Interpelacja nr 15663
Interpelacja w sprawie pytań rolników dotyczących umów dzierżawy z "datą pewną" oraz skutków administracyjnych dla gospodarstw (dopłaty, kontrole, porządkowanie dzierżaw)
Zgłaszający:
•
Adresat:
Rolnictwo i Rozwój Wsi (100%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie pytań rolników dotyczących umów dzierżawy z "datą pewną" oraz skutków administracyjnych dla gospodarstw (dopłaty, kontrole, porządkowanie dzierżaw)
Interpelacja nr 15663
do ministra rolnictwa i rozwoju wsi
w sprawie pytań rolników dotyczących umów dzierżawy z "datą pewną" oraz skutków administracyjnych dla gospodarstw (dopłaty, kontrole, porządkowanie dzierżaw)
Zgłaszający: Iwona Maria Kozłowska, Anna Wojciechowska, Ewa Kołodziej
Data wpływu: 27-02-2026
Szanowny Panie Ministrze,
w dniu 20 lutego 2026 r. w gminie Dobrcz odbyło się spotkanie z rolnikami z udziałem wiceministry rolnictwa i rozwoju wsi Małgorzaty Gromadzkiej, podczas którego rolnicy sygnalizowali problemy praktyczne związane z dokumentowaniem posiadania gruntów, w tym z umowami dzierżawy.
Rolnicy zwracali uwagę, że w praktyce coraz częściej pojawia się oczekiwanie przedstawiania umów dzierżawy w formie pozwalającej wykazać tzw. datę pewną (urzędowo poświadczoną datę), co ma znaczenie przy sporach i w relacjach z instytucjami. Zgodnie z art. 81 Kodeksu cywilnego „data pewna” wiąże się z urzędowym poświadczeniem daty dokumentu.
Jednocześnie w przestrzeni publicznej omawiane są rozwiązania legislacyjne zmierzające do ograniczenia praktyki umów ustnych oraz do wprowadzenia obowiązku potwierdzania daty umów dzierżawy przez wskazane podmioty (np. wójt, notariusz, kierownik biura powiatowego ARiMR), co rolnicy postrzegają jako istotne obciążenie organizacyjne i kosztowe, zwłaszcza w gospodarstwach o dużej liczbie działek i dzierżaw.
W związku z powyższym, przedstawiam pytania rolników zgłoszone podczas spotkania:
Czy ministerstwo planuje (lub prowadzi) działania, które spowodują, że w praktyce do celów dopłat i weryfikacji posiadania gruntów będzie wymagane posługiwanie się umowami dzierżawy z „datą pewną”? Jeśli tak, proszę o wskazanie, od kiedy, w jakich sytuacjach i na jakiej podstawie prawnej.
Jak ministerstwo zamierza ograniczyć koszty i bariery administracyjne po stronie rolników, jeżeli potwierdzanie „daty pewnej” miałoby stać się powszechną praktyką (np. standardowy wzór umowy, bezpłatne poświadczenie w gminie/ARiMR, rozwiązania elektroniczne)?
Jakie rozwiązania przejściowe przewiduje ministerstwo dla rolników, którzy od lat korzystają z dzierżaw zawieranych ustnie lub w prostej formie pisemnej, zwłaszcza tam, gdzie strony są zgodne, a problem ma charakter wyłącznie formalny? (Rolnicy obawiają się, że brak ujednolicenia wymogów może przełożyć się na ryzyka przy dopłatach).
Z poważaniem
Iwona Kozłowska
Poseł na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej
Interpelacja nr 15663
do ministra rolnictwa i rozwoju wsi
w sprawie pytań rolników dotyczących umów dzierżawy z "datą pewną" oraz skutków administracyjnych dla gospodarstw (dopłaty, kontrole, porządkowanie dzierżaw)
Zgłaszający: Iwona Maria Kozłowska, Anna Wojciechowska, Ewa Kołodziej
Data wpływu: 27-02-2026
Szanowny Panie Ministrze,
w dniu 20 lutego 2026 r. w gminie Dobrcz odbyło się spotkanie z rolnikami z udziałem wiceministry rolnictwa i rozwoju wsi Małgorzaty Gromadzkiej, podczas którego rolnicy sygnalizowali problemy praktyczne związane z dokumentowaniem posiadania gruntów, w tym z umowami dzierżawy.
Rolnicy zwracali uwagę, że w praktyce coraz częściej pojawia się oczekiwanie przedstawiania umów dzierżawy w formie pozwalającej wykazać tzw. datę pewną (urzędowo poświadczoną datę), co ma znaczenie przy sporach i w relacjach z instytucjami. Zgodnie z art. 81 Kodeksu cywilnego „data pewna” wiąże się z urzędowym poświadczeniem daty dokumentu.
Jednocześnie w przestrzeni publicznej omawiane są rozwiązania legislacyjne zmierzające do ograniczenia praktyki umów ustnych oraz do wprowadzenia obowiązku potwierdzania daty umów dzierżawy przez wskazane podmioty (np. wójt, notariusz, kierownik biura powiatowego ARiMR), co rolnicy postrzegają jako istotne obciążenie organizacyjne i kosztowe, zwłaszcza w gospodarstwach o dużej liczbie działek i dzierżaw.
W związku z powyższym, przedstawiam pytania rolników zgłoszone podczas spotkania:
Czy ministerstwo planuje (lub prowadzi) działania, które spowodują, że w praktyce do celów dopłat i weryfikacji posiadania gruntów będzie wymagane posługiwanie się umowami dzierżawy z „datą pewną”? Jeśli tak, proszę o wskazanie, od kiedy, w jakich sytuacjach i na jakiej podstawie prawnej.
Jak ministerstwo zamierza ograniczyć koszty i bariery administracyjne po stronie rolników, jeżeli potwierdzanie „daty pewnej” miałoby stać się powszechną praktyką (np. standardowy wzór umowy, bezpłatne poświadczenie w gminie/ARiMR, rozwiązania elektroniczne)?
Jakie rozwiązania przejściowe przewiduje ministerstwo dla rolników, którzy od lat korzystają z dzierżaw zawieranych ustnie lub w prostej formie pisemnej, zwłaszcza tam, gdzie strony są zgodne, a problem ma charakter wyłącznie formalny? (Rolnicy obawiają się, że brak ujednolicenia wymogów może przełożyć się na ryzyka przy dopłatach).
Z poważaniem
Iwona Kozłowska
Poseł na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej
Odpowiedź urzędowa
Sekretarz stanu Jacek Czerniak
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
30%
Konkretność
70%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
3
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
3.6 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (3)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
5371 znaków
1
Warszawa, 24 marca 2026 r.
znak sprawy: DNI.sp.058.1.2026
Pan Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
/ePUAP/
Dotyczy: interpelacji nr 15663 w sprawie pytań rolników dotyczących umów
dzierżawy z "datą pewną" oraz skutków administracyjnych dla gospodarstw
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją nr 15663, poniżej przedstawiam odpowiedź na pytania Pań
Posłanek: Iwony Kozłowskiej, Anny Wojciechowskiej i Ewy Kołodziej.
Pytanie 1: Czy Ministerstwo planuje (lub prowadzi) działania, które spowodują, że w
praktyce do celów dopłat i weryfikacji posiadania gruntów będzie wymagane
posługiwanie się umowami dzierżawy z „datą pewną”? Jeśli tak – proszę o
wskazanie, od kiedy, w jakich sytuacjach i na jakiej podstawie prawnej.
Uprzejmie informuję, że zgodnie z przepisami regulującymi zasady przyznawania
płatności bezpośrednich (1), są one przyznawane faktycznemu użytkownikowi
gruntów (kwalifikujących się hektarów). Wymagane jest posiadanie gruntu na dzień
31 maja roku składania wniosku na podstawie tytułu prawnego. Warunek posiadania
tytułu prawnego do użytkowania gruntów może zostać spełniony poprzez wszystkie
dopuszczone prawem formy, jak np. tytuł własności, użytkowania wieczystego,
użyczenia, czy umowa dzierżawy. Ponadto, postępowanie o przyznanie płatności jest
postępowaniem prowadzonym zgodnie z kodeksem postępowania
administracyjnego, zgodnie z którym jako dowód w sprawie należy dopuścić
wszystko, co może przyczynić się do jej wyjaśnienia, a nie jest sprzeczne z prawem.
W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie
biegłych oraz oględziny. W związku z powyższym należy wskazać, że przepisy
regulujące przyznawanie
-- 1 of 3 --
2
płatności bezpośrednich nie wprowadzają obowiązku posiadania umowy dzierżawy z
tzw. „datą pewną” jako warunku ubiegania się o płatności. Kluczowe znaczenie ma
wykazanie faktycznego użytkowania rolniczego gruntów oraz posiadania ich na
podstawie tytułu prawnego w wymaganym terminie, przy czym forma tego tytułu nie
jest określona w przepisach dotyczących płatności bezpośrednich.
W praktyce oznacza to, że w toku postępowania prowadzonego przez Agencję
Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa każdy środek dowodowy może zostać
wykorzystany do potwierdzenia stanu faktycznego, w tym również umowy dzierżawy
bez „daty pewnej”. W przypadku powstania wątpliwości co do posiadania lub
użytkowania danej działki organ prowadzący postępowanie może wezwać stronę do
przedstawienia dodatkowych wyjaśnień lub dokumentów.
Niemniej jednak, w przypadku zmiany przepisów dotyczących dzierżaw rolniczych i
wprowadzenia prawnego obowiązku zawierania umów dzierżawy w określonej
formie, w tym np. w formie pisemnej z tzw. „datą pewną”, wymóg taki wynikałby z
przepisów powszechnie obowiązującego prawa. W konsekwencji również na
potrzeby postępowań dotyczących przyznawania płatności bezpośrednich ocena
istnienia tytułu prawnego do użytkowania gruntów byłaby dokonywana z
uwzględnieniem tych regulacji i dla wykazania tytułu prawnego do gruntów
należałoby posługiwać się dokumentami sporządzonymi zgodnie z tymi przepisami.
Pytanie 2: Jak Ministerstwo zamierza ograniczyć koszty i bariery administracyjne po
stronie rolników, jeżeli potwierdzanie „daty pewnej” miałoby stać się powszechną
praktyką (np. standardowy wzór umowy, bezpłatne poświadczenie w
gminie/ARiMR, rozwiązania elektroniczne)?
Obecnie projekt ustawy o dzierżawy rolniczej jest na etapie analizy uwag, które
wpłynęły w trakcie uzgodnień i konsultacji publicznych. W związku z tym, nie jest
jeszcze przesądzone, jaka ostatecznie będzie przewidziana forma umowy dzierżawy.
Niemniej jednak planowana jest forma pisemna z poświadczeniem daty okazania
umowy dzierżawy rolniczej dokonywanym przez kierownika biura powiatowego
Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa oraz zawieranie umów w formie
elektronicznej. Obie te formy nie powinny wiązać się z dodatkowymi kosztami.
Niewykluczone jest także opracowanie wzoru umowy, który byłby dostępny dla
-- 2 of 3 --
3
rolników, po przyjęciu stosownych przepisów. Do tej pory nie był projektowany taki
obowiązek.
Pytanie 3: Jakie rozwiązania przejściowe przewiduje Ministerstwo dla rolników,
którzy od lat korzystają z dzierżaw zawieranych ustnie lub w prostej formie
pisemnej, zwłaszcza tam, gdzie strony są zgodne, a problem ma charakter wyłącznie
formalny? (Rolnicy obawiają się, że brak ujednolicenia wymogów może przełożyć się
na ryzyka przy dopłatach).
Projekt ustawy o dzierżawie rolniczej przewiduje 3-letni okres przejściowy, w ciągu
którego dotychczasowe umowy zachowają ważność. W związku ze zgłoszonymi
uwagami rozważana jest także możliwość czasowego wyłączenia z objęcia nowymi
regulacjami umów dzierżawy zawartych w ramach trwających programów
pomocowych oraz inne wyłączenia dotyczące m.in. powierzchni przedmiotu
dzierżawy.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Jacek Czerniak
Sekretarz Stanu
/podpisano elektronicznie/
Podstawa prawna:
(1) rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/2116 z dnia 2
grudnia 2021 r. w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania
nią i monitorowania jej oraz uchylenia rozporządzenia (UE) nr 1306/2013
(Dz.U. L 435 z 6.12.2021, s. 187, z późn. zm.) oraz ustawa o Planie
Strategicznym dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 (Dz.U. z 2024
r. poz. 1741, z późn. zm.).
-- 3 of 3 --
Warszawa, 24 marca 2026 r.
znak sprawy: DNI.sp.058.1.2026
Pan Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
/ePUAP/
Dotyczy: interpelacji nr 15663 w sprawie pytań rolników dotyczących umów
dzierżawy z "datą pewną" oraz skutków administracyjnych dla gospodarstw
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją nr 15663, poniżej przedstawiam odpowiedź na pytania Pań
Posłanek: Iwony Kozłowskiej, Anny Wojciechowskiej i Ewy Kołodziej.
Pytanie 1: Czy Ministerstwo planuje (lub prowadzi) działania, które spowodują, że w
praktyce do celów dopłat i weryfikacji posiadania gruntów będzie wymagane
posługiwanie się umowami dzierżawy z „datą pewną”? Jeśli tak – proszę o
wskazanie, od kiedy, w jakich sytuacjach i na jakiej podstawie prawnej.
Uprzejmie informuję, że zgodnie z przepisami regulującymi zasady przyznawania
płatności bezpośrednich (1), są one przyznawane faktycznemu użytkownikowi
gruntów (kwalifikujących się hektarów). Wymagane jest posiadanie gruntu na dzień
31 maja roku składania wniosku na podstawie tytułu prawnego. Warunek posiadania
tytułu prawnego do użytkowania gruntów może zostać spełniony poprzez wszystkie
dopuszczone prawem formy, jak np. tytuł własności, użytkowania wieczystego,
użyczenia, czy umowa dzierżawy. Ponadto, postępowanie o przyznanie płatności jest
postępowaniem prowadzonym zgodnie z kodeksem postępowania
administracyjnego, zgodnie z którym jako dowód w sprawie należy dopuścić
wszystko, co może przyczynić się do jej wyjaśnienia, a nie jest sprzeczne z prawem.
W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie
biegłych oraz oględziny. W związku z powyższym należy wskazać, że przepisy
regulujące przyznawanie
-- 1 of 3 --
2
płatności bezpośrednich nie wprowadzają obowiązku posiadania umowy dzierżawy z
tzw. „datą pewną” jako warunku ubiegania się o płatności. Kluczowe znaczenie ma
wykazanie faktycznego użytkowania rolniczego gruntów oraz posiadania ich na
podstawie tytułu prawnego w wymaganym terminie, przy czym forma tego tytułu nie
jest określona w przepisach dotyczących płatności bezpośrednich.
W praktyce oznacza to, że w toku postępowania prowadzonego przez Agencję
Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa każdy środek dowodowy może zostać
wykorzystany do potwierdzenia stanu faktycznego, w tym również umowy dzierżawy
bez „daty pewnej”. W przypadku powstania wątpliwości co do posiadania lub
użytkowania danej działki organ prowadzący postępowanie może wezwać stronę do
przedstawienia dodatkowych wyjaśnień lub dokumentów.
Niemniej jednak, w przypadku zmiany przepisów dotyczących dzierżaw rolniczych i
wprowadzenia prawnego obowiązku zawierania umów dzierżawy w określonej
formie, w tym np. w formie pisemnej z tzw. „datą pewną”, wymóg taki wynikałby z
przepisów powszechnie obowiązującego prawa. W konsekwencji również na
potrzeby postępowań dotyczących przyznawania płatności bezpośrednich ocena
istnienia tytułu prawnego do użytkowania gruntów byłaby dokonywana z
uwzględnieniem tych regulacji i dla wykazania tytułu prawnego do gruntów
należałoby posługiwać się dokumentami sporządzonymi zgodnie z tymi przepisami.
Pytanie 2: Jak Ministerstwo zamierza ograniczyć koszty i bariery administracyjne po
stronie rolników, jeżeli potwierdzanie „daty pewnej” miałoby stać się powszechną
praktyką (np. standardowy wzór umowy, bezpłatne poświadczenie w
gminie/ARiMR, rozwiązania elektroniczne)?
Obecnie projekt ustawy o dzierżawy rolniczej jest na etapie analizy uwag, które
wpłynęły w trakcie uzgodnień i konsultacji publicznych. W związku z tym, nie jest
jeszcze przesądzone, jaka ostatecznie będzie przewidziana forma umowy dzierżawy.
Niemniej jednak planowana jest forma pisemna z poświadczeniem daty okazania
umowy dzierżawy rolniczej dokonywanym przez kierownika biura powiatowego
Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa oraz zawieranie umów w formie
elektronicznej. Obie te formy nie powinny wiązać się z dodatkowymi kosztami.
Niewykluczone jest także opracowanie wzoru umowy, który byłby dostępny dla
-- 2 of 3 --
3
rolników, po przyjęciu stosownych przepisów. Do tej pory nie był projektowany taki
obowiązek.
Pytanie 3: Jakie rozwiązania przejściowe przewiduje Ministerstwo dla rolników,
którzy od lat korzystają z dzierżaw zawieranych ustnie lub w prostej formie
pisemnej, zwłaszcza tam, gdzie strony są zgodne, a problem ma charakter wyłącznie
formalny? (Rolnicy obawiają się, że brak ujednolicenia wymogów może przełożyć się
na ryzyka przy dopłatach).
Projekt ustawy o dzierżawie rolniczej przewiduje 3-letni okres przejściowy, w ciągu
którego dotychczasowe umowy zachowają ważność. W związku ze zgłoszonymi
uwagami rozważana jest także możliwość czasowego wyłączenia z objęcia nowymi
regulacjami umów dzierżawy zawartych w ramach trwających programów
pomocowych oraz inne wyłączenia dotyczące m.in. powierzchni przedmiotu
dzierżawy.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Jacek Czerniak
Sekretarz Stanu
/podpisano elektronicznie/
Podstawa prawna:
(1) rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/2116 z dnia 2
grudnia 2021 r. w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania
nią i monitorowania jej oraz uchylenia rozporządzenia (UE) nr 1306/2013
(Dz.U. L 435 z 6.12.2021, s. 187, z późn. zm.) oraz ustawa o Planie
Strategicznym dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 (Dz.U. z 2024
r. poz. 1741, z późn. zm.).
-- 3 of 3 --