Interpelacja w sprawie zasad udostępniania danych z Krajowego Systemu e-Faktur podmiotom publicznym
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 15908
do ministra finansów i gospodarki
w sprawie zasad udostępniania danych z Krajowego Systemu e-Faktur podmiotom publicznym
Zgłaszający: Janusz Kowalski
Data wpływu: 12-03-2026
W związku z wdrożeniem Krajowego Systemu e-Faktur w polskim systemie podatkowym wprowadzono do Ordynacji podatkowej przepisy regulujące dostęp do danych gromadzonych w tym systemie przez różne organa państwowe. Zgodnie z art. 297h Ordynacji podatkowej katalog podmiotów uprawnionych do uzyskiwania danych z KSeF obejmuje nie tylko organa Krajowej Administracji Skarbowej, lecz również inne instytucje publiczne, w tym m.in. organa ścigania, prokuraturę oraz podmioty realizujące zadania w zakresie bezpieczeństwa państwa i kontroli publicznej.
Jednocześnie w art. 297h Ordynacji podatkowej ustawodawca posługuje się sformułowaniem „inne dane wynikające z Krajowego Systemu e-Faktur“, nie precyzując w przepisach zakresu informacji, które mieszczą się w tej kategorii. Przepisy nie zawierają definicji tego sformułowania ani nie wskazują w sposób jednoznaczny, jaki dokładnie zakres informacji może być udostępniany na jego podstawie. Rodzi to wątpliwości interpretacyjne dotyczące granic dostępu do danych gospodarczych przedsiębiorców zgromadzonych w systemie.
Wątpliwości dotyczą również mechanizmów gwarancyjnych związanych z udostępnianiem tych danych. KSeF stanowi system obejmujący bardzo szeroki zakres informacji o działalności gospodarczej podatników, w tym szczegółowe dane dotyczące transakcji handlowych. Z tego względu istotne znaczenie ma zapewnienie odpowiednich standardów ochrony danych oraz przejrzystych zasad ich udostępniania.
W orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej podkreśla się, że w sytuacji, gdy państwo gromadzi w sposób scentralizowany duże zbiory danych dotyczących obywateli lub podmiotów gospodarczych, dostęp do takich informacji powinien podlegać odpowiednim mechanizmom kontroli oraz jasno określonym zasadom proceduralnym. W szczególności zwraca się uwagę na konieczność stosowania adekwatnych środków nadzoru nad korzystaniem z takich uprawnień przez organa publiczne.
W obowiązujących przepisach Ordynacji podatkowej regulujących dostęp do danych z Krajowego Systemu e-Faktur nie przewidziano jednak wprost szczególnych procedur nadzorczych odnoszących się do udostępniania danych innym organom państwowym, ani nie określono szczegółowo zasad dokumentowania i kontroli takich operacji.
W związku z powyższym zwracam się z następującymi pytaniami:
Jakie konkretne kategorie informacji – poza samymi fakturami ustrukturyzowanymi – mieszczą się w pojęciu „innych danych wynikających z Krajowego Systemu e-Faktur“, o którym mowa w art. 297h Ordynacji podatkowej? Czy obejmuje ono m.in. dane techniczne dotyczące przetwarzania faktur, historię operacji wykonywanych w systemie, informacje o użytkownikach korzystających z systemu, a także metadane dotyczące obiegu dokumentów?
Jakie przesłanki materialne i proceduralne muszą zostać spełnione przez podmioty wskazane w art. 297h Ordynacji podatkowej w celu uzyskania dostępu do danych zgromadzonych w Krajowym Systemie e-Faktur? W szczególności, czy przepisy przewidują obowiązek wykazania związku między zakresem żądanych danych a prowadzonym postępowaniem lub realizowanymi ustawowo zadaniami danego organu?
W jaki sposób dokumentowany jest dostęp do danych zgromadzonych w Krajowym Systemie e-Faktur przez podmioty uprawnione na podstawie art. 297h Ordynacji podatkowej? Czy są prowadzone rejestry lub logi obejmujące informacje o podmiocie uzyskującym dostęp, zakresie pozyskanych danych, dacie udostępnienia oraz podstawie prawnej żądania?
Czy Ministerstwo Finansów przeprowadzało analizy dotyczące zgodności regulacji określonych w art. 297h Ordynacji podatkowej z europejskimi standardami ochrony danych i prywatności, w szczególności w kontekście orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej dotyczącego zasad proporcjonalności i konieczności ingerencji państwa w sferę danych gromadzonych w systemach teleinformatycznych?
Czy w obowiązującym stanie prawnym przewidziano mechanizmy zewnętrznej kontroli nad udostępnianiem danych z Krajowego Systemu e-Faktur podmiotom innym niż organa Krajowej Administracji Skarbowej, w szczególności w postaci uprzedniej kontroli sądowej, kontroli instytucjonalnej lub innych form niezależnego nadzoru nad zakresem i zasadnością dostępu do tych danych?
Czy Ministerstwo Finansów analizuje potrzebę doprecyzowania przepisów art. 297h Ordynacji podatkowej w zakresie definicji „innych danych wynikających z Krajowego Systemu e-Faktur“?
Podsekretarz stanu Jarosław Neneman
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (4)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
6905 znakówfax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/3
Warszawa, 2 kwietnia 2026 roku
Sprawa: Interpelacja nr 15908 w sprawie zasad udostępniania danych
z Krajowego Systemu e-Faktur podmiotom publicznym
Znak sprawy: DTS3.054.2.2025
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Odpowiedź na interpelację
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 15908 Pana posła Janusza Kowalskiego w sprawie
zasad udostępniania danych z Krajowego Systemu e-Faktur (dalej: KSeF)
podmiotom publicznym, przedstawiam następujące wyjaśnienia w związku
z postawionymi w interpelacji pytaniami.
Ad 1. Pojęcie „innych danych wynikających z Krajowego Systemu e-Faktur”,
o którym mowa w art. 297h ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja
podatkowa1 (dalej: O.p.), należy interpretować, jako techniczne dane związane
z przetwarzaniem faktur w systemie, obejmujące numer sesji wysyłki oraz jej rodzaj,
sposób autoryzacji i podpisu, dokładną datę wysyłki oraz nr SHA256 przesłanego
pliku faktury2.
Zakres udostępnienia tych danych podlega ograniczeniu do informacji niezbędnych
dla realizacji ustawowych zadań uprawnionych podmiotów.
1 Dz. U. z 2025 r. poz. 111, z późn. zm.
2 SHA256 (Secure Hash Algorithm 256-bit) to kryptograficzna funkcja skrótu, generująca unikalny 64-znakowy ciąg
znaków. Służy do weryfikacji integralności plików oraz autentyczności dokumentów. Zmiana choćby jednego bitu
w pliku zmienia cały wynikowy skrót, co pozwala wykryć manipulację.
-- 1 of 3 --
2/3
Ad 2. Zgodnie z treścią art. 297h O.p,, wprowadzonego ustawą z dnia 16 czerwca
2023 r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz niektórych innych
ustaw3:
§ 1. Faktury ustrukturyzowane, o których mowa w art. 2 pkt 32a ustawy z dnia
11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług, faktury, o których mowa w art. 106nda
ust. 1, art. 106nf ust. 1 i art. 106nh ust. 1 tej ustawy, po przesłaniu ich do Krajowego
Systemu e-Faktur oraz faktury VAT RR i faktury VAT RR KOREKTA, o których mowa
w art. 116 ust. 3b i 3c tej ustawy, wystawione przy użyciu Krajowego Systemu e-Faktur
oraz inne dane wynikające z Krajowego Systemu e-Faktur, są udostępniane wyłącznie:
1) organom Krajowej Administracji Skarbowej - w celu realizacji ich ustawowych
zadań;
2) organom wymienionym w art. 297 § 1 pkt 2a-3 i 7-9, art. 299g § 1 i art. 299h § 1 -
na zasadach określonych w tych przepisach.
§ 2. Do faktur oraz innych danych wynikających z Krajowego Systemu e-Faktur,
udostępnianych organom wymienionym w art. 297 § 1 pkt 2a-3 i 7-9, przepis art. 297
§ 3 stosuje się odpowiednio.
Z brzmienia powyższej regulacji wynika, że dostęp do danych zgromadzonych
w KSeF jest ograniczony wyłącznie do ściśle określonych podmiotów, tj. organów
Krajowej Administracji Skarbowej (dalej: KAS) oraz innych organów enumeratywnie
wymienionych w przepisach Ordynacji podatkowej. Należy podkreślić, że dostęp do
tych danych może nastąpić wyłącznie w związku z realizacją ustawowo określonych
zadań danego organu. Oznacza to, że każdorazowe sięgnięcie po dane zgromadzone
w KSeF musi pozostawać w funkcjonalnym związku z prowadzonym postępowaniem
podatkowym, czynnościami sprawdzającymi, kontrolą podatkową lub innymi
działaniami przewidzianymi przepisami prawa. Jednocześnie zakres pozyskiwanych
danych powinien każdorazowo być ograniczony do niezbędnego minimum zgodnie
z zasadą proporcjonalności oraz adekwatności przetwarzania danych. Organy
korzystające z dostępu do KSeF powinny być w stanie wykazać, że pozyskanie
określonych informacji jest niezbędne i pozostaje w bezpośrednim związku
z realizowanymi przez nie zadaniami.
Ponadto należy mieć na uwadze, że wszystkie osoby, które mają dostęp do akt
i informacji objętych tajemnicą skarbową – a zatem również tych wynikających
z KSeF, zobowiązane są na mocy art. 294 § 1 i 4 O.p. do przestrzegania tajemnicy
skarbowej, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o której mowa w art. 306 O.p.
Dostęp do danych zgromadzonych w KSeF odbywa się przy wykorzystaniu
rozwiązań teleinformatycznych zapewniających weryfikację użytkownika oraz
rejestrowanie operacji na danych. Osoby uzyskujące dostęp działają w ramach
stosownych upoważnień a czynności podejmowane w systemie podlegają
ewidencjonowaniu, co umożliwia ich późniejszą weryfikację pod kątem legalności.
Ad 3. Dostęp do danych zgromadzonych w KSeF jest możliwy wyłącznie w ściśle
określonych ustawowo sytuacjach. Uzyskanie danych każdorazowo poprzedzone
jest złożeniem wniosku o nadanie określonych uprawnień w systemie dla
3 Dz. U. z 2023 r. poz. 1598, z 2024 r. poz. 852, 1721, z 2025 r. poz. 1203.
-- 2 of 3 --
3/3
konkretnego pracownika KAS. Złożenie wniosku powinno wynikać z zakresu zadań
służbowych realizowanych przez pracownika. Z tego względu wniosek jest
podpisywany przez kierownika jednostki wnioskującej. Mechanizm ten zapewnia,
że dostęp do danych nie ma charakteru dowolnego, lecz jest ściśle powiązany
z realizacją ustawowych kompetencji organów. Każdorazowy wgląd do danej
faktury przez uprawnionego pracownika jest na bieżąco monitorowany w systemie
i opatrzony dodatkowo wyraźnymi zgodami przełożonych – po uprzednim
uzasadnieniu celu poboru danych oraz jest cyklicznie audytowany.
Analogiczne zasady monitorowania i rejestrowania dostępu znajdują zastosowanie
w odniesieniu do podmiotów wymienionych w art. 299g i 299h O.p. Oznacza to,
że również w ich przypadku każdorazowy dostęp do danych jest identyfikowany,
rejestrowany i podlega kontroli na tych samych zasadach, jak ma to miejsce
w odniesieniu do pracowników Krajowej Administracji Skarbowej.
Ad 4. Kwestie związane z ochroną danych osobowych zostały kompleksowo
uregulowane na poziomie unijnym i są obowiązujące dla wszystkich państw
członkowskich, w tym Polski. Przyjęte rozwiązania w zakresie KSeF pozostają
zgodne z tymi standardami.
Jak wskazano wyżej, katalog podmiotów uprawnionych do dostępu do danych
z KSeF został ograniczony do niezbędnego minimum a sam dostęp powiązano
z konkretnymi, określonymi ustawowo okolicznościami. Jednocześnie dostęp do
tych danych nawet w ramach struktur KAS jest ściśle reglamentowany.
Ad 5. Udostępnienie danych podmiotom innym niż Krajowa Administracja Skarbowa
podlega zasadom określonym w Ordynacji podatkowej. Każdy wniosek o dostęp do
danych podlega wewnętrznej weryfikacji KAS w zakresie zasadności i celu
pozyskania wnioskowanych informacji. W przypadkach budzących wątpliwości
wnioski te mogą być przedmiotem dodatkowych analiz i wyjaśnień.
Ad 6. Informuję, że aktualnie nie dostrzegamy potrzeby doprecyzowania przepisów
art. 297h O.p. w zakresie definicji „innych danych wynikających z Krajowego
Systemu e-Faktur”.
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Finansów i Gospodarki
Jarosław Neneman
Podsekretarz Stanu
w Ministerstwie Finansów
-- 3 of 3 --