tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.173.2026 i BM-II.059.1.171.2026
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelacje nr 15712 i 15643 Pana Posła Władysława Kurowskiego wraz
z grupą posłów, w sprawie egzystencjalnego zagrożenia bytu narodowego wynikającego
z katastrofy demograficznej oraz braku adekwatnej strategii ratunkowej rządu, proszę
przyjąć poniższe wyjaśnienia.
Trzeba podkreślić, że na decyzje dotyczące rodzicielstwa wpływa wiele czynników, z
których żaden nie działa w oderwaniu od pozostałych. Wypracowanie rozwiązań
stanowiących adekwatną odpowiedź na współczesne wyzwania demograficzne wymaga
skoordynowanych i wieloaspektowych działań, należących do kompetencji różnych
ministrów i wymagających ich ścisłej współpracy.
Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej konsekwentnie realizuje inicjatywy
legislacyjne, organizacyjne i finansowe ukierunkowane na wsparcie rodzin i tworzenie
możliwości godzenia życia zawodowego z rodzicielstwem. Kierownictwo ministerstwa
zaangażowane jest też we współpracę międzyresortową mającą na celu łagodzenie skutków
zmian demograficznych. W resorcie prowadzone są prace nad wyznaczeniem kierunków
działań i odpowiednim przystosowaniem polityk krajowych, tak aby możliwe było
efektywne przeciwdziałanie wskazanym procesom na gruncie rozmaitych obszarów,
w ramach których można wypracować służące temu rozwiązania
W resorcie rodziny powołano Radę do spraw Polityki Rodzinnej i Demograficznej, będącą
organem opiniodawczo-doradczym ministra. W jej skład wchodzi grono ekspertów
reprezentujących różne ośrodki. Nad koordynacją działań Rządu w obszarze demografii
pracuje również powołany w tym celu Międzyresortowy Zespół do spraw Koordynacji
Polityki Demograficznej.
Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej ogłosił otwarty konkurs ofert na realizację
kampanii społecznej promującej rodzicielstwo. Inicjatywa ma wzmacniać pozytywny
wizerunek rodziny oraz poczucie bezpieczeństwa i świadomość dostępnych instrumentów
wsparcia. Kampania skierowana będzie do młodych osób wahających się z decyzją
o założeniu czy powiększeniu rodziny. Jej celem jest rozwianie wątpliwości
spowodowanych lękiem przed utratą wolności czy brakiem stabilizacji, przy jednoczesnym
ukazaniu rodzicielstwa jako źródła satysfakcji i świadomie realizowanego celu życiowego.
Efektem działań prowadzonych w zakresie polityki rodzinnej jest też uruchomienie
znaczącej pomocy finansowej dla rodzin z dziećmi na utrzymaniu. Podstawową
i powszechną formą wsparcia jest program „Rodzina 800+”, czyli świadczenie
wychowawcze przyznawane w wysokości na każde dziecko w gospodarstwie domowym.
Wsparcie rodziców realizowane jest też na podstawie programu „Dobry start”. Od 1
października 2024 r. do polskiego porządku prawnego wprowadzono nowy element
wsparcia rodziców dzieci w wieku do lat 3, tj. Program „Aktywny rodzic”, który jest
elementem kompleksowej reformy systemu wspierania opieki nad dziećmi do lat 3.

-- 1 of 3 --

tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
„Aktywny rodzic” obejmuje trzy nowe świadczenia: „aktywni rodzice w pracy”, „aktywnie w
żłobku” oraz „aktywnie w domu”.
Na realizację świadczenia wychowawczego, świadczenia dobry start, świadczeń z programu
„Aktywny rodzic”, świadczeń rodzinnych oraz świadczeń z funduszu alimentacyjnego
w ustawie budżetowej na 2026 r. zaplanowano ponad 86,7 mld zł.
W odpowiedzi na wyzwania demograficzne obecny Rząd prowadzi też liczne działania
w obszarze zdrowia publicznego, mieszkalnictwa, prawa pracy i jakości opieki nad dziećmi.
Wśród inicjatyw należących do właściwości Ministra Rozwoju i Technologii, priorytetami są
te podejmowane na rzecz zapewnienia osobom młodym i rodzinom z dziećmi dostępu do
stabilnego i przystępnego cenowo mieszkania. Badania wskazują, że poczucie
bezpieczeństwa mieszkaniowego sprzyja podejmowaniu długoterminowych zobowiązań
rodzinnych. Rząd prowadzi rozbudowaną politykę wspierającą dostęp do mieszkań, która
obejmuje różne formy pomocy – zarówno w zakresie finansowania budowy mieszkań czy
poprawy stanu technicznego istniejącego zasobu lokalowego, jak i zasad dostępu do zasobu
komunalnego oraz dopłat do czynszu. Wśród najważniejszych w tym kontekście
instrumentów polityki mieszkaniowej wymienić należy m.in.:
— program budownictwa socjalnego i komunalnego (BSK);
— rządowy program popierania budownictwa mieszkaniowego (SBC);
— instrument Mieszkanie na Start;
— społeczne agencje najmu (SAN);
— program Mieszkanie bez wkładu własnego;
— Konto Mieszkaniowe.
Stale realizowane są też inicjatywy zwiększające bezpieczeństwo emerytalne, mające
istotny udział w budowaniu kluczowego dla decyzji o założeniu rodziny poczucia
bezpieczeństwa finansowego. Zakład Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) corocznie
opracowuje średnioterminowe prognozy wpływów i wydatków Funduszu Ubezpieczeń
Społecznych, a co trzy lata prognozę długoterminową funduszu emerytalnego w trzech
wariantach – pesymistycznym, pośrednim i optymistycznym. Prognozy dostępne są na
portalu statystycznym ZUS1. Uwzględniają zarówno prognozę makroekonomiczną
przygotowaną w Ministerstwie Finansów, jak i demograficzną opracowywaną przez Główny
Urząd Statystyczny (GUS). W najnowszej długoterminowej prognozie wpływów i wydatków
funduszu emerytalnego do 2080 r. uwzględniono dane z prognozy demograficznej, która
zakłada wzrost współczynnika dzietności z 1,11 w 2025 r. do 1,26 w 2080 r. W wariancie
pośrednim szacuje się wzrost wydolności systemu emerytalnego z 2080 r. w porównaniu
do 2026 r., co ujawnia znaczną odporność systemu emerytalnego na finansowe skutki zmian
demograficznych.
Gwarantem wypłacalności świadczeń z ubezpieczeń społecznych jest państwo2. Wyrazem
gwarancji państwa jest przede wszystkim corocznie planowana w ustawie budżetowej
dotacja do FUS, która w sytuacji niedoboru środków na wypłaty bieżących świadczeń jest
sukcesywnie przekazywana do ZUS celem zapewnienia płynności finansowej funduszu.
Jako zabezpieczenie systemu emerytalnego przed niewydolnością z powodu niekorzystnej
1https://www.zus.pl/documents/10182/167761/Publikacja_FUS_2026-2030.pdf/f8bee9a5-c9a2-dd9f-
5ddbc52fbabf665a?t=1761633510772
https://www.zus.pl/documents/10182/167761/Publikacja_Fundusz_Emerytalny_2026_2080.pdf/54000d69b2f
3-96cc-5814-9b6524f3d231?t=1766410217052
2art. 2 ust. 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2026 r. poz.
199).

-- 2 of 3 --

tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
sytuacji demograficznej powołano ustawą z dnia 13 października 1998 r. o systemie
ubezpieczeń społecznych Fundusz Rezerwy Demograficznej3. Jego środki mogą być
wykorzystane wyłącznie w celu uzupełnienia niedoboru funduszu emerytalnego
wynikającego z przyczyn demograficznych.
W obliczu utrzymywania się niekorzystnego trendu demograficznego, ważne jest, aby
sytuacja systemu ubezpieczeń społecznych była stale monitorowana i analizowana pod
kątem jego wydolności finansowej i ekwiwalentności wypłacanych świadczeń, czemu służy
przeprowadzany w MRPiPS raz na trzy lata przegląd systemu emerytalnego, który po
akceptacji Rady Ministrów przedkładany jest Sejmowi RP.
Aktualne dane wskazują, że sytuacja Funduszu Ubezpieczeń Społecznych jest stabilna
i według prognoz ZUS pozostanie taka w najbliższych latach. Poziom pokrycia bieżących
wydatków wpływami ze składek i ich pochodnych w pierwszym półroczu 2025 r. wyniósł
83,4%, Dynamiczny wzrost przychodów ze składek oraz korzystna sytuacja na rynku pracy
pozwoliły na ograniczenie w 2025 r. dotacji z budżetu państwa, co potwierdza stabilność
funduszu. Niemniej FUS pozostaje funduszem strukturalnie deficytowym, co oznacza
konieczność jego dalszego zasilania z pozaskładkowych źródeł (m.in. dotacją z budżetu
państwa).
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
Aleksandra Gajewska
Sekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
3 art. 58 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych.

-- 3 of 3 --