tym zakresie?
6. Czy rząd przygotowuje pakiet osłonowy dla firm i rodzin, obejmujący instrumenty fiskalne lub finansowe łagodzące skutki wzrostu cen paliw? Jeśli tak, to jakie rozwiązania są analizowane i w jakim terminie mogą zostać wdrożone?
7. Czy rząd analizuje możliwość czasowego obniżenia obciążeń publicznoprawnych zawartych w cenie paliwa, w szczególności akcyzy, opłaty paliwowej lub innych danin? Jeśli tak, w jakim zakresie?
8. Czy rząd podjął lub zamierza podjąć działania w zakresie redukcji stawki VAT na paliwa? Do jakiego poziomu? W jakim harmonogramie? Jeśli nie, to z jakich powodów?
9. Jakie działania podejmuje rząd, aby ograniczyć ryzyko przenoszenia wzrostu cen paliw na ceny żywności, transportu publicznego oraz innych podstawowych usług i towarów?
10. Czy Ministerstwo Energii prowadzi bieżący monitoring marż i polityki cenowej największych podmiotów paliwowych działających w Polsce? Jeśli tak, to jakie wnioski wynikają z tego monitoringu?
11. Czy rząd rozważa wprowadzenie nadzwyczajnych, czasowych mechanizmów stabilizacyjnych na rynku paliw, takich jak dopłaty sektorowe, rekompensaty dla wybranych grup zawodowych lub inne instrumenty ograniczające nagłe skoki cen detalicznych?
12. Czy rząd zamierza przedstawić publicznie kompleksowy plan antykryzysowy dotyczący rynku paliw i energii? Jeśli tak, to kiedy?
Z poważaniem
Mateusz Morawiecki
Poseł na Sejm RP
Podsekretarz stanu Konrad Wojnarowski
Odpowiedź standardowa – resort odnosi się merytorycznie do zagadnienia z umiarkowaną ilością danych szczegółowych.
- Podaje wskaźniki procentowe (2)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (11)
- Wykryto zwrot wymijający: „na bieżąco monitoruje” (formułki uspokajające / pozorne działania)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
8091 znakówwww.gov.pl/energia ul. Przemysłowa 26
me@me.gov.pl 00-450 Warszawa
BM-WPR.0510.121.2026.KK
Warszawa, 2026-06-06
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w nawiązaniu do interpelacji posła Mateusza Morawieckiego o numerze 16089 w sprawie
bezpieczeństwa paliwowego Polski oraz działań osłonowych wobec wzrostu cen paliw
i energii, przedstawiam odpowiedź przygotowaną w porozumieniu z Ministrem Finansów
i Gospodarki.
Dostawy ropy naftowej do Polski przebiegają w sposób niezakłócony i stabilny z uwagi na
fakt, że transport morski z Arabii Saudyjskiej nie odbywa się przez Cieśninę Ormuz, a także
dzięki temu, że Polska posiada zdywersyfikowane kierunki dostaw surowca – nie tylko
z Bliskiego Wschodu, ale również m.in. z Norwegii. Rząd RP na bieżąco monitoruje sytuację
na Bliskim Wschodzie, a także na światowych rynkach ropy naftowej i paliw. W przypadku
wystąpienia sytuacji ograniczającej stabilność dostaw surowca, Minister Energii będzie mógł
skorzystać z przysługujących mu uprawnień, przewidzianych przepisami prawa. Zakres
możliwych działań opisany jest w ustawie z dnia 16 lutego 2007 r. o zapasach ropy naftowej,
produktów naftowych i gazu ziemnego oraz zasadach postępowania w sytuacjach
zagrożenia bezpieczeństwa paliwowego państwa i zakłóceń na rynku naftowym.
Minister Energii, w ramach posiadanych kompetencji oraz zgodnie z unijnymi
uwarunkowaniami prawnymi, podejmuje wszelkie możliwe działania regulacyjne
zmierzające do systemowego obniżenia cen energii elektrycznej i gazu ziemnego oraz
zapewnienia stabilnych warunków funkcjonowania odbiorców na rynku energii, w tym
polskich przedsiębiorców. Minister Energii skupia się na działaniach, które w długim
terminie mogą przyczynić się do obniżenia ponoszonych kosztów za energię elektryczną.
Przykładem jest wdrożenie przepisów warunkujących rozwój usług agregacji, które
pozwalają odbiorcom uczestniczyć w rynku i korzystać z usług elastyczności. Ponadto,
postępująca digitalizacja systemu elektroenergetycznego, czyli rozwój smart grids i smart
metering, ułatwi odbiorcom dostęp do danych i zarządzanie zużyciem energii, co przyczyni
się do obniżenia ponoszonych przez tych odbiorców kosztów energii elektrycznej.
Dodatkowo, w obszarze działań prowadzonych w ME, które mogą w pewnym zakresie
przyczynić się do wsparcia przedsiębiorców, znajdują się prace nad nowym
rozporządzeniem taryfowym, realizowane w ramach powołanego Zespołu do spraw
poprawy efektywności kształtowania taryf sieciowych energii elektrycznej (dalej: Zespół).
Jego celem jest przeprowadzenie kompleksowej oceny systemu taryf dla energii
elektrycznej w zakresie kalkulacji składnika stałego i zmiennego stawki sieciowej za usługi
przesyłania i dystrybucji energii elektrycznej oraz stawki jakościowej. Należy także wskazać
podpisaną przez Prezydenta RP ustawę z dnia 13 marca 2026 r. o zmianie ustawy - Prawo
energetyczne oraz niektórych innych ustaw, która będzie miała wpływ na przystępność
cenową w polityce energetycznej. Daje ona możliwość zawierania umów na sprzedaż
energii elektrycznej ze stałą ceną, które – w przeciwieństwie do umów dynamicznych –
chronią mniej aktywnych lub mniej doświadczonych odbiorców przed krótkoterminowymi
skokami cen i niepewną wysokością przyszłych rachunków.
Rząd RP wprowadził także pakiet przepisów „Ceny paliwa niżej”, których celem jest
obniżenie cen na stacjach benzynowych. Pakiet wprowadził obniżkę VAT i akcyzy na
benzynę i olej napędowy oraz maksymalną cenę detaliczną na te paliwa. W zakresie
właściwości ME obowiązuje mechanizm maksymalnej ceny detalicznej paliw. Oznacza to, że
-- 1 of 3 --
+48 (22) 433 33 30 Ministerstwo Energii
www.gov.pl/energia ul. Przemysłowa 26
me@me.gov.pl 00-450 Warszawa
Strona 2 z 3
stacje nie mogą sprzedawać benzyny i oleju napędowego powyżej określonego poziomu
cen, określanych codziennie przez Ministra Energii na podstawie danych rynkowych –
średnich cen hurtowych największych dostawców, powiększonych o podatki i określony
koszt sprzedaży.
Dla kierowców pakiet przekłada się na niższy koszt jednorazowego tankowania,
powtarzalne oszczędności w cyklu miesięcznym oraz większą przewidywalność wydatków
związanych z użytkowaniem samochodu. Ponadto, niższe koszty paliwa wpływają na koszty
transportu i logistyki, ceny towarów i usług, przewidywalność prowadzenia działalności
gospodarczej. W konsekwencji wprowadzone rozwiązania ograniczają presję kosztową
w całej gospodarce i wzmacniają bezpieczeństwo ekonomiczne gospodarstw domowych
oraz polskich przedsiębiorców.
W zakresie podatku VAT, w okresie od 31 marca do 30 kwietnia 2026 r. obniżona została z
23 % do 8 % stawka VAT dla dostaw, wewnątrzwspólnotowego nabycia i importu
określonych paliw silnikowych, tj.:
benzyn silnikowych (CN 2710 12 45 lub 2710 12 49) oraz wyrobów powstałych ze
zmieszania tych benzyn z biokomponentami, spełniających wymagania jakościowe
określone w odrębnych przepisach;
olejów napędowych (CN 2710 19 42, 2710 19 44 i 2710 20 11) oraz wyrobów
powstałych ze zmieszania tych olejów z biokomponentami, spełniających
wymagania jakościowe określone w odrębnych przepisach;
biokomponentów stanowiących samoistne paliwa, spełniających wymagania
jakościowe określone w odrębnych przepisach, przeznaczonych do napędu silników
spalinowych – bez względu na kod CN.
Rozwiązanie to zostało wprowadzone rozporządzeniem Ministra Finansów i Gospodarki
z dnia 28 marca 2026 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie obniżonych stawek
podatku od towarów i usług (Dz. U. poz. 417)1.
Wskazane powyżej towary zostały w ramach rządowego programu CPN w sposób spójny
i konsekwentny objęte również preferencjami w zakresie podatku akcyzowego.
Rozporządzeniem Ministra Finansów i Gospodarki z dnia 28 marca 2026 r. w sprawie
obniżenia stawek podatku akcyzowego na niektóre paliwa silnikowe (Dz. U. poz. 416)2
w okresie od 30 marca do 30 kwietnia 2026 r. obniżono stawki akcyzy na niektóre paliwa
silnikowe, tj. benzyny do wysokości 1239 zł/1000 litrów, a w przypadku olejów
napędowych i biokomponentów stanowiących samoistne paliwa do wysokości 880 zł/1000
litrów. Zmniejszenie obciążeń w zakresie podatku akcyzowego z uwagi na czasowe
obniżenie opodatkowania akcyzą paliw silnikowych wyniesie dla: oleju napędowego i
biokomponentów stanowiących samoistne paliwa – 28 gr/litr, a benzyny silnikowej - 29
gr/litr. Z uwagi na utrzymującą się niestabilność na międzynarodowych rynkach paliw, okres
stosowania ww. instrumentów fiskalnych wprowadzonych programem CPN w obszarze
podatku VAT oraz akcyzy został wydłużony do 15 maja 2026 r.3
Rząd RP podkreśla, że rozwiązania fiskalne, wprowadzone w ramach programu CPN
w zakresie podatku VAT i podatku akcyzowego, dotyczące określonych paliw silnikowych
mają charakter wyjątkowy i stanowią reakcję na nadzwyczajną sytuację rynkową, w
szczególności gwałtowne wzrosty cen podstawowych paliw silnikowych, mających
kluczowe znaczenie dla funkcjonowania gospodarki i transportu.
1 Znowelizowanym rozporządzeniem Ministra Finansów i Gospodarki z dnia 29 marca 2026 r. w sprawie zmiany
rozporządzenia zmieniającego rozporządzenie w sprawie obniżonych stawek podatku od towarów i usług (Dz. U. poz. 418)
2 Znowelizowanym rozporządzeniem Ministra Finansów i Gospodarki z dnia 10 kwietnia 2026 r. zmieniającym
rozporządzenie w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego na niektóre paliwa silnikowe (Dz. U. poz. 506)
3 Odpowiednio: rozporządzeniem Ministra Finansów i Gospodarki z dnia 27 kwietnia 2026 r. zmieniającym rozporządzenie
w sprawie obniżonych stawek podatku od towarów i usług (Dz. U. poz. 573) oraz rozporządzeniem Ministra Finansów i
Gospodarki z dnia 27 kwietnia 2026 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego na
niektóre paliwa silnikowe (Dz. U. poz. 572).
-- 2 of 3 --
+48 (22) 433 33 30 Ministerstwo Energii
www.gov.pl/energia ul. Przemysłowa 26
me@me.gov.pl 00-450 Warszawa
Strona 3 z 3
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra
Konrad Wojnarowski
Podsekretarz stanu
2026-06-06 $ezdPolePodpisu1
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa
-- 3 of 3 --