Interpelacja w sprawie przewlekłości postępowań dotyczących ustalania poziomu potrzeby wsparcia i przyznawania świadczenia wspierającego
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 15277
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie przewlekłości postępowań dotyczących ustalania poziomu potrzeby wsparcia i przyznawania świadczenia wspierającego
Zgłaszający: Grzegorz Puda
Data wpływu: 11-02-2026
Szanowna Pani Minister,
na podstawie art. 192 Regulaminu Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej składam interpelację w sprawie funkcjonowania systemu przyznawania świadczenia wspierającego, w szczególności przewlekłości postępowań prowadzonych przez wojewódzkie zespoły do spraw orzekania o niepełnosprawności (WZON) w przedmiocie ustalenia poziomu potrzeby wsparcia.
Z informacji medialnych oraz sygnałów kierowanych przez obywateli wynika, że czas oczekiwania na wydanie decyzji w sprawie ustalenia poziomu potrzeby wsparcia w wielu województwach znacząco przekracza ustawowy termin, sięgając kilku miesięcy. Wskazuje się również na przypadki osób w bardzo ciężkim stanie zdrowia, w tym terminalnie chorych, które nie doczekały wydania decyzji administracyjnej, a tym samym nie uzyskały należnego im świadczenia wspierającego.
Sytuacja ta budzi poważne wątpliwości co do efektywności wdrożonych rozwiązań organizacyjnych oraz zapewnienia realnego dostępu do świadczenia, którego celem było wzmocnienie samodzielności i bezpieczeństwa finansowego osób z niepełnosprawnościami.
W związku z powyższym zwracam się z uprzejmą prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
Ile wniosków o ustalenie poziomu potrzeby wsparcia wpłynęło do WZON w latach 2024-2025 (z podziałem na województwa)?
Jaki jest średni oraz maksymalny czas trwania postępowania w sprawie ustalenia poziomu potrzeby wsparcia w poszczególnych województwach?
Ile postępowań przekroczyło termin określony w przepisach prawa oraz jakie były przyczyny tych opóźnień?
Czy ministerstwo monitoruje liczbę osób, które zmarły w trakcie postępowania o ustalenie poziomu potrzeby wsparcia lub przed wydaniem decyzji skutkującej możliwością ubiegania się o świadczenie wspierające? Jeżeli tak – proszę o przedstawienie danych.
Jakie działania organizacyjne, kadrowe i finansowe zostały podjęte w celu usprawnienia pracy WZON i skrócenia czasu oczekiwania na wydanie decyzji?
Czy rozważane jest wprowadzenie rozwiązań szczególnych dla osób w stanie terminalnym lub o jednoznacznie ciężkim stanie zdrowia (np. trybu przyspieszonego, uproszczonej procedury, odstąpienia od części czynności dowodowych)?
Czy planowane są zmiany legislacyjne mające na celu usprawnienie systemu oraz zapewnienie terminowej realizacji prawa do świadczenia wspierającego?
Wprowadzenie świadczenia wspierającego miało stanowić istotny element reformy systemu wsparcia osób z niepełnosprawnościami. Tymczasem przedłużające się postępowania administracyjne prowadzą do sytuacji, w której osoby najbardziej potrzebujące pozostają przez wiele miesięcy bez należnej pomocy, co w skrajnych przypadkach skutkuje brakiem możliwości skorzystania z przyznanego ustawowo prawa.
Mając na uwadze powagę sprawy oraz jej społeczne znaczenie, uprzejmie proszę o szczegółową informację na temat skali problemu oraz planowanych działań naprawczych.
Sekretarz stanu Maja Nowak
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (1)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
- Wykryto zwrot wymijający: „pozostaje w stałym kontakcie” (formułki uspokajające / pozorne działania)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
7407 znakówinfo@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.117.2026
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 15277 Pana Posła Grzegorza Pudy, w sprawie opóźnień
w wydawaniu decyzji ustalających poziom potrzeby wsparcia przez wojewódzkie zespoły do
spraw orzekania o niepełnosprawności, proszę przyjąć poniższe wyjaśnienia.
Na wstępie pragnę poinformować, że zgodnie z art. 6b4 ust. 5 ustawy o rehabilitacji
zawodowej i społecznej osób niepełnosprawnych wnioski o wydanie decyzji ustalającej
poziom potrzeby wsparcia rozpatrywane są w terminie nie dłuższym niż 3 miesiące od dnia
wpływu do Wojewódzkiego Zespołu do spraw Orzekania o Niepełnosprawności (Dz. U.
z 2025 r. poz. 913). Na podstawie art. 35 § 5 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz.
U. z 2024 r. poz. 572, z 2025 r. poz. 769) do terminów określonych w przepisach nie wlicza
się tych przewidzianych dla dokonania określonych czynności, okresów doręczania
z wykorzystaniem publicznej usługi hybrydowej, o której mowa w art. 2 pkt 7 ustawy z dnia
18 listopada 2020 r. o doręczeniach elektronicznych (Dz.U. z 2023 r. poz. 285, 1860 i 2699),
okresów zawieszenia postępowania, okresu trwania mediacji oraz okresów opóźnień
spowodowanych z winy strony albo przyczyn niezależnych od organu.
Należy również podkreślić, że sytuacje przekroczenia terminu rozpatrzenia przez
wojewódzkie zespoły do spraw orzekania o niepełnosprawności wniosku w postępowaniu
o wydanie decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia mają charakter wieloaspektowy
i powinny być analizowane z uwzględnieniem czynników, które wpływają na wydłużanie
czasu oczekiwania na wydanie decyzji w tego typu sprawach. Wśród nich wskazać należy
przede wszystkim:
— składanie wniosku przez osoby z niepełnosprawnościami albo ich opiekunów prawnych
za pośrednictwem operatora pocztowego bądź bezpośrednio do organu wydającego
decyzję, a nie drogą elektroniczną, mimo, udostępnienia takiej funkcjonalności na
portalu Emp@tia, co wydłuża czas procedowania wniosku;
— niespełnienie w przypadku części wniosków wymogów formalnych lub złożenie ich
przez osobę nieposiadającą legitymacji procesowej do zainicjowania postępowania
o wydanie decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia.
Sprawne wydawanie decyzji ustalających poziom potrzeby wsparcia jest przedmiotem troski
zarówno Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, jak i Pełnomocnika Rządu do Spraw
Osób Niepełnosprawnych oraz Wojewodów. Celem monitorowania tego procesu
Kierownictwo MRPiPS pozostaje w stałym kontakcie z Wojewodami i urzędnikami
bezpośrednio odpowiedzialnymi za realizację wskazanych zadań. Podjęto szereg działań
naprawczych, które zwiększyły efektywność wydawania decyzji ustalających poziom
potrzeby wsparcia przez wojewódzkie zespoły do spraw orzekania o niepełnosprawności,
m.in.:
— zwiększono środki finansowe przeznaczone na wynagrodzenia pracowników
realizujących omawiane zadania (w 2025 r. zatrudniono 192 dodatkowych
pracowników do obsługi administracyjnej wojewódzkich zespołów);
-- 1 of 3 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
— przeprowadzono dodatkowe szkolenia dla specjalistów do spraw ustalania poziomu
potrzeby wsparcia;
— oddelegowano pracowników urzędów wojewódzkich do wykonywania zadań
pomocniczych związanych z ustaleniem poziomu potrzeby wsparcia oraz zatrudnianie
stażystów;
— zdecydowano o organizowaniu dodatkowych posiedzeń składów ustalających poziom
potrzeby wsparcia;
— pozyskano i wyposażono kolejne pomieszczenia do obsługi administracyjnej oraz
posiedzeń składów ustalających poziom potrzeby wsparcia.
W efekcie znacząco zwiększyła się liczba wydawanych decyzji ustalających poziom potrzeby
wsparcia w skali kraju ( 25 944 w grudniu 2024 r., 36 653 w grudniu 2025 r.). Biuro,
któremu przewodzę jako Pełnomocnik Rządu do Spraw Osób Niepełnosprawnych,
prowadzi stały monitoring średniego czasu rozpatrywania wniosków przez poszczególne
Wojewódzkie Zespoły do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności. We wszystkich
zespołach rośnie odsetek rozpatrzonych wniosków.
Warto przypomnieć, że Rada Ministrów przyjęła 16 października 2025r. przegląd
stosowania przepisów ustawy o świadczeniu wspierającym, który stanowi punkt wyjścia do
dalszych prac legislacyjnych i zawiera konkretne rekomendacje dotyczące skrócenia czasu
oczekiwania na decyzję, usprawnienia pracy WZON oraz korekty zasad punktacji. Obecnie
w MRPiPS trwają prace nad opracowaniem rozwiązań prawnych i organizacyjnych oraz
wniosku o wpis projektu ustawy do wykazu prac legislacyjnych Rady Ministrów. Przyjęty
harmonogram prac zakłada, że projekt będzie rozpatrywany przez Radę Ministrów i trafi do
prac parlamentarnych do końca br.
Z informacji posiadanych przez Biuro Pełnomocnika Rządu do Spraw Osób
Niepełnosprawnych wynika, że czas oczekiwania na wydanie decyzji jest zróżnicowany
regionalnie (w zależności m.in. od liczby wniosków, które wpłynęły do danego WZON)
i aktualnie wynosi od 3 do 10 miesięcy.
Poniżej załączam tabelę obrazującą czas oczekiwania na przyznanie wniosków
województwach w miesiącach.
Województwo Styczeń
2025
Listopad 2025 Styczeń 2026
dolnośląskie 19,3 5 od 4,5 do 5
kujawsko-pomorskie 4,1 4 od 3,5 do 4
lubelskie 10,2 od 5 do 7 5
mazowieckie 7,6 6 od 5 do 7
małopolskie 17,9 6 6
opolskie 9,4 od 3 do 7 od 5 do 6
podkarpackie 5,2 od 4 do 5 od 4 do 5
podlaskie 11,7 od 2 do 5 od 2 do 4
pomorskie 11,4 7 (papierowe)
3 (elektroniczne)
od 5 do 6
warmińsko-mazurskie 12,1 4 dla wniosków z
2025 r.
od 3 do 5
wielkopolskie 20,9 10 8,4
zachodniopomorskie 3,2 3 3
łódzkie 20,1 7 ( papierowe)
4 (elektroniczne)
6 (papierowe)
3 (elektroniczne)
śląskie 38,7 od 10 do 12 10
świętokrzyskie 5 3 2
-- 2 of 3 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Ze względu na wciąż zbyt długi czas oczekiwania, prowadzone są działania, mające na celu
dalsze skracanie go poprzez:
— przekazanie dodatkowych środków finansowych na rok 2026 - 39 milionów złotych dla
wojewódzkich zespołów;
— wprowadzanie poprawek w systemie informatycznym;
— wdrażanie dobrych praktyk m.in.: angażowanie dodatkowego personelu, wyznaczanie
celów dla poszczególnych województw w zakresie poprawy terminowości.
Odnośnie do wprowadzenia rozwiązań szczególnych dla osób w stanie terminalnym lub
o jednoznacznie ciężkim stanie zdrowia (np. trybu przyspieszonego, uproszczonej procedury,
odstąpienia od części czynności dowodowych) informuję, że ustalenie poziomu potrzeby
wsparcia polega na określeniu zdolności osoby do wykonania 32 czynności związanych
z obszarami codziennego funkcjonowania. Przebieg chorób, ich złożoność, różna reakcja osoby
na skutki tej samej choroby (radzenie sobie z niepełnosprawnością), powoduje różną zdolność
do wykonania poszczególnych czynności codziennych u osób, u których występują te same
schorzenia. Brak jest zatem możliwości, żeby określonych przypadkach odstąpić od
konieczności stawiania osób z niepełnosprawnością przed komisją i tym samym skrócić ścieżkę
przyznawania świadczenia.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
Maja Nowak
Pełnomocnik Rządu do spraw Osób Niepełnosprawnych
Sekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 3 of 3 --