Interpelacja w sprawie wzrostu liczby upadłości i postępowań restrukturyzacyjnych przedsiębiorstw w latach 2024-2026
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 15755
do ministra rozwoju i technologii
w sprawie wzrostu liczby upadłości i postępowań restrukturyzacyjnych przedsiębiorstw w latach 2024-2026
Zgłaszający: Olga Ewa Semeniuk-Patkowska
Data wpływu: 03-03-2026
Szanowny Pani Ministrze,
na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora zwracam się z interpelacją w sprawie wzrostu liczby upadłości oraz postępowań restrukturyzacyjnych przedsiębiorstw w latach 2024-2026. W ostatnich kwartałach obserwowany jest wzrost liczby postępowań upadłościowych oraz restrukturyzacyjnych prowadzonych wobec przedsiębiorstw. Zjawisko to budzi poważne obawy w kontekście kondycji polskiej gospodarki, zwłaszcza w sektorze mikro-, małych i średnich przedsiębiorstw, które są fundamentem rynku pracy i rozwoju regionalnego. Przedsiębiorcy wskazują na rosnące koszty prowadzenia działalności gospodarczej, niestabilność przepisów, wysokie koszty finansowania oraz spowolnienie popytu jako główne przyczyny pogarszającej się sytuacji ekonomicznej firm. W opinii wielu środowisk gospodarczych skala problemu może być większa, niż wynika to z publicznie dostępnych zestawień.
W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:
Ile postępowań upadłościowych wobec przedsiębiorstw wszczęto w latach 2023-2026 z podziałem na lata oraz branże?
Ile postępowań restrukturyzacyjnych wszczęto w tym samym okresie?
Jak zmieniała się liczba upadłości i restrukturyzacji w porównaniu do lat 2020-2022?
Jakie branże odnotowały najwyższy wzrost liczby postępowań upadłościowych?
Jaki odsetek postępowań restrukturyzacyjnych zakończył się kontynuacją działalności przedsiębiorstwa?
Czy ministerstwo prowadzi analizy przyczyn wzrostu liczby upadłości przedsiębiorstw? Jeśli tak, jakie są główne wnioski?
Jak zmieniała się liczba przedsiębiorstw aktywnych w rejestrach gospodarczych w latach 2023-2026?
Czy ministerstwo analizuje wpływ kosztów energii, kredytów oraz obciążeń publicznoprawnych na liczbę upadłości?
Jakie działania podejmowane są w celu ograniczenia liczby upadłości w sektorze MŚP?
Czy ministerstwo przewiduje wdrożenie programów wsparcia dla branż najbardziej dotkniętych wzrostem liczby upadłości?
Jak ministerstwo ocenia wpływ obecnej sytuacji gospodarczej na stabilność sektora małych i średnich przedsiębiorstw w najbliższych latach?
Z wyrazami szacunku Olga Semeniuk-Patkowska
Poseł na Sejm RP
Sekretarz stanu Michał Jaros
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 7 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (30)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (7)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
28024 znakówkancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Znak pisma: DPG-III.054.3.2026
Warszawa, 20 kwietnia 2026 r.
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: interpelacji nr 15755 pani poseł Olgi Ewy Semeniuk-Patkowskiej w sprawie
wzrostu liczby upadłości i postępowań restrukturyzacyjnych przedsiębiorstw w latach
2024-2026
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 15755 pani poseł Olgi Ewy Semeniuk-Patkowskiej
w sprawie wzrostu liczby upadłości i postępowań restrukturyzacyjnych przedsiębiorstw
w latach 2024-2026, proszę przyjąć poniższe wyjaśnienia.
Ad 1.
W roku 2025 do sądów wpłynęło 28 600 spraw i było to więcej niż w 2023 i 2024 r.
Szczegółowe dane zawiera tabela.
2023 2024 2025
Upadłość, w tym: 25 858 26 255 28 600
osób fizycznych 23 641 24 106 26 205
osób prawnych 2 217 2 149 2 395
Źródło: Ministerstwo Sprawiedliwości
Ważnym zastrzeżeniem do danych z rejestru Ministerstwa Sprawiedliwości jest fakt, że
wnioski dotyczące jednoosobowych działalności gospodarczych oraz wnioski o upadłość
konsumencką są liczone łącznie jako sprawy dotyczące osób fizycznych, z czego wynika
istotna różnica w wartościach względem innych przytaczanych źródeł.
Dane te są udostępniane w szerszym zakresie przez Ministerstwo Sprawiedliwości na
stronie https://isws.ms.gov.pl/ w zakładce „baza statystyczna” aczkolwiek nie obejmują
swym zakresem branż, w jakich prowadzona jest działalność gospodarcza.
Poza danymi Ministerstwa Sprawiedliwości, warto zwrócić uwagę na coroczny raport
firmy Coface1, wg którego liczba upadłości wyniosła kolejno 371, 404 i 411 (2023-2025).
Dodatkowo w ramach tej publikacji dostępne są dane w przekroju sektorowym, niemniej
1 https://www.coface.pl/publikacje-ekonomiczne-i-analizy/raport-niewyplacalnosci-firm-w-polsce-
po-2025-roku?target_type=modal&target_value=modal-documents-form-96726
-- 1 of 11 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
dla łącznej liczby postępowań o niewypłacalność (6 566, obejmujących restrukturyzacje i
upadłości). Największy udział w postępowaniach o niewypłacalność w roku 2025
stanowiły usługi (28%), a przekrój dla kolejnych lat przedstawia poniższy wykres.
Źródło: Coface
Dane dotyczące upadłości są udostępniane także przez Centralny Ośrodek Informacji
Gospodarczych2, i wskazują, że upadłość w 2023 roku ogłosiło 408 firm, w roku 2024 –
433, a w roku 2025 – 426. Co istotne w 2025 r. 2 531 przedsiębiorców zamiast upadłości
firmy ogłosiło upadłość konsumencką (zgłoszenie przez osoby prowadzące wcześniej
działalności gospodarczą). Na luty 2026 r. wskazano 31 upadłości firm i 384 postępowania
restrukturyzacyjne.
Wg COIG największy udział w upadłościach za rok 2025 w ujęciu branżowym (wg sekcji
PKD) stanowiło przetwórstwo przemysłowe (116 firm, ok. 27%). Szczegółowe dane
zawiera poniższy wykres.
Źródło: COIG
2 https://www.coig.com.pl/lista-upadlosci-firm.php
-- 2 of 11 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Ad 2.
Według analogicznych źródeł jak dla pkt 1, wskazać należy, że w latach 2023-2025 do
sądów wpłynęło odpowiednio 711, 759 i 907 spraw o restrukturyzację3.
Liczba ogłoszonych postępowań w sprawie restrukturyzacji4 w latach 2023-2025
wyniosła odpowiednio 4 244, 4 565 i 5 121. Niemal cała różnica w danych z obu źródeł
zawiera się w liczbie postępowań o zatwierdzenie układu. W przekroju branżowym (wg
PKD) za rok 2025 największy udział stanowiły: handel hurtowy i detaliczny; naprawa
pojazdów samochodowych, włączając motocykle – 1 014 firm (ok. 20%).
Ad 3.
Szczegółowe dane przedstawia poniższa tabela z danymi.
2020 2021 2022
Upadłość, w tym: 24 105 24 788 23 120
osób fizycznych 21 245 22 771 21 221
osób prawnych 2 860 2 017 1 899
Restrukturyzacja 770 693 486
Źródło: Ministerstwo Sprawiedliwości
Dla porównania wg Centralnego Ośrodka Informacji Gospodarczych, liczba postępowań
restrukturyzacyjnych wyniosła w latach 2020-2022 odpowiednio 800, 1 888 oraz 2379, a
liczba upadłości 587, 412 oraz 360. Natomiast wg raportu Coface, liczba restrukturyzacji
wyniosła odpowiednio 736, 1 752 oraz 2 422, a liczba upadłości 507, 373 i 330.
Ad 4.
W latach 2020-2025 największy wzrost liczby postępowań upadłościowych odnotowały:
przetwórstwo przemysłowe – 116 firm (+17 wobec 2023 i +26 wobec 2021); transport i
gospodarka magazynowa – 37 firm (+23 wobec 2023 i +19 wobec 2021); działalność w
zakresie usług administrowania i działalność wspierająca – 22 firmy (+6 wobec 2023, +5
wobec 2021). W przypadku pozostałych sekcji nie odnotowano wzrostu liczby
postępowań upadłościowych w analizowanych latach. W bardziej szczegółowym ujęciu ze
względu na podklasy PKD wskazać należy: 4941Z Transport drogowy towarów – 29 firm
(+18 i +20 wobec lat 2023 i 2021); 4791Z Sprzedaż detaliczna prowadzona przez domy
sprzedaży wysyłkowej lub Internet – 12 firm (+7, +5 wobec lat 2023 i 2021).
3 Ministerstwo Sprawiedliwości
4 Coface
-- 3 of 11 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Ad 5.
Procedury restrukturyzacyjne są często instrumentem wsparcia dla firm w okresie
problemów z niewypłacalnością – mają one na celu redukcję zadłużenia przedsiębiorcy,
ochronę przed upadłością oraz dają możliwość odzyskania rentowności. Są to procedury
długotrwałe, a w ich trakcie trudno jednoznacznie przesądzić, ile z nich zakończy się
ogłoszeniem upadłości. Obecnie Ministerstwo Sprawiedliwości nie gromadzi takich
danych, a w raportach Coface i danych podawanych przez „Centralny Ośrodek Informacji
Gospodarczych” także nie są udostępniane informacje pozwalające ocenić odsetek
postępowań zakończonych kontynuacją działalności.
Ad 6.
Wzrost liczby postępowań restrukturyzacyjnych wynika głównie ze zmian prawnych. W
początkowym okresie pandemii COVID-19 do polskiego porządku prawnego
wprowadzona została instytucja uproszczonego postępowania restrukturyzacyjnego, która
w zmodyfikowanej nowelizacją z 1 grudnia 2021 r. formie funkcjonuje również obecnie.
Zdecydowaną większość przeprowadzonych restrukturyzacji stanowią teraz sprawy
oparte na tym postępowaniu uproszczonym.
W odniesieniu do czynników gospodarczych warto odnotować, że w badaniu Szybki
Monitoring NBP, 37,9% ankietowanych mikroprzedsiębiorstw deklarowało, że opłacalność
prowadzonej przez nie działalności spadła w 2025 r., podczas gdy wzrost opłacalności
prowadzonej działalności wskazało 21% mikroprzedsiębiorstw. Główną przyczyną spadku
opłacalności była niższa sprzedaż, która raportowało 38,5% mikroprzedsiębiorstw.
Znacznie częściej niż w przypadku innych sektorów na spadek opłacalności wskazywały
mikrofirmy handlowe i transportowe.
Z badania NBP wynika również (bez uwzględnienia specyfiki sektorowej), że przyczyną
wskazywanego spadku wyników sprzedaży była silna konkurencja, w szczególności ze
strony większych przedsiębiorstw. Za taką interpretacją przemawia wyższy odsetek
mikrofirm odnotowujących spadek opłacalności wśród podmiotów konkurujących z
większymi przedsiębiorstwami niż w grupie konkurującej z mniejszymi firmami.
Pogorszenie sytuacji niektórych mikroprzedsiębiorstw wynika zatem w dużej mierze nie z
pogorszenia koniunktury gospodarczej, a z konsolidacji rynku, co np. w przypadku
przedsiębiorstw transportowych może być korzystne dla polskiej gospodarki. Polski sektor
transportowy nadal pozostaje bardzo rozdrobniony w porównaniu z innymi państwami UE
(ponad 60% firm stanowią przedsiębiorstwa zatrudniające do 1 osoby), ale systematycznie
maleje rola najmniejszych firm, co świadczy o dojrzewaniu rynku, na którym coraz
istotniejszy staje się efekt skali, nie zaś poleganie na niskich kosztach pracy. Wzrost
dużych polskich firm i skalowanie działalności ułatwiają radzenie sobie z licznymi
wyzwaniami (m.in. regulacje unijne, transformacja energetyczna i cyfrowa) oraz
transformację polskiego sektora TSL - który obecnie wciąż realizuje głównie proste
zlecenia transportowe - w kierunku kompleksowych usług logistycznych znajdujących się
wyżej w łańcuchu wartości.
Analizując trendy dotyczące upadłości w odniesieniu do jednoosobowych działalności
gospodarczych (JDG), warto wziąć pod uwagę dane dotyczące liczby tych działalności w
porównaniu z innymi gospodarkami krajowymi, np. Unii Europejskiej. Według bazy
Eurostat, oprócz wyraźnie przodujących w UE pod względem liczby JDG Włoch (ok. 4,5
-- 4 of 11 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
miliona podmiotów), Polska wraz z Francją, Hiszpanią i Niemcami tworzy kolejną grupę
państw o największej liczbie JDG w gospodarce, wynoszącej w przybliżeniu około 3
milionów działalności (w każdym z krajów). Spośród tych krajów, w latach 2016-2024,
Francja podlegała stabilnej tendencji wzrostu liczby JDG (łącznie ok. +650 tys.
podmiotów), Niemcy stabilnej tendencji spadkowej (łącznie ok. -750 tys. podmiotów), dość
podobnie Włochy (ok. -300 tys. podmiotów), zaś w Polsce i Hiszpanii można wskazać
nieznaczny trend wzrostowy. Przedstawione dane z wybranych krajów Unii Europejskiej
wskazują, że liczba JDG w polskiej gospodarce jest relatywnie duża oraz nadal nieznacznie
powiększa się.
Ad 7.
Zgodnie z danymi z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej, których
gestorem jest Ministerstwo Rozwoju i Technologii, stan aktywnych działalności na dzień 1
stycznia wynosił: w 2023 r. - 2 602 tys. (zmiana +0,9% r/r), w 2024 r. – 2 630 tys. (+1,1%
r/r), w 2025 r. – 2 677 tys. (+1,8% r/r). Liczba nowych wniosków o założenie działalności
złożonych w ciągu całego roku wynosiła: w 2023 r. - 302 tys., w 2024 r. - 289,6 tys., w
2025 r. - 289,8 tys.
Zgodnie z udostępnianymi przez GUS danymi z bazy REGON, w styczniu 2024 r. do bazy
wpisanych było 5 155 273 podmiotów, w tym w stanie zawieszenia było 753 866 z nich.
W styczniu 2025 r. do bazy wpisanych było 5 310 544 podmiotów, w tym w stanie
zawieszenia było 807 640 z nich. W grudniu 2025 do bazy wpisanych było 5 442 880
podmiotów, w tym w stanie zawieszenia było 828 427 z nich.
Ad 8.
Ministerstwo Rozwoju i Technologii szeroko analizuje warunki prowadzenia działalności
oraz działania podejmuje w przypadku ponadnormatywnych sytuacji takich jak np.
pandemia, skutki konfliktu zbrojnego. Ponadto, w zakresie obciążeń wynikających z
legislacji należy wskazać, że Ministerstwo standardowo prowadzi analizy w zakresie: (i)
oceny skutków społeczno-gospodarczych projektów aktów normatywnych z zakresu
prawa gospodarczego oraz (ii) oceny funkcjonowania aktów normatywnych (OSR ex post)
z zakresu prawa gospodarczego.
Analiza regularnie monitorowanych przez Ministerstwo wyników ze sprawozdania SP-3
dotyczącego sektora mikroprzedsiębiorstw wskazuje, że wśród działów gospodarki, w
których w latach 2018-2023 nastąpił relatywnie większy wzrost kosztów operacyjnych,
należy wskazać: B09 „Działalność usługowa wspomagająca górnictwo i wydobywanie”,
D35 „Wytwarzanie i zaopatrywanie w energię elektryczną, gaz, parę wodną gorącą wodę i
powietrze do układów klimatyzacyjnych”, H51 „Transport lotniczy” oraz N78 „Działalność
związana z zatrudnieniem”. Analiza przychodów i zysków w wymienionych sektorach nie
wskazuje na długotrwałe zagrożenie rentowności, a sytuacja jest monitorowana.
Ministerstwo analizuje także na bieżąco wpływ kosztów na ogólną sytuację sektora
przedsiębiorstw. W tym kontekście można zauważyć, że wg danych Szybkiego
Monitoringu NBP w III kw. 2025 r. wzrost kosztów ogółem w sektorze przedsiębiorstw
niefinansowych był o 0,8% niższy niż dynamika przychodów, spowolnił (z 5,3% r/r w II kw.
do 2,5% r/r) i był rezultatem niższej dynamiki kosztów sprzedaży (obniżenie z 5% r/r w II
-- 5 of 11 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
kwartale do 3,9% r/r) oraz spadku pozostałych kosztów operacyjnych (ze wzrostu o 9,9%
r/r w II kw. do spadku o 37,4% r/r) i kosztów operacji finansowych (o 20,6% r/r, wobec ich
wzrostu o 24,3% r/r w II kwartale).
Największy wpływ na obniżenie dynamiki kosztów działalności operacyjnej miały: spadek
dynamiki kosztów towarów przeznaczonych do dalszej odsprzedaży, spadek dynamiki
kosztów surowców oraz kosztów pracy.
Dodatkowo, w zakresie oceny obciążeń publiczno-prawnych warto mieć na uwadze, że od
2024 roku mikroprzedsiębiorcy mogą skorzystać z tzw. wakacji składkowych (zwolnienia z
opłacenia składek na ubezpieczenia społeczne). Zwolnienie jest dobrowolne i obejmuje
jeden, dowolnie wybrany, miesiąc w roku kalendarzowym. Zwolnienie dotyczy tylko
składek na własne ubezpieczenie przedsiębiorcy.
Według stanu na 16 marca 2026 r. z wakacji składkowych za 2024 r. skorzystało ok. 1,3
mln przedsiębiorców na kwotę ok. 1,6 mld zł, ze zwolnienia za 2025 rok skorzystało ok.
1,4 mln przedsiębiorców na kwotę ponad 1,9 mld zł, a za 2026 r. – już ok. 300 tys.
przedsiębiorców na kwotę ok. 450 mln zł. A zatem, od momentu wejścia w życie tego
rozwiązania (1 listopada 2024 r.) mikroprzedsiębiorcy obniżyli koszty z tytułu ubezpieczeń
społecznych na łączną kwotę niemal 4 mld zł.
W łącznej ocenie powyższych danych, w odniesieniu do wskazanych w pytaniu kosztów
energii, kredytów i obciążeń publicznoprawnych, Ministerstwo Rozwoju i Technologii
odnotowuje, że w szczególności koszty energii wymagają podwyższonej uwagi i
monitorowania ich dynamiki, jak również jej wpływu na rentowność działalności
gospodarczej. Dane nie wskazują na alarmującą dynamikę upadłości. W ocenie
Ministerstwa szczególnie istotne są trendy obserwowane w danych dotyczących
płynności, dynamiki przychodów oraz zysków. Wskazane odczyty sugerują, że dynamika
przychodów jest wystarczająca dla utrzymania stabilności funkcjonowania
przedsiębiorstw, ale sytuacja ta jest przedmiotem stałego monitoringu Ministerstwa
Rozwoju i Technologii.
Ad 9.
Ministerstwo Rozwoju i Technologii podjęło szereg działań wpływających na poprawę
otoczenia regulacyjnego przedsiębiorstw oraz ograniczenie ryzyka upadłości. Jako
przykłady można wymienić:
a) zmiany w ustawie z dnia 8 marca 2013 r. o przeciwdziałaniu nadmiernym
opóźnieniom w transakcjach handlowych, które miały poprawić płynność
przedsiębiorców i w konsekwencji ograniczyć zatory płatnicze, w szczególności:
skrócono maksymalne terminy płatności w obrocie profesjonalnym, po upływie
których wierzycielowi przysługują odsetki ustawowe za opóźnienie w transakcjach
handlowych za okres od dnia wymagalności świadczenia pieniężnego do dnia
zapłaty, stanowiące sumę stopy referencyjnej Narodowego Banku Polskiego i – w
zależności od stron transakcji handlowej – 8 albo 10 punktów procentowych.
Jednocześnie, jeżeli dłużnikiem nie jest podmiot publiczny, strony mogą ustalić
wyższe odsetki;
-- 6 of 11 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
wprowadzono rozwiązanie, zgodnie z którym postanowienia umowne
przewidujące dłuższy termin zapłaty, niż maksymalny termin wskazany w ustawie,
są nieważne i –z mocy ustawy – automatyczne zastosowanie ma termin
ustawowy, po upływie, którego wierzycielowi przysługują odsetki za opóźnienie w
transakcjach handlowych;
podwyższono rekompensatę za koszty odzyskiwania należności należną od dnia
nabycia uprawnienia do odsetek za opóźnienie w transakcjach handlowych, której
wysokość jest różna w zależności od wysokości zaległego świadczenia
pieniężnego i może wynosić równowartość 40, 70 lub 100 euro oraz zwrot
poniesionych kosztów odzyskiwania należności przewyższających kwotę tej
rekompensaty;
wprowadzono administracyjne kary pieniężne nakładane przez Prezesa Urzędu
Ochrony Konkurencji i Konsumentów na podmioty, które nadmiernie opóźniają
się z regulowaniem swoich zobowiązań.
b) przygotowanie nowelizacji ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie
ubezpieczeń społecznych, która wprowadziła tzw. „wakacje składkowe”.
Rozwiązanie adresowane jest do przedsiębiorców, którzy:
w miesiącu kalendarzowym poprzedzającym miesiąc złożenia wniosku mieli
zgłoszonych do ubezpieczeń emerytalnego, rentowych i wypadkowego lub
ubezpieczenia zdrowotnego nie więcej niż dziesięciu ubezpieczonych (w tym także
siebie samych);
w ostatnich dwóch latach kalendarzowych poprzedzających rok złożenia wniosku
nie osiągnęli przychodu z pozarolniczej działalności gospodarczej lub w co
najmniej jednym roku z dwóch ostatnich lat kalendarzowych poprzedzających rok
złożenia wniosku osiągnęli roczny przychód z pozarolniczej działalności
gospodarczej nieprzekraczający równowartości w złotych 2 milionów euro.
Przedsiębiorcy mogą skorzystać ze zwolnienia z opłacania składek za jeden miesiąc
w każdym roku kalendarzowym na:
własne ubezpieczenia społeczne: emerytalne, rentowe, wypadkowe i jeżeli
wcześniej zostało zadeklarowane jego opłacanie – chorobowe;
Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy.
Jest to rozwiązanie dobrowolne. Przedsiębiorca sam decyduje, czy i kiedy chce z niego
skorzystać. Korzystając z wakacji składkowych przedsiębiorca nie musi zawieszać
własnej działalności. Może nadal prowadzić firmę, uzyskiwać przychody i wystawiać
faktury. W okresie, w którym przedsiębiorca podlega zwolnieniu, składki na jego
własne ubezpieczenia społeczne z tytułu wykonywanej działalności są finansowane z
budżetu państwa. Zwolnienie jest udzielane w ramach pomocy de minimis. Przepisy
obowiązują od 1 listopada 2024 r.
-- 7 of 11 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Należy również wspomnieć o tym, że w 2025 r. Ministerstwo podejmowało też działania
deregulacyjne, które przyczyniły się do zmiany w zakresie:
a) rozwiązań dotyczących zasad kontroli przedsiębiorców, w tym przede wszystkim:
i) skrócenie maksymalnego czasu kontroli mikroprzedsiębiorców z 12 do 6 dni,
ii) dostosowanie przez organy częstotliwości przeprowadzania kontroli
planowych do zidentyfikowanego poziomu ryzyka związanego z wykonywaną
przez przedsiębiorcę działalnością gospodarczą, to znaczy – im mniejsza
kategoria ryzyka, tym mniejsza liczba kontroli,
iii) wprowadzenie obowiązku doręczenia przedsiębiorcy, przed wszczęciem
kontroli, wstępnej listy informacji i dokumentów, których udostępnienia
w toku kontroli oczekuje organ kontroli.
b) elektronizacji procesów gospodarczych, zwłaszcza:
i) wprowadzenie elektronizacji rozpraw przed Krajową Izbą Odwoławczą,
ii) wprowadzenie możliwości wydawania przez organy tzw. decyzji
hybrydowych,
iii) wprowadzenie formy dokumentowej umowy leasingu,
c) ułatwień w prowadzeniu działalności gospodarczej, przede wszystkim:
i) doprecyzowanie reguł dot. liczenia karencji odnoszącej się do możliwości
ponownego skorzystania z tzw. „Małego ZUS Plus”,
ii) poszerzenie definicji rzemiosła i rzemieślnika, które mają na celu ułatwienie
prowadzenia działalności rzemieślniczej oraz dostosowanie jej do
współczesnych realiów gospodarczych,
d) szybszych rozstrzygnięć administracyjnych poprzez m.in. odejście od zasady
dwuinstancyjności na rzecz jednoinstancyjności w kilku kolejnych postępowaniach
administracyjnych,
e) sprawniejszego działania urzędów, w szczególności:
i) brak konieczności przedkładania w urzędzie dokumentu prokury lub
pełnomocnictwa, jeżeli umocowanie da się wykazać w oparciu o CEIDG oraz
KRS,
ii) wdrożenie na szerszą skalę tzw. wezwań miękkich,
f) prawa gospodarczego bardziej przyjaznego przedsiębiorcom. W ramach tego
obszaru wprowadzono:
i) zasadę wzorowaną na koncepcji „one in, one out”, która oznacza, że
projektodawcy mają dążyć do nienakładania nowych obowiązków
administracyjnych, a jeżeli będzie to niemożliwe – dążyć do minimalizacji
obowiązków albo równoważnego zmniejszenia innych obciążeń
administracyjnych,
ii) 6-miesięczne vacatio legis dla przepisów nakładających na firmy nowe
obciążenia administracyjne,
iii) usprawnienie procesu przeglądu prawa gospodarczego dokonywanego przez
ministrów na podstawie Prawa przedsiębiorców,
-- 8 of 11 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
g) sposobu określenia wysokości przychodu w działalności nierejestrowej, którego
przekroczenie zmusza do rejestracji działalności w CEIDG – chodzi o odejście od
miesięcznego limitu przychodów na rzecz limitu kwartalnego,
h) zamówień publicznych:
i) we współpracy z Urzędem Zamówień Publicznych opracowano ustawę, której
celem jest przede wszystkim podwyższenie minimalnego progu, dla
stosowania ustawy – Prawo zamówień publicznych oraz ustawy o umowie
koncesji na roboty budowlane lub usługi, z poziomu 130 tys. zł do 170 tys. zł,
ii) wprowadzono możliwość ograniczenia przez zamawiającego dostępu do
polskiego rynku zamówień publicznych wykonawcom z państw trzecich, które
nie są stroną Porozumienia Światowej Organizacji Handlu i nie zawarły z Unią
Europejską porozumień o wzajemnej liberalizacji dostępu do rynku zamówień
publicznych, lub robót budowlanych, dostaw i usług pochodzących z tych
państw trzecich,
iii) wprowadzono ustawę o certyfikacji wykonawców zamówień publicznych,
której celem jest uproszczenie, przyśpieszenie oraz wzmocnienie procesu
weryfikacji wykonawców ubiegających się o udzielenie zamówienia
publicznego poprzez możliwość uzyskania dobrowolnego certyfikatu.
Rozwiązania te zostały opracowane we współpracy z przedsiębiorcami, którzy
aktywnie uczestniczyli w procesie identyfikowania barier i proponowania
usprawnień. Prace legislacyjne były prowadzone przy stałym dialogu z
przedstawicielami branż, co pozwoliło na uwzględnienie praktycznych potrzeb
rynku. Cały proces uzupełniały konsultacje publiczne projektów ustaw, dzięki
którym regulacje zyskały szerokie poparcie i większą przejrzystość.
Ad 10.
Ministerstwo Rozwoju i Technologii reaguje na bieżące potrzeby przedsiębiorców,
dostosowując swoje działania do aktualnych wyzwań gospodarczych. Szczególnym
przykładem jest chociażby pakiet rozwiązań wspierających firmy z obszarów dotkniętych
powodzią, nastawiony na ograniczanie barier w odbudowie działalności. Obejmował on
zarówno instrumenty finansowe, jak i organizacyjne, ukierunkowane na szybkie
przywrócenie ciągłości funkcjonowania. Całość działań odzwierciedla elastyczne
i responsywne podejście administracji publicznej do realnych potrzeb rynku.
Przedsiębiorcy mogą również skorzystać z programu „Wsparcie firm w okresowych
trudnościach – oferta dla przedsiębiorców” realizowanego przez Polską Agencję Rozwoju
Przedsiębiorczości (PARP), który obejmuje szkolenia i doradztwo dla podmiotów
zmagających się z problemami takimi jak kryzys gospodarczy w regionie, spadek popytu na
oferowane usługi czy produkty, utrata wykwalifikowanych pracowników albo choroba
kluczowych pracowników. Celem jest dostosowywanie przedsiębiorstw do zmian lub
aktywne przewidywanie, tak aby zaczynać radzenie sobie z trudnościami na wczesnym
etapie ich rozwoju, na długo zanim wywołają one szkodliwe skutki finansowe. Funkcjonuje
również Akademia PARP, która powstała w celu upowszechniania wiedzy o prowadzeniu
działalności gospodarczej, w tym i zarządzaniu kryzysowym w MŚP.
Ministerstwo Rozwoju i Technologii prowadzi również konsekwentny i wieloaspektowy
dialog z przedsiębiorcami w zakresie deregulacji działalności gospodarczej. Konsultacje
z przedstawicielami branż, organizacjami przedsiębiorców oraz izbami gospodarczymi,
-- 9 of 11 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
w tym prowadzone w ramach Zespołu do spraw Deregulacji i Dialogu Gospodarczego,
stanowią stały element prac nad zmianami regulacyjnymi i poprawą warunków
prowadzenia działalności gospodarczej w Polsce. Zgłaszane postulaty są analizowane pod
kątem ich wpływu na funkcjonowanie przedsiębiorstw czy interes społeczny.
Ad 11.
Według danych z badań GUS i Polskiego Instytutu Ekonomicznego (PIE) koniunktura
w przedsiębiorstwach w bieżącym roku pozostaje stabilna. Według GUS w lutym ogólny
wskaźnik koniunktury we wszystkich branżach odnotował nieznaczną poprawę lub
pozostawał stabilny w ujęciu miesięcznym. W ujęciu rocznym koniunktura była znacznie
lepiej oceniana we wszystkich branżach, z wyjątkiem finansów i ubezpieczeń, gdzie
zanotowała nieznaczny spadek (o 0,2 pkt.), ale nadal utrzymuje się na bardzo wysokim
poziomie (25,1 pkt). Najmocniej w ujęciu rocznym poprawie uległa koniunktura
w zakwaterowaniu i gastronomi (wzrost o 7,4 pkt.), przetwórstwie przemysłowym (wzrost
o 4,9 pkt.) oraz w informacji i komunikacji (wzrost o 2,6 pkt.). Z marcowego badania
koniunktury PIE (Miesięczny Indeks Koniunktury) wynika, że m/m poprawie uległy
nastroje w dużych (wzrost o 0,8 pkt.) i średnich (wzrost o 3,1 pkt.) przedsiębiorstwach.
Nieznacznemu pogorszeniu uległy nastroje w małych (spadek o 3 pkt.) i mikro (spadek o
0,7 pkt.) firmach. Pogorszenie nastrojów w mniejszych przedsiębiorstwach związane jest z
niskim poziomem inwestycji oraz spadkiem wartości sprzedaży i liczby nowych zamówień.
Z badania PIE wynika również, że spada odsetek wskazań wysokich kosztów finansowania,
które jako barierę prowadzenia działalności w marcu br. podało 21% przedsiębiorców, co
stanowiło spadek o 6 pkt. proc. m/m.
Bieżące dane dot. sytuacji w sektorze przedsiębiorstw nie stanowią podstawy do
formułowania obaw o na stabilność sektora MŚP. Według wskazywanych odczytów z
Szybkiego Monitoringu NBP, sytuacja w ostatnim okresie uległa poprawie. W III kw.
2025 r. sytuacja finansowa sektora przedsiębiorstw niefinansowych była lepsza niż rok
wcześniej. Wynik finansowy brutto sektora istotnie wzrósł (o 25,6% r/r), a skala jego
poprawy była wyraźnie większa niż w poprzednim kwartale (w II kw. wzrost o 1,7% r/r).
Towarzyszyła temu poprawa większości miar efektywności i sprawności działania
przedsiębiorstw. W III kw. 2025 r. spowolnił wzrost kosztów ogółem (do 2,5% r/r z 5,3%
r/r w II kw.), co w połączeniu ze wzrostem przychodów przełożyło się na spadek
wskaźnika poziomu kosztów do 95,2% z 95,8% w II kw. (s.a). Przyspieszył również wzrost
wydatków inwestycyjnych (dane dla średnich i dużych przedsiębiorstw), a nakłady na
środki trwałe w III kw. 2025 r. wzrosły o 3% r/r (0,7% r/r w II kw.). Największa poprawa
widoczna jest jednak w zakresie sytuacji finansowej przedsiębiorstw. W IV kw. 2025 r.
odsetek firm deklarujących brak problemów z płynnością wzrósł do 82,4% z 80,7% w III
kw. (s.a.). Wzrost płynności finansowej w ujęciu rocznym odnotowano zarówno w grupie
dużych firm, jak i w sektorze MŚP. W obu tych grupach kształtowała się ona powyżej
wieloletniej średniej.
Pozytywnie kształtują się również prognozy przyszłej sytuacji przedsiębiorstw. Wskaźnik
kwartalnych prognoz popytu na I kw. 2026 r., w porównaniu z analogicznymi okresami z
poprzednich lat, kształtował się na poziomie najwyższym od I kw. 2022 r. W perspektywie
rocznej perspektywy popytu kształtują się powyżej długookresowej mediany, 7,6 p. proc.
wobec mediany na poziomie 6,9 p. proc. Wskaźnik rocznych prognoz sytuacji
ekonomicznej wynosi 15,7 pkt. co jest najwyższym wynikiem od III kw. 2021 r.
-- 10 of 11 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Przedstawione dane oraz wyniki w sektorze przedsiębiorstw wskazują na stabilne wzrosty
przychodów oraz obniżenie dynamiki wzrostu kosztów. Dostrzegalne jest ożywienie
inwestycyjne i poprawa płynności finansowej. Analizowane wyniki finansowe oraz
wskaźniki agregujące przewidywania koniunktury i przyszłej sytuacji przedsiębiorstw w
ujęciu rocznym nie wskazują na zwiększenie się zagrożeń dla sektora małych i średnich
firm.
Z upoważnienia, z wyrazami szacunku
Michał Jaros
Sekretarz Stanu
/ kwalifikowany podpis elektroniczny /
w Ministerstwie Rozwoju i Technologii
-- 11 of 11 --