Telefon: (+48) 22 369 29 00 ul. Wawelska 52/54, 00-922 Warszawa
info@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
DLŁ-WNO.0500.26.2026.BW
4276493.17300814.14147830
Warszawa, 30-03-2026
Dotyczy: odpowiedzi na interpelację Posła Dariusza Piontkowskiego (znak: K10INT15789)
Temat: monitoring populacji łosia na terenie pow. białostockiego
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją nr K10INT15789 Posła na Sejm RP Pana Dariusza Piontkowskiego,
przekazuję odpowiedź w zakresie kompetencji Ministra Klimatu i Środowiska.
Informuję, że zadania dotyczące monitoringu elementów środowiska przyrodniczego, w tym
zwierząt, znajdują się w kompetencjach państwowego monitoringu środowiska (dalej:
„PMŚ”)1. Zakres zadań państwowego monitoringu środowiska jest określany w wieloletnich
strategicznych programach PMŚ opracowywanych przez Głównego Inspektora Ochrony
Środowiska.
W zakresie liczebności populacji łosia Ministerstwo Klimatu i Środowiska prowadzi stały
monitoring poprzez analizę dostępnych danych statystycznych, w tym wpływu tego
gatunku na szkody wyrządzane w uprawach i płodach rolnych.
Liczebność populacji łosia jest ustalana na podstawie wiosennej inwentaryzacji zwierząt
łownych. Inwentaryzację przeprowadzają dzierżawcy i zarządcy obwodów łowieckich.
Zgodnie z informacjami opublikowanymi przez GUS w Roczniku Statystycznym Leśnictwa2,
liczebność populacji łosia w województwie podlaskim według stanu na dzień
10 marca 2025 r. wynosiła 7241 osobników. Jednocześnie informuję, że publikowane dane
dotyczą województw – bez podziału na powiaty.
Publikacja GUS pt. Ochrona Środowiska i leśnictwo w województwie podlaskim w 2024 r.3
podaje, że szacunkowa liczba wilków na jego terenie wyniosła 290 osobników.
1 Art. 23 ust. 10 i ust. 11 pkt 6 ustawy z dnia 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska (Dz. U. z 2024 r.
poz. 425, z późn. zm.).
2 Rocznik Statystyczny Leśnictwa 2025, Główny Urząd Statystyczny, Warszawa, Białystok 2025.
3 Ochrona środowiska i leśnictwo w województwie podlaskim w 2024 r., Urząd Statystyczny w Białymstoku,
Białystok 2025.

-- 1 of 4 --

W incydentalnych przypadkach przebywania zwierząt w mieście zastosowanie powinny
znaleźć przepisy ustawy o samorządzie gminnym4. Art. 7 ust. 1 pkt 14 tej ustawy stanowi
bowiem, że zadania własne gminy obejmują w szczególności sprawy porządku publicznego
i bezpieczeństwa obywateli. Przebywanie dzikich zwierząt w mieście niewątpliwie może
powodować naruszenie porządku publicznego oraz zagrożenie bezpieczeństwa obywateli.
Istnieje możliwość niszczenia przez te zwierzęta mienia, urządzeń produkcyjnych bądź
użyteczności publicznej, jak również wtargnięcia na obszar, na którym odbywa się ruch
drogowy. W skrajnych przypadkach dzikie zwierzęta mogą zaatakować ludzi oraz zwierzęta
gospodarskie i domowe. W takich sytuacjach należy stosować przywołany przepis ustawy
o samorządzie gminnym jako regulację upoważniającą gminę do podejmowania działań
w celu przywrócenia porządku publicznego lub zapewnienia bezpieczeństwa obywatelom.
Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska, a następnie regionalni dyrektorzy ochrony
środowiska informowali samorządy o procedurach postępowania w przypadku wystąpienia
incydentów z udziałem dziko występujących drapieżników. Dla przykładu, na stronie
internetowej Generalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska pojawił się zestaw podstawowych
informacji dedykowanych samorządom, które pomagają zapobiegać takim incydentom
lub odpowiednio na nie reagować (komunikat z 15 marca 2021 r., materiał dostępny
na stronie: LINK GDOŚ). Dodatkowo w tym samym czasie polecono regionalnym
dyrektorom ochrony środowiska wystosowanie pism do wszystkich gmin z informacjami
na temat:
 potencjalnych sytuacji niebezpiecznych z udziałem wilka;
 „Procedury postępowania w sytuacjach konfliktowych człowiek-wilk”
przygotowanej przez GDOŚ, która może być pomocna przy ocenie sytuacji
i podjęciu właściwych działań przez gminy;
 kompetencji organów ochrony przyrody w zakresie wydawania zezwoleń
na czynności zakazane w stosunku do zwierząt objętych ochroną ścisłą.
Ponadto, regionalni dyrektorzy ochrony środowiska przeprowadzają tematyczne spotkania
z samorządami oraz zainteresowanymi – zarówno w formie stacjonarnej,
jak i z wykorzystaniem środków komunikacji zdalnej.
Organy ochrony przyrody przy okazji komunikacji z samorządami, środowiskiem rolniczym
lub osobami postulującymi w określonych sprawach zawsze informują o zaleceniach
dotyczących przeciwdziałania incydentom z udziałem dziko występujących zwierząt.
Przekazują aktualną wiedzę i doświadczenia środowiska naukowego w tym zakresie,
a w razie potrzeby dementują niemające odzwierciedlenia w rzeczywistości doniesienia
lub pogłoski na temat zagrożeń z tytułu obecności dziko występujących zwierząt.
Odnosząc się do zagadnienia ryzyka powstania szkód w mieniu, należy po pierwsze
przypomnieć o obowiązku dbałości o posiadane mienie i odpowiedzialności za jego
zabezpieczenie5. W określonych okolicznościach osoby i podmioty narażone na szkodę
4 Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2025 r. poz. 1153, z późn. zm.).
5 Por. wnioski uzasadnienia wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 28 września 2015 r., sygn. akt K 20/14.

-- 2 of 4 --

ze strony działania gatunku wymienionego w art. 126 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody6,
m.in. wilka, mogą współpracować z organami ochrony przyrody w celu zabezpieczenia
mienia.
Zaznaczam, że zabezpieczenie dróg publicznych, w rozumieniu stwarzania warunków
bezpiecznego korzystania z tych dróg, stanowi przedmiot działania właściwego zarządcy
drogi. W sytuacjach wynikających z ochrony zasobów środowiska naturalnego organy
ochrony przyrody (w tym wójt gminy) mogą występować do zarządców dróg
o wprowadzenie zmian w organizacji ruchu lub innych rozwiązań mających na celu
zwiększenie bezpieczeństwa drogowego. Mogą one polegać np. na:
 ustawieniu znaków ostrzegawczych o występującym ruchu poprzecznym dzikich
zwierząt;
 umieszczeniu tablic o charakterze ostrzegawczo-informacyjnym;
 postawieniu znaków ograniczających prędkość na newralgicznych odcinkach dróg;
 wprowadzaniu rozwiązań uspokajających ruch kołowy (progi zwalniające,
wygrodzenia przebiegu jezdni drogi, znaki strukturalne na jezdni);
 budowie przejść dla zwierząt przy drogach szybkiego ruchu.
Wymienione rozwiązania chronią zarazem zasoby środowiska i uczestników ruchu
kołowego.
Eliminacja i płoszenie osobników gatunków chronionych:
Zarówno ustawodawca krajowy, jak i europejski nie przewidział przesłanki
„liczebnościowej” stanu populacji określonego chronionego gatunku zwierzęcia jako
podstawy do stosowania środków letalnych. Zgodnie z dyspozycją art. 56 ustawy o ochronie
przyrody, ewentualne zezwolenie na uśmiercenie osobników zwierząt objętych ochroną
wydaje co do zasady Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska albo regionalny dyrektor
ochrony środowiska, stosownie do danego gatunku (z uwzględnieniem reżimu ochronnego).
Zgodę taką można wydać w przypadku braku rozwiązań alternatywnych, jeżeli czynności
nie są szkodliwe dla zachowania we właściwym stanie ochrony dziko występujących
populacji chronionych gatunków oraz gdy spełniona jest jedna z indywidualnych przesłanek
materialnoprawnych wymienionych w art. 56 ust. 4 ustawy o ochronie przyrody. Należy
podkreślić, że przepisy te wynikają z transpozycji prawodawstwa europejskiego
do krajowego porządku prawnego (w omawianym przypadku – tzw. Dyrektywy
Siedliskowej i Konwencji Berneńskiej).
Dla gatunków zwierząt objętych ochroną istnieje możliwość uzyskania zezwolenia na
podstawie art. 56 ust. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody6 na
odstępstwa od zakazów ustanowionych w tym akcie (w tym zakazu płoszenia). Są one
wydawane przez właściwe organy ochrony przyrody (regionalne dyrekcje ochrony
środowiska, Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska i Minister Klimatu i Środowiska, gdy
działanie dotyczy parku narodowego).
6 Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz.U. z 2026 r. poz. 13).

-- 3 of 4 --

Eliminacja i płoszenie osobników gatunków łownych:
Obecnie obowiązujące przepisy – w szczególności art. 45 ust. 3 ustawy – Prawo łowieckie7
– umożliwiają podejmowanie działań w sytuacjach problematycznych. Zgodnie
z tym przepisem starosta, w przypadku występowania szczególnego zagrożenia
dla prawidłowego funkcjonowania obiektów produkcyjnych lub użyteczności publicznej,
może w uzgodnieniu z Polskim Związkiem Łowieckim wydać decyzję o odłowie, odłowie
wraz z uśmierceniem lub odstrzale redukcyjnym zwierzyny, również na obszarze
administracyjnym miasta. Mając na uwadze, że celem podjęcia takich działań jest eliminacja
szczególnego zagrożenia, podczas odstrzału redukcyjnego nie obowiązują okresy ochronne.
Wobec tego, odstrzał redukcyjny można realizować także w odniesieniu do zwierząt
łownych objętych całoroczną ochroną.
Ponadto istnieje możliwość uzyskania zezwolenia właściwego terytorialnie marszałka
województwa na podstawie art. 9a ustawy – Prawo łowieckie7 na płoszenie zwierzyny –
po zasięgnięciu opinii Polskiego Związku Łowieckiego. Zezwolenie może być wydane
w przypadku braku rozwiązań alternatywnych oraz jeżeli nie jest szkodliwe dla zachowania
we właściwym stanie ochrony dziko występujących populacji zwierząt łownych.
Należy także zaznaczyć, że sposób postępowania ze zwierzętami pojawiającymi się
na terenach zurbanizowanych wynika po części z kilku różnych ustaw, będących w gestii
Ministerstwa Klimatu i Środowiska (ustawa – Prawo łowieckie), Ministerstwa Rolnictwa i
Rozwoju Wsi (ustawa o ochronie zwierząt8) oraz Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i
Administracji (ustawa o samorządzie gminnym).
Z wyrazami szacunku
Z up. Ministra
Mikołaj Dorożała
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości:
1. Departament Spraw Parlamentarnych w KPRM.
7 Ustawa z dnia 13 października 1995 r. – Prawo łowieckie (Dz.U. z 2025 r. poz. 539, z późn.zm.).
8 Ustawa o ochronie zwierząt z dnia 21 sierpnia 1997 r. (Dz.U. z 2023 r. poz. 1580 z późn. zm.).

-- 4 of 4 --