Interpelacja w sprawie prac legislacyjnych nad projektem UD372 dotyczącym zmian w podatku od czynności cywilnoprawnych
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 15764
do ministra finansów i gospodarki
w sprawie prac legislacyjnych nad projektem UD372 dotyczącym zmian w podatku od czynności cywilnoprawnych
Zgłaszający: Janusz Kowalski
Data wpływu: 03-03-2026
W wykazie prac legislacyjnych opublikowano informacje o prowadzonych przez Ministerstwo Finansów pracach nad projektem nowelizacji przepisów dotyczących podatku od czynności cywilnoprawnych. Projekt został ujęty w wykazie pod numerem UD372. Zgodnie z przedstawionymi założeniami planowane jest podwyższenie kwoty transakcji, poniżej której nie powstaje obowiązek zapłaty podatku ani składania deklaracji podatkowej, z obecnych 1000 zł do 3000 zł.
Z opisu przyczyn przygotowania projektu wynika, że zasadniczym celem Ministerstwa Finansów jest ograniczenie nieefektywnych kosztów po stronie administracji skarbowej. Resort wskazuje, że w przypadku umów o niskiej wartości koszty obsługi spraw podatkowych, w tym koszty korespondencji oraz pracy urzędników, często zbliżają się do wysokości należnego podatku lub ją przewyższają. Dotyczy to również kosztów ewentualnych postępowań egzekucyjnych, które w takich przypadkach bywają wyższe niż sama kwota podatku.
Z opublikowanych informacji wynika również, że Rada Ministrów planuje przyjęcie projektu w drugim kwartale bieżącego roku. Na obecnym etapie prac nie wskazano jednak terminu wejścia w życie projektowanych zmian, co oznacza, że zarówno podatnicy, jak i organa podatkowe pozostają w niepewności co do momentu faktycznego zastosowania nowych regulacji.
Jednocześnie należy zauważyć, że przedstawione założenia projektu UD372 nie przewidują zmian w innych obszarach opodatkowania związanych z obrotem rzeczami ruchomymi, w szczególności w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych po stronie sprzedających. Ministerstwo Finansów nie zapowiada w tym zakresie modyfikacji obowiązujących przepisów, co wskazuje na ograniczony, punktowy charakter planowanej nowelizacji.
W świetle powyższego proszę o udzielenie odpowiedzi na poniższe pytania:
Czy Ministerstwo Finansów analizowało zasadność pozostawienia bez zmian przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w zakresie opodatkowania sprzedaży rzeczy ruchomych po stronie sprzedających w sytuacji, gdy planowana nowelizacja w projekcie UD372 zmienia warunki opodatkowania tej samej kategorii transakcji po stronie nabywców? Jeśli tak, jakie wnioski płyną z tych analiz i dlaczego nie znalazły one odzwierciedlenia w założeniach projektu?
Czy w ocenie Ministerstwa Finansów brak równoległych zmian w PIT nie prowadzi do utrzymania niespójności systemowej, w której transakcje o niskiej wartości są upraszczane administracyjnie po stronie PCC, natomiast po stronie podatku dochodowego nadal wymagają od podatników analizy terminów nabycia i sprzedaży oraz potencjalnego rozliczenia podatku?
Z jakich powodów w założeniach projektu UD372 nie wskazano planowanego terminu wejścia w życie projektowanych zmian oraz czy Ministerstwo Finansów przewiduje zastosowanie odpowiedniego vacatio legis, uwzględniającego zarówno interes podatników, jak i przygotowanie organów podatkowych do stosowania nowych przepisów?
Czy Ministerstwo Finansów przeprowadziło lub planuje przeprowadzić ocenę skutków regulacji obejmującą rzeczywiste koszty obsługi administracyjnej PCC przy transakcjach o niskiej wartości, w tym koszty postępowań podatkowych i egzekucyjnych, które uzasadniają podniesienie limitu do 3000 zł?
Czy rozważano w toku prac nad projektem UD372 wprowadzenie mechanizmu automatycznej waloryzacji limitu kwotowego w PCC, tak aby w przyszłości uniknąć konieczności kolejnych nowelizacji wynikających wyłącznie ze spadku realnej wartości pieniądza?
Czy planowane podwyższenie limitu w PCC ma charakter docelowy, czy też Ministerstwo Finansów dopuszcza możliwość dalszych zmian w tym zakresie w przyszłości w zależności od efektów ekonomicznych i administracyjnych wdrożenia projektu UD372?
Podsekretarz stanu Jarosław Neneman
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (5)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
6462 znakówfax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/3
Warszawa, 20 marca 2026 roku
Sprawa: Interpelacja nr 15764 posła Janusza Kowalskiego w sprawie prac
legislacyjnych nad projektem UD372dotyczącym zmian w podatku
od czynności cywilnoprawnych
Znak sprawy: DPL1.054.2.2026
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Pan Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 15764 Pana Janusza Kowalskiego, Posła na Sejm
Rzeczypospolitej Polskiej, w sprawie prac legislacyjnych nad projektem UD372
dotyczącym zmian w podatku od czynności cywilnoprawnych, uprzejmie przekazuję
odpowiedzi na zadane pytania.
Pytania w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych
Ad. 1 i 2.
W zakresie pytań, dotyczących wprowadzenia symetrycznych zmian w podatku
dochodowym od osób fizycznych (zwanym dalej ,,PIT”), w zakresie opodatkowania
sprzedaży rzeczy ruchomych, należy wskazać na zasadnicze różnice pomiędzy
opodatkowaniem podatkiem PIT sprzedaży rzeczy ruchomych, poza działalnością
gospodarczą, a opodatkowaniem takiej umowy podatkiem od czynności
cywilnoprawnych (zwanym dalej ,,PCC”).
Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. d ustawy o PIT1, jednym ze źródeł przychodów jest
odpłatne zbycie rzeczy ruchomych, o ile zbycie to nie następuje w wykonaniu
działalności gospodarczej oraz zostało dokonane przed upływem pół roku, licząc od
końca miesiąca, w którym nastąpiło nabycie. Zatem sprzedaż rzeczy po upływie tego
okresu nie rodzi żadnych skutków podatkowych na gruncie ustawy o PIT. Natomiast,
jeżeli podatnik zbywa odpłatnie rzecz ruchomą przed upływem tego terminu,
wówczas obowiązany jest rozliczyć tę sprzedaż w PIT.
Opodatkowaniu PIT podlega dochód z odpłatnego zbycia rzeczy, czyli nadwyżka
przychodu nad kosztami jej nabycia zmniejszona o wartość nakładów poczynionych
w czasie posiadania rzeczy (art. 24 ust. 6 ustawy o PIT). Przedmiotowe dochody
1 Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2025 r.
poz. 163 z późn. zm.), zwana dalej: „ustawa o PIT”
-- 1 of 3 --
2/3
podlegają opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27 ustawy o PIT, według
skali podatkowej. Przy obliczaniu podatku podatnik uwzględnia kwotę
zmniejszającą podatek w wysokości 3600 zł. Oznacza to, że podatnik, który w roku
podatkowym nie uzyskał innych dochodów podlegających opodatkowaniu według
skali podatkowej, a wyłącznie dochody z odpłatnego zbycia rzeczy ruchomych
w kwocie nieprzekraczającej 30 000 zł, nie zapłaci z tego tytułu PIT.
Zatem w przeciwieństwie do PCC, obowiązek rozliczenia podatku PIT wystąpi, gdy
odpłatne zbycie rzeczy nastąpi w stosunkowo krótkim czasie od jej nabycia (pół
roku). Równie istotne jest to, że dla celów podatku PIT ustalany jest dochód, podczas
gdy w przypadku PCC pojęcie dochodu nie występuje.
Reasumując, opodatkowanie dochodów zbywcy z odpłatnego zbycia rzeczy
ruchomych na gruncie ustawy o PIT oraz opodatkowanie umów sprzedaży rzeczy po
stronie nabywcy na gruncie ustawy o PCC odbywa się w dwóch odrębnych reżimach
podatkowych, na całkowicie odmiennych zasadach. W konsekwencji, zmiana
regulacji w jednym z tych obszarów nie implikuje konieczności modyfikacji
przepisów w drugim. Ministerstwo Finansów nie zidentyfikowało potrzeby
modyfikacji zasad opodatkowania dochodów uzyskiwanych z tytułu odpłatnego
zbycia rzeczy w związku ze zmianami przewidzianymi w projekcie ustawy o zmianie
ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz ustawy o podatku od czynności
cywilnoprawnych (UD372).
Pytania w zakresie podatku od czynności cywilnoprawnych
Ad 3.
Projekt ustawy o zmianie ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz ustawy
o podatku od czynności cywilnoprawnych (UD372) uzyskał wpis do Wykazu prac
legislacyjnych i programowych Rady Ministrów. Zgodnie z Regulaminem pracy Rady
Ministrów2, wniosek o wprowadzenie projektu do takiego wykazu zawiera między
innymi cele projektu oraz środki ich realizacji, a także oddziaływanie na życie
społeczne nowych regulacji prawnych, spodziewane skutki i następstwa
projektowanych regulacji. Termin wejścia w życie zmian określany jest w kolejnych
etapach prac legislacyjnych, które przewidują przygotowanie projektu ustawy.
Zgodnie z art. 4 ustawy o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych
aktów prawnych3, ustawy zawierające przepisy powszechnie obowiązujące,
ogłaszane w dziennikach urzędowych, co do zasady wchodzą w życie po upływie
czternastu dni od dnia ich ogłoszenia.
Ad. 4.
Ocena skutków regulacji jest obowiązkową częścią dokumentacji przygotowywanej
w ramach opracowywania projektu dokumentu rządowego, jakim jest projekt
ustawy. Zamieszczana jest ona do publicznej wiadomości w Biuletynie Informacji
Publicznej na stronie podmiotowej Rządowego Centrum Legislacji, w serwisie
2 Uchwała nr 190 Rady Ministrów z dnia 29 października 2013 r. Regulamin pracy Rady
Ministrów (M.P. z 2024 r. poz. 806 i z 2025 r. poz. 408)
3 Ustawa z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych
aktów prawnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 1461)
-- 2 of 3 --
3/3
Rządowy Proces Legislacyjny, począwszy od etapu uzgodnień międzyresortowych,
co będzie miało miejsce także w przypadku projektu UD372.
Ad. 5.
Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych4 nie przewiduje mechanizmów
waloryzacyjnych w stosunku do zwolnień z PCC. Wprowadzenie takiego
rozwiązania stanowiłoby wyłom systemowy i prowadziłoby do zróżnicowania
sposobu ustalania wartości zwolnienia, co w konsekwencji mogłoby skutkować
skomplikowaniem regulacji i utrudnieniem jej stosowania przez podatników.
Ad. 6.
Podwyższenie limitu zwolnienia w PCC jest działaniem służącym ograniczeniu
nieefektywnych kosztów egzekwowania podatku w przypadku umów sprzedaży
rzeczy ruchomych o niskiej wartości, a także eliminacji nieefektywnych regulacji
podatkowych. W ocenie Ministerstwa Finansów, zaprojektowana wartość limitu
realizuje ten cel i uwzględnia słuszny interes zarówno beneficjentów wpływów z
tego podatku (gminy, miasta na prawach powiatu), jak i podatników. Ministerstwo
Finansów w każdym przypadku monitoruje efekty wprowadzonych rozwiązań
legislacyjnych.
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Finansów i Gospodarki
Jarosław Neneman
Podsekretarz Stanu
w Ministerstwie Finansów
4 Ustawa z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (Dz. U. z
2026 r. poz. 191)
-- 3 of 3 --