Interpelacja nr 15727
Interpelacja w sprawie systemowej dyskryminacji płacowej pracowników specjalistycznych ośrodków wsparcia oraz braku spójnych standardów finansowania infrastruktury terapeutycznej w systemie przeciwdziałania przemocy domowej
Zgłaszający:
•
Adresat:
Sprawiedliwość i Sądy (83%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie systemowej dyskryminacji płacowej pracowników specjalistycznych ośrodków wsparcia oraz braku spójnych standardów finansowania infrastruktury terapeutycznej w systemie przeciwdziałania przemocy domowej
Interpelacja nr 15727
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie systemowej dyskryminacji płacowej pracowników specjalistycznych ośrodków wsparcia oraz braku spójnych standardów finansowania infrastruktury terapeutycznej w systemie przeciwdziałania przemocy domowej
Zgłaszający: Piotr Górnikiewicz
Data wpływu: 02-03-2026
Szanowny Panie Premierze,
zwracam się z interpelacją w sprawie pilnej potrzeby interwencji w zakresie zasad przyznawania dodatków motywacyjnych dla pracowników specjalistycznych ośrodków wsparcia dla osób doznających przemocy domowej (SOW) oraz krytycznej sytuacji finansowej kadry merytorycznej w tych placówkach. Obecny sposób wdrażania uchwały nr 62 Rady Ministrów z dnia 19 czerwca 2024 r. w sprawie programu „Dofinansowanie wynagrodzeń pracowników jednostek organizacyjnych pomocy społecznej w postaci dodatku motywacyjnego na lata 2024-2027” doprowadził do powstania głębokich i nieuzasadnionych różnic w traktowaniu pracowników sektora publicznego realizujących tożsame zadania państwa.
Przykładem ilustrującym ten ogólnopolski problem jest sytuacja Tarnowskiego Ośrodka Interwencji Kryzysowej i Wsparcia Osób Doznających Przemocy Domowej (TOIKIWODPD). Placówka ta łączy funkcje ośrodka interwencji kryzysowej (OIK) oraz specjalistycznego ośrodka wsparcia (SOW). Mimo że specjaliści (psycholodzy, pedagodzy, prawnicy) w obu tych segmentach wykonują pracę o identycznym stopniu odpowiedzialności i obciążenia psychofizycznego, interpretacja przepisów sprawia, że dodatek motywacyjny wypłacany jest jedynie w ramach pracy na rzecz OIK. Za zadania realizowane w ramach SOW pracownicy nie otrzymują dodatku w ogóle, co stanowi rażący przejaw niesprawiedliwości.
Taka praktyka ignoruje dorobek orzeczniczy sądów powszechnych. Sąd Rejonowy w Jarosławiu w prawomocnym wyroku z dnia 12 grudnia 2025 r. wskazał, że uzależnianie prawa do dodatku motywacyjnego wyłącznie od konkretnego aktu prawnego, na podstawie którego wydawane są decyzje, „raziłoby swoją sztucznością”. Sąd podkreślił, że pojęcie „zadania z zakresu pomocy społecznej” należy interpretować funkcjonalnie i szeroko, uwzględniając cel świadczenia, a nie tylko jego formalną podstawę.
Praca w placówkach takich jak SOW wiąże się z całodobową gotowością do niesienia pomocy ofiarom tragedii ludzkich: samobójstw, żałoby, przemocy czy handlu ludźmi. Obecny system wynagradzania doprowadził do niebezpiecznego zjawiska zrównania płac wykwalifikowanych specjalistów z płacą minimalną pracowników obsługi, co uniemożliwia utrzymanie stabilnej kadry merytorycznej.
Dodatkowo, systemowe finansowanie SOW całkowicie pomija potrzeby w zakresie infrastruktury terapeutycznej. Placówki te muszą ubiegać się o wsparcie u darczyńców prywatnych na cele tak podstawowe, jak rewitalizacja ogrodów czy budowa mini placów zabaw dla dzieci przebywających w ośrodkach. Tymczasem dla osób po doświadczeniu przemocy bezpieczna przestrzeń zewnętrzna jest integralnym elementem procesu zdrowienia i odzyskiwania poczucia sprawczości.
W związku z powyższym, proszę o odpowiedź na następujące pytania:
Czy rząd podejmie działania w celu ujednolicenia zasad wdrażania uchwały nr 62 Rady Ministrów tak, aby pracownicy specjalistycznych ośrodków wsparcia (SOW) zostali w pełni włączeni do programu dodatków motywacyjnych na równi z pracownikami innych jednostek pomocy społecznej?
Czy rząd planuje systemową reformę wynagrodzeń pracowników merytorycznych w jednostkach całodobowego wsparcia ofiar przemocy, aby zapobiec degradacji płacowej specjalistów i zapewnić wysoką jakość świadczonych usług?
Czy w ramach prac Rady Ministrów zostaną wypracowane wytyczne zobowiązujące organy administracji do stosowania funkcjonalnej wykładni „zadań z zakresu pomocy społecznej”, zgodnie z linią orzeczniczą sądów pracy?
Czy rząd przewiduje uruchomienie dedykowanych funduszy na modernizację infrastruktury terapeutycznej przy placówkach całodobowego wsparcia (np. strefy wyciszenia, terapeutyczne place zabaw), uznając je za niezbędny standard pomocy ofiarom traumy?
Interpelacja nr 15727
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie systemowej dyskryminacji płacowej pracowników specjalistycznych ośrodków wsparcia oraz braku spójnych standardów finansowania infrastruktury terapeutycznej w systemie przeciwdziałania przemocy domowej
Zgłaszający: Piotr Górnikiewicz
Data wpływu: 02-03-2026
Szanowny Panie Premierze,
zwracam się z interpelacją w sprawie pilnej potrzeby interwencji w zakresie zasad przyznawania dodatków motywacyjnych dla pracowników specjalistycznych ośrodków wsparcia dla osób doznających przemocy domowej (SOW) oraz krytycznej sytuacji finansowej kadry merytorycznej w tych placówkach. Obecny sposób wdrażania uchwały nr 62 Rady Ministrów z dnia 19 czerwca 2024 r. w sprawie programu „Dofinansowanie wynagrodzeń pracowników jednostek organizacyjnych pomocy społecznej w postaci dodatku motywacyjnego na lata 2024-2027” doprowadził do powstania głębokich i nieuzasadnionych różnic w traktowaniu pracowników sektora publicznego realizujących tożsame zadania państwa.
Przykładem ilustrującym ten ogólnopolski problem jest sytuacja Tarnowskiego Ośrodka Interwencji Kryzysowej i Wsparcia Osób Doznających Przemocy Domowej (TOIKIWODPD). Placówka ta łączy funkcje ośrodka interwencji kryzysowej (OIK) oraz specjalistycznego ośrodka wsparcia (SOW). Mimo że specjaliści (psycholodzy, pedagodzy, prawnicy) w obu tych segmentach wykonują pracę o identycznym stopniu odpowiedzialności i obciążenia psychofizycznego, interpretacja przepisów sprawia, że dodatek motywacyjny wypłacany jest jedynie w ramach pracy na rzecz OIK. Za zadania realizowane w ramach SOW pracownicy nie otrzymują dodatku w ogóle, co stanowi rażący przejaw niesprawiedliwości.
Taka praktyka ignoruje dorobek orzeczniczy sądów powszechnych. Sąd Rejonowy w Jarosławiu w prawomocnym wyroku z dnia 12 grudnia 2025 r. wskazał, że uzależnianie prawa do dodatku motywacyjnego wyłącznie od konkretnego aktu prawnego, na podstawie którego wydawane są decyzje, „raziłoby swoją sztucznością”. Sąd podkreślił, że pojęcie „zadania z zakresu pomocy społecznej” należy interpretować funkcjonalnie i szeroko, uwzględniając cel świadczenia, a nie tylko jego formalną podstawę.
Praca w placówkach takich jak SOW wiąże się z całodobową gotowością do niesienia pomocy ofiarom tragedii ludzkich: samobójstw, żałoby, przemocy czy handlu ludźmi. Obecny system wynagradzania doprowadził do niebezpiecznego zjawiska zrównania płac wykwalifikowanych specjalistów z płacą minimalną pracowników obsługi, co uniemożliwia utrzymanie stabilnej kadry merytorycznej.
Dodatkowo, systemowe finansowanie SOW całkowicie pomija potrzeby w zakresie infrastruktury terapeutycznej. Placówki te muszą ubiegać się o wsparcie u darczyńców prywatnych na cele tak podstawowe, jak rewitalizacja ogrodów czy budowa mini placów zabaw dla dzieci przebywających w ośrodkach. Tymczasem dla osób po doświadczeniu przemocy bezpieczna przestrzeń zewnętrzna jest integralnym elementem procesu zdrowienia i odzyskiwania poczucia sprawczości.
W związku z powyższym, proszę o odpowiedź na następujące pytania:
Czy rząd podejmie działania w celu ujednolicenia zasad wdrażania uchwały nr 62 Rady Ministrów tak, aby pracownicy specjalistycznych ośrodków wsparcia (SOW) zostali w pełni włączeni do programu dodatków motywacyjnych na równi z pracownikami innych jednostek pomocy społecznej?
Czy rząd planuje systemową reformę wynagrodzeń pracowników merytorycznych w jednostkach całodobowego wsparcia ofiar przemocy, aby zapobiec degradacji płacowej specjalistów i zapewnić wysoką jakość świadczonych usług?
Czy w ramach prac Rady Ministrów zostaną wypracowane wytyczne zobowiązujące organy administracji do stosowania funkcjonalnej wykładni „zadań z zakresu pomocy społecznej”, zgodnie z linią orzeczniczą sądów pracy?
Czy rząd przewiduje uruchomienie dedykowanych funduszy na modernizację infrastruktury terapeutycznej przy placówkach całodobowego wsparcia (np. strefy wyciszenia, terapeutyczne place zabaw), uznając je za niezbędny standard pomocy ofiarom traumy?
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Katarzyna Nowakowska
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
30%
Konkretność
70%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
3
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
5.2 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (3)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
5111 znaków
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.179.2026
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 15727 Pana Posła Piotra Górnikiewicza, w sprawie
systemowej dyskryminacji płacowej pracowników specjalistycznych ośrodków wsparcia
oraz braku spójnych standardów finansowania infrastruktury terapeutycznej w systemie
przeciwdziałania przemocy domowej, proszę przyjąć poniższe wyjaśnienia.
Podstawą prawną rządowego programu „Dofinansowanie wynagrodzeń pracowników
jednostek organizacyjnych pomocy społecznej w postaci dodatku motywacyjnego na lata
2024–2027” jest art. 24 ust. 3 i 5 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej.
Zgodnie z przywołaną regulacją Rada Ministrów może przyjąć rządowy program
dofinansowania wynagrodzeń oraz kosztów składek od tych wynagrodzeń pracowników
określonych w programie, zatrudnionych w jednostkach organizacyjnych pomocy
społecznej prowadzonych przez jednostki samorządu terytorialnego lub na ich zlecenie, w
tym pracowników jednostek organizacyjnych pomocy społecznej wykonujących zadania
określone w art. 18 ust. 1 oraz art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy
społecznej.
Ww. Program obejmuje pracowników zatrudnionych we wskazanych jednostkach
organizacyjnych pomocy społecznej, zgodnie z treścią art. 6 przywołanej ustawy,
prowadzonych przez jednostki samorządu terytorialnego lub na ich zlecenie, realizujących
zadania pomocy społecznej, którzy zostali uwzględnieni w statystyce resortowej (MRiPS-06
– Dział 2. Zatrudnienie w systemie pomocy społecznej). Natomiast specjalistyczne ośrodki
wsparcia dla osób doznających przemocy domowej nie należą do żadnej z kategorii
jednostek organizacyjnych pomocy społecznej określonych w art. 6 ustawy o pomocy
społecznej. Przepisy ustawy o pomocy społecznej nie dają zatem upoważnienia do
dofinansowania wynagrodzeń pracowników zatrudnionych w tych ośrodkach.
Kierownictwo Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej docenia pracę wszystkich
pracowniczek i pracowników samorządowych. Niemniej, wprowadzając ww. program,
celowo wskazano zadania własne samorządu z zakresu pomocy społecznej z uwagi na ich
niedofinansowanie w latach poprzednich, co stanowi gest wyjścia naprzeciw oczekiwaniom
pracowników systemu pomocy społecznej realizujących zadania wynikające z ustawy
o pomocy społecznej i pracujących w jednostkach organizacyjnych pomocy społecznej.
Wprowadzone rozwiązania są również znaczącą formą wsparcia samorządów
w realizowanych przez nie zadaniach własnych i stanowią odpowiedź na wieloletnie apele
pracowników systemu pomocy społecznej.
Udzielone samorządom wsparcie może też pozwolić na podwyższenie wynagrodzeń
pozostałych pracowników samorządowych – w zależności od struktury organizacyjnej
ustalonej w danym samorządzie i lokalnych potrzeb.
-- 1 of 2 --
tel.222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Odnośnie do opracowania wytycznych zobowiązujących organy administracji do
stosowania zgodnej z linią orzeczniczą funkcjonalnej wykładni „zadań z zakresu pomocy
społecznej” należy wskazać, że na obecnym etapie Kierownictwo Ministerstwa Rodziny,
Pracy i Polityki Społecznej nie planuje działań w tym zakresie. Warto podkreślić, że o linii
orzeczniczej możemy mówić, gdy w orzecznictwie sądowym utrwali się powtarzalna
interpretacja przepisów prawa w określonej kwestii. Natomiast na chwilę obecną, w kwestii
interpretacji zadań z zakresu pomocy społecznej w związku z wypłatą dodatku
motywacyjnego na podstawie rządowego programu „Dofinansowanie wynagrodzeń
pracowników jednostek organizacyjnych pomocy społecznej w postaci dodatku
motywacyjnego na lata 2024–2027”, zapadł jeden wyrok (Sądu Rejonowego w Jarosławiu
IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, sygn. akt IV P 38/25 z 12 grudnia 2025 r.)
Pojedynczy wyrok pierwszoinstancyjny sądu rejonowego nie posiada waloru utrwalonej linii
orzeczniczej, która mogłaby skłaniać Ministra do zmiany dotychczasowego stanowiska.
Trzeba też zaznaczyć, że wyrok ten ma charakter indywidualny i obowiązuje jedynie
w odniesieniu do uczestników postępowania, nie tworząc wiążącej wykładni przepisów
prawa dla innych podmiotów czy osób. Co więcej, w opinii Ministra Rodziny, Pracy i Polityki
Społecznej rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie jest nie tylko błędne w zakresie
rozumowania przyjętego rzez sąd, ale może wręcz skłaniać do wniosku, że zapadło
z wykluczeniem prawa strony do udziału w postępowaniu. Należy bowiem zaznaczyć, że
Minister w trakcie procesu nie miał szansy przedstawić polemiki merytorycznej
z rozstrzygnięciem Sądu Rejonowego w Jarosławiu.
W odniesieniu do pozostałych zagadnień poruszonych w interpelacji wskazuję, że
wykraczają one poza zakres właściwości Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
Katarzyna Nowakowska
Podsekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 2 of 2 --
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.179.2026
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 15727 Pana Posła Piotra Górnikiewicza, w sprawie
systemowej dyskryminacji płacowej pracowników specjalistycznych ośrodków wsparcia
oraz braku spójnych standardów finansowania infrastruktury terapeutycznej w systemie
przeciwdziałania przemocy domowej, proszę przyjąć poniższe wyjaśnienia.
Podstawą prawną rządowego programu „Dofinansowanie wynagrodzeń pracowników
jednostek organizacyjnych pomocy społecznej w postaci dodatku motywacyjnego na lata
2024–2027” jest art. 24 ust. 3 i 5 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej.
Zgodnie z przywołaną regulacją Rada Ministrów może przyjąć rządowy program
dofinansowania wynagrodzeń oraz kosztów składek od tych wynagrodzeń pracowników
określonych w programie, zatrudnionych w jednostkach organizacyjnych pomocy
społecznej prowadzonych przez jednostki samorządu terytorialnego lub na ich zlecenie, w
tym pracowników jednostek organizacyjnych pomocy społecznej wykonujących zadania
określone w art. 18 ust. 1 oraz art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy
społecznej.
Ww. Program obejmuje pracowników zatrudnionych we wskazanych jednostkach
organizacyjnych pomocy społecznej, zgodnie z treścią art. 6 przywołanej ustawy,
prowadzonych przez jednostki samorządu terytorialnego lub na ich zlecenie, realizujących
zadania pomocy społecznej, którzy zostali uwzględnieni w statystyce resortowej (MRiPS-06
– Dział 2. Zatrudnienie w systemie pomocy społecznej). Natomiast specjalistyczne ośrodki
wsparcia dla osób doznających przemocy domowej nie należą do żadnej z kategorii
jednostek organizacyjnych pomocy społecznej określonych w art. 6 ustawy o pomocy
społecznej. Przepisy ustawy o pomocy społecznej nie dają zatem upoważnienia do
dofinansowania wynagrodzeń pracowników zatrudnionych w tych ośrodkach.
Kierownictwo Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej docenia pracę wszystkich
pracowniczek i pracowników samorządowych. Niemniej, wprowadzając ww. program,
celowo wskazano zadania własne samorządu z zakresu pomocy społecznej z uwagi na ich
niedofinansowanie w latach poprzednich, co stanowi gest wyjścia naprzeciw oczekiwaniom
pracowników systemu pomocy społecznej realizujących zadania wynikające z ustawy
o pomocy społecznej i pracujących w jednostkach organizacyjnych pomocy społecznej.
Wprowadzone rozwiązania są również znaczącą formą wsparcia samorządów
w realizowanych przez nie zadaniach własnych i stanowią odpowiedź na wieloletnie apele
pracowników systemu pomocy społecznej.
Udzielone samorządom wsparcie może też pozwolić na podwyższenie wynagrodzeń
pozostałych pracowników samorządowych – w zależności od struktury organizacyjnej
ustalonej w danym samorządzie i lokalnych potrzeb.
-- 1 of 2 --
tel.222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Odnośnie do opracowania wytycznych zobowiązujących organy administracji do
stosowania zgodnej z linią orzeczniczą funkcjonalnej wykładni „zadań z zakresu pomocy
społecznej” należy wskazać, że na obecnym etapie Kierownictwo Ministerstwa Rodziny,
Pracy i Polityki Społecznej nie planuje działań w tym zakresie. Warto podkreślić, że o linii
orzeczniczej możemy mówić, gdy w orzecznictwie sądowym utrwali się powtarzalna
interpretacja przepisów prawa w określonej kwestii. Natomiast na chwilę obecną, w kwestii
interpretacji zadań z zakresu pomocy społecznej w związku z wypłatą dodatku
motywacyjnego na podstawie rządowego programu „Dofinansowanie wynagrodzeń
pracowników jednostek organizacyjnych pomocy społecznej w postaci dodatku
motywacyjnego na lata 2024–2027”, zapadł jeden wyrok (Sądu Rejonowego w Jarosławiu
IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, sygn. akt IV P 38/25 z 12 grudnia 2025 r.)
Pojedynczy wyrok pierwszoinstancyjny sądu rejonowego nie posiada waloru utrwalonej linii
orzeczniczej, która mogłaby skłaniać Ministra do zmiany dotychczasowego stanowiska.
Trzeba też zaznaczyć, że wyrok ten ma charakter indywidualny i obowiązuje jedynie
w odniesieniu do uczestników postępowania, nie tworząc wiążącej wykładni przepisów
prawa dla innych podmiotów czy osób. Co więcej, w opinii Ministra Rodziny, Pracy i Polityki
Społecznej rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie jest nie tylko błędne w zakresie
rozumowania przyjętego rzez sąd, ale może wręcz skłaniać do wniosku, że zapadło
z wykluczeniem prawa strony do udziału w postępowaniu. Należy bowiem zaznaczyć, że
Minister w trakcie procesu nie miał szansy przedstawić polemiki merytorycznej
z rozstrzygnięciem Sądu Rejonowego w Jarosławiu.
W odniesieniu do pozostałych zagadnień poruszonych w interpelacji wskazuję, że
wykraczają one poza zakres właściwości Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
Katarzyna Nowakowska
Podsekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 2 of 2 --