Interpelacja nr 15667
Interpelacja w sprawie wdrożenia systemowych rozwiązań aktywizujących "ukryty potencjał" młodzieży NEET (15-34 lata) oraz reformy metod docierania do osób biernych zawodowo
Zgłaszający:
•
Adresat:
Edukacja i Szkolnictwo (100%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie wdrożenia systemowych rozwiązań aktywizujących "ukryty potencjał" młodzieży NEET (15-34 lata) oraz reformy metod docierania do osób biernych zawodowo
Interpelacja nr 15667
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie wdrożenia systemowych rozwiązań aktywizujących "ukryty potencjał" młodzieży NEET (15-34 lata) oraz reformy metod docierania do osób biernych zawodowo
Zgłaszający: Bożena Lisowska
Data wpływu: 27-02-2026
Szanowna Pani Minister,
zjawisko NEET (Not in Employment, Education, or Training) w Polsce przestało być jedynie wyzwaniem ekonomicznym, a urosło do rangi poważnego, zdiagnozowanego problemu społecznego. Dotyczy on osób w wieku 15-34 lat, które pozostają poza systemem pracy, edukacji formalnej i szkoleń. Skala tego zjawiska oraz jego wielopłaszczyznowe skutki - od niskiej samooceny i stanów lękowych, przez uzależnienia, aż po trwałą apatię obywatelską - wskazują na konieczność podjęcia natychmiastowych działań systemowych.
Młodzież NEET to grupa o ogromnym, acz zamrożonym potencjale, którego niewykorzystanie jest marnotrawstwem kapitału ludzkiego w dobie kryzysu demograficznego. Szczególnie niepokojący jest fakt, że bierność zawodowa często nie jest wyborem, lecz wynikiem barier systemowych (np. braku opieki nad dziećmi w przypadku kobiet) lub braku umiejętności poruszania się po rynku pracy. Należy wyraźnie zaznaczyć, że tradycyjne metody - polegające na biernym oczekiwaniu w urzędzie pracy na petenta – w przypadku tej grupy po prostu nie działają. NEET to nie tylko osoby "niechętne", ale przede wszystkim te, które napotkały konkretne bariery. Państwo musi przestać być biernym obserwatorem i stać się aktywnym partnerem w procesie ich „odmrażania” dla gospodarki.
W związku z powyższym, zwracam się z prośbą o odpowiedź na następujące pytania:
Jakie są aktualne dane (stan na koniec 2025 r.) dotyczące liczebności grupy NEET w Polsce, z podziałem na płeć, wiek oraz miejsce zamieszkania (miasto/wieś)?
Jakie konkretne działania są realizowane, aby dotrzeć do osób w wieku 15-34 lata, które nie figurują w rejestrach urzędów pracy (tzw. niewidzialni NEET-zi)?
Jak w praktyce wygląda „docieralność” do młodzieży zagrożonej wykluczeniem instytucji dedykowanych? Czy planowana jest reforma tych instytucji w stronę mobilnych zespołów rekrutacyjno-wspierających?
W jaki sposób resort planuje zintensyfikować współpracę z NGO oraz sektorem prywatnym, aby stosować metody niestandardowe, takie jak streetworking zawodowy czy mentoring rówieśniczy?
Czy ministerstwo planuje włączyć komponent wsparcia psychologicznego i terapeutycznego jako integralną część programów aktywizacji zawodowej? Zdiagnozowano bowiem, że bariery psychiczne (stany lękowe, depresyjne) są często pierwotną przyczyną wycofania się z rynku pracy.
Czy resort dysponuje badaniami dotyczącymi związku między statusem NEET a problemami ze zdrowiem psychicznym lub uzależnieniami?
Czy planowane są narzędzia dedykowane kobietom, u których bierność wynika z obowiązków opiekuńczych, aby ułatwić im powrót do aktywności zawodowej?
Jakie kroki zostaną podjęte, aby zmienić wizerunek młodzieży NEET z „grupy problemowej” na „rezerwę strategiczną rynku pracy”?
Aktywizacja tej grupy to nie tylko kwestia sprawiedliwości społecznej, ale przede wszystkim pragmatyzmu gospodarczego. Każda młoda osoba przywrócona na rynek pracy to realny wzrost PKB i mniejsze obciążenie dla systemu ubezpieczeń społecznych w przyszłości.
Z wyrazami szacunku
Interpelacja nr 15667
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie wdrożenia systemowych rozwiązań aktywizujących "ukryty potencjał" młodzieży NEET (15-34 lata) oraz reformy metod docierania do osób biernych zawodowo
Zgłaszający: Bożena Lisowska
Data wpływu: 27-02-2026
Szanowna Pani Minister,
zjawisko NEET (Not in Employment, Education, or Training) w Polsce przestało być jedynie wyzwaniem ekonomicznym, a urosło do rangi poważnego, zdiagnozowanego problemu społecznego. Dotyczy on osób w wieku 15-34 lat, które pozostają poza systemem pracy, edukacji formalnej i szkoleń. Skala tego zjawiska oraz jego wielopłaszczyznowe skutki - od niskiej samooceny i stanów lękowych, przez uzależnienia, aż po trwałą apatię obywatelską - wskazują na konieczność podjęcia natychmiastowych działań systemowych.
Młodzież NEET to grupa o ogromnym, acz zamrożonym potencjale, którego niewykorzystanie jest marnotrawstwem kapitału ludzkiego w dobie kryzysu demograficznego. Szczególnie niepokojący jest fakt, że bierność zawodowa często nie jest wyborem, lecz wynikiem barier systemowych (np. braku opieki nad dziećmi w przypadku kobiet) lub braku umiejętności poruszania się po rynku pracy. Należy wyraźnie zaznaczyć, że tradycyjne metody - polegające na biernym oczekiwaniu w urzędzie pracy na petenta – w przypadku tej grupy po prostu nie działają. NEET to nie tylko osoby "niechętne", ale przede wszystkim te, które napotkały konkretne bariery. Państwo musi przestać być biernym obserwatorem i stać się aktywnym partnerem w procesie ich „odmrażania” dla gospodarki.
W związku z powyższym, zwracam się z prośbą o odpowiedź na następujące pytania:
Jakie są aktualne dane (stan na koniec 2025 r.) dotyczące liczebności grupy NEET w Polsce, z podziałem na płeć, wiek oraz miejsce zamieszkania (miasto/wieś)?
Jakie konkretne działania są realizowane, aby dotrzeć do osób w wieku 15-34 lata, które nie figurują w rejestrach urzędów pracy (tzw. niewidzialni NEET-zi)?
Jak w praktyce wygląda „docieralność” do młodzieży zagrożonej wykluczeniem instytucji dedykowanych? Czy planowana jest reforma tych instytucji w stronę mobilnych zespołów rekrutacyjno-wspierających?
W jaki sposób resort planuje zintensyfikować współpracę z NGO oraz sektorem prywatnym, aby stosować metody niestandardowe, takie jak streetworking zawodowy czy mentoring rówieśniczy?
Czy ministerstwo planuje włączyć komponent wsparcia psychologicznego i terapeutycznego jako integralną część programów aktywizacji zawodowej? Zdiagnozowano bowiem, że bariery psychiczne (stany lękowe, depresyjne) są często pierwotną przyczyną wycofania się z rynku pracy.
Czy resort dysponuje badaniami dotyczącymi związku między statusem NEET a problemami ze zdrowiem psychicznym lub uzależnieniami?
Czy planowane są narzędzia dedykowane kobietom, u których bierność wynika z obowiązków opiekuńczych, aby ułatwić im powrót do aktywności zawodowej?
Jakie kroki zostaną podjęte, aby zmienić wizerunek młodzieży NEET z „grupy problemowej” na „rezerwę strategiczną rynku pracy”?
Aktywizacja tej grupy to nie tylko kwestia sprawiedliwości społecznej, ale przede wszystkim pragmatyzmu gospodarczego. Każda młoda osoba przywrócona na rynek pracy to realny wzrost PKB i mniejsze obciążenie dla systemu ubezpieczeń społecznych w przyszłości.
Z wyrazami szacunku
Odpowiedź urzędowa
Sekretarz stanu Aleksandra Gajewska
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
15%
Konkretność
85%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 5 %
Precyzyjne daty
5
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
3 / 1k zn.
- Podaje wskaźniki procentowe (5)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (5)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
16541 znaków
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.164.2026
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 15667 Pani Posłanki Bożeny Lisowskiej, w sprawie
wdrożenia systemowych rozwiązań aktywizujących ukryty potencjał młodzieży NEET (15-
34 lata) oraz reformy metod docierania do osób biernych zawodowo, proszę przyjąć
poniższe wyjaśnienia.
Odnośnie do pytania nt. aktualnych danych dotyczących liczebności grupy NEET w Polsce
na koniec 2025 r. informuję, że najnowsze dostępne dane z Badania Aktywności
Ekonomicznej Ludności (BAEL) GUS przedstawiają sytuację aktualną na IV kwartał 2025 r.
Średnia liczba NEET w 2025 r. była o 4,15% niższa w porównaniu do średniej z 2024 r.
Średnio w 2025 r. liczba NEET w 2025 r. wynosiła 878 tys. osób, a w 2024 r. 916 tys.
Spadek dotyczy szczególnie grupy wiekowej 25-34 lata, zaś nieznaczny wzrost (o 3,6%)
grupy 15-24.
Liczbę osób NEET z podziałem na poszczególne grupy w 8 ostatnich kwartałach
przedstawiają poniższe tabele.
A. NEET według grupy wiekowych w poszczególnych kwartałach 2024 i 2025 r. (w tys.
osób)
Grupa
wieku
1 kw.
2024
2 kw.
2024
3 kw.
2024
4 kw.
2024
1 kw.
2025
2 kw.
2025
3 kw.
2025
4 kw.
2025
15-24 305 305 375 327 357 305 349 351
25-34 601 582 580 590 571 521 529 532
B. NEET według miejsca zamieszkania w poszczególnych kwartałach 2024 i 2025 r. (w tys.
osób, wiek 15-34)
1 kw.
2024
2 kw.
2024
3 kw.
2024
4 kw.
2024
1 kw.
2025
2 kw.
2025
3 kw.
2025
4 kw.
2025
Miasto 453 423 450 430 437 404 420 436
Wieś 453 464 506 487 491 423 457 447
C. NEET według płci w poszczególnych kwartałach 2024 i 2025 r. (w tys. osób, wiek 15-
34)
1 kw.
2024
2 kw.
2024
3 kw.
2024
4 kw.
2024
1 kw.
2025
2 kw.
2025
3 kw.
2025
4 kw.
2025
mężczyźni 314 300 355 323 346 279 319 333
-- 1 of 6 --
tel.222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Kobiety 593 586 600 594 582 548 558 550
Jedną z grup zaliczanych do NEET są zarejestrowani w urzędach pracy bezrobotni.
W urzędzie pracy, zgodnie z ustawą o rynku pracy i służbach zatrudnienia, może być
zarejestrowana jako bezrobotna osoba, która ukończyła 18 lat.
Według stanu na koniec 2025 r. w urzędach pracy w całej Polsce zarejestrowanych było
320,8 tys. osób w wieku od 18 do 34 lat, które stanowiły 36,1% wszystkich bezrobotnych.
W grupie tej było: 121,3 tys. bezrobotnych w wieku 18-24 lata i 199,5 tys. w wieku 25-34
lata, 179,1 tys. kobiet, 160,3 tys. mieszkańców wsi.
W analizach europejskich oraz w statystykach Eurostat osoby z grupy NEET definiowane są
co do zasady jako osoby w wieku 15–29 lat nieuczestniczące w zatrudnieniu, edukacji ani
szkoleniu. Do tej grupy wiekowej odnosi się również zalecenie Rady (UE) z dnia 30
października 2020 r. w sprawie pomostu do zatrudnienia – wzmocnienia gwarancji dla
młodzieży (Dz.U. C 372 z 4.11.2020, s. 1–9; dalej jako: gwarancje dla młodzieży).
W ramach Europejskiego filaru praw socjalnych oraz monitorowania celów UE do 2030
zaplanowano obniżenie odsetka osób w wieku od 15 do 29 lat w statusie NEET do 9%.
Eurostat opisuje ten wskaźnik jako jeden z głównych celów unijnych dotyczących rynku
pracy.
W Polsce istotną rolę w docieraniu do młodych osób pozostających poza systemem
instytucjonalnego wsparcia, w tym do tych, które nie są zarejestrowane w urzędach pracy,
odgrywają Ochotnicze Hufce Pracy (OHP). Instytucja ta kieruje swoje działania do osób
wymagających wsparcia w zakresie aktywizacji społecznej i zawodowej, a dostęp do
oferowanych przez nią usług nie jest uzależniony od posiadania statusu osoby bezrobotnej
ani rejestracji w powiatowym urzędzie pracy. Jednocześnie, w związku ze zmianami
wynikającymi z przepisów ustawy z dnia 20 marca 2025 r. o rynku pracy i służbach
zatrudnienia (Dz.U. z 2025 r. poz. 620), przedział wiekowy klientów OHP rozszerzono
i obecnie obejmuje on osoby od 14 do 30 roku życia.
Działania OHP skupiają się na poradnictwie zawodowym, pośrednictwie pracy oraz
szkoleniu zawodowym i realizowane są również poprzez współpracę z lokalnymi
partnerami, takimi jak szkoły, jednostki samorządu terytorialnego, instytucje pomocy
społecznej czy organizacje pozarządowe. Pozwala to na aktywne docieranie do tzw.
„niewidzialnych NEET-ów”, m.in. poprzez działania informacyjne i doradcze prowadzone w
środowiskach lokalnych oraz instytucjach pracujących z młodzieżą znajdującą się w trudnej
sytuacji życiowej.
W zakresie „docieralności” do młodzieży zagrożonej wykluczeniem ustawa z dnia 20 marca
2025 roku o rynku pracy i służbach zatrudnienia nałożyła na wojewódzkie i powiatowe
urzędy pracy nowe zadania, do których należy m.in. docieranie z informacją
o możliwościach skorzystania z określonych w ustawie form pomocy do ich potencjalnych
beneficjentów oraz motywowanie osób niezarejestrowanych, w tym biernych zawodowo,
do podejmowania aktywności zawodowej. Zadania te są finansowane z Funduszu Pracy.
Urzędy pracy mogą docierać do osób niezarejestrowanych poprzez:
— analizy i badania potrzeb osób biernych zawodowo na lokalnych rynkach pracy;
— promowanie oferty urzędów pracy i zachęcanie do rejestracji w urzędach pracy podczas
wydarzeń takich jak targi pracy - „talent days” czy dni kariery;
— promowanie oferty i działań urzędów pracy z wykorzystaniem mediów
społecznościowych;
-- 2 of 6 --
tel.222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
— organizację dni otwartych doradztwa zawodowego, podczas których pracownicy
urzędów pracy mogą przedstawiać ofertę dostępną w urzędzie pracy i zachęcić do
rejestracji;
— współpracę z innymi podmiotami, np. ośrodkami pomocy społecznej, organizacjami
pozarządowymi, uczelniami, instytucjami kultury, szkołami, biurami karier, itp., celem
promowania działań urzędów pracy;
Zmotywowana do poszukiwania pracy osoba rejestruje się w powiatowym urzędzie pracy
jako bezrobotna lub poszukująca pracy i zostaje objęta wsparciem właściwym dla grupy, do
której się zalicza.
Zgodnie z przepisami ustawy osoba niezarejestrowana, również bierna zawodowo, może
korzystać z poradnictwa zawodowego oraz pośrednictwa pracy.
Dodatkowo w bieżącym roku kierownictwo MRPiPS planuje realizację projektów
pilotażowych, w których zostaną przetestowanie m.in. narzędzia umożliwiające
identyfikację oraz skuteczne dotarcie do osób biernych zawodowo, w tym kobiet
posiadających dzieci. Celem tych działań będzie zachęcenie objętych nimi osób do powrotu
na rynek pracy i aktywizacji zawodowej.
W zakresie współpracy z NGO i sektorem prywatnym, w celu stosowania streetworkingu
zawodowego czy mentoringu rówieśniczego, kierownictwo Ministerstwa Rodziny, Pracy
i Polityki Społecznej rozwija współpracę z organizacjami pozarządowymi oraz sektorem
prywatnym zarówno na poziomie systemowym, jak i operacyjnym. Dwa razy w roku
organizowane są spotkania nieformalnej grupy interesariuszy, w której uczestniczą
przedstawiciele partnerów społecznych i organizacji pozarządowych. Gremium to pełni
funkcję opiniodawczo-doradczą w zakresie realizacji gwarancji dla młodzieży m.in.
w odniesieniu do sposobów docierania do młodych osób pozostających poza systemem
wsparcia.
Na poziomie wdrożeniowym współpraca z NGO i sektorem prywatnym realizowana jest
m.in. przez publiczne służby zatrudnienia, w szczególności Ochotnicze Hufce Pracy, które
współdziałają z partnerami lokalnymi, organizacjami społecznymi, pracodawcami,
instytucjami edukacyjnymi i podmiotami prowadzącymi działalność z zakresu pomocy
społecznej w celu lepszego dopasowania podejmowanych przedsięwzięć do potrzeb
młodych osób. Współpraca ta obejmuje zarówno działania systematyczne, jak i projekty
o charakterze pilotażowym lub lokalnym. W ramach tej współpracy wykorzystywane są
również niestandardowe metody pracy, takie jak elementy streetworkingu czy mentoringu.
Metody te są najczęściej stosowane we współpracy z partnerami zewnętrznymi
dysponującymi odpowiednim doświadczeniem i kompetencjami, co pozwala na elastyczne
dostosowanie form wsparcia do specyfiki danej grupy docelowej.
Takie podejście umożliwia stopniowe rozwijanie i testowanie nowych form wsparcia, przy
jednoczesnym zachowaniu ich komplementarności z instrumentami systemowymi rynku
pracy.
Odnośnie do pytania o włączanie komponentu wsparcia psychologicznego w programy
aktywizacji zawodowej pragnę poinformować, że zgodnie z art. 205 ustawy o rynku pracy
i służbach zatrudnienia powiatowy urząd pracy może skierować osobę bezrobotną lub
poszukującą pracy na badania lekarskie lub psychologiczne w celu stwierdzenie jej zdolności
do wykonywania pracy, uczestnictwa w formie pomocy lub wykluczenia przeciwskazań do
wykonywania pracy związanej z formą pomocy. Koszty badań są finansowane z Funduszu
Pracy w formie wpłaty na konto wykonawcy badania albo osoby bezrobotnej lub
poszukującej pracy.
-- 3 of 6 --
tel.222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
W Planie Rozwoju Publicznych Służb Zatrudnienia na lata 2025-2027 określono inicjatywy
służące aktywizacji osób bezrobotnych i biernych zawodowo. Wśród nich znajduje się
wspieranie aktywności zawodowej osób długotrwale bezrobotnych, realizowane przez
powiatowe urzędy pracy m.in. na gruncie specjalistycznych programów wsparcia
psychologicznego i społecznego we współpracy z właściwymi instytucjami na poziomie
lokalnym (przede wszystkim z ośrodkami pomocy społecznej przy udziale psychologa).
Należy podkreślić, że zgodnie z art. 203 ustawy o rynku pracy i służbach zatrudnienia
niektóre powiatowe urzędy pracy tworzą punkty obsługi osób do 30 roku życia i zapewniają
kompleksowe wsparcie dostosowane do potrzeb młodych osób, obejmujące m.in. elementy
wsparcia psychologicznego.
Wsparcie psychologiczne stanowi też istotny element działań realizowanych przez
Ochotnicze Hufce Pracy i jest integralną częścią procesu przygotowania młodych osób do
wejścia na rynek pracy. Każda korzystająca z usług OHP osoba diagnozowana jest pod
kątem potrzeb, a w przypadku młodzieży przebywającej w jednostkach stacjonarnych
objęta pogłębioną diagnozą psychologiczno-pedagogiczną. Na tej podstawie opracowuje się
indywidualną ścieżkę wsparcia, która obejmuje m.in. działania doradcze i psychologiczne.
Beneficjenci tej formy pomocy mogą korzystać z konsultacji psychologicznych i wsparcia
terapeutycznego w formie indywidualnej lub grupowej. Prowadzone z nimi działania
koncentrują się na wzmacnianiu ich kompetencji społecznych, odporności psychicznej oraz
motywacji i są realizowane zgodnie ze „Standardem wychowania” obowiązującym w OHP,
a w razie potrzeby uzupełniane w drodze współpracy z zewnętrznymi specjalistami
i instytucjami.
Informuję, że w Ministerstwie Rodziny Pracy i Polityki Społecznej nie prowadzi się
bezpośrednich badań zdrowia psychicznego osób NEET. Kierownictwo resortu śledzi jednak
prace naukowe prowadzone w tym zakresie. W 2021 r. badacze z Kanady i z USA
przeprowadzili przegląd 24 badań dot. NEET z lat 1999-2020. Wskazuje on, że status NEET
jest istotnie powiązany z gorszym zdrowiem psychicznym oraz problemami związanymi
z używaniem substancji psychoaktywnych. Zaburzenia psychiczne podnoszą ryzyko
negatywnych wyników edukacyjnych i zawodowych. Problemy psychiczne, z jakimi mierzą
się osoby między 12 a 15 rokiem życia mogą zwiększać ryzyko bycia NEET w młodej
dorosłości. Poza tym problemy zdrowotne i psychologiczne znacznie podnoszą ryzyko
wypadnięcia z systemu edukacji, a tym samym wejścia do grupy NEET.
Odnośnie do pytania o narzędzia dedykowane kobietom, których bierność zawodowa
wynika z obowiązków opiekuńczych informuję, że w ustawie o rynku pracy i służbach
zatrudnienia przewidziano formy pomocy, które mają wspierać rodziców w godzeniu
obowiązków zawodowych z życiem rodzinnym i pozytywnie wpływać na aktywizację
bezrobotnych kobiet. Akt ten przyznaje również pierwszeństwo w korzystaniu ze wsparcia
urzędów pracy osobom posiadającym Kartę Dużej Rodziny oraz bezrobotnym samotnie
wychowujących co najmniej jedno dziecko.
Powiatowe urzędy pracy oferują pomoc w powrocie na rynek pracy kobietom, które
zarejestrują się jako bezrobotne lub poszukujące pracy. Mogą one na ogólnych zasadach
skorzystać ze wsparcia w zakresie aktywizacji zawodowej, do którego zalicza się m.in.:
— pomoc w znalezieniu pracy, obejmująca przede wszystkim pośrednictwo pracy
i poradnictwo zawodowe, a także współpracę z urzędem pracy opartą na
dobrowolności w przyjmowaniu ofert zatrudnienia i stałą opiekę indywidualnego
doradcy ds. zatrudnienia (również w formule online);
— pomoc w rozwoju zawodowym pod postacią oferowanych szkoleń, finansowania
kosztów potwierdzenia nabycia wiedzy i umiejętności lub kosztów uzyskania
-- 4 of 6 --
tel.222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
dokumentu potwierdzającego nabycie wiedzy i umiejętności, bonu na kształcenie
ustawiczne czy pożyczki edukacyjnej;
— pomoc w zdobyciu doświadczenia zawodowego poprzez oferowane staże (możliwość
realizacji stażu w niepełnym wymiarze czasu pracy - minimum 20 h w tygodniu, również
w formie zdalnej);
— pomoc w podjęciu zatrudnienia subsydiowanego u pracodawcy przez skierowanie do
pracy na refundowane stanowiska pracy;
— skierowanie do udziału w programie specjalnym w przypadku, gdy istnieje konieczność
zastosowania pozaustawowych form wsparcia;
— pomoc finansową w podjęciu działalności gospodarczej, pozwalającą również na
pokrycie kosztów pomocy prawnej, konsultacji i doradztwa niezbędnego dla osoby
zakładającej własną firmę;
— środki na założenie lub przystąpienie do spółdzielni socjalnej, pożyczka na podjęcie
działalności gospodarczej;
— pakiet aktywizacyjny, który umożliwia skierowanie osoby bezrobotnej do więcej niż
jednej formy pomocy, zapewniając jej kompleksowe i wieloetapowe wsparcie
sprzyjające zmianie kwalifikacji oraz powrotowi i utrzymaniu się na rynku pracy;
— bon na zasiedlenie – środki w wysokości do 200% przeciętnego wynagrodzenia za
pracę, przyznawane osobie bezrobotnej na podjęcie pracy w innej miejscowości niż
dotychczasowe miejsce zamieszkania.
Ustawą o rynku pracy i służbach zatrudnienia wprowadzono też rozwiązania umożliwiające
godzenie życia zawodowego z rodzinnym, takie jak:
— świadczenie aktywizacyjne przyznawane pracodawcy za zatrudnienie w co najmniej
połowie wymiaru czasu pracy osoby bezrobotnej lub poszukującej pracy
niezatrudnionej i niewykonującej innej pracy zarobkowej, rodzica powracającego na
rynek pracy po przerwie związanej z wychowywaniem dziecka;
— refundacja kosztów opieki nad dzieckiem i osobą zależną. Starosta może na podstawie
umowy, po udokumentowaniu poniesionych kosztów, refundować osobie bezrobotnej
koszty opieki nad dzieckiem lub dziećmi do 7 roku życia, a w przypadku dziecka lub
dzieci z niepełnosprawnościami – do 18. roku życia.;
— grant na pracę zdalną dla skierowanego bezrobotnego rodzica powracającego na rynek
pracy o maksymalnej wartości równej 3-krotności minimalnego wynagrodzenia za
pracę.
Nie ulega wątpliwości, że młode osoby z grupy NEET należy traktować jako zbiorowość
o potencjale, który powinien zostać należycie doceniony. W tym kontekście kluczową rolę
odgrywają inicjatywy wzmacniające skuteczność aktywizacji zawodowej, budujące
adekwatny, pozytywny wizerunek młodych osób na rynku pracy, realizowane ze środków
Unii Europejskiej.
W ramach programu Fundusze Europejskie dla Rozwoju Społecznego przygotowywane są
standardy wsparcia osób młodych i długotrwale bezrobotnych w urzędach pracy, które
mają zostać wdrożone do końca maja 2028 r. Uzupełnieniem działań systemowych będą
działania informacyjno-promocyjne realizowane w ramach projektu niekonkurencyjnego
FERS „Koordynacja wsparcia osób młodych i długotrwale bezrobotnych na rynku pracy
i wzmocnienie jej skuteczności z poziomu krajowego” na lata 2021–2027. Ich celem jest
zwiększenie zasięgu oddziaływania form wsparcia oraz budowanie świadomości społecznej
– również wśród pracodawców – na temat potencjału, potrzeb i aspiracji młodych osób.
Obejmą one m.in. publikacje prasowe, kampanię internetową w mediach
społecznościowych, emisję spotu informacyjnego oraz modernizację strony internetowej
adresowanej do osób młodych.
-- 5 of 6 --
tel.222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
Aleksandra Gajewska
Sekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 6 of 6 --
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.164.2026
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 15667 Pani Posłanki Bożeny Lisowskiej, w sprawie
wdrożenia systemowych rozwiązań aktywizujących ukryty potencjał młodzieży NEET (15-
34 lata) oraz reformy metod docierania do osób biernych zawodowo, proszę przyjąć
poniższe wyjaśnienia.
Odnośnie do pytania nt. aktualnych danych dotyczących liczebności grupy NEET w Polsce
na koniec 2025 r. informuję, że najnowsze dostępne dane z Badania Aktywności
Ekonomicznej Ludności (BAEL) GUS przedstawiają sytuację aktualną na IV kwartał 2025 r.
Średnia liczba NEET w 2025 r. była o 4,15% niższa w porównaniu do średniej z 2024 r.
Średnio w 2025 r. liczba NEET w 2025 r. wynosiła 878 tys. osób, a w 2024 r. 916 tys.
Spadek dotyczy szczególnie grupy wiekowej 25-34 lata, zaś nieznaczny wzrost (o 3,6%)
grupy 15-24.
Liczbę osób NEET z podziałem na poszczególne grupy w 8 ostatnich kwartałach
przedstawiają poniższe tabele.
A. NEET według grupy wiekowych w poszczególnych kwartałach 2024 i 2025 r. (w tys.
osób)
Grupa
wieku
1 kw.
2024
2 kw.
2024
3 kw.
2024
4 kw.
2024
1 kw.
2025
2 kw.
2025
3 kw.
2025
4 kw.
2025
15-24 305 305 375 327 357 305 349 351
25-34 601 582 580 590 571 521 529 532
B. NEET według miejsca zamieszkania w poszczególnych kwartałach 2024 i 2025 r. (w tys.
osób, wiek 15-34)
1 kw.
2024
2 kw.
2024
3 kw.
2024
4 kw.
2024
1 kw.
2025
2 kw.
2025
3 kw.
2025
4 kw.
2025
Miasto 453 423 450 430 437 404 420 436
Wieś 453 464 506 487 491 423 457 447
C. NEET według płci w poszczególnych kwartałach 2024 i 2025 r. (w tys. osób, wiek 15-
34)
1 kw.
2024
2 kw.
2024
3 kw.
2024
4 kw.
2024
1 kw.
2025
2 kw.
2025
3 kw.
2025
4 kw.
2025
mężczyźni 314 300 355 323 346 279 319 333
-- 1 of 6 --
tel.222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Kobiety 593 586 600 594 582 548 558 550
Jedną z grup zaliczanych do NEET są zarejestrowani w urzędach pracy bezrobotni.
W urzędzie pracy, zgodnie z ustawą o rynku pracy i służbach zatrudnienia, może być
zarejestrowana jako bezrobotna osoba, która ukończyła 18 lat.
Według stanu na koniec 2025 r. w urzędach pracy w całej Polsce zarejestrowanych było
320,8 tys. osób w wieku od 18 do 34 lat, które stanowiły 36,1% wszystkich bezrobotnych.
W grupie tej było: 121,3 tys. bezrobotnych w wieku 18-24 lata i 199,5 tys. w wieku 25-34
lata, 179,1 tys. kobiet, 160,3 tys. mieszkańców wsi.
W analizach europejskich oraz w statystykach Eurostat osoby z grupy NEET definiowane są
co do zasady jako osoby w wieku 15–29 lat nieuczestniczące w zatrudnieniu, edukacji ani
szkoleniu. Do tej grupy wiekowej odnosi się również zalecenie Rady (UE) z dnia 30
października 2020 r. w sprawie pomostu do zatrudnienia – wzmocnienia gwarancji dla
młodzieży (Dz.U. C 372 z 4.11.2020, s. 1–9; dalej jako: gwarancje dla młodzieży).
W ramach Europejskiego filaru praw socjalnych oraz monitorowania celów UE do 2030
zaplanowano obniżenie odsetka osób w wieku od 15 do 29 lat w statusie NEET do 9%.
Eurostat opisuje ten wskaźnik jako jeden z głównych celów unijnych dotyczących rynku
pracy.
W Polsce istotną rolę w docieraniu do młodych osób pozostających poza systemem
instytucjonalnego wsparcia, w tym do tych, które nie są zarejestrowane w urzędach pracy,
odgrywają Ochotnicze Hufce Pracy (OHP). Instytucja ta kieruje swoje działania do osób
wymagających wsparcia w zakresie aktywizacji społecznej i zawodowej, a dostęp do
oferowanych przez nią usług nie jest uzależniony od posiadania statusu osoby bezrobotnej
ani rejestracji w powiatowym urzędzie pracy. Jednocześnie, w związku ze zmianami
wynikającymi z przepisów ustawy z dnia 20 marca 2025 r. o rynku pracy i służbach
zatrudnienia (Dz.U. z 2025 r. poz. 620), przedział wiekowy klientów OHP rozszerzono
i obecnie obejmuje on osoby od 14 do 30 roku życia.
Działania OHP skupiają się na poradnictwie zawodowym, pośrednictwie pracy oraz
szkoleniu zawodowym i realizowane są również poprzez współpracę z lokalnymi
partnerami, takimi jak szkoły, jednostki samorządu terytorialnego, instytucje pomocy
społecznej czy organizacje pozarządowe. Pozwala to na aktywne docieranie do tzw.
„niewidzialnych NEET-ów”, m.in. poprzez działania informacyjne i doradcze prowadzone w
środowiskach lokalnych oraz instytucjach pracujących z młodzieżą znajdującą się w trudnej
sytuacji życiowej.
W zakresie „docieralności” do młodzieży zagrożonej wykluczeniem ustawa z dnia 20 marca
2025 roku o rynku pracy i służbach zatrudnienia nałożyła na wojewódzkie i powiatowe
urzędy pracy nowe zadania, do których należy m.in. docieranie z informacją
o możliwościach skorzystania z określonych w ustawie form pomocy do ich potencjalnych
beneficjentów oraz motywowanie osób niezarejestrowanych, w tym biernych zawodowo,
do podejmowania aktywności zawodowej. Zadania te są finansowane z Funduszu Pracy.
Urzędy pracy mogą docierać do osób niezarejestrowanych poprzez:
— analizy i badania potrzeb osób biernych zawodowo na lokalnych rynkach pracy;
— promowanie oferty urzędów pracy i zachęcanie do rejestracji w urzędach pracy podczas
wydarzeń takich jak targi pracy - „talent days” czy dni kariery;
— promowanie oferty i działań urzędów pracy z wykorzystaniem mediów
społecznościowych;
-- 2 of 6 --
tel.222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
— organizację dni otwartych doradztwa zawodowego, podczas których pracownicy
urzędów pracy mogą przedstawiać ofertę dostępną w urzędzie pracy i zachęcić do
rejestracji;
— współpracę z innymi podmiotami, np. ośrodkami pomocy społecznej, organizacjami
pozarządowymi, uczelniami, instytucjami kultury, szkołami, biurami karier, itp., celem
promowania działań urzędów pracy;
Zmotywowana do poszukiwania pracy osoba rejestruje się w powiatowym urzędzie pracy
jako bezrobotna lub poszukująca pracy i zostaje objęta wsparciem właściwym dla grupy, do
której się zalicza.
Zgodnie z przepisami ustawy osoba niezarejestrowana, również bierna zawodowo, może
korzystać z poradnictwa zawodowego oraz pośrednictwa pracy.
Dodatkowo w bieżącym roku kierownictwo MRPiPS planuje realizację projektów
pilotażowych, w których zostaną przetestowanie m.in. narzędzia umożliwiające
identyfikację oraz skuteczne dotarcie do osób biernych zawodowo, w tym kobiet
posiadających dzieci. Celem tych działań będzie zachęcenie objętych nimi osób do powrotu
na rynek pracy i aktywizacji zawodowej.
W zakresie współpracy z NGO i sektorem prywatnym, w celu stosowania streetworkingu
zawodowego czy mentoringu rówieśniczego, kierownictwo Ministerstwa Rodziny, Pracy
i Polityki Społecznej rozwija współpracę z organizacjami pozarządowymi oraz sektorem
prywatnym zarówno na poziomie systemowym, jak i operacyjnym. Dwa razy w roku
organizowane są spotkania nieformalnej grupy interesariuszy, w której uczestniczą
przedstawiciele partnerów społecznych i organizacji pozarządowych. Gremium to pełni
funkcję opiniodawczo-doradczą w zakresie realizacji gwarancji dla młodzieży m.in.
w odniesieniu do sposobów docierania do młodych osób pozostających poza systemem
wsparcia.
Na poziomie wdrożeniowym współpraca z NGO i sektorem prywatnym realizowana jest
m.in. przez publiczne służby zatrudnienia, w szczególności Ochotnicze Hufce Pracy, które
współdziałają z partnerami lokalnymi, organizacjami społecznymi, pracodawcami,
instytucjami edukacyjnymi i podmiotami prowadzącymi działalność z zakresu pomocy
społecznej w celu lepszego dopasowania podejmowanych przedsięwzięć do potrzeb
młodych osób. Współpraca ta obejmuje zarówno działania systematyczne, jak i projekty
o charakterze pilotażowym lub lokalnym. W ramach tej współpracy wykorzystywane są
również niestandardowe metody pracy, takie jak elementy streetworkingu czy mentoringu.
Metody te są najczęściej stosowane we współpracy z partnerami zewnętrznymi
dysponującymi odpowiednim doświadczeniem i kompetencjami, co pozwala na elastyczne
dostosowanie form wsparcia do specyfiki danej grupy docelowej.
Takie podejście umożliwia stopniowe rozwijanie i testowanie nowych form wsparcia, przy
jednoczesnym zachowaniu ich komplementarności z instrumentami systemowymi rynku
pracy.
Odnośnie do pytania o włączanie komponentu wsparcia psychologicznego w programy
aktywizacji zawodowej pragnę poinformować, że zgodnie z art. 205 ustawy o rynku pracy
i służbach zatrudnienia powiatowy urząd pracy może skierować osobę bezrobotną lub
poszukującą pracy na badania lekarskie lub psychologiczne w celu stwierdzenie jej zdolności
do wykonywania pracy, uczestnictwa w formie pomocy lub wykluczenia przeciwskazań do
wykonywania pracy związanej z formą pomocy. Koszty badań są finansowane z Funduszu
Pracy w formie wpłaty na konto wykonawcy badania albo osoby bezrobotnej lub
poszukującej pracy.
-- 3 of 6 --
tel.222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
W Planie Rozwoju Publicznych Służb Zatrudnienia na lata 2025-2027 określono inicjatywy
służące aktywizacji osób bezrobotnych i biernych zawodowo. Wśród nich znajduje się
wspieranie aktywności zawodowej osób długotrwale bezrobotnych, realizowane przez
powiatowe urzędy pracy m.in. na gruncie specjalistycznych programów wsparcia
psychologicznego i społecznego we współpracy z właściwymi instytucjami na poziomie
lokalnym (przede wszystkim z ośrodkami pomocy społecznej przy udziale psychologa).
Należy podkreślić, że zgodnie z art. 203 ustawy o rynku pracy i służbach zatrudnienia
niektóre powiatowe urzędy pracy tworzą punkty obsługi osób do 30 roku życia i zapewniają
kompleksowe wsparcie dostosowane do potrzeb młodych osób, obejmujące m.in. elementy
wsparcia psychologicznego.
Wsparcie psychologiczne stanowi też istotny element działań realizowanych przez
Ochotnicze Hufce Pracy i jest integralną częścią procesu przygotowania młodych osób do
wejścia na rynek pracy. Każda korzystająca z usług OHP osoba diagnozowana jest pod
kątem potrzeb, a w przypadku młodzieży przebywającej w jednostkach stacjonarnych
objęta pogłębioną diagnozą psychologiczno-pedagogiczną. Na tej podstawie opracowuje się
indywidualną ścieżkę wsparcia, która obejmuje m.in. działania doradcze i psychologiczne.
Beneficjenci tej formy pomocy mogą korzystać z konsultacji psychologicznych i wsparcia
terapeutycznego w formie indywidualnej lub grupowej. Prowadzone z nimi działania
koncentrują się na wzmacnianiu ich kompetencji społecznych, odporności psychicznej oraz
motywacji i są realizowane zgodnie ze „Standardem wychowania” obowiązującym w OHP,
a w razie potrzeby uzupełniane w drodze współpracy z zewnętrznymi specjalistami
i instytucjami.
Informuję, że w Ministerstwie Rodziny Pracy i Polityki Społecznej nie prowadzi się
bezpośrednich badań zdrowia psychicznego osób NEET. Kierownictwo resortu śledzi jednak
prace naukowe prowadzone w tym zakresie. W 2021 r. badacze z Kanady i z USA
przeprowadzili przegląd 24 badań dot. NEET z lat 1999-2020. Wskazuje on, że status NEET
jest istotnie powiązany z gorszym zdrowiem psychicznym oraz problemami związanymi
z używaniem substancji psychoaktywnych. Zaburzenia psychiczne podnoszą ryzyko
negatywnych wyników edukacyjnych i zawodowych. Problemy psychiczne, z jakimi mierzą
się osoby między 12 a 15 rokiem życia mogą zwiększać ryzyko bycia NEET w młodej
dorosłości. Poza tym problemy zdrowotne i psychologiczne znacznie podnoszą ryzyko
wypadnięcia z systemu edukacji, a tym samym wejścia do grupy NEET.
Odnośnie do pytania o narzędzia dedykowane kobietom, których bierność zawodowa
wynika z obowiązków opiekuńczych informuję, że w ustawie o rynku pracy i służbach
zatrudnienia przewidziano formy pomocy, które mają wspierać rodziców w godzeniu
obowiązków zawodowych z życiem rodzinnym i pozytywnie wpływać na aktywizację
bezrobotnych kobiet. Akt ten przyznaje również pierwszeństwo w korzystaniu ze wsparcia
urzędów pracy osobom posiadającym Kartę Dużej Rodziny oraz bezrobotnym samotnie
wychowujących co najmniej jedno dziecko.
Powiatowe urzędy pracy oferują pomoc w powrocie na rynek pracy kobietom, które
zarejestrują się jako bezrobotne lub poszukujące pracy. Mogą one na ogólnych zasadach
skorzystać ze wsparcia w zakresie aktywizacji zawodowej, do którego zalicza się m.in.:
— pomoc w znalezieniu pracy, obejmująca przede wszystkim pośrednictwo pracy
i poradnictwo zawodowe, a także współpracę z urzędem pracy opartą na
dobrowolności w przyjmowaniu ofert zatrudnienia i stałą opiekę indywidualnego
doradcy ds. zatrudnienia (również w formule online);
— pomoc w rozwoju zawodowym pod postacią oferowanych szkoleń, finansowania
kosztów potwierdzenia nabycia wiedzy i umiejętności lub kosztów uzyskania
-- 4 of 6 --
tel.222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
dokumentu potwierdzającego nabycie wiedzy i umiejętności, bonu na kształcenie
ustawiczne czy pożyczki edukacyjnej;
— pomoc w zdobyciu doświadczenia zawodowego poprzez oferowane staże (możliwość
realizacji stażu w niepełnym wymiarze czasu pracy - minimum 20 h w tygodniu, również
w formie zdalnej);
— pomoc w podjęciu zatrudnienia subsydiowanego u pracodawcy przez skierowanie do
pracy na refundowane stanowiska pracy;
— skierowanie do udziału w programie specjalnym w przypadku, gdy istnieje konieczność
zastosowania pozaustawowych form wsparcia;
— pomoc finansową w podjęciu działalności gospodarczej, pozwalającą również na
pokrycie kosztów pomocy prawnej, konsultacji i doradztwa niezbędnego dla osoby
zakładającej własną firmę;
— środki na założenie lub przystąpienie do spółdzielni socjalnej, pożyczka na podjęcie
działalności gospodarczej;
— pakiet aktywizacyjny, który umożliwia skierowanie osoby bezrobotnej do więcej niż
jednej formy pomocy, zapewniając jej kompleksowe i wieloetapowe wsparcie
sprzyjające zmianie kwalifikacji oraz powrotowi i utrzymaniu się na rynku pracy;
— bon na zasiedlenie – środki w wysokości do 200% przeciętnego wynagrodzenia za
pracę, przyznawane osobie bezrobotnej na podjęcie pracy w innej miejscowości niż
dotychczasowe miejsce zamieszkania.
Ustawą o rynku pracy i służbach zatrudnienia wprowadzono też rozwiązania umożliwiające
godzenie życia zawodowego z rodzinnym, takie jak:
— świadczenie aktywizacyjne przyznawane pracodawcy za zatrudnienie w co najmniej
połowie wymiaru czasu pracy osoby bezrobotnej lub poszukującej pracy
niezatrudnionej i niewykonującej innej pracy zarobkowej, rodzica powracającego na
rynek pracy po przerwie związanej z wychowywaniem dziecka;
— refundacja kosztów opieki nad dzieckiem i osobą zależną. Starosta może na podstawie
umowy, po udokumentowaniu poniesionych kosztów, refundować osobie bezrobotnej
koszty opieki nad dzieckiem lub dziećmi do 7 roku życia, a w przypadku dziecka lub
dzieci z niepełnosprawnościami – do 18. roku życia.;
— grant na pracę zdalną dla skierowanego bezrobotnego rodzica powracającego na rynek
pracy o maksymalnej wartości równej 3-krotności minimalnego wynagrodzenia za
pracę.
Nie ulega wątpliwości, że młode osoby z grupy NEET należy traktować jako zbiorowość
o potencjale, który powinien zostać należycie doceniony. W tym kontekście kluczową rolę
odgrywają inicjatywy wzmacniające skuteczność aktywizacji zawodowej, budujące
adekwatny, pozytywny wizerunek młodych osób na rynku pracy, realizowane ze środków
Unii Europejskiej.
W ramach programu Fundusze Europejskie dla Rozwoju Społecznego przygotowywane są
standardy wsparcia osób młodych i długotrwale bezrobotnych w urzędach pracy, które
mają zostać wdrożone do końca maja 2028 r. Uzupełnieniem działań systemowych będą
działania informacyjno-promocyjne realizowane w ramach projektu niekonkurencyjnego
FERS „Koordynacja wsparcia osób młodych i długotrwale bezrobotnych na rynku pracy
i wzmocnienie jej skuteczności z poziomu krajowego” na lata 2021–2027. Ich celem jest
zwiększenie zasięgu oddziaływania form wsparcia oraz budowanie świadomości społecznej
– również wśród pracodawców – na temat potencjału, potrzeb i aspiracji młodych osób.
Obejmą one m.in. publikacje prasowe, kampanię internetową w mediach
społecznościowych, emisję spotu informacyjnego oraz modernizację strony internetowej
adresowanej do osób młodych.
-- 5 of 6 --
tel.222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
Aleksandra Gajewska
Sekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 6 of 6 --