Interpelacja w sprawie łącznych kosztów systemowych ponoszonych przez budżet państwa w związku z funkcjonowaniem obywateli Ukrainy w polskim systemie świadczeń publicznych w latach 2024-2026
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 15498
do ministra edukacji
w sprawie łącznych kosztów systemowych ponoszonych przez budżet państwa w związku z funkcjonowaniem obywateli Ukrainy w polskim systemie świadczeń publicznych w latach 2024-2026
Zgłaszający: Wiesław Krajewski, Olga Ewa Semeniuk-Patkowska
Data wpływu: 21-02-2026
Szanowny Panie Ministrze,
na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora zwracam się z interpelacją w sprawie łącznych kosztów systemowych ponoszonych przez budżet państwa w związku z funkcjonowaniem obywateli Ukrainy w polskim systemie świadczeń publicznych w latach 2024–2026.
Wsparcie udzielane Ukrainie ma charakter nie tylko bezpośrednich transferów finansowych, ale również obejmuje szeroki dostęp do świadczeń społecznych, edukacyjnych i zdrowotnych finansowanych ze środków publicznych. Z punktu widzenia odpowiedzialności za finanse państwa kluczowe jest przedstawienie pełnego bilansu kosztów systemowych.
W związku z powyższym proszę o przedstawienie:
1) łącznej kwoty świadczeń społecznych wypłaconych obywatelom Ukrainy w latach 2024–2026,
2) kosztów związanych z edukacją dzieci i młodzieży ukraińskiej w publicznym systemie oświaty,
3) kosztów świadczeń zdrowotnych finansowanych ze środków publicznych.
Czy sporządzono analizę bilansu fiskalnego (wpływy podatkowe i składkowe vs wydatki publiczne)?
Jakie są prognozy tych kosztów w horyzoncie do 2028 r.? Z wyrazami szacunku Wiesław Krajewski
Poseł na Sejm RP
Podsekretarz stanu Hanna Majszczyk
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 38 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (4)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (37)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
27984 znakówfax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/7
Warszawa, 10 kwietnia 2026 roku
Sprawa: Interpelacja nr 15498 w sprawie łącznych kosztów systemowych
ponoszonych przez budżet państwa w związku z funkcjonowaniem
obywateli Ukrainy w polskim systemie świadczeń publicznych
w latach 2024-2026
Znak sprawy: FS12.054.3.2026
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Pan Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na Interpelację nr 154981 przekazaną przez Państwa Posłów
Wiesława Krajewskiego i Olgę Ewę Semeniuk-Patkowską w sprawie łącznych
kosztów systemowych ponoszonych przez budżet państwa w związku
z funkcjonowaniem obywateli Ukrainy w polskim systemie świadczeń publicznych
w latach 2024-2026, przekazuję następujące informacje.
Zgodnie z art. 14 ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem
zbrojnym na terytorium tego państwa2 (dalej: ustawa pomocowa) Fundusz Pomocy
został utworzony w Banku Gospodarstwa Krajowego w celu finansowania lub
dofinansowania realizacji zadań na rzecz pomocy Ukrainie, w szczególności
obywatelom Ukrainy dotkniętym konfliktem zbrojnym na terytorium Ukrainy,
w tym zadań realizowanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jak i poza nim,
a także realizacji zadań związanych z bezpieczeństwem żywnościowym kraju
w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium Ukrainy.
Należy w tym miejscu podkreślić, że wydatki na rzecz pomocy Ukrainie i obywatelom
Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa, realizowane
ze środków Funduszu Pomocy, nie odnoszą się do całkowitej wartości pomocy, jaką
Polska udzieliła / udziela w tym zakresie. Pomoc dla obywateli Ukrainy może być
finansowana przez poszczególne resorty również z innych źródeł. W związku
z powyższym, Minister Finansów i Gospodarki przekazał przedmiotową interpelację
zgodnie z właściwością do Ministrów kierujących określonymi działami
administracji rządowej, aby udzielili odpowiedzi – bezpośrednio Panu Marszałkowi
– w zakresie wydatków na rzecz pomocy Ukrainie i obywatelom Ukrainy
pozostających w ich właściwości.
1 z dnia 24 lutego 2026 roku
2 z dnia 12 marca 2022 r. (Dz.U. z 2025 r. poz. 337)
-- 1 of 7 --
2/7
Zwracam również uwagę, że dniu 5 marca 2026 weszła w życie ustawa o wygaszeniu
rozwiązań wynikających z ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku
z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa oraz o zmianie niektórych innych
ustaw3 (dalej: ustawa o wygaszeniu), która wygasza specjalne rozwiązania
dedykowane ukraińskim uchodźcom, ujednolica system wsparcia dla wszystkich
uchodźców podlegających ochronie czasowej.
Przedstawiając powyższe, przekazuję informacje w zakresie pozostającym we
właściwości Ministra Finansów i Gospodarki.
Łączna kwota świadczeń społecznych wypłaconych obywatelom Ukrainy w latach
2024-2026
Poniżej przestawiam informacje w zakresie świadczeń rodzinnych oraz świadczeń
z pomocy społecznej wypłacanych obywatelom Ukrainy ze środków Funduszu
Pomocy.
Minister właściwy ds. rodziny w ramach Planu finansowego Funduszu
Pomocy poz. 1.1.1 „świadczenia rodzinne” realizuje zadania związane z
wypłatą świadczeń rodzinnych.
Koszty realizacji ww. zadania wyniosły następująco:
w 2024 roku – 264.541.834,70 zł,
w 2025 roku – 279.454.415,59 zł.
W Planie finansowym Funduszu Pomocy na 2026 rok dla zadania poz. 1.1.1
zaplanowano kwotę 71.204.824,00 zł, przy czym zgodnie z art. 44 ustawy
o wygaszeniu z Funduszu Pomocy są finansowane świadczenia rodzinne
przysługujące za okres do dnia 31 marca 2026 r. przyznane na podstawie
rozstrzygnięć wydanych przed dniem 5 marca 2026 r.
Minister właściwy ds. zabezpieczenia społecznego realizuje zadanie
związane z wypłatą świadczeń z pomocy społecznej w ramach Planu
finansowego Funduszu Pomocy poz. 1.2.2 „świadczenia z pomocy społecznej”.
Koszty realizacji ww. zadania wyniosły następująco:
w 2024 roku – 50.346.819,46 zł,
w 2025 roku – 73.937.889,45 zł.
W Planie finansowym Funduszu Pomocy na 2026 rok dla zadania poz. 1.2.2
zaplanowano kwotę 15.324.566,00 zł, przy czym zgodnie z art. 34 ustawy
o wygaszeniu Fundusz Pomocy pokrywa wydatki na zadania zrealizowane do
dnia 4 marca 2026 r.
Ponadto, w 2024 r. w ramach zadania ujętego w poz. 1.2.1 „Wypłata
jednorazowego świadczenia pieniężnego” planu finansowego Funduszu
Pomocy, minister właściwy ds. zabezpieczenia społecznego wydatkował
środki w wysokości 9.936.942,14 zł. Przedmiotowe świadczenie,
finansowane do 30 czerwca 2024 r. przeznaczone było na utrzymanie, w
szczególności na pokrycie wydatków na żywność, odzież, obuwie, środki
higieny osobistej oraz opłaty mieszkaniowe.
Zakład Ubezpieczeń Społecznych realizuje zadanie związane z wypłatą
świadczeń w ramach Planu finansowego Funduszu Pomocy poz. 1.3.1
3 z dnia 23 stycznia 2026 r. (Dz.U. z 2026 r., poz. 203)
-- 2 of 7 --
3/7
„świadczenia, o których mowa w art. 26 ust. 1 pkt 2-6 ustawy z dnia 12 marca
2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na
terytorium tego państwa wypłacane przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych”
Koszty realizacji ww. zadania wyniosły następująco:
w 2024 roku – 2.324.868.297,48 zł,
w 2025 roku – 2.107.689.153,25 zł.
W Planie finansowym Funduszu Pomocy na 2026 rok dla zadania poz. 1.3.1
zaplanowano kwotę 561.415.000,00, przy czym zgodnie z art. 44 ustawy
o wygaszeniu z Funduszu Pomocy są finansowane świadczenia rodzinne
przysługujące za okres do dnia 31 marca 2026 r. przyznane na podstawie
rozstrzygnięć wydanych przed dniem 5 marca 2026 r.
Koszty związane z edukacją dzieci i młodzieży ukraińskiej w publicznym systemie
oświaty
Poniżej przestawiam informacje dotyczące zadań związanych z edukacją dzieci
i młodzieży ukraińskiej w publicznym systemie oświaty, realizowanych ze środków
Funduszu Pomocy w latach 2024-2026 przez ministra właściwego do spraw
finansów publicznych oraz ministra właściwego do spraw oświaty i wychowania.
Minister właściwy ds. finansów publicznych w ramach realizacji zadania
finansowanego z Funduszu Pomocy ujętego w planie finansowym Funduszu
w pozycji 1.9.1 "Wsparcie jednostek samorządu terytorialnego w realizacji
dodatkowych zadań oświatowych”, na podstawie art. 50 ustawy pomocowej
przekazywał środki finansowe z przeznaczeniem na wsparcie jednostek
samorządu terytorialnego w realizacji dodatkowych zadań oświatowych
związanych z kształceniem, wychowaniem i opieką nad dziećmi i uczniami
będącymi obywatelami Ukrainy, których pobyt na terytorium RP jest
uznawany za legalny.
Koszty realizacji ww. zadania wyniosły następująco:
w 2024 roku – 2.637.950.398,95 zł,
w 2025 roku – 3.306.578.398,95 zł.
W 2026 r. zmianie uległ sposób finansowania dodatkowych zadań
oświatowych związanych z kształceniem, wychowaniem i opieką nad dziećmi
i uczniami będącymi obywatelami Ukrainy. Dotychczasowe finansowanie
ww. zadań ze środków pochodzących z Funduszu Pomocy od stycznia 2026
r. odbywa się na zasadach ogólnych. Potrzeby oświatowe na rok 2026 dla
wszystkich jednostek samorządu terytorialnego zostały zwiększone o kwotę
3.440.000 tys. zł.
Minister właściwy ds. oświaty i wychowania realizuje następujące zadania
w ramach planu finansowego Funduszu Pomocy:
1) Poz. 1.8.1 „stypendia i zasiłki dla uczniów z Ukrainy (szkoły)”
2) Poz. 1.8.3 „materiały edukacyjne dla uczniów z Ukrainy”
Koszty realizacji ww. zadań wyniosły następująco:
w 2024 roku:
dla poz. 1.8.1: 7.802.998,45 zł
-- 3 of 7 --
4/7
dla poz. 1.8.3: 0,00 zł
w 2025 roku:
dla poz. 1.8.1: 5.736.937,44 zł
dla poz. 1.8.3: 16.433.480,06 zł.
W Planie finansowym Funduszu Pomocy na 2026 rok dla zadania poz. 1.8.1
zaplanowano kwotę 2.000.000,00, przy czym zgodnie z art. 34 ustawy
o wygaszeniu Fundusz Pomocy pokrywa wydatki na zadania zrealizowane do
dnia 4 marca 2026 r. Jednocześnie, ze środków Funduszu Pomocy w 2026
roku nie planuje się realizacji zadania w poz. 1.8.3.
Koszty świadczeń zdrowotnych finansowanych ze środków publicznych
Minister właściwy ds. zdrowia ze środków Funduszu Pomocy realizuje zadanie
w ramach poz. 1.4.1 „finansowanie świadczeń opieki zdrowotnej oraz produktów
leczniczych, o których mowa w art. 37 ustawy z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy
obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa,
a także pozostałych zadań realizowanych przez ministra właściwego do spraw zdrowia
realizowanych w ramach przedmiotowej ustawy”.
Zgodnie z informacją, przekazaną przez Ministra Zdrowia wydatki dla
poszczególnych działań realizowanych w ramach poz. 1.4.1 wyniosły:
„Finansowanie kosztów świadczeń opieki zdrowotnej - zapewnienie opieki
medycznej obywatelom Ukrainy” – w 2024 r.: 747.029.289,68 zł, w 2025 r.:
736.829.034,82 zł,
"Zakup i wydanie produktów leczniczych w ramach programu Leczenie
antyretrowirusowe osób żyjących z wirusem HIV (PPZ)" – w 2024 r.:
89.998.537,60 zł, w 2025 r.: 19.999.951,18 zł,
"Zakup i wydanie produktów leczniczych w ramach Narodowego Programu
Leczenia Chorych na Hemofilię i Pokrewne Skazy Krwotoczne (PPZ)" – w 2024 r.:
5.998.523,03 zł, w 2025 r.: 3.262.753,52 zł.
W Planie finansowym Funduszu na 2026 rok na zadanie „koszty świadczeń opieki
zdrowotnej - zapewnienie opieki medycznej obywatelom Ukrainy” zaplanowano kwotę
194.771.902,00 zł, z przeznaczeniem na zadania realizowane do dnia 4 marca 2026
r.
Czy sporządzano analizę bilansu fiskalnego (wpływy podatkowe i składkowe vs
wydatki publiczne)?
W Ministerstwie Finansów sporządzone zostały analizy dochodów podatkowo-
składkowych oraz wydatków publicznych związanych z obywatelami Ukrainy,
a także ogólnego bilansu fiskalnego w latach 2022-2024. Aktualnie Minister
Finansów i Gospodarki nie posiada informacji w powyższym zakresie za 2025 rok.
1. Daniny płacone przez obywateli Ukrainy w latach 2022-2024.
W zakresie efektów obserwowanych bezpośrednio, które są obarczone
najmniejszym ryzykiem błędu – tj. danych występujących w deklaracjach
podatników podatku dochodowego od osób fizycznych (PIT), deklaracjach
płatników PIT oraz w rejestrze ubezpieczonych Zakładu Ubezpieczeń Społecznych
(ZUS) – od 2022 r. obserwujemy wzrost danin wpłacanych przez obywateli Ukrainy
-- 4 of 7 --
5/7
z ok. 12,56 mld zł w 2022 r. (w tym 7,87 mld zł do ZUS, 2,22 mld zł do Narodowego
Funduszu Zdrowia oraz 2,47 mld zł z PIT) do 17,31 mld zł w 2023 r. (w tym 10,54
mld do ZUS, 3,04 mld do NFZ oraz 3,73 mld zł z PIT) i 21,53 mld zł w 2024 r. (w tym
12,70 mld do ZUS, 3,79 mld do NFZ oraz 5,04 mld zł z PIT).
W zakresie danych o ubezpieczeniach społecznych, ww. wartości odnoszą się do
sumy składek na ubezpieczenia emerytalne, rentowe, chorobowe i wypadkowe
zapłaconych przez ubezpieczonych obywateli Ukrainy oraz ich pracodawców.
Ministerstwo Finansów nie posiada indywidualnych danych na temat składek
zapłaconych na Fundusz Pracy (FP), Fundusz Solidarnościowy (FS) oraz Fundusz
Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych (FGŚP). Ich wartości można
oszacować, jednak jest to obarczone ryzykiem błędu. W analizie założono, że składki
na FP i FS stanowią 2,45% sumy podstaw składek emerytalnych obywateli UA,
a składki na FGŚP 0,1%. Oszacowana w ten sposób wartość ww. składek wynosi
0,63 mld zł w 2022 r., 0,84 mld zł w 2023 r. i 1,02 mld zł w 2024 r. Co jednak istotne,
za niektórych pracowników nie trzeba opłacać składek na FP, FS i FGŚP (np. za
zatrudnionych na umowie zlecenie czy zarabiających poniżej wynagrodzenia
minimalnego), co sprawia, że wartości te mogą być zawyżone.
W zakresie danych dotyczących podatków pośrednich, tj. podatku od towarów
i usług (VAT) oraz akcyzy, Ministerstwo Finansów w żaden sposób nie gromadzi
informacji o konsumpcji na poziomie indywidualnym. Na podstawie dostępnych
informacji możliwe jest jedynie oszacowanie wartości VAT zapłaconego przez
występujących w rejestrach obywateli Ukrainy na podstawie przybliżonych
indywidualnych dochodów netto (wraz ze świadczeniem wychowawczym),
a następnie oszacowanie poziomu konsumpcji na podstawie danych z rachunków
narodowych odnośnie stopy oszczędności ogółu gospodarstw domowych. Wartość
zapłaconego VAT jest następnie obliczana poprzez zastosowanie efektywnej stawki
podatku do oszacowanej konsumpcji. Oszacowana w ten sposób wartość podatku
VAT wynosi 2,38 mld zł w 2022 r., 3,34 mld zł w 2023 r. oraz 4,14 mld zł w 2024 r.
Należy jednak podkreślić, że takie szacunki obarczone są pewną niepewnością. Po
pierwsze, dotyczą one wyłącznie osób widocznych w rejestrach, a nie całej populacji
obywateli Ukrainy, co może prowadzić do zaniżenia wartości VAT – zwłaszcza jeśli
część osób niewidocznych również dokonuje zakupów. Ponadto brak jest
dokładnych danych na temat skłonności do konsumpcji oraz wzorców wydatków tej
grupy. Dlatego w analizie przyjęto założenie, że są one tożsame ze średnimi
wartościami dla całej populacji. Nieznana pozostaje również struktura konsumpcji
obywateli Ukrainy, co oznacza, że efektywna stawka VAT stosowana
w oszacowaniach może odbiegać od rzeczywistej wartości w tej grupie.
Dodatkowo, w analizie nie uwzględniono kilku czynników, które mogą istotnie
wpływać na poziom zapłaconego VAT. Część dochodów może być wydawana poza
Polską – np. w formie przelewów do rodzin w Ukrainie lub zakupów dokonywanych
podczas wizyt w kraju pochodzenia. Przyjęte w analizie dochody mogą być zaniżone
np. ze względu na wynagrodzenia osiągane w zakresie zatrudnienia w szarej strefie,
co może prowadzić do niedoszacowania poziomu konsumpcji i tym samym wpływów
z VAT.
Tabela 1. Oszacowane dochody państwa pochodzące od obywateli Ukrainy w
latach 2022-2024
Rok PIT ZUS NFZ FP, FS, FGŚP VAT Razem
-- 5 of 7 --
6/7
(mld zł) (mld zł) (mld zł) (mld zł) (mld zł) (mld zł)
2022 2,47 7,87 2,22 0,63 2,38 15,57
2023 3,73 10,54 3,04 0,84 3,34 21,49
2024 5,04 12,70 3,79 1,02 4,14 26,69
Razem 11,24 31,11 9,05 2,49 9,86 63,75
Źródło: Opracowanie własne MF.
2. Wydatki budżetu państwa na wsparcie Ukrainy.
Podstawowym kanałem finansowego wsparcia obywateli Ukrainy jest Fundusz
Pomocy Banku Gospodarstwa Krajowego, który został utworzony na mocy Ustawy
z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym
na terytorium tego państwa. Cel Funduszu stanowi pomoc uchodźcom z Ukrainy,
którzy znaleźli schronienie w Polsce. W jego ramach zapewniane są m.in. opieka
medyczna, świadczenia rodzinne oraz społeczne, a także edukacja przedszkolna
i szkolna dla ukraińskich obywateli. Wydatki poniesione przez Fundusz wyniosły
11,3 mld zł w 2022 r. i nieznacznie spadły w kolejnych latach – do 8,9 mld zł w 2023
r. oraz 8,1 mld zł w 2024 r.
W 2024 r. największą część tych wydatków stanowiło wsparcie jednostek
samorządu terytorialnego w realizacji zadań oświatowych (2,6 mld zł) oraz wypłata
świadczeń rodzinnych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych (800+, 300+,
„Aktywny Rodzic” – 2,3 mld zł). Ponadto, 1,8 mld zł zostało przekazane na zadania
realizowane i koordynowane przez Ministerstwo Spraw Wewnętrznych
i Administracji, a 0,9 mld zł – na finansowanie świadczeń opieki zdrowotnej oraz
produktów leczniczych dla obywateli Ukrainy.
Ostatecznie, od 2024 r. Polska – podobnie jak inne kraje Unii Europejskiej –
uczestniczy w spłacie odsetek od pożyczki zaciągniętej przez Ukrainę w ramach
pomocy makrofinansowej z UE (Macro-Financial Assistance+). Wydatki budżetu
państwa z tego tytułu wyniosły ok. 0,1 mld zł w 2024 r.
Jakie są prognozy tych kosztów w horyzoncie do 2028 r.?
W dniu 5 marca 2026 weszła w życie ustawa o wygaszeniu rozwiązań wynikających
z ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na
terytorium tego państwa oraz o zmianie niektórych innych ustaw4. Niniejsza ustawa
wygasza specjalne rozwiązania dedykowane ukraińskim uchodźcom, ujednolica
system wsparcia dla wszystkich uchodźców podlegających ochronie czasowej oraz
reguluje przejście z rozwiązań nadzwyczajnych do systemowych. Zgodnie
z przepisami tej ustawy, co do zasady, do dnia 31 grudnia 2026 r. z Funduszu Pomocy
mogą być finansowane zadania na rzecz pomocy obywatelom Ukrainy w związku
z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa, które zostały zrealizowane do
4 marca 2026 r. Przedmiotowe zadania, realizowane po 4 marca 2026 r. w zakresie
wynikającym z ww. ustawy, są finansowane z budżetu państwa. Należy zauważyć, że
w OSR do niniejszej ustawy zostały oszacowane łączne skutki dla budżetu państwa
z tytułu kontynuacji realizacji zadań w kolejnych latach, finansowanych dotychczas
z Funduszu Pomocy, w zakresie wynikającym z tej ustawy. Ewentualne informacje
4 z dnia 23 stycznia 2026 r. (Dz.U. z 2026 r. poz. 203)
-- 6 of 7 --
7/7
szacunkowe w powyższym zakresie mogą przekazać właściwe resorty realizujące
w swoim obszarze wskazane zadania.
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Finansów i Gospodarki
Hanna Majszczyk
podsekretarz stanu
w Ministerstwie Finansów
-- 7 of 7 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
DLF.050.20.2026.KG
Warszawa, 06 maja 2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek
Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 15498 Posła Wiesława Krajewskiego i Olgi Semeniuk-
Patkowskiej z dnia 24 lutego 2026 r. w sprawie łącznych kosztów systemowych
ponoszonych przez budżet państwa w związku z funkcjonowaniem obywateli Ukrainy
w polskim systemie świadczeń publicznych w latach 2024-2026, przekazaną pismem z dnia
21 kwietnia 2026 r. przez Ministra Finansów i Gospodarki do rozpatrzenia w zakresie
właściwości resortów, uprzejmie proszę o przyjęcie następujących informacji, w części
dotyczącej kosztów świadczeń opieki zdrowotnej udzielonych obywatelom Ukrainy.
Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z ustawą z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy
obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa (dalej:
specustawa), wszyscy obywatele Ukrainy, którzy przybyli na terytorium Polski z terytorium
Ukrainy, w związku z działaniami wojennymi prowadzonymi na terytorium tego państwa,
począwszy od 24 lutego 2022 r. (w tym także osoby przybywające z Ukrainy przez terytorium
innego państwa) uzyskali w Polsce dostęp do opieki medycznej. Koszty tych świadczeń
były rozliczane ze świadczeniodawcami oraz aptekami przez Narodowy Fundusz Zdrowia,
a finansowane z Funduszu Pomocy (art. 14 specustawy). Opieka medyczna, przysługiwała
również osobom, które odniosły obrażenia w wyniku działań wojennych prowadzonych
na terytorium Ukrainy, nieuprawnionym do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych
ze środków publicznych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie innych
przepisów lub umów międzynarodowych, które zostały przetransportowane na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej w celu udzielania świadczeń opieki zdrowotnej. Szczegółowy tryb
i sposób finansowania był określany corocznie w umowie zawartej między ministrem
właściwym do spraw zdrowia a Narodowym Funduszem Zdrowia. Umowa zawarta z NFZ
-- 1 of 3 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
określała sposób finansowania kosztów świadczeń opieki zdrowotnej udzielonych osobom
uprawnionym do opieki medycznej, o których mowa w art. 37 ust. 1 i 1b specustawy.
Jednocześnie ustawa z dnia 12 września 2025 r. o zmianie niektórych ustaw w celu
weryfikacji prawa do świadczeń na rzecz rodziny dla cudzoziemców oraz o warunkach
pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa
przedłużyła opiekę medyczną dla obywateli Ukrainy, z uwzględnieniem ograniczonego
katalogu świadczeń zdrowotnych.
Informacje o środkach przekazanych w ww. okresie z Funduszu Pomocy (w tym na
finansowanie kosztów świadczeń opieki zdrowotnej) zostaną przekazane przez Ministra
Finansów i Gospodarki, który udzieli kompleksowej odpowiedzi na niniejszą interpelację
w części dotyczącej wydatków ww. Funduszu dokonywanych na podstawie specustawy.
Jednocześnie podkreślenia wymaga, że opieka medyczna dla osób ubezpieczonych
z Ukrainy, tj. opłacających składkę zdrowotną, finansowana jest na tych samych zasadach jak
obywateli Polski. Zgodnie z danymi Narodowego Funduszu Zdrowia koszty świadczeń opieki
zdrowotnej udzielonych osobom ubezpieczonym z Ukrainy we wskazanym okresie wyniosły:
w 2024 r.: 1 487 607 142 zł;
w 2025 r.: 1 851 500 684 zł;
w 2026 r. (wg stanu na dzień 29.04.2026 r.): 303 666 399 zł.
Należy również zauważyć, że wpływ ze składek zdrowotnych od ubezpieczonych obywateli
Ukrainy przewyższa koszty świadczeń opieki zdrowotnej udzielanych wszystkim
obywatelom Ukrainy (w 2024 r. łączna wysokość wpływów ze składek tej grupy
ubezpieczonych wyniosła 3,8 mld zł, natomiast łączne koszty świadczeń opieki zdrowotnej
udzielonych obywatelom Ukrainy za ten okres, z uwzględnieniem środków Funduszu
Pomocy, wyniosły 2,2 mld zł.
Ponadto należy wskazać, że od 5 marca 2026 r. wygasły uprawnienia w dostępie do
publicznej ochrony zdrowia w Polsce dla obywateli Ukrainy, którzy byli do tej pory objęci
specustawą. Zgodnie z ustawą z dnia 23 stycznia 2026 r. o wygaszeniu rozwiązań
wynikających z ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na
terytorium tego państwa oraz o zmianie niektórych innych ustaw została wprowadzona
zmiana mechanizmu udzielania opieki zdrowotnej beneficjentom ochrony czasowej, zgodnie
z którą obywatele Ukrainy mogą korzystać z opieki zdrowotnej na zasadach analogicznych
do obywateli Polski. Oznacza to, że mają oni dostęp do wszystkich świadczeń opieki
zdrowotnej jedynie w przypadku, gdy są ubezpieczeni i odprowadzają składki na
ubezpieczenie zdrowotne. Kobiety w okresie ciąży, porodu lub połogu, osoby do ukończenia
18 roku życia, osoby posiadające zaświadczenie o zamieszkiwaniu w ośrodku zbiorowego
-- 2 of 3 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
zakwaterowania, osoby będące ofiarami gwałtu lub tortur, które posiadają numer PESEL,
nawet jeżeli nie są ubezpieczone są uprawnione do świadczeń opieki zdrowotnej udzielanych
na zasadach i w zakresie określonym w ustawie z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach
opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 1461, z późn.
zm.) przysługujących osobom objętym obowiązkowym i dobrowolnym ubezpieczeniem
zdrowotnym. Nie dotyczy to leczenia uzdrowiskowego i rehabilitacji uzdrowiskowej,
leczenia niepłodności, zabiegów endoprotezoplastyki i usunięcia zaćmy oraz podania
produktów leczniczych wydawanych świadczeniobiorcom w ramach programów polityki
zdrowotnej ministra właściwego do spraw zdrowia. Dookreślono również procedurę
potwierdzania uprawnień do świadczeń opieki zdrowotnej przez te grupy. Zgodnie z decyzją
Rady UE, kolejną grupą uprawnioną do świadczeń zdrowotnych są żołnierze, którzy odnieśli
obrażenia w wyniku działań wojennych (bez konieczności posiadania numeru PESEL ze
statusem UKR). Przeniesiono więc rozwiązania zawarte w dotychczasowym art. 37 ust. 1b
specustawy, umożliwiające udzielanie świadczeń zdrowotnych na terytorium RP osobom
rannym i poszkodowanym w wyniku działań wojennych na terytorium Ukrainy, w tym
osobom niebędącym obywatelami Ukrainy, walczącym po stronie ukraińskiej.
Jednocześnie informuję, że w związku z przepisem § 2 ust. 1 Rozporządzenia Ministra
Zdrowia z dnia 3 marca 2026 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie zakresu
niezbędnych informacji przetwarzanych przez świadczeniodawców, szczegółowego
sposobu rejestrowania tych informacji oraz ich przekazywania podmiotom zobowiązanym
do finansowania świadczeń ze środków publicznych (Dz. U. z 2026 r. poz. 270) stanowiącym,
iż dokumenty rozliczeniowe dotyczące świadczeń opieki zdrowotnej udzielonych w okresie
od dnia wejścia w życie rozporządzenia do dnia 5 maja 2026 r. osobom niebędącym
ubezpieczonymi, posiadającym uprawnienia do bezpłatnych świadczeń opieki zdrowotnej na
podstawie art. 112c ust. 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom
ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, świadczeniodawca składa Narodowemu
Funduszowi Zdrowia nie wcześniej niż po upływie trzech miesięcy od dnia udzielenia tego
świadczenia, Minister Zdrowia na obecnym etapie nie otrzymał jeszcze sprawozdania w tym
zakresie z NFZ i co za tym idzie nie przekazał środków budżetu państwa na pokrycie kosztów
świadczeń udzielonych osobom, o którym mowa w ww. ustawie wygaszającej.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Tomasz Maciejewski
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 3 of 3 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.251.2026
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 15498 Państwa Posłów Olgi Ewy Semeniuk-Patkowskiej
i Wiesława Krajewskiego, w sprawie łącznych kosztów systemowych ponoszonych przez
budżet państwa w związku z funkcjonowaniem obywateli Ukrainy w polskim systemie
świadczeń publicznych w latach 2024-2026, proszę przyjąć wyjaśnienia należące do
właściwości Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej.
Na wstępie trzeba podkreślić, że według dostępnych analiz i szacunków obecność na
terytorium polski oraz krajowym rynku pracy obywateli Ukrainy - będąca konsekwencją
słusznie udzielonych im w obliczu rosyjskiej agresji pomocy i schronienia, których zasady
określono w ustawie z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku
z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa – jest nie tylko politycznie i etycznie
uzasadniona, ale też ekonomicznie korzystna.
W ostatnim ze wskazanych aspektów powyższa ocena ma zresztą zastosowanie do
wszystkich grup obcokrajowców, którzy pracują w Polsce. Zgodnie z badaniem Instytutu
Spraw Publicznych pt. „Migracja w Polsce: fakty, wpływ, kierunki działania, stanowiącym
„kompleksowe opracowanie poświęcone wyzwaniom i konsekwencjom współczesnych
procesów migracyjnych w Polsce”, przygotowanym przez Instytut Spraw Publicznych, Ipsos
oraz grupę Deloitte, cudzoziemcy, którzy mieszkają i pracują w naszym kraju zwiększyli jego
PKB w roku 2025 o kwotę od 200 do 416 mld zł, czyli od 5,1 do 10, 7 procent.
Udział pracujących obywateli Ukrainy w kształtowaniu tych wskaźników jest decydujący.
Z zeszłorocznych szacunków grupy Deloitte wynika, że Ukrainki i Ukraińcy w roku 2024
wnieśli do polskiego PKB ok. 99 mld zł, co przekłada się na 2,7 % wzrostu PKB (w 2030
roku ma być to już 3,2%). Zgodnie z wyliczeniami na każdą złotówkę przekazaną z budżetu
na pomoc obywatelom Ukrainy, do finansów publicznych z tytułu aktywności ekonomicznej
tej grupy wraca 4,9 zł.
Odnosząc się bezpośrednio do zadanych pytań informuję, że kwota wypłaconych przez
Zakład Ubezpieczeń Społecznych świadczeń z programów wsparcia dla rodziny
(świadczenie wychowawcze, rodzinny kapitał opiekuńczy, dobry start, dofinansowanie
obniżenia opłaty za pobyt dziecka w żłobku, klubie dziecięcym lub u dziennego opiekuna)
osobom, które we wniosku podały obywatelstwo ukraińskie i jednocześnie nie posiadają
statusu UKR wyniosła:
— w 2024 r. – 783,6 mln zł;
— w 2025 r. – 773,2 mln zł;
— w I kwartale 2026 r. – 200,6 mln zł.
-- 1 of 2 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzin
Z kolei kwota wypłaconych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych świadczeń z programu
Aktywny Rodzic1 osobom, które we wniosku podały obywatelstwo ukraińskie
i jednocześnie nie posiadają statusu UKR wyniosła:
— w 2024 r. – 13,1 mln zł;
— w 2025 r. – 162,5 mln zł;
— w I kwartale 2026 r. – 48,3 mln zł.
Kwota wypłaconych świadczeń rodzinnych na obywateli Ukrainy2
— w 2024 r. – 12,1 mln zł;
— w 2025 r. – 22,8 mln zł.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
Katarzyna Nowakowska
Podsekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
1 Świadczenie realizowane od października 2024 r. i bez kwot wynikających z rozliczenia zamiany świadczeń od
2025 roku.
2 Wydatki na świadczenia rodzinne realizowane z budżetów JST.
-- 2 of 2 --